XII C 116/13

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-02-13
SAOSCywilneodpowiedzialność deliktowaŚredniaokręgowy
zadośćuczynienierentabłąd medycznyzakażenieodpowiedzialność uczelnilegitymacja procesowaszpital klinicznySkarb Państwa

Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił powództwo o zapłatę zadośćuczynienia i renty, uznając brak biernej legitymacji procesowej pozwanego Uniwersytetu.

Powód dochodził od Uniwersytetu zapłaty zadośćuczynienia i renty, twierdząc, że zaraził się wirusem zapalenia wątroby typu C podczas biopsji nerki wykonanej w klinice powiązanej z Uniwersytetem w 1982 roku. Pozwany Uniwersytet wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut braku swojej legitymacji procesowej, argumentując, że świadczenia zdrowotne były udzielane przez szpital kliniczny podlegający Skarbowi Państwa, a nie przez uczelnię. Sąd uznał ten zarzut za zasadny i oddalił powództwo.

Powód B. U. wniósł pozew przeciwko (...) Uniwersytetowi (...) w K. o zasądzenie kwoty 160.000 zł zadośćuczynienia oraz comiesięcznej renty w wysokości 2500 zł, twierdząc, że zaraził się wirusem zapalenia wątroby typu C podczas biopsji nerki wykonanej w 1982 roku w Klinice (...) w Z., która była powiązana z pozwanym Uniwersytetem. Powód wskazał art. 430 k.c. jako podstawę odpowiedzialności. Pozwany Uniwersytet wniósł o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut braku swojej legitymacji procesowej. Argumentował, że jako uczelnia publiczna nie jest podmiotem udzielającym świadczeń zdrowotnych, a powód był leczony w szpitalu klinicznym podlegającym Ministrowi Zdrowia, za co odpowiedzialność ponosi Skarb Państwa. Sąd Okręgowy w Gliwicach uznał zarzut braku biernej legitymacji procesowej pozwanego za uzasadniony. Sąd ustalił, że Państwowy Szpital (...) w Z. był jednostką budżetową Skarbu Państwa, a powiązanie z Akademią Medyczną miało charakter organizacyjny i nadzorczy, nie powodując włączenia szpitala w ramy osoby prawnej uczelni. W związku z tym pozwany Uniwersytet nie mógł ponosić odpowiedzialności za świadczenia zdrowotne udzielone powodowi. Sąd oddalił powództwo z uwagi na brak legitymacji biernej pozwanego i orzekł o kosztach postępowania na jego rzecz.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, uczelnia publiczna nie ponosi odpowiedzialności za błąd medyczny popełniony w państwowym szpitalu klinicznym, jeśli szpital ten był jednostką budżetową Skarbu Państwa, a powiązanie uczelni miało charakter organizacyjny i nadzorczy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pozwany Uniwersytet nie posiadał biernej legitymacji procesowej, ponieważ świadczenia zdrowotne były udzielane przez Państwowy Szpital (...) w Z., który był jednostką budżetową Skarbu Państwa, a nie częścią uczelni jako osoby prawnej. Powiązanie organizacyjne i nadzorcze nie skutkowało przeniesieniem odpowiedzialności na uczelnię.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie powództwa

Strona wygrywająca

(...) Uniwersytet (...) w K.

Strony

NazwaTypRola
B. U.osoba_fizycznapowód
(...) Uniwersytet (...) w K.instytucjapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.c. art. 430

Kodeks cywilny

Nie można przypisać odpowiedzialności pozwanemu, gdyż nie wykazano przesłanki powierzenia wykonania czynności osobie podlegającej kierownictwu i mającej obowiązek stosowania się do wskazówek.

Pomocnicze

k.c. art. 40

Kodeks cywilny

Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania państwowych osób prawnych, a państwowe osoby prawne nie ponoszą odpowiedzialności za zobowiązania Skarbu Państwa.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu przy orzekaniu o kosztach postępowania.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 20 marca 1948 roku o założeniu Akademii (...) w B.

Podstawa utworzenia pozwanego Uniwersytetu.

Ustawa z dnia 5 listopada 1958r. o szkolnictwie wyższym

Podstawa uzyskania osobowości prawnej przez pozwanego.

Zarządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 1950r. w sprawie państwowych szpitali klinicznych

Podstawa utworzenia Państwowego Szpitala (...) w Z.

Zarządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 grudnia 1954r. w sprawie podporządkowania państwowych szpitali klinicznych akademiom medycznym oraz przekształcenia państwowych szpitali klinicznych

Regulowało podporządkowanie organizacyjne szpitali klinicznych akademiom medycznym, nie powodując włączenia szpitala w ramy osoby prawnej uczelni.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany Uniwersytet nie posiadał biernej legitymacji procesowej, ponieważ świadczenia zdrowotne były udzielane przez szpital kliniczny podlegający Skarbowi Państwa, a nie przez uczelnię jako osobę prawną.

Odrzucone argumenty

Powód nie wykazał związku przyczynowego między leczeniem w 1982 roku a zakażeniem wirusem zapalenia wątroby typu C. Powód nie wykazał wysokości roszczenia. Pozwany Uniwersytet ponosi odpowiedzialność na zasadzie art. 430 k.c.

Godne uwagi sformułowania

Sąd zarzut ten uznał za uzasadniony, w związku z czym sąd rozpoznając sprawę ograniczył się do zbadania tego zarzutu. „Podporządkowanie” wynikające z zarządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18.12.1954r. dotyczyło czynności organizacyjnych, nadzorczych i nie powodowało włączenia szpitala w ramy osoby prawnej, jaką był pozwany.

Skład orzekający

Andrzej Kieć

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu odpowiedzialności uczelni medycznych za świadczenia udzielane w szpitalach klinicznych, które były jednostkami budżetowymi Skarbu Państwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej szpitali klinicznych w okresie PRL i ich powiązań z uczelniami medycznymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności za błąd medyczny i złożonej kwestii legitymacji procesowej uczelni wyższych w kontekście świadczeń zdrowotnych udzielanych w szpitalach klinicznych, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie medycznym i cywilnym.

Czy Uniwersytet odpowiada za błąd medyczny sprzed lat? Sąd rozstrzyga o legitymacji procesowej.

Dane finansowe

WPS: 160 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: XII C 116/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 lutego 2014 roku Sąd Okręgowy w Gliwicach XII Wydział Cywilny w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Andrzej Kieć Protokolant: protokolant sądowy Łukasz Rusinek po rozpoznaniu w dniu 4 lutego 2014 roku w Gliwicach sprawy z powództwa B. U. przeciwko (...) Uniwersytetowi (...) w K. o zapłatę 1. oddala powództwo; 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanego 3 651 (trzy tysiące sześćset pięćdziesiąt jeden) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt XII C 116/13 UZASADNIENIE do wyroku z dnia 13 lutego 2014 roku Powód B. U. wniósł przeciwko pozwanemu (...) Uniwersytetowi (...) w K. w dniu 29.04.2013r. pozew o zasądzenie kwoty 160.000zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia powództwa tytułem zadośćuczynienia, a nadto comiesięcznej renty w wysokości 2500zł, płatnej do dnia 10-go każdego miesiąca, wraz z ustawowymi odsetkami na wypadek opóźnienia w zapłacie każdej z rat, począwszy od dnia wniesienia pozwu oraz o zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów postępowania. W uzasadnieniu powód podał, że jako dziecko chorował na idiomatyczny zespół nerczycowy. W związku z tą chorobą był leczony w Klinice (...) w Z. . W trakcie pobytu między 7 maja 1982 roku a 21 lipca 1982 roku, powód został poddany biopsji nerki. Schorzenia nerek ustąpiły. W drugiej połowie 2009 roku powód zaczął odczuwać dolegliwości, które początkowo miały charakter psychiczny i przejawiały się w stanach długotrwałego zmęczenia i osłabienia, senności, apatii i nocnych stanach depresyjnych. Z biegiem czasu objawy te nasiliły się do tego stopnia, że powód nie był w stanie kontynuować prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Jednocześnie u powoda zaczęły się pojawiać objawy fizyczne w postaci bólów stawowo-mięśniowych i bólów jamy brzusznej oraz spadku masy ciała. W związku z podejrzeniem choroby nowotworowej powód został hospitalizowany w szpitalu (...) w K. , gdzie chorobę nowotworową wykluczono. U powoda zdiagnozowano jednak wirusowe zapalenie wątroby typu C. . W maju 2011 roku powoda zakwalifikowano do programu badań nowego leku i jego stan zdrowia uległ pewnej poprawie, jednak ciągle jest osobą chorą, a rokowania są niepewne. W kwietniu 2012 roku powód zaliczony został do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Powód jest przekonany, że do zakażenia wirusem zapalenia wątroby typu C doszło podczas biopsji nerki. Zakażenie przebiega bezobjawowo, a okres pozostawania choroby w ukryciu może wynosić nawet kilkadziesiąt lat. Poza biopsją powód nie miał żadnych zabiegów chirurgicznych, nie przetaczano u niego krwi. Powód wskazał, iż podstawę prawną odpowiedzialności pozwanego stanowi art. 430 kc. Pozwany, w odpowiedzi na pozew (k.102-105), wniósł o oddalenie powództwa i obciążenie powoda kosztami postępowania. W uzasadnieniu pozwany podał, że (...) Uniwersytet (...) w K. jako uczelnia publiczna utworzona na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 marca 1948 roku o założeniu Akademii (...) w B. , nie jest biernie legitymowany do występowania w sporze po stronie pozwanej, bowiem nie jest podmiotem powołanym do udzielania świadczeń zdrowotnych. Powód leczony był nie w Klinice (...) , będącej jednostką organizacyjną uczelni, ale w szpitalu klinicznym w Z. , który został utworzony zarządzeniem Ministra Zdrowia z 7 stycznia 1950r w sprawie państwowych szpitali klinicznych i jako szpital podlegał temu właśnie organowi, a odpowiedzialność za udzielane w nim świadczenia zdrowotne w okresie hospitalizacji powoda, obciąża Skarb Państwa. Z ostrożności procesowej zaprzeczył istnieniu związku przyczynowego pomiędzy leczeniem powoda w szpitalu w Z. a zarażeniem powoda wirusowym zapaleniem wątroby oraz wysokości roszczenia. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Powód jako dziecko chorował na idiomatyczny zespół nerczycowy. Początkowo leczony był w Szpitalu (...) w R. od 2.09.1981 r. do 11.09.1981r. a następnie w Klinice (...) w Z. od 11.09.1981r. do 20.09.1981r. W trakcie pobytu w Klinice (...) w Z. między 7 maja 1982 roku a 21 lipca 1982 roku, powód został poddany biopsji nerki. Schorzenia nerek z czasem ustąpiły. W drugiej połowie 2009 roku powód zaczął odczuwać dolegliwości, które początkowo miały charakter psychiczny i przejawiały się w stanach długotrwałego zmęczenia i osłabienia, senności, apatii i nocnych stanach depresyjnych. Jednocześnie u powoda zaczęły się pojawiać objawy fizyczne w postaci bólów stawowo-mięśniowych i bólów jamy brzusznej oraz spadku masy ciała. W związku z podejrzeniem choroby nowotworowej powód w 2010r. został hospitalizowany w szpitalu (...) w K. , gdzie chorobę nowotworową wykluczono. U powoda zdiagnozowano jednak wirusowe zapalenie wątroby typu C. W związku ze stanem zdrowia powód zmuszony był ograniczyć swoją aktywność zawodową. dowody: zaświadczenie z 03.05.1983r (k.40), karta informacyjna nr 854/82 (k.41), karta informacyjna nr 438/84 (k.42), zaświadczenie z 18.06.2010r, karta informacyjna leczenia od 16.06.2009r (k.43-51), historia choroby (k.52-62, 32-39, 13-15, 16-30), zaświadczenie z 13.02.2013r (k.31), zaświadczenie z 15.03.2012r (k.12), orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z 19.04.2012r (k.50), karta zawodnicza (k.11), dokumentacja medyczna (k.63), tłumaczenie opinii z 05.01.2005r (k.64-65), deklaracje podatkowe (k.66-79), zaświadczenie z 15.07.2010r (k.80), orzeczenie orzecznika ZUS z 03.04.2013r (k.81-83). Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie przedstawionego w toku procesu materiału dowodowego. W zakresie ustaleń dokonanych w oparciu o dowody z dokumentów Sąd dał im wiarę albowiem ich prawdziwość nie została zaprzeczona. Sąd oddalił wnioski dowodowe powoda zeznań świadków, opinii biegłych i przesłuchania stron albowiem ich przeprowadzenie było zbędne dla wyników postępowania a spowodowałoby zwłokę w postępowaniu. Sąd zważył co następuje: Pozwany podniósł zarzut braku legitymacji biernej. Sąd zarzut ten uznał za uzasadniony, w związku z czym sąd rozpoznając sprawę ograniczył się do zbadania tego zarzutu. Powód, pomimo zaprzeczenia przez pozwanego posiadania legitymacji biernej, nie udowodnił tej legitymacji. Wskazać przy tym należy, iż sąd na rozprawie w dniu 19 listopada 2013r. zakreślił stronom termin na zgłoszenie wniosków dowodowych w tym aspekcie. Pozwany (...) Uniwersytet (...) w K. utworzony został rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 20.03.1948r. o założeniu Akademii (...) w B. (Dz. U. Z 1948r, Nr 21, poz.146). Z czasem, uzyskał obecną nazwę (w międzyczasie nosił nazwę (...) Akademia (...) w K. ). Osobowość prawna pozwany uzyskał z mocy ustawy z dnia 5.11.1958r. o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 1973r. Nr 32, poz.191). Na mocy zarządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7.01.1950r. w sprawie państwowych szpitali klinicznych (Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia nr 2/7-9), został utworzony Państwowy Szpital (...) w Z. . Szpital ten prowadzony był w formie jednostki budżetowej Skarbu Państwa i podlegał Ministrowi Zdrowia. Zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 18.12.1954r. w sprawie podporządkowania państwowych szpitali klinicznych akademiom medycznym oraz przekształcenia państwowych szpitali klinicznych (Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia nr 24/127-131), Państwowy Szpital (...) w Z. przekształcił się m.in. w Państwowy Szpital (...) w Z. . Na bazie m.in. Państwowego Szpitala (...) w Z. , z dniem 1.01.1992r. utworzono Szpital (...) w Z. (zarządzeniem Ministra Zdrowia z 8.09.1991r –k.147). Zarządzeniem z dnia 14.12.1998r. Min. Zdrowia i Op. Społ. Przekształcono Szpital (...) w Z. w samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej (k.149-150). Zgodnie z zarządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 18.12.1954r. w sprawie podporządkowania państwowych szpitali klinicznych akademiom medycznym oraz przekształcenia państwowych szpitali klinicznych (Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia nr 24/127-131), w celu usprawnienia działalności państwowych szpitali klinicznych, państwowe szpitale kliniczne podporządkowuje się właściwym ze względu na położenie tych szpitali akademiom medycznym jako dysponentów kredytów II-go stopnia. Powód wywodził, iż na legitymację bierną pozwanego wskazuje pieczęć nagłówkowa na zaświadczeniu lekarskim z dnia 3.05.1982r. oraz na karcie informacyjnej nr 854/82 (k.40,41, 140 akt) o treści „ (...) Akademia (...) w K. Instytut (...) w Z. Klinika (...) ”. Brzmienie tej pieczęci było prawdopodobnie skutkiem zarządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18.12.1954r. w sprawie podporządkowania państwowych szpitali klinicznych akademiom medycznym oraz przekształcenia państwowych szpitali klinicznych. (...) Akademia (...) w K. , w czasie gdy zostały wystawione te dokumenty tj. w 1982r. posiadała osobowość prawną, w przeciwieństwie do Państwowego Szpitala (...) w Z. , będącego jednostką budżetową. Klinika (...) była jednostką Państwowego Szpitala (...) w Z. , na co wskazuje chociażby pieczęć nagłówkowa na karcie informacyjnej nr (...) (k.42 akt). „Podporządkowanie” wynikające z zarządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18.12.1954r. dotyczyło czynności organizacyjnych, nadzorczych i nie powodowało włączenia szpitala w ramy osoby prawnej, jaką był pozwany. Zgodnie z art. 40 kc , Skarb Państwa nie ponosi odpowiedzialności za zobowiązania państwowych osób prawnych a państwowe osoby prawne nie ponoszą odpowiedzialności za zobowiązania Skarbu Państwa. Reasumując, pozwany nie posiadał w sprawie legitymacji biernej, zatem nie może ponosić odpowiedzialności. Nie mógł również ponosić odpowiedzialności na zasadzie art. 430 kc , która to podstawę prawną przytoczył powód w pozwie – okoliczność ta (powierzenie wykonania czynności osobie, która przy wykonywaniu tej czynności podlega kierownictwu i ma obowiązek stosowania się do wskazówek) nie została wykazana. Z uwagi na powyższe, orzeczono jak w sentencji. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 kpc , zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu. W skład zasądzonych kosztów wchodzą koszty zastępstwa procesowego według taryfy wraz z opłatami skarbowymi od pełnomocnictw. /-/ SSO Andrzej Kieć

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI