XI Ka 743/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu błędnego zastosowania instytucji powagi rzeczy osądzonej, uznając, że czyn zarzucany oskarżonemu w tej sprawie jest inny niż ten, za który został wcześniej prawomocnie skazany.
Prokurator wniósł apelację od wyroku Sądu Rejonowego skazującego D. J. za znęcanie się. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, uchylając zaskarżony wyrok i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Głównym powodem było błędne zastosowanie przez sąd pierwszej instancji art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. (powaga rzeczy osądzonej), ponieważ czyn zarzucany w tej sprawie, z innym pokrzywdzonym, nie był tożsamy z czynem osądzonym w poprzednim postępowaniu.
Sąd Okręgowy w Lublinie, rozpoznając apelację prokuratora, uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Rykach i przekazał sprawę D. J. do ponownego rozpoznania. Apelacja została uznana za zasadną z powodu obrazy przepisów postępowania, a konkretnie błędnego zastosowania przez sąd pierwszej instancji instytucji powagi rzeczy osądzonej (art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.). Sąd Okręgowy podkreślił, że czyn zarzucany oskarżonemu w niniejszej sprawie, dotyczący znęcania się nad innym pokrzywdzonym (małoletnią L. C.), nie jest tożsamy z czynem, za który D. J. został prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Rykach z dnia 8 maja 2015 roku (sygn. akt II K 138/15), który dotyczył znęcania się nad G. J., M. J. oraz A. W. Sąd odwoławczy przywołał orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazujące, że tożsamość pokrzywdzonego jest fundamentalnym elementem przy ocenie tożsamości czynu, a przestępstwo znęcania się może być popełnione wobec różnych osób, stanowiąc odrębne czyny. W związku z tym, że sąd pierwszej instancji nie mógł skazać oskarżonego, który został uniewinniony lub co do którego umorzono postępowanie (art. 454 § 1 k.p.k.), Sąd Okręgowy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując sądowi pierwszej instancji na konieczność uwzględnienia poczynionych uwag i argumentacji prokuratora.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, czyn zarzucany w niniejszej sprawie nie jest tożsamy z czynem osądzonym w poprzednim postępowaniu, ponieważ dotyczy innego pokrzywdzonego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że tożsamość pokrzywdzonego jest kluczowa dla stwierdzenia tożsamości czynu w kontekście przestępstwa znęcania się. Skoro w obecnej sprawie pokrzywdzoną jest inna osoba niż w sprawie poprzedniej, nie można mówić o powadze rzeczy osądzonej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. J. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 7
Kodeks postępowania karnego
Błędnie zastosowana przez sąd pierwszej instancji negatywna przesłanka procesowa, która stanowi, że nie wszczyna się postępowania w sprawie, o której prawomocnie orzeczono.
k.p.k. art. 454 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji umorzono postępowanie.
Pomocnicze
k.p.k. art. 438 § pkt 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 207 § § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 442 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy może ograniczyć przeprowadzenie postępowania dowodowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obraza przepisów postępowania, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. poprzez błędne przyjęcie wystąpienia negatywnej przesłanki procesowej powagi rzeczy osądzonej.
Godne uwagi sformułowania
niezasadnie przyjął wystąpienie negatywnej przesłanki procesowej w postaci powagi rzeczy osądzonej czyn zarzucany D. J. w niniejszej sprawie jest bowiem innym czynem niż ten, za który został prawomocnie skazany nie ma znaczenia, że przestępstwa zarzucane oskarżonemu w tych dwóch sprawach różnią się osobą pokrzywdzoną, gdyż właśnie to, ma znaczenie fundamentalne przestępstwo znęcania się godzi także w dobro osobiste poszczególnych osób. Toteż oskarżony o znęcanie się w ramach „historycznie” jednego zdarzenia, naruszając dobra osobiste różnych osób, dopuszcza się nie jednego, ale kilku czynów, z uwagi na wieloczynowy charakter przestępstwa znęcania się
Skład orzekający
Mariusz Jaroszyński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia tożsamości czynu w kontekście przestępstwa znęcania się (art. 207 k.k.) i zastosowania instytucji powagi rzeczy osądzonej (art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.), zwłaszcza w przypadku różnych pokrzywdzonych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i faktycznej, ale zasady interpretacyjne mogą mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii procesowej - powagi rzeczy osądzonej - i jej zastosowania w kontekście przestępstwa znęcania się, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy inne przestępstwo to to samo przestępstwo? Sąd Okręgowy wyjaśnia kluczową różnicę w sprawie o znęcanie.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt XI Ka 743/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 listopada 2021 roku Sąd Okręgowy w Lublinie XI Wydział Karny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący Sędzia Mariusz Jaroszyński Protokolant Magdalena Toruń przy udziale Prokuratora Rafała Iwanickiego po rozpoznaniu dnia 9 listopada 2021 roku sprawy D. J. , syna M. i G. zd. S. , urodzonego (...) w R. oskarżonego z art. 207 § 1 kk na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora od wyroku Sądu Rejonowego w Rykach z dnia 24 czerwca 2021 roku sygn. akt II K 407/17 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę oskarżonego D. J. przekazuje Sądowi Rejonowemu w Rykach do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Formularz UK 2 Sygnatura akt XI Ka 743/21 Załącznik dołącza się w każdym przypadku. Podać liczbę załączników: 1 CZĘŚĆ WSTĘPNA 1.1. Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji Wyrok Sądu Rejonowego w Rykach z dnia 24 czerwca 2021 roku wydany w sprawie o sygn. akt II K 407/17. 1.2. Podmiot wnoszący apelację ☒ oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ oskarżyciel posiłkowy ☐ oskarżyciel prywatny ☐ obrońca ☐ oskarżony albo skazany w sprawie o wydanie wyroku łącznego ☐ inny 1.3. Granice zaskarżenia 1.1.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.1.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka art. 439 k.p.k. brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy 1.5. Ustalenie faktów 1.1.3. Fakty uznane za udowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty 1. D. J. Karalność oskarżonego. informacja z KRK 518 - 520 1.1.4. Fakty uznane za nieudowodnione Lp. Oskarżony Fakt oraz czyn, do którego fakt się odnosi Dowód Numer karty - - - - - 1.6. Ocena dowodów 1.1.5. Dowody będące podstawą ustalenia faktów Lp. Dowód Zwięźle o powodach uznania dowodu 1. Informacja z KRK. Brak podstaw do kwestionowania stwierdzonej okoliczności, bowiem informacja została wydana przez punkt informacyjny KRK w Lublinie, jako podmiot do tego właściwy. 1.1.6. Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów (dowody, które sąd uznał za niewiarygodne oraz niemające znaczenia dla ustalenia faktów) Lp. Dowód Zwięźle o powodach nieuwzględnienia dowodu - - - STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków Lp. Zarzuty 3.1. Zarzut obrazy przepisów postępowania, mającej wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. x zasadny częściowo zasadny niezasadny Zwięźle o powodach uznania zarzutów za zasadne, częściowo zasadne albo niezasadne Sąd Okręgowy uznał zarzut apelującego za zasadny. Należy bowiem stwierdzić, że co prawda Sąd Rejonowy po dokonaniu analizy i przeprowadzonej prawidłowej ocenie materiału dowodowego słusznie uznał, iż sprawstwo oskarżonego nie budzi wątpliwości i w tym względzie Sąd odwoławczy w pełni zgadza się z argumentacją powołaną w pisemnych motywach rozstrzygnięcia. Jednakże niezasadnie przyjął wystąpienie negatywnej przesłanki procesowej w postaci powagi rzeczy osądzonej ( art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. ). Czyn zarzucany D. J. w niniejszej sprawie jest bowiem innym czynem niż ten, za który został prawomocnie skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w Rykach z dnia 8 maja 2015 roku wydanym w sprawie o sygn. akt II K 138/15. Nie sposób zgodzić się w tym względzie ze stwierdzeniem sądu I instancji, że nie ma znaczenia, iż przestępstwa zarzucane oskarżonemu w tych dwóch sprawach różnią się osobą pokrzywdzoną, gdyż właśnie to, ma znaczenie fundamentalne. W judykaturze wskazuje się, że elementami składowymi ułatwiającymi określenie ram tożsamości zdarzenia są: identyczność przedmiotu zamachu, identyczność podmiotów oskarżonych o udział w zdarzeniu, identyczność podmiotów pokrzywdzonych, a wreszcie tożsamość czasu i miejsca zdarzenia, zaś w wypadku odmiennego niż w akcie oskarżenia określenia daty i miejsca, analiza strony przedmiotowej i podmiotowej czynu w kontekście związku przyczynowego pomiędzy ustalonym zachowaniem osoby oskarżonej i wynikającym z tego zachowania skutkiem takiego działania, bądź zaniechania. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 31 marca 2015 roku wydanym w sprawie o sygn. I KZP 1/15 przyjął, że art. 207 k.k. chroni prawidłowe funkcjonowanie i dobro rodziny, wobec czego „zachowania oskarżonego naruszające dobra prawne więcej niż jednego członka rodziny stanowią jedno przestępstwo znęcania się z art. 207 § 1 k.k. , oczywiście w sytuacji spełnienia innych ogólnie przyjętych kryteriów tożsamości czynu”. Jednocześnie jednak w powołanym orzeczeniu, nie wyłączono możliwości przypisania sprawcy znęcania się nad poszczególnymi członkami rodziny tylu przestępstw, ilu było pokrzywdzonych zastrzegając, że zależeć to będzie zawsze od konkretnych okoliczności faktycznych i ustaleń dokonanych w indywidualnej sprawie. Oprócz dobra prawnego jakim jest prawidłowe funkcjonowanie rodziny, przestępstwo znęcania się godzi także w dobro osobiste poszczególnych osób. Toteż oskarżony o znęcanie się w ramach „historycznie” jednego zdarzenia, naruszając dobra osobiste różnych osób, dopuszcza się nie jednego, ale kilku czynów, z uwagi na wieloczynowy charakter przestępstwa znęcania się (patrz: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2009 roku, IV KK 168/09). Z kolei Sąd Najwyższy w wyroku wydanym w sprawie o sygn. II KK 37/19 z dnia 26 lutego 2019 roku wskazał, iż w doktrynie uznaje się, że historyczne zdarzenie stanowiące podstawę wszczęcia postępowania przygotowawczego z uwagi na zrealizowanie znamion art. 207 § 1 k.k. w dalszym procesie wartościowania, może jawić się jako „ten sam czyn” pod warunkiem tożsamości pokrzywdzonego, albowiem każde zachowanie sprawcy stanowiło zamach na dobra osobiste człowieka. Analiza akt sprawy nie pozostawia wątpliwości, że wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt II K 138/15 Sąd Rejonowy w Rykach uznał D. J. za winnego popełnienia przestępstwa wyczerpującego dyspozycję art. 207 § 1 k.k. , mającego miejsce w K. , województwa (...) , w okresie od września 2013 roku daty dziennej nieustalonej do dnia 8 sierpnia 2014 roku, wyłącznie na szkodę pokrzywdzonych: G. J. , M. J. oraz A. W. (k. 101 – 101v) i wyłącznie w tym kierunku prowadzone było wówczas postępowanie karne. Wobec czego, postępowanie karne w niniejszej sprawie, gdzie osobą pokrzywdzoną jest małoletnia L. C. , nie było dotknięte negatywną przesłanką procesową. Nie sposób bowiem przyjąć tożsamości czynu zarzucanego w niniejszym postępowaniu, z czynem przypisanym oskarżonemu w sprawie o sygn. akt II K 138/15. W tym stanie rzeczy, uwzględniając treść art. 454 § 1 k.p.k. (zgodnie z którym Sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji, lub co do którego w pierwszej instancji umorzono postępowanie), Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i sprawę D. J. przekazał Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Wniosek Wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. ☒ zasadny ☐ częściowo zasadny ☐ niezasadny Zwięźle o powodach uznania wniosku za zasadny, częściowo zasadny albo niezasadny. Powyższy wniosek jest zasadny, z uwagi na zgłoszenie przez apelującego trafnego zarzutu oraz szczegółowe rozważania poczynione powyżej. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU 4.1. - Zwięźle o powodach uwzględnienia okoliczności - ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO 1.7. Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji 5.1.1 Przedmiot utrzymania w mocy - Zwięźle o powodach utrzymania w mocy - 1.8. Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji 5.2.1. Przedmiot i zakres zmiany - Zwięźle o powodach zmiany - 1.9. Uchylenie wyroku sądu pierwszej instancji 1.1.7. Przyczyna, zakres i podstawa prawna uchylenia 5.3.1.1.1. - art. 439 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia - 5.3.1.2.1. Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości. art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia - 5.3.1.3.1. Konieczność umorzenia postępowania. art. 437 § 2 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia i umorzenia ze wskazaniem szczególnej podstawy prawnej umorzenia - 5.3.1.4.1. Uwzględniając treść art. 454 § 1 k.p.k. , zgodnie z którym Sąd odwoławczy nie może skazać oskarżonego, który został uniewinniony w pierwszej instancji lub co do którego w pierwszej instancji umorzono postępowanie, Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i sprawę D. J. przekazał Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. x art. 454 § 1 k.p.k. Zwięźle o powodach uchylenia Szczegółowe powody uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, wskazane zostały przy odniesieniu się przez Sąd Okręgowy do zarzutu apelującego. 1.1.8. Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania Ponownie prowadząc postępowanie jurysdykcyjne sąd I instancji będzie miał w polu widzenia poczynione powyżej uwagi, jak również argumentację prokuratora zaprezentowaną w apelacji. Tenże sąd, odbierze wyjaśnienia od oskarżonego, natomiast przeprowadzając postępowanie w zakresie pozostałych dowodów będzie mógł poprzestać na ich ujawnieniu ( art. 442 § 2 k.p.k. ). Nadto, Sąd Rejonowy dążył będzie do rozpoznania sprawy na pierwszym terminie rozprawy. 1.10. Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności - - Koszty Procesu Punkt rozstrzygnięcia z wyroku Przytoczyć okoliczności - - PODPIS Mariusz Jaroszyński 1.3. Granice zaskarżenia 1. Kolejny numer załącznika 1 Podmiot wnoszący apelację oskarżyciel publiczny Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja wyrok Sądu Rejonowego w Rykach z dnia 24 czerwca 2021 roku, wydany w sprawie o sygn. akt II K 407/17 1.3.1. Kierunek i zakres zaskarżenia ☐ na korzyść ☒ na niekorzyść ☒ w całości ☐ w części ☐ co do winy ☐ co do kary ☐ co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia 1.3.2. Podniesione zarzuty Zaznaczyć zarzuty wskazane przez strony w apelacji ☐ art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu ☐ art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k. , chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu ☒ art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia ☐ art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia ☐ art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka ☐ art. 439 k.p.k. ☐ brak zarzutów 1.4. Wnioski ☒ uchylenie ☐ zmiana
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI