Orzeczenie · 2018-08-21

XI W 1997/17

Sąd
Sąd Rejonowy dla Warszawy - Śródmieścia w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2018-08-21
SAOSinneprawo o zgromadzeniachWysokarejonowy
zgromadzenie spontanicznewolność zgromadzeńprawo o zgromadzeniachpolicjasejmprotestwykroczenieart. 52 kwart. 90 kwnielegalne zgromadzenie

Sąd Rejonowy w Warszawie rozpoznał sprawę przeciwko kilkunastu obwinionym, którym zarzucono popełnienie wykroczeń z art. 52 § 3 pkt 3 kw (wzbranianie się opuścić zgromadzenie po jego rozwiązaniu) oraz art. 90 kw (tamowanie lub utrudnianie ruchu na drodze publicznej). Zarzuty dotyczyły wydarzeń z nocy 16/17 grudnia 2016 r. oraz z nocy 19/20 grudnia 2016 r. pod Sejmem RP. Sąd, analizując zgromadzony materiał dowodowy, w tym wyjaśnienia obwinionych, zeznania świadków (funkcjonariuszy Policji, dowódców akcji) oraz nagrania wideo, ustalił, że kluczowe dla rozstrzygnięcia było prawidłowe rozwiązanie zgromadzenia. Sąd doszedł do wniosku, że ani w dniu 17 grudnia 2016 r., ani 20 grudnia 2016 r., zgromadzenia spontaniczne nie zostały rozwiązane zgodnie z wymogami Prawa o zgromadzeniach. W szczególności, nie wydano ustnej decyzji administracyjnej poprzedzonej wymaganymi ostrzeżeniami, a jedynie przekazywano komunikaty o rozwiązaniu. Wobec braku prawidłowego rozwiązania zgromadzenia, obwinieni nie mieli obowiązku go opuszczać, a ich zachowanie, polegające na przebywaniu na jezdni i wyrażaniu protestu, mieściło się w granicach konstytucyjnych wolności zgromadzeń i wypowiedzi. Sąd podkreślił, że wolność zgromadzeń i wyrażania poglądów jest fundamentalna w demokratycznym państwie, a działania Policji powinny zmierzać do umożliwienia korzystania z tych praw, a nie do ich ograniczania. W konsekwencji, sąd uniewinnił wszystkich obwinionych od popełnienia zarzucanych im czynów. Na podstawie przepisów kpk i kpw, sąd zasądził od Skarbu Państwa na rzecz obwinionych zwrot uzasadnionych wydatków związanych z ustanowieniem obrońcy w kwocie po 936 zł dla każdego. Koszty postępowania ponosi Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa o zgromadzeniach dotyczących rozwiązywania zgromadzeń spontanicznych oraz kolizji wolności zgromadzeń z przepisami o ruchu drogowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z protestami pod Sejmem RP i procedurą policyjną.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wzbranianie się opuścić zgromadzenie spontaniczne po jego rozwiązaniu stanowi wykroczenie z art. 52 § 3 pkt 3 kw, jeśli zgromadzenie nie zostało rozwiązane zgodnie z procedurą przewidzianą w Prawie o zgromadzeniach?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wzbranianie się opuścić zgromadzenie nie stanowi wykroczenia, jeśli zgromadzenie nie zostało rozwiązane zgodnie z wymogami Prawa o zgromadzeniach, w tym poprzez wydanie ustnej decyzji administracyjnej poprzedzonej ostrzeżeniami.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że Policja nie dopełniła formalnych wymogów do rozwiązania zgromadzenia spontanicznego, w tym nie wydała ustnej decyzji administracyjnej poprzedzonej dwukrotnym ostrzeżeniem. Komunikaty o rozwiązaniu nie spełniały wymogów formalnych decyzji administracyjnej. Wobec braku prawidłowego rozwiązania zgromadzenia, uczestnicy nie mieli obowiązku go opuszczać.

Czy przebywanie na jezdni i utrudnianie ruchu podczas pokojowego zgromadzenia spontanicznego, które nie zostało rozwiązane, stanowi wykroczenie z art. 90 kw?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przebywanie na jezdni i utrudnianie ruchu podczas pokojowego zgromadzenia spontanicznego, które nie zostało rozwiązane, nie stanowi wykroczenia z art. 90 kw, jeśli mieści się w granicach konstytucyjnych wolności zgromadzeń i wypowiedzi, a celem nie było tamowanie ruchu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wolność zgromadzeń i wyrażania poglądów gwarantowana przez Konstytucję RP i EKPC pozwala na pewne ograniczenia ruchu drogowego. W sytuacji, gdy zgromadzenie nie zostało rozwiązane, a jego celem było wyrażenie protestu, a nie celowe tamowanie ruchu, zachowanie protestujących nie wypełnia znamion wykroczenia z art. 90 kw. Dodatkowo, w niektórych przypadkach ruch kołowy był wyłączony przez Policję.

Jakie są wymogi formalne dotyczące rozwiązania zgromadzenia spontanicznego przez Policję?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Rozwiązanie zgromadzenia spontanicznego wymaga wydania ustnej decyzji administracyjnej, poprzedzonej dwukrotnym ostrzeżeniem uczestników o możliwości rozwiązania, ogłoszonej publicznie i zawierającej podstawę prawną, uzasadnienie oraz pouczenie o prawie do odwołania.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa o zgromadzeniach precyzują procedurę rozwiązania zgromadzenia spontanicznego, która musi być ściśle przestrzegana, aby decyzja była skuteczna prawnie. Brak spełnienia tych wymogów, w tym brak ostrzeżeń i nieprawidłowe ogłoszenie decyzji, skutkuje nieważnością rozwiązania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uniewinnienie
Strona wygrywająca
obwinieni

Strony

NazwaTypRola
K. H.osoba_fizycznaobwiniony
J. J. (1)osoba_fizycznaobwiniony
M. D. (1)osoba_fizycznaobwiniony
B. W. (1)osoba_fizycznaobwiniony
A. S. (1)osoba_fizycznaobwiniony
P. B.osoba_fizycznaobwiniony
J. K. (1)osoba_fizycznaobwiniony
J. K. (2)osoba_fizycznaobwiniony
M. K. (2)osoba_fizycznaobwiniony
A. S. (2)osoba_fizycznaobwiniony
R. S. (1)osoba_fizycznaobwiniony
K. W. (1)osoba_fizycznaobwiniony
K. K. (2)osoba_fizycznaobwiniony
J. P.inneoskarżyciel publiczny
A. J.inneoskarżyciel publiczny

Przepisy (14)

Główne

kw art. 52 § § 3 pkt 3

Kodeks wykroczeń

Wzbranianie się opuścić miejsce zgromadzenia po jego rozwiązaniu.

kw art. 90

Kodeks wykroczeń

Tamowanie lub utrudnianie ruchu na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu.

PrZgrom. art. 28 § ust. 1 i 2

Ustawa Prawo o zgromadzeniach

Procedura rozwiązania zgromadzenia spontanicznego przez wydanie ustnej decyzji administracyjnej, poprzedzonej ostrzeżeniami.

Konstytucja RP art. 54

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarancja wolności wyrażania poglądów.

Konstytucja RP art. 57

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Gwarancja prawa do organizowania pokojowych zgromadzeń i uczestniczenia w nich.

Pomocnicze

PrZgrom. art. 19 § ust. 7

Ustawa Prawo o zgromadzeniach

Obowiązek niezwłocznego opuszczenia miejsca zgromadzenia po jego rozwiązaniu.

PrZgrom. art. 20

Ustawa Prawo o zgromadzeniach

Procedura rozwiązania zgromadzenia odbywającego się po uprzedniej notyfikacji.

kpk art. 616 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zasądzenia zwrotu wydatków na obrońcę w przypadku uniewinnienia.

kpw art. 121 § § 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa zasądzenia zwrotu wydatków na obrońcę w przypadku uniewinnienia.

kpw art. 119 § § 2 pkt 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Obciążenie Skarbu Państwa kosztami postępowania w przypadku uniewinnienia.

u. Policji art. 15

Ustawa o Policji

Podstawa prawna legitymowania osób przez Policję.

kpa art. 67 § § 2 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek sporządzenia protokołu przy ogłoszeniu ustnej decyzji administracyjnej.

pord art. 2 § pkt 38

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Definicja pojazdu uprzywilejowanego.

pord art. 53 § ust. 2

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Możliwość niestosowania się do przepisów ruchu drogowego przez pojazdy uprzywilejowane.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zgromadzenie nie zostało rozwiązane zgodnie z procedurą Prawa o zgromadzeniach. • Komunikaty Policji o rozwiązaniu zgromadzenia nie spełniały wymogów decyzji administracyjnej. • Działania protestujących mieściły się w granicach konstytucyjnych wolności zgromadzeń i wypowiedzi. • Brak było podstaw do przypisania odpowiedzialności za wykroczenie z art. 90 kw, gdyż ruch nie był faktycznie tamowany lub utrudniany, a zgromadzenie nie zostało rozwiązane. • Policja wyłączyła ruch kołowy na niektórych ulicach, co podważało zasadność zarzutów o tamowanie ruchu.

Godne uwagi sformułowania

nie można mieć wątpliwości, iż do rozwiązania zgromadzenia spontanicznego [...] nie doszło. • przekazywania komunikatów o rozwiązaniu zgromadzenia [...] nie można [...] utożsamiać z ogłoszeniem decyzji administracyjnej. • zachowanie obwinionych [...] należy traktować, jako realizację konstytucyjnej zagwarantowanej wolności wyrażania opinii i pokojowego gromadzenia się w miejscu publicznym. • nie sposób stwierdzić, dlaczego podejmowane były działania, które zmierzać miały do rozwiązania tego zgromadzenia. • nie można stwierdzić, aby było to realizowanie znamion czynu zabronionego z art. 90 kw.

Skład orzekający

Łukasz Biliński

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa o zgromadzeniach dotyczących rozwiązywania zgromadzeń spontanicznych oraz kolizji wolności zgromadzeń z przepisami o ruchu drogowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności związanych z protestami pod Sejmem RP i procedurą policyjną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Orzeczenie dotyczy ważnej kwestii wolności zgromadzeń i działań Policji podczas protestów, co jest tematem aktualnym i budzącym zainteresowanie społeczne oraz prawnicze.

Policja nielegalnie rozwiązała zgromadzenie? Sąd uniewinnia protestujących pod Sejmem!

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst