XI Pa 116/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka G. L., była funkcjonariuszka Służby Celnej, domagała się zasądzenia odprawy w kwocie 31.972,20 zł brutto wraz z odsetkami, wynikającej z przepisów wprowadzających ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) i ustawy o Służbie Celnej. Zakończyła służbę 31 maja 2017 r., a od 1 czerwca 2017 r. świadczyła pracę w ramach korpusu służby cywilnej. Sąd Rejonowy w Bytomiu oddalił powództwo, uznając roszczenie za przedawnione, mimo przerwania biegu przedawnienia przez pismo z 21 lutego 2020 r. Sąd Rejonowy uznał, że kolejne zawezwanie do próby ugodowej z 28 maja 2020 r. nie przerwało biegu przedawnienia, a pozew wniesiono po upływie terminu. Sąd Okręgowy w Katowicach, rozpoznając apelację powódki, zmienił zaskarżony wyrok w całości. Sąd Okręgowy uznał, że roszczenie powódki nie uległo przedawnieniu. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było orzecznictwo Sądu Najwyższego, w tym uchwała z 6 lutego 2024 r. (III PZP 2/23), która przesądziła, że funkcjonariuszom celnym, którzy po reformie KAS stali się pracownikami, przysługuje prawo do odprawy pieniężnej. Sąd Okręgowy uznał, że przyjęcie przez powódkę propozycji pracy na podstawie umowy o pracę oznaczało zakończenie stosunku służbowego, co uzasadniało prawo do odprawy. Ponadto, sąd odwoławczy uznał, że zawezwanie do próby ugodowej z 28 maja 2020 r. przerwało bieg przedawnienia zgodnie z art. 295 § 1 k.p.c., a pozew został wniesiony przed upływem terminu. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 31.972,20 zł brutto wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 1 czerwca 2017 r. do dnia zapłaty. Zażalenie pozwanego na postanowienie o odstąpieniu od obciążenia powódki kosztami postępowania zostało oddalone.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie prawa do odprawy dla funkcjonariuszy celnych po reformie KAS, interpretacja przepisów o przedawnieniu w kontekście niejasności prawnych i działań organów, znaczenie orzecznictwa Sądu Najwyższego dla usuwania luk prawnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Celnej w okresie reformy KAS. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może być stosowana analogicznie w innych przypadkach, gdy występują podobne niejasności prawne lub opieszałość organów.
Zagadnienia prawne (2)
Czy roszczenie o odprawę pieniężną dla funkcjonariusza Służby Celnej, który po reformie KAS przyjął propozycję pracy na podstawie umowy o pracę, uległo przedawnieniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie nie uległo przedawnieniu, a sąd odwoławczy zmienił wyrok sądu pierwszej instancji, zasądzając odprawę.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zawezwanie do próby ugodowej przerwało bieg przedawnienia, a orzecznictwo Sądu Najwyższego potwierdziło prawo do odprawy w takich przypadkach. Dodatkowo, sąd odwoławczy podkreślił niekorzystne dla funkcjonariuszy skutki reformy i niejasności prawne, które usprawiedliwiały opóźnienie w dochodzeniu roszczenia.
Czy funkcjonariusz Służby Celnej, który przyjął propozycję pracy na podstawie umowy o pracę w ramach reformy KAS, nabył prawo do odprawy pieniężnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, funkcjonariusz taki nabył prawo do odprawy pieniężnej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oparł się na uchwale Sądu Najwyższego z 6 lutego 2024 r. (III PZP 2/23), która przesądziła, że przyjęcie propozycji zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w KAS traktuje się jako zakończenie stosunku służbowego, co uzasadnia prawo do odprawy na podstawie przepisów o Służbie Celnej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. L. | osoba_fizyczna | powódka |
| Skarb Państwa - Izba Administracji Skarbowej w K. | organ_państwowy | pozwany |
Przepisy (8)
Główne
ustawa o KAS art. 252 § 1
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
Roszczenia z tytułu prawa innych świadczeń niż uposażenie i należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne.
usc art. 163 § 4
Ustawa o Służbie Celnej
Podstawa prawna do odprawy pieniężnej dla funkcjonariusza Służby Celnej.
PwKAS art. 170 § 4
Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
W związku z art. 163 ust. 4 usc, stanowi podstawę do żądania odprawy.
Pomocnicze
ustawa o KAS art. 252 § 2
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
Kierownik jednostki organizacyjnej może nie uwzględnić terminu przedawnienia, jeżeli opóźnienie w dochodzeniu roszczenia jest usprawiedliwione wyjątkowymi okolicznościami.
ustawa o KAS art. 252 § 3
Ustawa o Krajowej Administracji Skarbowej
Bieg przedawnienia roszczenia z tytułu prawa do innych świadczeń niż uposażenie i należności pieniężnych przerywa każda czynność przed kierownikiem jednostki organizacyjnej, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia lub uznanie roszczenia.
k.p.c. art. 295 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed właściwym organem powołanym do rozstrzygania sporów przedsięwziętą bezpośrednio w celu dochodzenia albo zaspokojenia roszczenia.
k.p.c. art. 295 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Po każdym przerwaniu przedawnienia biegnie ono na nowo.
k.c. art. 8
Kodeks cywilny
Zakaz nadużywania prawa podmiotowego, w tym zarzutu przedawnienia, jeśli jest sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa lub zasadami współżycia społecznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o odprawę nie uległo przedawnieniu ze względu na przerwanie biegu przedawnienia przez zawezwanie do próby ugodowej. • Przyjęcie propozycji pracy na podstawie umowy o pracę w KAS po reformie oznaczało zakończenie stosunku służbowego i nabycie prawa do odprawy. • Niejasności prawne po reformie KAS i opieszałość organu usprawiedliwiały opóźnienie w dochodzeniu roszczenia. • Zastosowanie zarzutu przedawnienia byłoby sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa.
Odrzucone argumenty
Roszczenie o odprawę uległo przedawnieniu, ponieważ pozew został wniesiony po upływie 3 lat od dnia wymagalności, a zawezwanie do próby ugodowej nie przerwało biegu przedawnienia. • Stosunek służby nie zakończył się, lecz przekształcił w stosunek pracy, co wyklucza prawo do odprawy na podstawie przepisów o Służbie Celnej.
Godne uwagi sformułowania
Ustawodawca dopuścił się w związku z tym poważnych zaniedbań, które w drodze wykładni celowościowej, logicznej i systemowej przepisów nowelizacyjnych i obowiązujących dotychczas usuwał następnie etapowo Sąd Najwyższy. • Sąd Najwyższy kategorycznie wykluczył możliwość przyjęcia, że dochodzi do przekształcenia stosunku służby w stosunek pracy. Zaakcentował, że dotychczasowy stosunek służby ulega zakończeniu i strony zawierają nowy, odrębny stosunek prawny - stosunek pracy. • Trudno więc się dziwić, że powódka niebędąca prawnikiem czuła się zagubiona i nie miała pewności czy żądana odprawa jej przysługuje, skoro wprost nie wynikała ze znanych jej przepisów, a obawiała się ponieść koszty postępowania sądowego.
Skład orzekający
Anna Petri
przewodnicząca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie prawa do odprawy dla funkcjonariuszy celnych po reformie KAS, interpretacja przepisów o przedawnieniu w kontekście niejasności prawnych i działań organów, znaczenie orzecznictwa Sądu Najwyższego dla usuwania luk prawnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariuszy Służby Celnej w okresie reformy KAS. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może być stosowana analogicznie w innych przypadkach, gdy występują podobne niejasności prawne lub opieszałość organów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy reformy administracji publicznej, która miała znaczący wpływ na prawa funkcjonariuszy, a jej rozstrzygnięcie opiera się na kluczowych uchwałach Sądu Najwyższego wyjaśniających zawiłe kwestie prawne. Pokazuje, jak orzecznictwo może korygować niedoskonałości legislacyjne.
“Reforma KAS: Czy funkcjonariusze stracili prawo do odprawy? Sąd Okręgowy rozwiewa wątpliwości po latach!”
Dane finansowe
WPS: 31 972,2 PLN
odprawa: 31 972,2 PLN
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.