XII C 1902/12

Sąd Apelacyjny w PoznaniuPoznań2013-01-16
SAOSCywilneprawo rzeczoweŚredniaapelacyjny
księgi wieczystezabezpieczenie powództwainteres prawnynieruchomościumowa sprzedażypostępowanie zabezpieczająceuzgodnienie treści księgi wieczystej

Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie powódek na postanowienie Sądu Okręgowego o odmowie zabezpieczenia powództwa, uznając wniosek za przedwczesny z powodu braku uprawdopodobnienia roszczenia.

Powódki zaskarżyły postanowienie Sądu Okręgowego o odmowie zabezpieczenia powództwa poprzez wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu w księdze wieczystej. Sąd Okręgowy uznał, że powódki nie mają interesu prawnego w ustaleniu nieważności umowy sprzedaży, gdyż przysługuje im dalej idące powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej. Sąd Apelacyjny, choć przyznał powódkom interes prawny w wytoczeniu powództwa (ponieważ ich poprzednie powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej zostało prawomocnie oddalone), oddalił zażalenie, uznając wniosek o zabezpieczenie za przedwczesny z powodu braku uprawdopodobnienia roszczenia.

Sąd Apelacyjny w Poznaniu rozpatrywał zażalenie powódek na postanowienie Sądu Okręgowego, które oddaliło ich wniosek o zabezpieczenie powództwa poprzez wpis ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu w księdze wieczystej. Sąd Okręgowy uzasadnił swoją decyzję brakiem interesu prawnego powódek w wytoczeniu powództwa o ustalenie nieważności umowy sprzedaży, wskazując na przysługujące im dalej idące powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej. Sąd Apelacyjny, analizując sprawę, przyznał rację powódkom co do posiadania interesu prawnego w wytoczeniu powództwa o ustalenie nieważności umowy sprzedaży, ponieważ ich wcześniejsze powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej zostało prawomocnie oddalone. Niemniej jednak, Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie, uznając wniosek o zabezpieczenie za przedwczesny. Powodem było niewystarczające uprawdopodobnienie roszczenia przez powódki na obecnym etapie postępowania. Domagały się one ustalenia nieważności umowy sprzedaży, przedstawiając jedynie sam akt notarialny i powołując się na dokumenty z akt księgi wieczystej, które nie zostały jeszcze dołączone do akt sprawy. Sąd podkreślił, że dla uwzględnienia wniosku o zabezpieczenie konieczne jest kumulatywne wystąpienie przesłanek z art. 730¹ § 1 k.p.c., a wobec braku jednej z nich (uprawdopodobnienia roszczenia), badanie pozostałych było bezprzedmiotowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, powódka ma interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie nieważności umowy sprzedaży, zwłaszcza gdy jej powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej zostało prawomocnie oddalone.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że interes prawny w ustaleniu nieważności umowy sprzedaży istnieje, ponieważ powódka nie może już dochodzić swoich praw poprzez powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej, które zostało prawomocnie oddalone.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

pozwani

Strony

NazwaTypRola
U. O.osoba_fizycznapowódka
I. K.osoba_fizycznapowódka
K. K.innepozwany
T. P.innepozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 730 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 730 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki udzielenia zabezpieczenia, w tym interes prawny i uprawdopodobnienie roszczenia.

u.k.w.ih. art. 10

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Dotyczy powództwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zasad orzekania o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniosek o zabezpieczenie jest przedwczesny z powodu braku uprawdopodobnienia roszczenia. Powódki nie przedstawiły wystarczających dowodów na poparcie swoich twierdzeń.

Odrzucone argumenty

Powódki mają interes prawny w wytoczeniu powództwa o ustalenie nieważności umowy sprzedaży. Brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania.

Godne uwagi sformułowania

Nie przysługuje im bowiem już możliwość dochodzenia swych praw poprzez wystąpienie z żądaniem o jakim mowa w art. 10 u.k.w.ih. Dla uwzględnienia wniosku o zabezpieczenia powództwa konieczne jest kumulatywne występowanie przesłanek o jakich mowa w art. 730 1 § 1 k.p.c. Oparcie się tylko i wyłącznie na twierdzeniach strony nie można uznać za wystarczające.

Skład orzekający

Hanna Małaniuk

przewodniczący-sprawozdawca

Roman Stachowiak

sędzia

Jacek Nowicki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek zabezpieczenia powództwa, w szczególności interesu prawnego i uprawdopodobnienia roszczenia w sprawach dotyczących nieruchomości i umów sprzedaży."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i etapu postępowania (wniosek o zabezpieczenie).

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe przesłanki zabezpieczenia powództwa, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, choć stan faktyczny nie jest wyjątkowo nietypowy.

Kiedy zabezpieczenie powództwa jest niemożliwe? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Dnia 16 stycznia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, Wydział I Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący: SSA Hanna Małaniuk (spr.) Sędziowie: SA Roman Stachowiak SA Jacek Nowicki po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 stycznia 2013 r. sprawy z powództwa U. O. , I. K. przeciwko K. K. i T. P. o ustalenie na skutek zażalenia powódek na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 9 listopada 2012 r. sygn. akt XII C 1902/12 postanawia: oddalić zażalenie. SSA J. Nowicki SSA H. Małaniuk SSA R. Stachowiak UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy oddalił wniosek powodów o zabezpieczenie powództwa poprzez wpisanie ostrzeżenia o toczącym się postępowaniu w księdze wieczystej wskazanej przez nich nieruchomości. W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że w jego ocenie powódki nie posiadają interesu prawnego w wytoczeniu powództwa o ustalenie nieważności umowy sprzedaży, gdyż przysługuje im dalej idące powództwo o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym ( art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece ). W konsekwencji Sąd I instancji przyjął, że powódki nie uprawdopodobniły swojego roszczenia, co zwalniało go od badania przesłanki interesu prawnego w udzieleniu zabezpieczenia. W zażaleniu na to postanowienie powódki zarzuciły naruszenie: - art. 730 1 § 1 k.p.c. przez przyjęcie, że nie uprawdopodobniły interesu prawnego w wytoczeniu powództwa, - art. 730 1 § 2 k.p.c. przez przyjecie, że brak zabezpieczenia nie uniemożliwi lub poważnie nie utrudni osiągnięcia powódkom celu tego postępowania. Żalące wniosły o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie ich wniosku, a ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od pozwanych na ich rzecz kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Odmiennie niż przyjął to Sąd Okręgowy, uznać trzeba, że powódki mają interes prawny w wytoczeniu niniejszego powództwa. Nie przysługuje im bowiem już możliwość dochodzenia swych praw poprzez wystąpienie z żądaniem o jakim mowa w art. 10 u.k.w.ih. Ich powództwo oparte na ww. podstawie zostało prawomocnie oddalone wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 8 listopada 2011 r. (sygn. akt I ACa 883/11). Powyższe nie prowadzi jednak do konkluzji, że wniosek skarżących o udzielenie zabezpieczenia zasługiwał na uwzględnienie. Na obecnym etapie postępowania powódki nie uprawdopodobniły bowiem swojego żądania. Domagając się ustalenia nieważności umowy sprzedaży z dnia 4 października 1996 r. złożyły do akt jedynie kwestionowany akt notarialny. Tymczasem dowodząc zasadności swoich twierdzeń powołują się na akta księgi wieczystej KW nr (...) i znajdujące się tam dokumenty, a w istocie ich brak. Tymczasem akta te nie zostały jeszcze do sprawy dołączone. Oparcie się tylko i wyłącznie na twierdzeniach strony nie można uznać za wystarczające. Dla uwzględnienia wniosku o zabezpieczenia powództwa konieczne jest kumulatywne występowanie przesłanek o jakich mowa w art. 730 1 § 1 k.p.c. Wobec braku jednej z nich, analizowanie występowania kolejnej, jak trafnie wskazał Sąd Okręgowy, było obecnie bezprzedmiotowe. Uznać więc należy wniosek za przedwczesny. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 397§ 2 k.p.c. oddalił zażalenie. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 98 §1 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c. i art. 397 §2 k .pc SSA J. Nowicki SSA H. Małaniuk SSA R. Stachowiak

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI