XI W 4364/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd uniewinnił prezesa zarządu od zarzutu udaremnienia kontroli ZUS, uznając, że mimo wpisu do KRS, faktycznie nie pełnił już tej funkcji po odwołaniu.
Obwiniony G.S. został oskarżony o udaremnienie kontroli ZUS poprzez niestawienie się w spółce, której był prezesem zarządu. Sąd ustalił, że obwiniony został odwołany z funkcji prezesa w grudniu 2011 roku, a wpis do KRS po tym fakcie nastąpił bez jego wiedzy i faktycznego działania w spółce. Mimo wpisu do rejestru, obwiniony nie pełnił już faktycznie funkcji prezesa w dniu kontroli. W związku z brakiem dowodów na faktyczne pełnienie funkcji i zobowiązanie do umożliwienia kontroli, sąd uniewinnił obwinionego.
Sprawa dotyczyła obwinionego G.S., który został oskarżony o wykroczenie z art. 98 ust. 1 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, polegające na udaremnieniu przeprowadzenia czynności kontrolnych ZUS poprzez niestawienie się w siedzibie spółki w dniu 30 września 2013 roku, w której pełnił funkcję prezesa zarządu. Sąd ustalił, że G.S. został powołany na prezesa zarządu w grudniu 2011 roku, ale tego samego dnia został odwołany z tej funkcji. Mimo odwołania, na wniosek pełnomocnika spółki, został wpisany do Krajowego Rejestru Sądowego jako prezes zarządu. Obwiniony twierdził, że po odwołaniu nie działał już w spółce, nie pełnił żadnych funkcji i nie miał wpływu na jej reprezentację. Sąd uznał wyjaśnienia obwinionego za wiarygodne, wskazując na brak dowodów, które podważałyby jego odwołanie z funkcji czy świadomość wpisu do KRS po tym fakcie. Podkreślono, że wpis do KRS został dokonany przez pełnomocnika spółki, a obwiniony nie miał świadomości tego faktu ani nie podejmował działań związanych z tym wpisem. Sąd stwierdził, że dla przypisania odpowiedzialności za udaremnienie kontroli kluczowe jest faktyczne pełnienie funkcji prezesa zarządu, a nie tylko wpis w KRS. Ponieważ obwiniony faktycznie nie pełnił już funkcji prezesa w dniu kontroli i nie miał obowiązku umożliwienia jej przeprowadzenia, sąd uniewinnił go od popełnienia zarzucanego czynu. Zasądzono również od Skarbu Państwa na rzecz obwinionego zwrot uzasadnionych wydatków, w tym kosztów obrońcy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wpis do KRS nie jest wystarczający. Kluczowe jest faktyczne pełnienie funkcji prezesa zarządu w momencie zdarzenia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że dla odpowiedzialności za wykroczenie z art. 98 ust. 1 pkt 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, obwiniony musi faktycznie pełnić funkcję prezesa zarządu i być zobowiązany do umożliwienia kontroli. Sam wpis do KRS, dokonany po odwołaniu i bez wiedzy obwinionego, nie tworzy takiego obowiązku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uniewinnienie
Strona wygrywająca
G. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. S. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | strona kosztów |
Przepisy (4)
Główne
u.s.u.s. art. 98 § 1 pkt 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Przepis ten stanowi podstawę odpowiedzialności za udaremnienie lub utrudnienie przeprowadzenia kontroli przez płatnika składek lub osobę obowiązaną do działania w jego imieniu.
Pomocnicze
kpw art. 119
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Dotyczy zasądzenia zwrotu uzasadnionych wydatków strony.
kpk art. 616 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zwrotu kosztów w sprawach, w których stosuje się przepisy kpk.
kpw art. 118 § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Dotyczy obciążenia kosztami postępowania Skarbu Państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obwiniony został odwołany z funkcji prezesa zarządu przed datą zarzucanego czynu. Wpis do KRS po odwołaniu nastąpił bez wiedzy i zgody obwinionego. Obwiniony nie pełnił faktycznie funkcji prezesa zarządu w dniu kontroli. Brak dowodów na świadomość obwinionego o wpisie do KRS i jego faktyczne działania w spółce po odwołaniu.
Godne uwagi sformułowania
brak jest dostatecznych dowodów na to, iż obwiniony w tym czasie faktycznie pełnił funkcję prezesa zarządu dla możliwości przypisania prezesowi zarządu odpowiedzialności represyjnej (...) istotnym jest, aby faktycznie pełnił on funkcję prezesa zarządu w spółce W sytuacji, gdy osoba taka jest wpisana w KRS jako prezes zarządu, a w rzeczywistości nie pełni tej funkcji, nie można mu przypisać winy za to wykroczenie.
Skład orzekający
Maciej Kur
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja odpowiedzialności członków zarządu spółek kapitałowych w kontekście wpisów do KRS i faktycznego pełnienia funkcji, zwłaszcza w sprawach o wykroczenia i przestępstwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji odwołania z funkcji i wpisu do KRS po tym fakcie, bez wiedzy zainteresowanego. Może być mniej istotne w przypadkach, gdy wpis jest zgodny ze stanem faktycznym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, że formalny wpis do rejestru (KRS) nie zawsze przekłada się na faktyczną odpowiedzialność prawną, co jest ważną lekcją dla przedsiębiorców i menedżerów.
“Czy wpis do KRS chroni przed odpowiedzialnością? Sąd rozstrzyga w sprawie prezesa zarządu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt XI W 4364/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 sierpnia 2015 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy - Śródmieścia w Warszawie XI Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSR Maciej Kur Protokolant: Katarzyna Zielińska-Kupczyk bez udziału oskarżyciela publicznego po rozpoznaniu na rozprawie w dniach: 6 maja 2015 roku i 18 sierpnia 2015 roku sprawy G. S. syna R. i B. z d. P. urodzonego dnia (...) w K. obwinionego o to, że: w dniu 30.09.2013 r. nie stawił się w W. , ul. (...) , czym udaremnił przeprowadzenie czynności kontrolnych w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością (...) , w której pełnił funkcję prezesa zarządu uprawnionego do jej reprezentacji. tj. za wykroczenie z art. 98 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 1442). I. obwinionego G. S. uniewinnia od popełnienia zarzucanego mu czynu; II. na podstawie art. 119 kpw w zw. z art. 616 § 1 kpk w zw. z art. 118 § 2 kpw zasądza od Skarbu Państwa na rzecz G. S. kwotę 405 (czterysta pięć) złotych tytułem zwrotu uzasadnionych wydatków strony w tym ustanowienia w sprawie obrońcy; III. na podstawie art. 118 § 2 kpw kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa. XI W 4364/14 UZASADNIENIE G. S. został obwiniony o to, że: w dniu 30.09.2013 r. nie stawił się w W. , ul. (...) , czym udaremnił przeprowadzenie czynności kontrolnych w spółce z (...) , w której pełnił funkcję prezesa zarządu uprawnionego do jej reprezentacji, tj. za wykroczenie z art. 98 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 t., poz. 1442 ). Sąd w sprawie ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 28 grudnia 2011 roku G. S. został powołany na funkcję prezesa zarządu (...) Sp. z o.o. w W. . W dniu 31 grudnia 2011 roku został on odwołany z funkcji prezesa zarządu (...) Sp. z o.o. w W. . Postanowieniem Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy z dnia 30 stycznia 2012 roku, sygn. akt WA.XII NS-REJ. KRS/(...) , na wniosek pełnomocnika spółki, G. S. został wpisany w KRS jako prezes zarządu (...) Sp. z o.o. w W. . Po odwołaniu z funkcji prezesa zarządu G. S. nie działał więcej w (...) sp. z o.o. w W. , nie pełnił w spółce żadnych funkcji, nie wykonywał dla niej żadnych prac. W dniu 03 września 2013 roku inspektor kontroli Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - Z. W. doręczyła (...) Sp. z o.o. w W. zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli, które zostało odebrane przez pracownika sekretariatu. Ówczesną siedzibę spółki ( ul. (...) , W. ) stanowiło tak zwane „wirtualne biuro, wirtualny adres”, gdzie upoważniona przez (...) Sp. z o.o. w W. osoba odbierała korespondencję i przekazywała ją spółce. Z uwagi na brak kontaktu z osobą upoważnioną do reprezentowania spółki, w dniu 19 września 2013 roku doręczono spółce pismo wyznaczające dzień kontroli na 30 września 2013 roku w siedzibie (...) Sp. z o.o. w W. ul. (...) . W dniu 30 września 2013 roku nie stawił się w siedzibie spółki prezes zarządu ani osoba upoważniona do reprezentowania spółki celem rozpoczęcia kontroli. W toku prowadzonych czynności na podstawie aktualnego odpisu z KRS ustalono, iż osobą wpisaną do rejestru (...) Sp. z o.o. w W. jako prezes zarządu był G. S. . Postanowieniem Sądu Rejonowego dla m. st. Warszawy z dnia 19 lutego 2014 roku, sygn. akt WA.XII NS-REJ. KRS/(...) G. S. został z urzędu wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego jako osoba pełniąca funkcję prezesa zarządu (...) Sp. z o.o. w W. . Powyższy stan faktyczny, Sąd ustalił w oparciu o: wyjaśnienia obwinionego (k. 34-35, k. 134-137), zeznania Z. W. (k. 67-68), dane identyfikacyjne (k. 1), upoważnienie do przeprowadzenia kontroli (k. 2), zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli (k. 3), zawiadomienie (k. 4), notatkę urzędową (k. 5), odpisy KRS (k. 6-9, k. 40-47, k. 58-61), protokół zgromadzenia wspólników (k. 36-39), dokumentację KRS (k. 74-103), informację z Policji (k. 119), wydruk internetowy KRS (nienumerowany). G. S. w chwili zarzucanego mu czynu miał 34 lata. Jest żonaty, ma jedno dziecko, które pozostaje jego utrzymaniu. Posiada wykształcenie średnie, z zawodu jest menadżerem. Zatrudniony jest w firmie (...) na stanowisku dyrektora operacyjnego, z tytułu czego osiąga miesięczny dochód w wysokości 5000 złotych. Jest osobą niekaraną (dane osobowo-poznawcze k. 17, k. 20, k. 136, dane o karalności k. 18, k. 118, kserokopia wyroku – nienumerowany). Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, wyrokiem nakazowym z dnia 24 listopada 2014 roku sygn. akt XI W 4364/14 skazał obwinionego za zarzucany mu czyn i wymierzył mu karę grzywny w wysokości 3000 złotych oraz zasądził od niego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w wysokości 300 złotych (k. 23). Sprzeciw od tego wyroku, w ustawowym terminie złożył obwiniony, który wniósł o rozpoznanie sprawy na zasadach ogólnych i wydanie wyroku uniewinniającego (k. 34). Obwiniony w wyjaśnieniach zawartych w sprzeciwie od wyroku nakazowego (k. 34-35) podniósł, iż ani w dniu 30 września 2013 r. nie był, ani obecnie nie jest prezesem zarządu (...) Sp. z o.o. w W. i nie ma kompetencji do reprezentowania spółki (k. 34). W toku postępowania sądowego (k. 136-137) obwiniony nie przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu. Wyjaśnił, iż został odwołany ze stanowiska prezesa tej spółki w grudniu 2011 roku, w związku z czym ciężko mu było uniemożliwić kontrolę w spółce i nie miał na to żadnego wpływu. Wskazał również, że został uniewinniony od zarzutu nieuiszczenia składek ZUS w innej sprawie. W dalszej kolejności wyjaśnił, iż odwołany został w grudniu 2011 roku, kiedy miał się zajmować operacyjnie zorganizowaniem kontraktów związanych z działalnością agencji pracy, ale okazało się, że tych kontraktów nie będzie oraz nastąpiła zmiana ze sprawami właścicielskimi, o których nic bliżej nie wiedział. Został odwołany, ponieważ racja jego pracy na tym stanowisku nie istniała. Obwiniony wyjaśnił, iż został odwołany w zasadzie z dnia na dzień, a przygotowywany projekt nie wyszedł. To było pod koniec grudnia. Wyjaśnił także, iż poinformowano go, że to co miał organizować w ramach działania spółki jest nieaktualne. Współwłaścicielem spółki była osoba, którą poznał przez wspólnych znajomych. Dalej wyjaśnił, iż w trakcie rozmów wyszło, że ma jakiś pomysł na realizację projektu w agencji pracy, który wydawał się korzystny biznesowo. Ze względu na czas przygotowania projektu i zmiany przepisów prawnych okazało się, że przestał być biznesowo opłacalny. Obwiniony wskazał, że w jego ocenie wpis do KRS daje potwierdzenie reprezentacji spółki (to, że te osoby mogą reprezentować – urzędowe potwierdzenie stanu faktycznego). Obwiniony wyjaśnił również, iż w tej spółce nigdy więcej nie działał. Ponadto gdyby zaczęli powyższy projekt, to wpisanie go jako prezesa zarządu byłoby bardziej korzystne. Wyjaśnił także, iż nie jest w stanie powiedzieć kiedy nastąpił wpis jego osoby jako prezesa zarządu w KRS. W związku z funkcją prezesa zarządu w tejże spółce miał tylko dwie sprawy, przedmiotową i tę, o której wspominał w wyjaśnianiach wcześniej. Ciężko mu było powiedzieć jak został poinformowany, że został odwołany. Nadto obwiniony nie potrafił się odnieść do terminu, kiedy właściciele spółki złożyli wniosek o jego wpisanie do rejestru. Wyjaśnił również, iż jego obecność na stanowisku prezesa wynikała z tego, iż przygotowywał pewien projekt oraz był ruch biznesowy. W dniu 30 września 2013 roku nie dysponował niczym z firmy i nie miał pełnomocnictwa do występowania w imieniu spółki. Zaznaczył również, iż nigdy nie dysponował żadnymi kluczami ani tytułem prawnym do lokalu przy ul. (...) . Obwiniony wyjaśnił także, iż powodem jego wykreślenia z KRS było to, że nie był już członkiem zarządu. Sąd zważył co następuje: Sąd dał wiarę wyjaśnieniom obwinionego (k. 34-35 i k. 134-137). W ocenie Sądu brak było dowodów w sprawie, które mogłyby podważyć ich wiarygodność. Korespondują one przy tym ze zebraną w sprawie dokumentacją. Wskazać przy tym należy, że w sprawie brak jest jakichkolwiek dowodów, które dawałyby podstawy do podważenia wiarygodności oraz skuteczności dokumentu, na mocy którego został on odwołany z funkcji prezesa zarządu. Ponadto zgromadzony materiał dowodowy nie dał podstaw do stwierdzenia, aby obwiniony po jego odwołaniu wykonywał jakiekolwiek czynności w spółce, czy był z nią w jakikolwiek sposób związany. Z zebranych dowodów nie wynika także, aby miał on cokolwiek wspólnego z wpisem jego osoby jako prezesa zarządu spółki. Dokumentacja dotycząca tej okoliczności została złożona w KRS przez pełnomocnika spółki, a z dowodów zgromadzonych w sprawie nie wynika, aby obwiniony miał świadomość tego faktu. Mając to na względzie Sąd, nie mając dowodów podważających wyjaśnienia obwinionego, nadał im przymiot wiarygodności. Sąd w całości dał wiarę zeznaniom świadek Z. W. (k. 67-68). Świadek w sposób spójny, logiczny i bezstronny przedstawiła przebieg prowadzonych czynności w związku z wszczęciem kontroli w przedmiotowej spółce. Zeznania te zostały w pełni potwierdzone innymi dowodami w sprawie. Nie było również żadnych powodów aby uznać, że świadek ten nie był obiektywny. W ocenie Sądu za wiarygodne należało uznać dowody w postaci dokumentów: danych identyfikacyjnych (k. 1), upoważnienia do przeprowadzenia kontroli (k. 2), zawiadomienia o zamiarze wszczęcia kontroli (k. 3), zawiadomienia (k. 4), notatki urzędowej (k. 5), odpisów z KRS (k. 6-9, k. 40-47, k. 58-61), danych adresowych (k. 17), danych o karalności (k. 18, k. 118), protokołu zgromadzenia wspólników (k. 36-39), dokumentacji KRS (k. 74-103), informacji z Policji (k. 119), wydruku internetowego KRS (nienumerowany), kserokopii wyroku (nienumerowany). W ocenie Sądu brak było jakichkolwiek podstaw do podważania wiarygodności tych dokumentów. Strony nie podważały przy tym autentyczności tych dokumentów i prawdziwości informacji w nich zawartych, a także legalności i prawidłowości czynności, w związku z którymi część tych dokumentów została sporządzona. Podkreślić należy, że materiał dowodowy zgromadzony w sprawie nie pozwolił na podważenie wiarygodności i skuteczności dokumentu, na mocy którego obwiniony odwołany został z funkcji prezesa zarządu przedmiotowej spółki. Jak już wspomniano, brak było dowodów, z których wynikałoby, że obwiniony miał świadomość wpisu jego osoby do rejestru KRS już po odwołaniu go z funkcji prezesa zarządu spółki, a także, że podejmował jakiekolwiek czynności związane z dokonaniem tego wpisu. Wykreślony on został z urzędu w związku z zapadłym wobec niego wyrokiem skazującym. Nie było w sprawie również dowodów, aby po jego odwołaniu podejmował jakiekolwiek działania faktyczne w spółce. W ocenie Sądu, nie podważając ich wiarygodności, dokumenty w postaci: wezwania (k. 10) i notatki urzędowej (k. 12), nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie. Dowody te związane były z czynnościami wyjaśniającymi w związku z ujawnionym wykroczeniem udaremnienia kontroli, w tym z wezwaniem obwinionego celem złożenia wyjaśnień. Sąd po dokonaniu analizy materiału dowodowego, uznał iż w rozpoznawanej sprawie brak jest dostatecznych dowodów, aby G. S. przypisać winę, co do popełnienia zarzucanego mu wykroczenia. Zgodnie z art. 98 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych , kto jako płatnik składek albo osoba obowiązana do działania w imieniu płatnika: udaremnia lub utrudnia przeprowadzenie kontroli, podlega karze grzywny do 5000 złotych. W istocie więc to na prezesie zarządu, spoczywał obowiązek reprezentacji spółki w trakcie czynności kontrolnych i za udaremnienie kontroli w spółce mogła być rozważana odpowiedzialność właśnie prezesa zarządu. Z danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynikało, że G. S. na dzień podjęcia kontroli wpisany była jako prezes zarządu spółki. Brak jest jednak dostatecznych dowodów na to, iż obwiniony w tym czasie faktycznie pełnił funkcję prezesa zarządu, a co za tym idzie, był zobowiązany do umożliwienia przeprowadzenia czynności kontrolnych w spółce. W ocenie Sądu, mając na względzie charakter wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym, dla możliwości przypisania prezesowi zarządu odpowiedzialności represyjnej za wykroczenie z art. art. 98 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych , istotnym jest, aby faktycznie pełnił on funkcję prezesa zarządu w spółce. W sytuacji, gdy osoba taka jest wpisana w KRS jako prezes zarządu, a w rzeczywistości nie pełni tej funkcji, nie można mu przypisać winy za to wykroczenie. Obwiniony nie może bowiem odpowiadać w okolicznościach niniejszej sprawy za to, że spółka poza jego świadomością dokonała niezgodnego ze stanem faktycznym wpisu w KRS, a w chwili wpisu i w czasie zarzutu nie pełnił on już żadnej funkcji w spółce. W związku z tym obwinionemu nie sposób było przypisać winy za to wykroczenie, albowiem w chwili zdarzenia nie był on faktycznie osobą upoważnioną do reprezentowania spółki. Mając to na względzie Sąd uniewinnił obwinionego od popełnienia zarzucanego mu czynu. Sąd na podstawie art. 119 kpw w zw. z art. 616 § 1 kpk w zw. z art. 118 § 2 kpw zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obwinionego uzasadnione wydatki w kwocie 405 złotych, na którą złożyły się koszty ustanowienia obrońcy – 180 złotych oraz koszty przejazdu do Sądu – 225 złotych. Sąd nie uwzględnił wniosku obwinionego o zasądzenie na jego rzecz także kosztów podróży pociągiem powrotnym do miejsca jego zamieszkania, albowiem nie poniósł on tych kosztów w chwili wyrokowania, co nie przekreśla możliwości zasądzenia tychże kosztów w terminie późniejszym po ich rzeczywistym poniesieniu przez obwinionego. Sąd na mocy art. 118 § 2 kpw w związku z zapadłym wyrokiem uniewinniającym kosztami postępowania obciążył Skarb Państwa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI