XI W 307/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd uniewinnił byłego prezesa spółki od zarzutów niezapłacenia składek ZUS, uznając, że w czasie popełnienia czynów nie pełnił już tej funkcji.
Obwiniony, były prezes zarządu spółki, został oskarżony o niedopełnienie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za styczeń i luty 2016 roku. Sąd Rejonowy uniewinnił go od zarzucanych czynów, stwierdzając na podstawie dokumentów, że w momencie popełnienia zarzucanych czynów obwiniony nie był już prezesem spółki, a jego obowiązki przejął nowy zarząd. Koszty postępowania poniósł Skarb Państwa.
Sprawa dotyczyła obwinionego P. A., byłego Prezesa Zarządu spółki (...) sp. z o.o., któremu zarzucono niedopełnienie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za styczeń i luty 2016 roku. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy, uniewinnił obwinionego od popełnienia zarzucanych mu czynów. Kluczowym dowodem w sprawie była uchwała Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników z dnia 1 września 2015 roku, na mocy której P. A. został odwołany ze stanowiska prezesa zarządu, a na jego miejsce powołano M. V. . Sąd uznał, że w momencie popełnienia zarzucanych czynów obwiniony nie pełnił już funkcji prezesa zarządu ani organu uprawnionego do reprezentacji spółki, a zatem nie mógł być uznany za płatnika składek ani osobę działającą w jego imieniu. W związku z uniewinnieniem, Sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obwinionego zwrot kosztów zastępstwa procesowego oraz orzekł, że koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, osoba odwołana ze stanowiska prezesa zarządu spółki nie może ponosić odpowiedzialności za niezapłacenie składek ZUS w okresie po odwołaniu, jeśli nie pełniła już funkcji płatnika składek ani osoby działającej w jego imieniu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na dowodach z dokumentów, w tym uchwale o odwołaniu prezesa i powołaniu nowego zarządu, które jednoznacznie wskazywały, że obwiniony nie pełnił już funkcji w spółce w czasie popełnienia zarzucanych czynów.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uniewinnienie
Strona wygrywająca
P. A.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. A. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | koszty postępowania |
Przepisy (7)
Główne
u.s.u.s. art. 98 § 1 pkt 1a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych art. 193 § pkt 3
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 47 § 1 pkt 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 32
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
k.p.w. art. 118 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.w. art. 119 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 616 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obwiniony nie był już prezesem zarządu spółki w czasie popełnienia zarzucanych czynów.
Godne uwagi sformułowania
Sąd przyznał walor wiarygodności wyjaśnieniom obwinionego. Wobec tego w dacie zdarzeń P. A. nie był już prezesem zarządu spółki, nie pełnił on więc również funkcji organu uprawnionego do jej reprezentacji, co oznacza, że to nie on był płatnikiem składek ani osobą działającą w jego imieniu.
Skład orzekający
Łukasz Biliński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że odpowiedzialność za niezapłacone składki ZUS spoczywa na osobie faktycznie pełniącej funkcję prezesa zarządu w momencie powstania obowiązku, a nie na osobie odwołanej."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i dowodowej, gdzie zmiana zarządu została formalnie udokumentowana.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności karnej za niezapłacenie składek ZUS, co jest częstym problemem w biznesie. Uniewinnienie z powodu braku funkcji prezesa jest istotne dla przedsiębiorców.
“Czy można odpowiadać za długi spółki po utracie stanowiska?”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt XI W 307/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 lutego 2018 roku Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie XI Wydział Karny w składzie: Przewodniczący: SSR Łukasz Biliński Protokolant: Karolina Kowalczyk bez udziału oskarżyciela publicznego po rozpoznaniu na rozprawie w dniach: 12 września 2017 roku, 7 listopada 2017 roku, 20 grudnia 2017 roku oraz 6 lutego 2018 roku w W. sprawy P. A. syna A. i T. z domu K. urodzonego dnia (...) w W. obwinionego o to, że: 1) do dnia 15 lutego 2016 r. jako Prezes Zarządu spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) (...) przy ul. (...) lok. (...) , nie dopełnił w przewidzianymi przepisami terminie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za siebie oraz za zatrudnionych pracowników wykazanych w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA, zgodnie z art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych zwanej dalej ustawą o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.) należnych za styczeń 2016 r. w następującej wysokości: ubezpieczenia społeczne – 8.420,53 zł, ubezpieczenie zdrowotne – 2.058,37 zł, Fundusz Pracy – 651,42 zł, tj. o czyn: - art. 98 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz.963 z późn. zm.), - art. 193 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1793) w zw. z art. 98 ust. 3 ustawy o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz.963 z późn. zm.), - art. 98 ust. 1 pkt 1a w związku z art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.), 2) do dnia 15 marca 2016 r. jako Prezes Zarządu spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) (...) przy ul. (...) lok. (...) , nie dopełnił w przewidzianymi przepisami terminie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za siebie oraz za zatrudnionych pracowników wykazanych w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA, zgodnie z art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych zwanej dalej ustawą o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.) należnych za luty 2016 r. w następującej wysokości: ubezpieczenia społeczne – 12.288,29 zł, ubezpieczenie zdrowotne – 3.039,83 zł, Fundusz Pracy – 962,04 zł, tj. o czyn: - art. 98 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz.963 z późn. zm.), - art. 193 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1793) w zw. z art. 98 ust. 3 ustawy o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz.963 z późn. zm.), - art. 98 ust. 1 pkt 1a w związku z art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.), I. obwinionego P. A. uniewinnia od popełnienia zarzucanych mu czynów; II. na podstawie art. 118 § 2 kpw , art. 119 § 2 kpw w zw. z art. 616 § 1 pkt 2 kpk zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz P. A. kwotę 576 (pięćset siedemdziesiąt sześć) złotych, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. III. na podstawie art. 118 § 2 kpw określa, iż koszty postępowania ponosi Skarb Państwa. Sygn. akt XI W 307/17 UZASADNIENIE P. A. został obwiniony o to, że: 1) do dnia 15 lutego 2016 r. jako Prezes Zarządu spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) (...) przy ul. (...) lok. (...) , nie dopełnił w przewidzianymi przepisami terminie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za siebie oraz za zatrudnionych pracowników wykazanych w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA, zgodnie z art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych zwanej dalej ustawą o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.) należnych za styczeń 2016 r. w następującej wysokości: ubezpieczenia społeczne – 8.420,53 zł, ubezpieczenie zdrowotne – 2.058,37 zł, Fundusz Pracy – 651,42 zł oraz o to, że: 2) do dnia 15 marca 2016 r. jako Prezes Zarządu spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) (...) przy ul. (...) lok. (...) , nie dopełnił w przewidzianymi przepisami terminie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za siebie oraz za zatrudnionych pracowników wykazanych w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA, zgodnie z art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych zwanej dalej ustawą o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.) należnych za luty 2016 r. w następującej wysokości: ubezpieczenia społeczne – 12.288,29 zł, ubezpieczenie zdrowotne – 3.039,83 zł, Fundusz Pracy – 962,04 zł, tj. o popełnienie wykroczeń z: - art. 98 ust. 1 pkt 1a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz.963 z późn. zm.), - art. 193 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1793) w zw. z art. 98 ust. 3 ustawy o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz.963 z późn. zm.), - art. 98 ust. 1 pkt 1a w związku z art. 32 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.). Na podstawie całokształtu okoliczności faktycznych ujawnionych w toku rozprawy głównej Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: W dniu 1 września 2015 roku na mocy uchwały Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w G. odwołano z zarządu P. A. ze stanowiska prezesa zarządu oraz powzięto uchwałę o powołaniu do zarządu spółki na stanowisko prezesa zarządu M. V. . W terminie do dnia 15 lutego 2016 r. prezes zarządu spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) (...) przy ul. (...) lok. (...) nie dopełnił w przewidzianymi przepisami terminie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za siebie oraz za zatrudnionych pracowników wykazanych w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA, zgodnie z art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych zwanej dalej ustawą o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.) należnych za styczeń 2016 r. w następującej w wysokości: ubezpieczenia społeczne – 8.420,53 zł, ubezpieczenie zdrowotne – 2.058,37 zł, Fundusz Pracy – 651,42 zł. Także w terminie do dnia 15 marca 2016 r. prezes zarządu spółki (...) sp. z o.o. z siedzibą w (...) (...) przy ul. (...) lok. (...) , nie dopełnił w przewidzianymi przepisami terminie obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne oraz Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za siebie oraz za zatrudnionych pracowników wykazanych w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA, zgodnie z art. 47 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych zwanej dalej ustawą o s.u.s (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 z późn. zm.) należnych za luty 2016 r. w następującej wysokości: ubezpieczenia społeczne – 12.288,29 zł, ubezpieczenie zdrowotne – 3.039,83 zł, Fundusz Pracy – 962,04 zł. Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o: wyjaśnienia obwinionego (k. 70, 79, 89 - 90), częściowo zeznania świadka J. W. (k. 90-91), notatkę urzędową (k. 1), pismo spółki (...) (k. 2), oświadczenie obwinionego (k. 3), wydruki stanu należności (k. 10 – 13), deklaracji ZUS ZPA (k. 19 – 19a), deklaracji ZUS DRA (k. 20-21v), odpisu z KRS (k. 64-66v), odpisu protokołu (k. 73-74), odpisu listy wspólników (k. 75), odpisu oświadczenia (k. 76). Obwiniony w toku postępowania sądowego nie przyznał się do popełnienia zarzucanych mu czynów. Wyjaśnił, że w czasie objętym zarzutami nie był już Prezesem spółki (...) sp. z o.o. , bowiem mniej więcej 2,5-3 lata temu złożył stosowne oświadczenie o rezygnacji ze stanowiska prezesa tejże spółki, zaś kancelaria prawno – podatkowa, która działała na rzecz spółki, miała dopełnić wszelkich formalności. Wyjaśnił także, że rozmawiał z nowym prezesem spółki, panem M. V. , który podobno dopełnił wszystkich formalności. Jednocześnie obwiniony wyjaśnił, skąd w aktach sprawy wzięło się jego oświadczenie, że wobec niego nie toczy się postępowanie karne na podstawie art. 218 kk . Wyjaśnił, że prowadzi w chwili obecnej działalność logistyczną przy głównej Spółce (...) , w której od czasu do czasu startuje w przetargach publicznych. W czerwcu 2016 roku składali dokumentację przetargową na przetarg wobec (...) , do której to dokumentacji musiał załączyć zaświadczenie z Urzędu Skarbowego oraz ZUS o niezaleganiu. Zaświadczenie z Urzędu Skarbowego otrzymał bez problemu, natomiast jeśli chodzi o ZUS, nie mógł takiego oświadczenia otrzymać, bowiem otrzymał informację , że zalega ze składkami w spółce (...) , wobec czego nie można wydać mu takiego zaświadczenia. W związku z tym, że to był ostatni moment na złożenie dokumentacji przetargowej, aby otrzymać zaświadczenie, musiał zobowiązać się do zapłaty zaległych należności w spółce (...) . Jednocześnie został poinformowany, że jeżeli rzeczywiście nie reprezentuje już spółki (...) i później złoży stosowne dokumenty, nic mu nie grozi. Sąd zważył co następuje: Sąd przyznał walor wiarygodności wyjaśnieniom obwinionego. Z dokumentów dołączonych do akt sprawy sporządzonych przez właściwe organy wynika, że obwiniony w dniu 1 września 2015 roku uchwałą nadzwyczajnego zgromadzenia wspólników został odwołany ze stanowiska prezesa spółki (...) sp. z o.o. , zaś na jego miejsce powołano do zarządu na stanowisko prezesa zarządu pana M. V. , który złożył oświadczenie o przyjęciu powołania go na stanowisko, jednocześnie zobowiązując się dokonać rejestracji zmian w KRS do dnia 15 września 2015 roku. W świetle tych dowodów Sąd uznał wyjaśnienia obwinionego za wiarygodne. Sąd uznał również za wiarygodne zeznania świadka J. W. , który zeznał, że współpracował z obwinionym ok. 3 lat do roku 2015, potwierdzając iż był on związany ze spółką (...) sp. z o.o. Świadek nie był w stanie potwierdzić jednak, kto reprezentował spółkę i kto był jej prezesem. Nie podejmował również żadnych czynności związanych ze zmianą zarządu spółki w 2015 roku i nie zna M. V. . Zeznania świadka były jasne i spójne. W ocenie Sądu świadek składał zeznania zgodnie z najlepszym stanem wiedzy, jaki w sprawie posiadał. Sąd uznał również za wiarygodne dowody w postaci dokumentów: notatkę urzędową (k. 1), pismo spółki (...) (k. 2), oświadczenie obwinionego (k. 3), wydruki stanu należności (k. 10 – 13), deklaracji ZUS ZPA (k. 19 – 19a), deklaracji ZUS DRA (k. 20-21v), danych z KRK (k. 55), odpisu z KRS (k. 64-66v), odpisu protokołu (k. 73-74), odpisu listy wspólników (k. 75), odpisu oświadczenia (k. 76). W ocenie Sądu brak było podstaw do podważania wiarygodności tych dowodów. Strony w toku postępowania sądowego również nie podważały ich autentyczności i informacji w nich zawartych. Sąd, na podstawie całokształtu okoliczności ujawnionych w toku rozprawy, uznał że P. A. nie można przypisać winy co do popełnienia zarzucanych mu wykroczeń. Wykroczenie z art. 98 ust. 1 pkt. 1a ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych , popełnia ten, kto jako płatnik składek, albo osoba zobowiązana do działania w imieniu płatnika, nie dopełnia obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne w przewidzianym przepisami terminie. Wykroczenie to zagrożone jest karą grzywny do 5.000 złotych. Z kolei zgodnie z art. 32 w/w ustawy do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne w zakresie: ich poboru, egzekucji, wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika, odpowiedzialności osób trzecich i spadkobierców oraz stosowania ulg i umorzeń stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenie społeczne, w tym także art. 98 tej ustawy. Przedmiotem ochrony jest tutaj prawidłowe funkcjonowanie instytucji ubezpieczeń społecznych. Wykroczenie z art. 98 ma charakter indywidualny, jego sprawcą może być tylko płatnik, lub osoba działająca w jego imieniu. Ponadto obwinionemu zarzucono popełnienie wykroczeń, których znamiona opisane zostały w art. 193 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych . Zgodnie ze wspomnianym przepisem kto nie odprowadza w terminie składek na ubezpieczenie zdrowotne podlega karze grzywny. Na mocy art. 194 tejże ustawy odpowiedzialności przewidzianej w art. 193 podlega także ten, kto dopuszcza się czynów określonych w tych przepisach, działając w imieniu osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej. Przedmiotem ochrony na gruncie tego przepisu jest prawidłowe funkcjonowanie instytucji ubezpieczenia zdrowotnego. Dla bytu wszystkich wyżej opisanych wykroczeń istotne znaczenie ma fakt, że podmiotem tych wykroczeń może być jedynie odpowiednio: płatnik składek lub osoba działająca w jego imieniu lub osoba działająca w imieniu osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej. Po dokonaniu oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, Sąd doszedł do przekonania, że nie daje on podstaw do tego, aby przypisać obwinionemu P. A. odpowiedzialność za zarzucane mu wnioskiem o ukaranie czyny. Zważyć należy, że P. A. w dniu 1 września 2015 roku uchwałą Nadzwyczajnego Zgromadzenia Wspólników został odwołany ze stanowiska Prezesa Zarządu spółki (...) sp. z o.o. , a na jego miejsce powołano nowego prezesa zarządu w osobie M. V. . Wobec tego w dacie zdarzeń P. A. nie był już prezesem zarządu spółki, nie pełnił on więc również funkcji organu uprawnionego do jej reprezentacji, co oznacza, że to nie on był płatnikiem składek ani osobą działającą w jego imieniu. Mając powyższe na uwadze, wobec tego, że to nie obwiniony P. A. jest sprawcą wykroczenia, Sąd uniewinnił obwinionego od popełnienia zarzucanych mu czynów. Jednocześnie kosztami postępowania Sąd obciążył Skarb Państwa, bowiem zgodnie z art. 118 § 2 kpw , w razie uniewinnienia obwinionego w sprawie, w której wniosek złożył oskarżyciel publiczny, koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI