XI U 1047/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Katowicach rozpoznał odwołanie ubezpieczonego B. W. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która ustaliła podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą na kwotę 5.203,80 zł. Ubezpieczony domagał się zmiany decyzji, twierdząc, że ma prawo do deklarowania niższej podstawy wymiaru składek zgodnie z art. 18c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (tzw. "mały ZUS plus"). Argumentował, że intencją ustawodawcy było umożliwienie skorzystania z tej ulgi w każdym z kolejnych pięcioletnich okresów. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania, wskazując, że okres 60 miesięcy należy liczyć od miesiąca poprzedzającego zmiany, a ubezpieczony wykorzystał już 36 miesięcy preferencyjnych zasad w latach 2020-2022. Sąd ustalił, że ubezpieczony korzystał z ulgi "mały ZUS" przez 36 miesięcy (od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2022 r.), a następnie przez pewien okres podlegał ubezpieczeniom na zasadach ogólnych. Po wyrejestrowaniu się i ponownym zgłoszeniu w styczniu 2025 r. na zasadach preferencyjnych, ZUS wydał zaskarżoną decyzję. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, opierając się na ścisłej wykładni językowej art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej. Zgodnie z tym przepisem, z ulgi nie mogą skorzystać osoby, które ustalały podstawę wymiaru składek zgodnie z tym artykułem przez 36 miesięcy kalendarzowych w ciągu ostatnich 60 miesięcy prowadzenia działalności. Sąd podkreślił, że termin "ostatni" odnosi się do okresu przeszłego. Ponieważ ubezpieczony wykorzystał już 36 miesięcy ulgi w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2024 r., nie mógł ponownie skorzystać z tej preferencji w styczniu 2025 r. Sąd powołał się na jednolite orzecznictwo sądów apelacyjnych oraz przyszłą nowelizację przepisów (wchodzącą w życie 1 stycznia 2026 r.), która uchyla pkt 6 ust. 11 art. 18c i wprowadza nowe zasady, potwierdzając tym samym obecną, restrykcyjną interpretację. W konsekwencji, odwołanie zostało oddalone jako bezzasadne, a ubezpieczony został obciążony kosztami zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja limitu 36 miesięcy ulgi "mały ZUS plus" w ciągu ostatnich 60 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej oraz prymat wykładni językowej w prawie ubezpieczeń społecznych.
Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonego, który wykorzystał limit ulgi. Orzeczenie opiera się na aktualnym stanie prawnym, który ulegnie zmianie od 1 stycznia 2026 r.
Zagadnienia prawne (1)
Czy ubezpieczony prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą może ponownie skorzystać z ulgi "mały ZUS plus" po wykorzystaniu 36 miesięcy w ciągu ostatnich 60 miesięcy, jeśli odwoła się od decyzji ZUS ustalającej wyższą podstawę wymiaru składek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ubezpieczony nie może ponownie skorzystać z ulgi "mały ZUS plus" w opisanym stanie prawnym, ponieważ wykorzystał już limit 36 miesięcy w ciągu ostatnich 60 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na ścisłej wykładni językowej art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, który stanowi negatywną przesłankę skorzystania z ulgi. Termin "ostatnie 60 miesięcy" odnosi się do okresu przeszłego, a ubezpieczony wykorzystał już przysługujący mu limit 36 miesięcy w tym okresie. Przyszła nowelizacja przepisów potwierdza obecną interpretację.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. W. | osoba_fizyczna | ubezpieczony |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. | organ_państwowy | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
u.s.u.s. art. 18c § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawa wymiaru składek uzależniona od dochodu, nie wyższa niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia.
u.s.u.s. art. 18c § 2
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawa wymiaru składek nie niższa niż 30% minimalnego wynagrodzenia.
u.s.u.s. art. 18c § 11
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Negatywna przesłanka skorzystania z ulgi: korzystanie z niej przez 36 miesięcy kalendarzowych w ciągu ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej.
Pomocnicze
u.s.u.s. art. 18 § 8
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 36 § 14a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Termin na zgłoszenie wyrejestrowania i ponownego zgłoszenia do ubezpieczeń w przypadku zmiany sposobu obliczania podstawy składek.
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do oddalenia odwołania jako bezzasadnego.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.
Dz. U. z 2018r., poz. 265 art. 2 § 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Podstawa do ustalenia wysokości stawki minimalnej kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ścisła wykładnia językowa art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej, zgodnie z którą limit 36 miesięcy ulgi w ciągu ostatnich 60 miesięcy jest przesłanką negatywną. • Jednolite orzecznictwo sądów apelacyjnych potwierdzające, że termin "ostatnie 60 miesięcy" odnosi się do okresu przeszłego. • Przyszła nowelizacja przepisów potwierdza obecną interpretację i wskazuje na brak możliwości ponownego skorzystania z ulgi w obecnym stanie prawnym.
Odrzucone argumenty
Argument ubezpieczonego o celu ustawodawcy, który miał na celu umożliwienie ponownego skorzystania z ulgi po pewnym okresie, a nie bezterminowe wykluczenie. • Interpretacja przepisu w sposób celowościowy lub historyczny, zamiast prymatu wykładni językowej.
Godne uwagi sformułowania
każda norma prawna z zakresu ubezpieczeń społecznych musi być wykładana ściśle, co oznacza prymat dyrektyw wykładni językowej • treść użytego w art. 18c ust. 11 pkt 6 ustawy systemowej słowa ostatni w języku polskim oznacza dotychczasowy, miniony, poprzedni, poprzedzający, przeszły, ubiegły, uprzedni, wcześniejszy, zaszły • nie budzi najmniejszych wątpliwości fakt, iż w aktualnym stanie prawnym brak jakichkolwiek podstaw do zaakceptowania forsowanej przez odwołującego tezy, iż przewidziana w art. 18c ust. 1 i 2 tej ustawy ulga przysługuje płatnikom co 60 miesięcy. Taka wykładnia tej regulacji jest zdecydowanie contra legem.
Skład orzekający
Anna Petri
przewodnicząca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja limitu 36 miesięcy ulgi \"mały ZUS plus\" w ciągu ostatnich 60 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej oraz prymat wykładni językowej w prawie ubezpieczeń społecznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonego, który wykorzystał limit ulgi. Orzeczenie opiera się na aktualnym stanie prawnym, który ulegnie zmianie od 1 stycznia 2026 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy popularnej ulgi podatkowej dla przedsiębiorców "mały ZUS plus", a jej rozstrzygnięcie opiera się na precyzyjnej wykładni przepisów, co jest istotne dla wielu prowadzących działalność gospodarczą.
“Czy można ponownie skorzystać z "małego ZUS plus"? Sąd Okręgowy wyjaśnia limit 36 miesięcy w 60.”
Dane finansowe
WPS: 5203,8 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 900 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.