XI W 3521/13

Sąd Rejonowy dla Warszawy – Śródmieścia w WarszawieWarszawa2014-05-15
SAOSKarnewykroczeniaŚredniarejonowy
wykroczenieniepoczytalnośćzdrowie psychiczneumorzenie postępowaniaalkoholporządek publiczny

Sąd umorzył postępowanie karne wobec obwinionego o wykroczenia, ponieważ biegły psychiatra stwierdził, że z powodu zaburzeń depresyjno-lękowych nie poczytalny w chwili popełnienia czynów.

Obwiniony J. C. został oskarżony o szereg wykroczeń, w tym spożywanie alkoholu w miejscu publicznym, nieobyczajny wybryk, używanie słów nieprzyzwoitych i zaśmiecanie. W trakcie postępowania ujawniono, że obwiniony cierpi na zaburzenia depresyjno-lękowe i był leczony psychiatrycznie. Opinia biegłego psychiatry potwierdziła, że stan psychiczny obwinionego wyłączał jego poczytalność w chwili popełnienia czynów.

Sąd Rejonowy dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie rozpoznał sprawę przeciwko J. C., obwinionemu o popełnienie szeregu wykroczeń, w tym spożywania alkoholu w miejscu publicznym, nieobyczajnego wybryku, używania słów nieprzyzwoitych oraz zaśmiecania. W toku postępowania, z uwagi na informacje o wcześniejszym leczeniu psychiatrycznym obwinionego, Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego psychiatry. Opinia ta wykazała, że obwiniony cierpi na zaburzenia depresyjno-lękowe z zespołem psychoorganicznym, co w chwili popełnienia zarzucanych czynów wyłączało jego zdolność rozpoznania ich znaczenia i pokierowania swoim postępowaniem. Ponadto, biegły stwierdził, że obwiniony nie jest zdolny do udziału w postępowaniu. Sąd uznał opinię biegłego za w pełni przekonującą, zgodną z dokumentacją medyczną i wyjaśnieniami obwinionego. W konsekwencji, na podstawie art. 17 § 1 kw i art. 5 § 1 pkt 2 kpw, Sąd umorzył postępowanie, uznając, że obwiniony nie popełnił wykroczeń z powodu choroby psychicznej wyłączającej jego poczytalność. Sąd zasądził również koszty obrony z urzędu od Skarbu Państwa i orzekł, że koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, obwiniony nie może ponosić odpowiedzialności za popełnione wykroczenia, ponieważ jego stan psychiczny wyłączał poczytalność w chwili czynu.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na opinii biegłego psychiatry, która wykazała, że zaburzenia depresyjno-lękowe obwinionego uniemożliwiły mu rozpoznanie znaczenia czynów i pokierowanie swoim postępowaniem, co zgodnie z art. 17 § 1 kw wyłącza popełnienie wykroczenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

obwiniony (J. C.)

Strony

NazwaTypRola
J. C.osoba_fizycznaobwiniony
K. C.organ_państwowyoskarżyciel publiczny
Straż Miejska m.st. W. I Oddziałinstytucjawnioskodawca
Ł. L.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (13)

Główne

kpw art. 5 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy czyn nie zawiera znamion wykroczenia albo ustawa stanowi, że sprawca nie popełnia wykroczenia.

kw art. 17 § 1

Kodeks wykroczeń

Nie popełnia wykroczenia, kto z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych, nie mógł w czasie czynu rozpoznać jego znaczenia lub pokierować swoim postępowaniem.

Pomocnicze

kpw art. 62 § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

W razie stwierdzenia okoliczności wyłączających orzekanie po wszczęciu postępowania, sąd wydaje postanowienie o jego umorzeniu, a jeżeli rozpoczęto już przewód sądowy - wyrok umarzający postępowania.

kpw art. 62 § 3

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Gdyby jednak dopiero po wszczęciu przewodu sądowego ustalono, że czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających jego popełnienie lub że czyn nie zawiera w ogóle znamion wykroczenia bądź że ustawa stanowi, iż sprawca czynu nie popełnia wykroczenia (art. 5 § 1 pkt 1 i 2), sąd zamiast wyroku o umorzeniu wydaje wyrok uniewinniający, chyba że niepopełnienie wykroczenia przez sprawcę wiąże się z jego niepoczytalnością w chwili czynu, kiedy to postępowanie należy jednak umorzyć, tyle że wyrokiem.

kpw art. 63 § 3

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Dotyczy umorzenia postępowania po rozpoczęciu przewodu sądowego.

u.w.t.p.a. art. 43 § 1 ust. 1

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Dotyczy spożywania napojów alkoholowych w miejscach zabronionych.

u.w.t.p.a. art. 14 § 2a

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi

Dotyczy spożywania napojów alkoholowych w miejscach zabronionych.

kw art. 140

Kodeks wykroczeń

Dotyczy nieobyczajnych wybryków.

kw art. 141

Kodeks wykroczeń

Dotyczy używania słów nieprzyzwoitych w miejscu publicznym.

kw art. 145

Kodeks wykroczeń

Dotyczy zaśmiecania miejsc dostępnych dla publiczności.

kpk art. 618 § 1 pkt 11

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów obrony z urzędu.

kpw art. 119

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Dotyczy kosztów obrony z urzędu.

kpw art. 118 § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Dotyczy kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niepoczytalność obwinionego w chwili popełnienia czynów z powodu zaburzeń depresyjno-lękowych.

Godne uwagi sformułowania

stan ten znosił jego zdolność rozpoznania znaczenia dokonanych czynów i kierowania swoim postępowaniem nie jest zdolny i nie może brać udziału w postępowaniu z powodu swoich zaburzeń lękowo-depresyjnych, obwinionemu nie sposób przypisać popełnienie wykroczeń cierpi na zaburzenia psychiczne wyłączające możliwość przypisania mu winy

Skład orzekający

Jan Piwkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niepoczytalności jako podstawy do umorzenia postępowania w sprawach o wykroczenia, zwłaszcza w kontekście chorób psychicznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji obwinionego z zaburzeniami depresyjno-lękowymi; wymaga indywidualnej oceny stanu psychicznego w każdym przypadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak stan zdrowia psychicznego może wpływać na odpowiedzialność prawną, nawet w przypadku wykroczeń. Jest to przykład zastosowania przepisów o niepoczytalności w praktyce.

Choroba psychiczna wyzwoliła od odpowiedzialności za wykroczenia – sąd umorzył sprawę.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt XI W 3521/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 maja 2014 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy – Śródmieścia w Warszawie XI Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSR Jan Piwkowski Protokolant: Karolina Kowalczyk w obecności oskarżyciela publicznego K. C. po rozpoznaniu na rozprawie w dniach 21 listopada 2013 roku, 01 kwietnia 2014 roku, 15 maja 2014 roku w W. z wniosku Straży Miejskiej m.st. W. I Oddział (...) sprawy przeciwko J. C. synowi Z. i M. z domu S. urodzonemu dnia (...) w W. obwinionemu o to, że: 1. W dniu 2 listopada 2012 r. ok. godziny 21:40 na ul. (...) w W. spożywał napój alkoholowy typu piwo marki (...) o zawartości alkoholu 5,6 procent w miejscu zabronionym, tj. o wykroczenie z art. 43 1 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2a Ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi z dnia 26.10.1982 r. , 2. w miejscu i czasie jak w pkt. 1 dopuścił się nieobyczajnego wybryku – poprzez oddanie moczu wobec przechodniów, tj. o wykroczenie z art. 140 kw, 3. w miejscu i czasie jak w pkt. 1 używał słów nieprzyzwoitych w miejscu publicznym, tj. o wykroczenie z art. 141 kw, 4. w miejscu i czasie jak w pkt. 1 zaśmiecił miejsce dostępne dla publiczności – poprzez wyrzucenie puszki na chodnik, tj. o wykroczenie z art. 145 kw, orzeka I. na podstawie art. 5§1 pkt 2 kpw w zw. z art. 17§1 kw w zw. z art. 62§2 i 3 kpw umarza postępowanie; II. na podstawie art. 618 § 1 pkt 11 kpk w zw. z art. 119 kpw zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokata Ł. L. kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych powiększoną o aktualną stawkę podatku VAT, tytułem zwrotu kosztów pełnionej obrony z urzędu obwinionego; III. na podstawie art. 118 § 2 kpw określa, że koszty postępowania ponosi Skarb Państwa. sygn. akt XI W 3521/13 UZASADNIENIE J. C. został obwiniony o to, że w dniu 2 listopada 2012 r., około godziny 21 40 na ulicy (...) w W. spożywał napój alkoholowy typu piwo marki (...) o zawartości alkoholi 5,6 procent w miejscu zabronionym, to jest o wykroczenie z art. 43 1 ust. 1 w związku z art. 14 ust. 2a Ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi z dnia 26 października 1982 roku , w tym samym miejscu i czasie miał dopuścić się nieobyczajnego wybryku – poprzez oddanie moczu wobec przechodniów, co stanowi wykroczenie z art. 140 kw, użyć słów nieprzyzwoitych w miejscu publicznym, czym wyczerpałby dyspozycję art. 141 kw, a także zaśmiecać miejsce dostępne dla publiczności, poprzez wyrzucanie puszek na chodnik, co stanowi wykroczenie z art. 145 kw. Na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2014 roku zapadło, w oparciu o art. 80 kpw , postanowienie o prowadzeniu w dalszym ciągu odroczonej rozprawy, mimo iż skład Sądu uległ zmianie. Ponieważ Sąd miał dostęp do opinii sądowo-psychiatrycznej sporządzonej na potrzeby sprawy o sygnaturze XI W 5549/12, z której wynikało, że J. C. był wcześniej leczony psychiatrycznie, pojawiła się wątpliwość, co do jego poczytalności (k. 77). Obwiniony oświadczył, iż istotnie w roku 2004 był leczony w Szpitalu (...) i przyjmował leki psychotropowe. Poinformował także o kontynuacji terapii u prywatnego lekarza psychiatry, przyjmowaniu leków, w tym permazyny i seroniny. Z uwagi na powyższe, Sąd na podstawie art. 42 § 2 kpw postanowił dopuścić dowód z opinii biegłego psychiatry, celem ustalenia, czy obwiniony w chwili popełnienia czynów był w stanie rozpoznać ich znaczenie i pokierować swoim postępowaniem, a także jaki jest jego aktualny stan zdrowia i czy jest zdolny, aby brać udział w postępowaniu. Ze sporządzonej przez biegłego psychiatrę - J. M. opinii wynika, iż J. C. aktualnie leczy się z powodu zaburzeń depresyjnych, regularnie przyjmuje leki w tym permazynę i seroninę, zaś w roku 2003 był, przez okres dwóch miesięcy, leczony w szpitalu z uwagi na swoją chorobę. Wnioski opinii wskazują, iż obwiniony wciąż cierpi na stany depresyjno-lękowe - ma obniżony nastrój, skarży się na problemy z koncentracją, zaburzenia nastrojów i lęk. Biegły rozpoznał u J. C. zespół psychoorganiczny, charakterystyczny dla osób z zaburzeniami depresyjno-lękowymi. W jego ocenie stan ten znosił jego zdolność rozpoznania znaczenia dokonanych czynów i kierowania swoim postępowaniem. Z powodu swojej choroby nie jest zdolny i nie może brać udziału w postępowaniu (k.126-127). Sąd zważył, co następuje: Z uwagi na to, że do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy niezbędne były wiadomości specjalne, Sąd w toku postępowania dopuścił dowód z opinii biegłego z zakresu psychiatrii sądowej. W swojej opinii psychiatra wypowiedział się zarówno o poczytalności obwinionego w czasie popełnienia wykroczenia, jak i o jego aktualnym stanie zdrowia psychicznego i zdolności do udziału w postępowaniu. Sąd po wnikliwej analizie jej wniosków, a także dołączonej dokumentacji medycznej, uznał ją za w pełni przekonującą. Wywiedzione przez biegłego wnioski są logiczne, sporządzone w sposób wyczerpujący, fachowy, rzetelny i zgodne z najlepszą wiedzą prezentowaną przez specjalistę w swojej dziedzinie. Co więcej, korespondują one ze zgromadzoną dokumentacją medyczną, jak również z wyjaśnieniami obwinionego odnośnie jego choroby i leczenia psychiatrycznego. Ponieważ nie zostało wykazane, aby opinia była niejasna, niepełna albo zachodziła w niej sprzeczność, tym samym Sąd nie znalazł żadnych podstaw do jej zakwestionowania. Tym samym przychylił się do przedstawionych w niej wniosków i oparł o nie rozstrzygniecie niniejszej sprawy. Wątpliwości Sądu nie wzbudziła także dołączona dokumentacja medyczna sporządzona w Szpitalu (...) , ukazująca przebieg choroby i leczenia J. C. , poświadczoną przez statystyka medycznego A. P. (k.101-104) Potwierdza ona, iż obwiniony w roku 2003 cierpiał na zaburzenia depresyjno-lękowe i był leczony psychiatrycznie. Sąd ocenił ją jako w pełni wartościowy materiał dowodowy, wspierający wyprowadzone przez biegłego psychiatrę wnioski, dotyczące poczytalności obwinionego. Z uwagi na fakt, iż została ona sporządzona przez profesjonalistów – lekarzy psychiatrów, zaś jej zgodność z prawdą została poświadczona, Sąd ocenił ja jako wiarygodną. Sąd dał wiarę pozostałym dowodom ujawnionym w trybie art. 76 § 1 kpw . Do tych dokumentów należały: notatkę urzędową (k 1-2v, 4-4v), protokół użycia alkotestu (k.5-5v), poświadczenie odbioru wezwania (k.6), pismo Straży Miejskiej z dnia 28.11.2013 r. (k.45), dokumentacja z izby wytrzeźwień (k. 47-51v), kserokopia notatników służbowych (k. 52-58, k. 106-120), opinia sądowo-psychiatryczna ze sprawy XI 5549/12 (k. 75-78). W świetle ujawnionego materiału dowodowego stwierdzić należy, że J. C. nie może ponosić odpowiedzialności za popełnienie zarzuconych mu wykroczeń. W oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a w szczególności sporządzoną przez biegłego psychiatrę J. M. opinię oraz dołączoną dokumentację medyczną, Sąd ustalił, iż z powodu swoich zaburzeń lękowo-depresyjnych, obwinionemu nie sposób przypisać popełnienie wykroczeń. Jak wynika z dokumentów opisujących przebieg choroby i leczenia J. C. , co najmniej od roku 2002 cierpi on na zaburzenia psychiczne wyłączające możliwość przypisania mu winy, także jego aktualny stan zdrowia czyni go niezdolnym do brania udziału w postępowaniu. Powyższe dowodzi, iż jego poczytalność w chwili czynu była wyłączona, konsekwencją czego, nie można uznać go za winnego, a zatem niniejsze postępowanie należało umorzyć. Zgodnie z treścią art. 5 § 1 pkt. 2 kpw nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza, gdy czyn nie zawiera znamion wykroczenia albo ustawa stanowi, że sprawca nie popełnia wykroczenia. W myśl zaś art. 17 § 1 kw nie popełnia wykroczenia, kto z powodu choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego zakłócenia czynności psychicznych, nie mógł w czasie czynu rozpoznać jego znaczenia lub pokierować swoim postępowaniem. Sąd, w oparciu o opinie biegłego ustalił, iż w chwili popełnienia czynów J. C. , z powodu swoich zaburzeń lękowo-depresyjnych, powodujących zakłócenia świadomości nie mógł rozpoznać znaczenia swojego czynu, a więc pojąć szkodliwości i skutków społecznych swego zachowania, ani pokierować swoim postępowaniem. Z uwagi na swój stan psychiczny obwiniony nie mógł (nie potrafił) postąpić inaczej, a więc wystąpiło u niego także zakłócenie w sferze woli. Niepoczytalność sprawcy w chwili popełnienia czynu wyłącza jego winę. W związku z tym, postępowania wobec niego nie wszczyna się, a wszczęte umarza ( art. 5 § 1 pkt 2 kpw ), także wtedy, gdy ta przeszkoda procesowa ustalona została dopiero przed sądem - na rozprawie, po rozpoczęciu przewodu sądowego ( art. 63 § 3 kpw ). W niniejszej sprawie podstawy do umorzenia postępowania ujawniły się już w toku postępowania jurysdykcyjnego, dlatego też, w myśl przytoczonych przepisów, należało wydać wyrok umarzający postępowanie wobec J. C. . Treść art. 62 § 2 kpw stanowi, że w razie stwierdzenia okoliczności wyłączających orzekanie po wszczęciu postępowania, sąd wydaje postanowienie o jego umorzeniu, a jeżeli rozpoczęto już przewód sądowy - wyrok umarzający postępowania. Gdyby jednak dopiero po wszczęciu przewodu sądowego ustalono, że czynu nie popełniono albo brak jest danych dostatecznie uzasadniających jego popełnienie lub że czyn nie zawiera w ogóle znamion wykroczenia bądź że ustawa stanowi, iż sprawca czynu nie popełnia wykroczenia (art. 5 § 1 pkt 1 i 2), sąd zamiast wyroku o umorzeniu wydaje wyrok uniewinniający ( art. 62 § 3 ), chyba że niepopełnienie wykroczenia przez sprawcę wiąże się z jego niepoczytalnością w chwili czynu, kiedy to postępowanie należy jednak umorzyć, tyle że wyrokiem ( tak Tomasz Grzegorczyk w Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia. Komentarz, wyd. V) W związku z powyższym, w niniejszej sprawie należało orzec wyrokiem. O kosztach obrońcy orzeczono na podstawie art. 618 § 1 punkt 11 kpk w zw. z art. 119 kpw , przy uwzględnieniu treści § 14 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu . Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adwokata Ł. L. kwotę 180 zł, powiększoną o aktualną stawkę podatku VAT, tytułem zwrotu kosztów pełnionej obrony z urzędu obwinionego. O kosztach postępowania, z uwagi na umorzenie postępowania, orzeczono na mocy art. 118 § 2 kpw , stwierdzając, zgodnie z kierunkiem rozstrzygnięcia, iż ponosi je Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI