Orzeczenie · 2025-05-28

XII 1 Co 185/25

Sąd
Sąd Rejonowy Gdańsk – Południe w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-05-28
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneWysokarejonowy
postępowanie egzekucyjnekoszty egzekucyjneupadłośćkomornikwierzycieldłużnikniecelowe wszczęcie egzekucjiopłata stosunkowanależyta staranność

Sąd Rejonowy w Gdańsku rozpoznał skargę wierzyciela K. P. na punkty 2 i 3 postanowienia komornika sądowego E. K. z dnia 11 stycznia 2025 r., dotyczące kosztów postępowania egzekucyjnego w sprawie GKm (...). Wierzyciel domagał się uchylenia zaskarżonych punktów i ustalenia kosztów na niższym poziomie. Komornik wniósł o oddalenie skargi. Sąd ustalił, że wierzyciel wszczął postępowanie egzekucyjne w listopadzie 2024 r., mimo że wobec dłużnika A. P. ogłoszono upadłość postanowieniem z marca 2021 r., które stało się prawomocne w czerwcu 2021 r. Komornik, dowiedziawszy się o upadłości, umorzył postępowanie egzekucyjne jako oczywiście niecelowe i obciążył wierzyciela kosztami w wysokości 11 528,42 zł, w tym opłatą stosunkową w wysokości 11 459,10 zł. Sąd oddalił skargę, uznając, że wierzyciel, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, powinien był wiedzieć o upadłości dłużnika, która została ogłoszona ponad trzy i pół roku wcześniej w Monitorze Sądowym i Gospodarczym. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 30 ustawy o kosztach komorniczych, opłata stosunkowa obciąża wierzyciela w przypadku oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Sąd nie podzielił stanowiska Sądu Najwyższego z uchwały III CZP 21/22, wskazując na zmiany w przepisach i większą odpowiedzialność wierzyciela. Wierzyciel nie kwestionował umorzenia postępowania ani faktu wszczęcia go w sposób niecelowy, a jego pełnomocnik był upoważniony do reprezentowania go również w postępowaniu upadłościowym, co potwierdzało świadomość sytuacji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia "oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego" w kontekście ustawy o kosztach komorniczych oraz odpowiedzialności wierzyciela za należyte dochowanie staranności przy inicjowaniu egzekucji, zwłaszcza w sytuacji upadłości dłużnika.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której wierzyciel wszczął egzekucję mimo wiedzy o upadłości dłużnika. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdy brak wiedzy o upadłości był usprawiedliwiony.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela, który wiedział o ogłoszonej upadłości dłużnika, może być uznane za "oczywiście niecelowe" w rozumieniu ustawy o kosztach komorniczych, uzasadniające obciążenie go opłatą stosunkową?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela, który wiedział o ogłoszonej upadłości dłużnika, jest oczywiście niecelowe i uzasadnia obciążenie go opłatą stosunkową.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wierzyciel, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, powinien był wiedzieć o upadłości dłużnika, która została ogłoszona ponad 3,5 roku wcześniej. Brak należytej staranności przy inicjowaniu egzekucji, która nie mogła doprowadzić do celu, uzasadnia obciążenie wierzyciela kosztami, w tym opłatą stosunkową z art. 30 ustawy o kosztach komorniczych.

Jaka jest wykładnia art. 30 ustawy o kosztach komorniczych w kontekście różnicy między "niecelowym wszczęciem postępowania egzekucyjnego" a "oczywiście niecelowym wszczęciem postępowania egzekucyjnego"?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepis art. 30 ustawy o kosztach komorniczych odwołuje się do kryterium "oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego", co oznacza, że opłata stosunkowa jest sankcją za brak należytej staranności wierzyciela przy inicjowaniu egzekucji, gdy mógł on z łatwością dowiedzieć się o braku możliwości jej przeprowadzenia.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wykładnia językowa przepisu art. 30 ustawy o kosztach komorniczych jest w pełni uzasadniona i opłata ta stanowi finansową dolegliwość powiązaną z czynnością wierzyciela. Sąd odrzucił argumentację opartą na uchwale SN III CZP 21/22, wskazując na zmiany w przepisach i większą odpowiedzialność wierzyciela.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić skargę
Strona wygrywająca
Komornik sądowy (...) E. K.

Strony

NazwaTypRola
K. P.osoba_fizycznawierzyciel
A. P.osoba_fizycznadłużnik
Komornik sądowy (...) E. K.inneorgan egzekucyjny

Przepisy (5)

Główne

u.k.k. art. 30

Ustawa o kosztach komorniczych

Opłata stosunkowa w wysokości 10% egzekwowanego świadczenia obciąża wierzyciela w razie oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 767

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 770 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 770 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Ustawa Prawo upadłościowe art. 146 § 1

Postępowanie egzekucyjne skierowane do majątku wchodzącego w skład masy upadłości umarza się z mocy prawa po uprawomocnieniu się postanowienia o ogłoszeniu upadłości.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wszczęcie postępowania egzekucyjnego przez wierzyciela było oczywiście niecelowe z uwagi na ogłoszoną wcześniej upadłość dłużnika. • Wierzyciel, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, miał możliwość dowiedzieć się o upadłości dłużnika. • Obowiązujące przepisy ustawy o kosztach komorniczych przenoszą ryzyko kosztów nieskutecznych postępowań egzekucyjnych na strony, w tym na wierzyciela. • Komornik prawidłowo ustalił koszty postępowania egzekucyjnego, w tym opłatę z art. 30 u.k.k., w prawidłowej wysokości.

Odrzucone argumenty

Koszty postępowania egzekucyjnego powinny zostać ustalone na niższym poziomie. • Interpretacja art. 30 ustawy o kosztach komorniczych powinna być zgodna z uchwałą SN III CZP 21/22.

Godne uwagi sformułowania

niecelowość zachodzi także w przypadku braku podstaw do złożenia wniosku o wszczęcie egzekucji • obowiązujące przepisy akcentują szczególną rolę i odpowiedzialność wierzyciela, jako inicjatora i gestora postępowania egzekucyjnego • przesłanki dokonania oceny o celowym lub niecelowym wszczęciu postępowania egzekucyjnego powinny mieć ten sam charakter • przepis art. 30 u.k.k. nie odwołuje się do kryterium – jak wskazano w uzasadnieniu uchwały - celowego i niecelowego wszczęcia egzekucji lecz do kryterium oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego • opłata z art. 30 u.k.k. jest wszak finansową dolegliwością obciążającą wierzyciela, powiązaną z jego czynnością oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego • wierzyciel reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, mógł przy dochowaniu należytej staranności dowiedzieć się, że wobec dłużnika ogłoszona została ponad 3 i pół roku wcześniej upadłość

Skład orzekający

Joanna Krata

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"oczywiście niecelowego wszczęcia postępowania egzekucyjnego\" w kontekście ustawy o kosztach komorniczych oraz odpowiedzialności wierzyciela za należyte dochowanie staranności przy inicjowaniu egzekucji, zwłaszcza w sytuacji upadłości dłużnika."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której wierzyciel wszczął egzekucję mimo wiedzy o upadłości dłużnika. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w przypadkach, gdy brak wiedzy o upadłości był usprawiedliwiony.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje praktyczne konsekwencje braku należytej staranności wierzyciela w postępowaniu egzekucyjnym, zwłaszcza w obliczu upadłości dłużnika. Podkreśla odpowiedzialność profesjonalnych pełnomocników i stanowi ciekawy przykład odmiennego stanowiska sądu od uchwały Sądu Najwyższego.

Czy wierzyciel musi płacić za niecelową egzekucję, gdy dłużnik jest już po upadłości? Sąd Rejonowy odpowiada.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst