XI Ka 541/13

Sąd Okręgowy w LublinieLublin2013-09-12
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko wolnościŚredniaokręgowy
kara pozbawienia wolnościapelacjasąd okręgowysąd rejonowyart. 242 k.k.wymiar karyrażąca surowośćkoszty postępowania

Sąd Okręgowy złagodził karę pozbawienia wolności z 10 do 3 miesięcy za ucieczkę z konwoju, uznając pierwotną karę za rażąco surową, ale odmówił warunkowego zawieszenia kary lub grzywny ze względu na karalność oskarżonego.

Oskarżony M.K. został skazany przez Sąd Rejonowy na 10 miesięcy pozbawienia wolności za ucieczkę z konwoju. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację oskarżonego, uznał karę za rażąco surową, biorąc pod uwagę młody wiek sprawcy, przyznanie się do winy i żal. Złagodził karę do 3 miesięcy pozbawienia wolności, ale odmówił warunkowego zawieszenia jej wykonania lub orzeczenia grzywny z uwagi na wcześniejszą karalność oskarżonego.

Sąd Okręgowy w Lublinie rozpoznał apelację oskarżonego M.K. od wyroku Sądu Rejonowego w Puławach, który skazał go na 10 miesięcy pozbawienia wolności za czyn z art. 242 § 1 k.k. (ucieczka z konwoju). Sąd Okręgowy, podzielając pogląd Sądu Najwyższego o rażącej niewspółmierności kary, uznał, że kara 10 miesięcy pozbawienia wolności była zbyt surowa, zwłaszcza w kontekście młodego wieku oskarżonego, jego przyznania się do winy, wyrażenia skruchy oraz faktu, że czyn miał charakter nieprzemyślanego wybryku. W związku z tym sąd pierwszej instancji zmienił zaskarżony wyrok, łagodząc karę pozbawienia wolności do 3 miesięcy. Jednocześnie sąd odwoławczy odmówił uwzględnienia wniosków oskarżonego o warunkowe zawieszenie wykonania kary lub orzeczenie samoistnej grzywny. Argumentowano, że wielokrotna karalność oskarżonego, w tym kary z warunkowym zawieszeniem, nie pozwala na pozytywną prognozę kryminologiczną, a orzeczenie grzywny byłoby niezasadne z uwagi na brak dochodów i majątku oskarżonego. Sąd Okręgowy zwolnił również oskarżonego od wydatków postępowania odwoławczego, uznając, że ponosi je Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, kara 10 miesięcy pozbawienia wolności była rażąco surowa.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że kara była rażąco surowa ze względu na młody wiek sprawcy, przyznanie się do winy, wyrażenie żalu i skruchy, a także fakt, że czyn miał charakter nieprzemyślanego wybryku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

oskarżony (w części dotyczącej kary)

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (4)

Główne

k.k. art. 242 § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 438 § 4

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy zarzutu rażącej niewspółmierności kary.

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zwolnienia od wydatków postępowania.

u.o.p.k. art. 10 § 1

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Podstawa do zwolnienia od opłaty w obu instancjach.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażąca surowość orzeczonej kary. Młody wiek sprawcy. Przyznanie się do winy. Wyrażenie żalu i skruchy. Czyn miał charakter nieprzemyślanego wybryku.

Odrzucone argumenty

Wniosek o warunkowe zawieszenie wykonania kary. Wniosek o orzeczenie samoistnej kary grzywny.

Godne uwagi sformułowania

rażąca niewspółmierność kary może zachodzić tylko wówczas, gdy na podstawie ujawnionych okoliczności, które powinny mieć wpływ na wymiar kary, można było przyjąć, iż zachodziłaby wyraźna różnica pomiędzy karą wymierzoną przez sąd pierwszej instancji a karą, jaką należałoby wymierzyć w instancji odwoławczej nie chodzi o każdą ewentualną różnicę w ocenach, ale o różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż karę wymierzoną w pierwszej instancji można byłoby – również w potocznym znaczeniu tego słowa- nazwać rażąco niewspółmierną tj. niewspółmierną w stopniu nie dającym się wręcz zaakceptować czyn którego się dopuścił miał charakter nieprzemyślanego wybryku brak jest podstaw do zastosowania wobec M. K. dobrodziejstwa warunkowego zawieszenie wykonania kary Kilkukrotna karalność w tym również na kary z warunkowym zwieszeniem ich wykonania nie pozwala na sformułowanie w stosunku do tego sprawcy pozytywnej prognozy kryminologicznej

Skład orzekający

Ewa Bogusz – Patyra

przewodniczący

Katarzyna Żmigrodzka

sprawozdawca

Elżbieta Kowalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rażącej niewspółmierności kary w kontekście przestępstwa ucieczki z konwoju, ocena możliwości zastosowania warunkowego zawieszenia kary i grzywny w przypadku sprawcy z wcześniejszą karalnością."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i indywidualnej sytuacji oskarżonego. Brak przełomowej interpretacji prawa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak sąd odwoławczy może złagodzić karę, ale jednocześnie podkreśla znaczenie historii kryminalnej dla przyszłych rozstrzygnięć.

Kara za ucieczkę z konwoju złagodzona: Sąd Okręgowy zmienia wyrok, ale zawieszenie kary nie wchodzi w grę.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt XI Ka 541/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 września 2013 roku Sąd Okręgowy w Lublinie w XI Wydziale Karnym-Odwoławczym w składzie : Przewodniczący: SO Ewa Bogusz – Patyra Sędziowie: SO Katarzyna Żmigrodzka – spr. SO Elżbieta Kowalska Protokolant: prot. Katarzyna Zabielska przy udziale Prokuratora Beaty Syk - Jankowskiej po rozpoznaniu w dniu 12 września 2013 roku sprawy M. K. oskarżonego z art. 242 § 1 k.k. na skutek apelacji wniesionej przez oskarżonego od wyroku Sądu Rejonowego w Puławach z dnia 19 marca 2013 r. sygn. akt II K 1549/12 I. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: 1. karę pozbawienia wolności łagodzi do 3 (trzech) miesięcy; 2. przyjmuje, że zwolnienie od opłaty dotyczy obu instancji; II. zwalnia oskarżonego od wydatków za postępowanie odwoławcze, ustalając, że ponosi je Skarb Państwa. Sygn. akt XI Ka 541/13 UZASADNIENIE M. K. oskarżony został o to, że w dniu 24 sierpnia 2012 roku w P. , woj. (...) będąc pozbawionym wolności na podstawie orzeczeń sądowych w postaci: wyroku Sądu Rejonowego w Ostrowcu Świętokrzyskim z dnia 1 czerwca 2011 roku w sprawie II K 331/11 skazującego za przestępstwo za art. 278 § 1 kk na karę jednego roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 4 lat tytułem próby, której wykonanie zarządzono postanowieniem Sądu Rejonowego w Ostrowcu Świętokrzyskim z dnia 10 maj 2012 roku w sprawie II Ko 3308/11; postanowienia Sądu Rejonowego w Puławach z dnia 8 maja 2012 roku o zastosowaniu tymczasowego aresztowania na okres trzech miesięcy od dnia zatrzymania wydanego w sprawie II K 138/11 oraz na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w Ostrowcu Świętokrzyskim z dnia 24 maja 2012 roku o zastosowaniu tymczasowego aresztowania na okres jednego miesiąca od dnia zatrzymania wydanego w sprawie II K 1157/11 następnie przedłużonego postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2012 roku na dalszy czas oznaczony dwóch miesięcy od dnia 28 października 2012 roku – uwolnił się sam podczas czynności konwojowania z Sądu Rejonowego w Puławach do Zakładu Karnego w Opolu Lubelskim w ten sposób, że zbiegł sprzed budynku Sądu Rejonowego w Puławach podczas doprowadzania go do pojazdu służbowego przez funkcjonariuszy Wydziału Konwojowego Komendy Wojewódzkiej Policji w L. O. w O. tj. o czyn z art. 242 § 1 kk . Sąd Rejonowy w Puławach wyrokiem z dnia 19 marca 2013r. oskarżonego M. K. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu, wyczerpującego dyspozycję art. 242 § l k.k. i za to na podstawie art. 242 § l k.k. skazał go na karę 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności; zwolnił oskarżonego M. K. od ponoszenia kosztów sądowych ustalając, iż wchodzące w ich skład wydatki poniósł Skarb Państwa. Apelację od tego wyroku wniósł oskarżony, który zaskarżył go w części dotyczącej orzeczenia o karze. Rozstrzygnięciu zarzucił rażącą surowość orzeczonej kary i wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności lub orzeczenie samoistnej kary grzywny. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja oskarżonego zasługuje na uwzględnienie, bowiem podniesiony zarzut i przytoczona na jego poparcie argumentacja są zasadne. W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że Sąd I instancji w sposób prawidłowy przeprowadził w niniejszej sprawie postępowanie, nie dopuszczając się istotnej, mogącej rzutować na treść wyroku obrazy przepisów postępowania, a w ich następstwie błędu w ustaleniach faktycznych. Sąd Rejonowy na podstawie całości zgromadzonego materiału dowodowego prawidłowo ustalił stan faktyczny i słusznie uznał winę oskarżonego w zakresie przypisanego mu czynu. Nie budzi również zastrzeżeń ocena prawna zachowania M. K. . Odnosząc się do apelacji oskarżonego wskazać trzeba, że zgodnie z utrwalonym poglądem Sądu Najwyższego, który Sąd Okręgowy w pełni podziela i akceptuje, rażąca niewspółmierność kary może zachodzić tylko wówczas, gdy na podstawie ujawnionych okoliczności, które powinny mieć wpływ na wymiar kary, można było przyjąć, iż zachodziłaby wyraźna różnica pomiędzy karą wymierzoną przez sąd pierwszej instancji a karą, jaką należałoby wymierzyć w instancji odwoławczej w następstwie prawidłowego zastosowania w sprawie dyrektyw wymiaru kary przewidzianych w kodeksie karnym oraz ukształtowanych przez orzecznictwo Sądu Najwyższego (wyrok SN z 14 listopada 1973r. III KR 254/73, OSNPG 1974, z 3-4, poz. 51). Przy czym na gruncie uregulowania art. 438 pkt. 4 k.p.k. nie chodzi o każdą ewentualną różnicę w ocenach, ale o różnicę ocen tak zasadniczej natury, iż karę wymierzoną w pierwszej instancji można byłoby – również w potocznym znaczeniu tego słowa- nazwać rażąco niewspółmierną tj. niewspółmierną w stopniu nie dającym się wręcz zaakceptować. Trafnie podnosi oskarżony, iż rodzaj i rozmiar ujemnych następstw przestępstwa, jego stopień społecznej szkodliwości, jak również bardzo młody wiek sprawcy, przyznanie się do popełnienia zarzuconego mu czynu, wyrażenie żalu i skruchy, przekonują o tym, że czyn którego się dopuścił miał charakter nieprzemyślanego wybryku. W tej sytuacji przy uwzględnieniu okoliczności zdarzenia i jego skutków oraz zachowania oskarżonego po popełnieniu przestępstwa, wymierzenie kary w wysokości 10 miesięcy pozbawienia wolności razi swoją surowością. Uznając zasadność zarzutu apelacji Sąd Okręgowy nie znajduje jednak podstaw do uwzględnienia sformułowanych w środku odwoławczym wniosków o warunkowe zawieszenie wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności lub orzeczenie samoistnej kary grzywny. Co do pierwszego rozwiązania stwierdzić należy, iż w świetle danych o karalności brak jest podstaw do zastosowania wobec M. K. dobrodziejstwa warunkowego zawieszenie wykonania kary. Kilkukrotna karalność w tym również na kary z warunkowym zwieszeniem ich wykonania nie pozwala na sformułowanie w stosunku do tego sprawcy pozytywnej prognozy kryminologicznej. Również orzeczenie samoistnej grzywny nie jest zasadne, jeśli się zważy, że M. K. nie posiada wyuczonego zawodu, żadnych dochodów, ani majątku, zaś aktualnie przebywa w warunkach izolacji więziennej. W ocenie Sądu Okręgowego karą nie przekraczającą stopnia winy, należycie uwzględniającą stopień społecznej szkodliwości czynu, a zarazem uwzględniającą cele zapobiegawcze i wychowawcze, które ma osiągnąć kara w stosunku do oskarżonego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa jest kara trzech miesięcy pozbawienia wolności. Uznając za zasadne zwolnienie oskarżonego od koszów postępowania, wobec zmiany wyroku w zakresie kary Sąd Okręgowy uznał, iż zwolnienie od opłaty dotyczy obu instancji zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych ( Dz.U. z 1983r. Nr 49, poz. 223 z późn. zmianami). Jednocześnie na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. zwolnił oskarżonego od wydatków postępowania odwoławczego ustalając, że ponosi je Skarb Państwa.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI