XI GC 1068/15

Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w SzczecinieSzczecin2016-01-26
SAOSubezpieczenia społeczneubezpieczenia majątkoweŚredniarejonowy
ubezpieczeniaautocascoodpowiedzialność cywilnaregresszkoda komunikacyjnawypłata odszkodowanianależyta staranność

Sąd zasądził od ubezpieczyciela sprawcy zwrot wypłaconego przez ubezpieczyciela AC odszkodowania, uznając, że ubezpieczyciel OC nie dochował należytej staranności.

Powód, ubezpieczyciel AC, wypłacił poszkodowanemu odszkodowanie za uszkodzenie pojazdu. Poszkodowany następnie zwrócił się o dochodzenie odszkodowania z OC sprawcy, a powód przekazał akta szkodowe ubezpieczycielowi sprawcy (pozwanemu). Pozwany wypłacił poszkodowanemu odszkodowanie z OC, mimo wiedzy o wcześniejszej wypłacie z AC. Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot wypłaconego odszkodowania, uznając, że pozwany nie dochował należytej staranności.

Sprawa dotyczyła roszczenia regresowego ubezpieczyciela autocasco (powoda) wobec ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej sprawcy szkody (pozwanego). Powód wypłacił poszkodowanemu K.P. odszkodowanie w łącznej kwocie 3249,99 zł za uszkodzenie pojazdu. Następnie poszkodowany poinformował powoda o rezygnacji z likwidacji szkody z AC na rzecz dochodzenia odszkodowania z OC sprawcy i wniósł o zwrot uzyskanej kwoty oraz o przekazanie akt szkodowych pozwanemu. Powód przekazał akta szkodowe pozwanemu, który wypłacił poszkodowanemu odszkodowanie w wyższej kwocie z polisy OC sprawcy. Sąd Rejonowy uznał powództwo za zasadne, opierając się na art. 828 § 1 k.c. (regres ubezpieczeniowy). Sąd stwierdził, że pozwany ubezpieczyciel, mimo posiadania wiedzy o wypłacie odszkodowania przez powoda (od 21 lutego 2012 r.), wydał decyzję i wypłacił odszkodowanie poszkodowanemu 12 marca 2012 r. Sąd uznał, że pozwany nie dochował należytej staranności, nie sprawdzając akt szkodowych pod kątem wcześniejszej wypłaty przez powoda, i dlatego spełnienie świadczenia przez pozwanego nie miało skutku wobec powoda. W konsekwencji zasądzono od pozwanego na rzecz powoda kwotę 3249,99 zł wraz z odsetkami oraz zwrot kosztów procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, ubezpieczyciel OC jest zobowiązany do zwrotu odszkodowania ubezpieczycielowi AC, jeśli nie dochował należytej staranności przy likwidacji szkody i wypłacił odszkodowanie mimo wiedzy o wcześniejszej wypłacie.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 828 § 1 k.c. i odpowiednio stosowanych przepisach o przelewie (art. 512 k.c.). Kluczowa jest chwila powzięcia wiadomości o zmianie wierzyciela. Pozwany ubezpieczyciel, mimo wiedzy o wypłacie przez powoda, wypłacił odszkodowanie, nie dochowując należytej staranności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie

Strona wygrywająca

(...) spółki akcyjnej w W.

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki akcyjnej w W.spółkapowód
(...) spółki akcyjnej w W.spółkapozwany

Przepisy (5)

Główne

k.c. art. 828 § 1

Kodeks cywilny

Regulacja regresu ubezpieczeniowego, przewidująca przejście roszczeń wobec sprawcy szkody z poszkodowanego na zakład ubezpieczeń po zapłacie odszkodowania.

Pomocnicze

k.c. art. 512

Kodeks cywilny

Stosowany odpowiednio do przelewu; dopóki dłużnik nie został zawiadomiony o przelewie, spełnienie świadczenia do rąk poprzedniego wierzyciela ma skutek względem nabywcy, chyba że dłużnik wiedział o przelewie.

k.c. art. 513

Kodeks cywilny

Nie miał zastosowania, ponieważ pozwany wiedział o nabyciu uprawnień przez powoda.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia odsetek ustawowych za opóźnienie.

k.p.c. art. 98 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Regres ubezpieczeniowy na podstawie art. 828 § 1 k.c. Pozwany ubezpieczyciel nie dochował należytej staranności, wypłacając odszkodowanie mimo wiedzy o wcześniejszej wypłacie przez ubezpieczyciela AC. Spełnienie świadczenia przez pozwanego nie miało skutku wobec powoda z uwagi na wiedzę pozwanego o nabyciu uprawnień przez powoda.

Odrzucone argumenty

Pozwany argumentował, że poszkodowany zrezygnował z likwidacji szkody z AC i dochodził odszkodowania z OC sprawcy, a powód powinien zadbać o zwrot świadczenia. Pozwany twierdził, że dokonał wypłaty z polisy OC sprawcy, a poszkodowany może uzyskać tylko jedno świadczenie odszkodowawcze.

Godne uwagi sformułowania

Z dniem zapłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela roszczenie ubezpieczającego przeciwko osobie trzeciej odpowiedzialnej za szkodę przechodzi z mocy prawa na ubezpieczyciela do wysokości zapłaconego odszkodowania. Pozwany nie dochował należytej staranności podczas postępowania likwidacyjnego – nie sprawdził bowiem w aktach szkodowych, iż powód wypłacił już poszkodowanemu należne odszkodowanie.

Skład orzekający

Jakub Idziorek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Regres ubezpieczeniowy, obowiązek należytej staranności ubezpieczyciela przy likwidacji szkody, skutki wypłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela AC przed wypłatą z OC sprawcy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy ubezpieczyciel OC miał wiedzę o wcześniejszej wypłacie z AC i mimo to dokonał wypłaty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje praktyczne zastosowanie regresu ubezpieczeniowego i obowiązek staranności ubezpieczycieli, co jest istotne dla branży ubezpieczeniowej i prawników.

Ubezpieczyciel AC wygrał z ubezpieczycielem OC: Kluczowa była wiedza o wcześniejszej wypłacie!

Dane finansowe

WPS: 3249,99 PLN

odszkodowanie: 3249,99 PLN

zwrot kosztów procesu: 1380 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygnatura akt XI GC 1068/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ S. , dnia 26 stycznia 2016 r. Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie XI Wydział Gospodarczy w następującym składzie: Przewodniczący:SSR Jakub Idziorek Protokolant: Gabriela Wierzgacz po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2016 r. w Szczecinie sprawy z powództwa (...) spółki akcyjnej w W. przeciwko (...) spółce akcyjnej w W. o zapłatę I. zasądza od pozwanego (...) spółki akcyjnej w W. na rzecz powoda (...) spółki akcyjnej w W. kwotę 3249,99 zł (trzy tysiące dwieście czterdzieści dziewięć zł dziewięćdziesiąt dziewięć gr) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 29 grudnia 2014 r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanego (...) spółki akcyjnej w W. na rzecz powoda (...) spółki akcyjnej w W. kwotę 1380,00 zł (jeden tysiąc trzysta osiemdziesiąt zł) tytułem zwrotu kosztów procesu. Sygn. akt XI GC 1068/15 Sprawa była rozpoznawana w postępowaniu zwykłym UZASADNIENIE Pozwem z dnia 29 grudnia 2014 roku powód (...) spółka akcyjna w W. wniósł zasądzenie od (...) spółki akcyjnej w W. (poprzednio (...) spółka akcyjna w W. ) kwoty 3249,99 zł wraz z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia 29 grudnia 2014 r. do dnia zapłaty oraz złożył wniosek o zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych W uzasadnieniu wskazał, że dnia 31 listopada 2011 roku doszło do zdarzenia w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd stanowiący własność K. P. . Sprawcą zdarzenia był J. K. . Pojazd poszkodowanego był objęty ochroną ubezpieczeniową autocasco u powoda. Sprawca wypadku był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w pozwanym towarzystwie ubezpieczeń. Powód po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego wypłacił poszkodowanemu odszkodowanie w łącznej kwocie 3249,99 zł, a następnie zwrócił do pozwanego o zapłatę rzeczonej kwoty tytułem roszczenia regresowego. Pozwany odmówił, wskazując, że już dokonał wypłaty z polisy ubezpieczeniowej OC sprawcy. Dnia 1 kwietnia 2015 roku Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie wydał nakaz zapłaty, zgodnie z żądaniem powoda. W przepisanym terminie pozwany złożył sprzeciw od nakazu zapłaty, w którym wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych. W uzasadnieniu wskazał, że poszkodowany zrezygnował z likwidacji szkody w oparciu o umowę dobrowolnego ubezpieczenia autocasco i zwrócił się do powoda o wyrażenie zgody na zwrot uzyskanego od niego odszkodowania. Strona powodowa przekazała akta szkodowe stronie pozwanej, co jest równoznaczne z uwzględnieniem wniosku poszkodowanego. Konsekwencją powyższego to powód winien zadbać o to, aby poszkodowany zwrócił pobrane od niego świadczenie odszkodowawcze i z tego względu jego roszczenie w tym zakresie jest bezzasadne. Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: Dnia 31 grudnia 2011 roku doszło do zdarzenia w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki V. o nr. rej. (...) , stanowiący własność K. P. . Sprawcą zdarzenia był J. K. . Pojazd poszkodowanego był objęty ochroną ubezpieczeniową autocasco u powoda. Sprawca był ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych u pozwanego. Szkodę w pojeździe powód wycenił na kwotę 3249,99 zł netto. Dowód: -druk zgłoszenia szkody, k. 10-12 -notatka, k. 13 -analiza kosztów naprawy, k. 16 Decyzją z dnia 10 stycznia 2012 roku powód przyznał poszkodowanemu kwotę 2436,22 zł tytułem odszkodowania w związku z ubezpieczeniem autocasco. Następnie decyzją z dnia 31 stycznia 2012 roku przyznał dodatkowo kwotę 813,77 zł. Łącznie powód wypłacił poszkodowanemu kwotę 3249,99 zł. Dowód: -decyzja z dnia 10 stycznia 2012 roku, k. 18; -decyzja z dnia 31 stycznia 2012 roku, k. 17. Pismem z dnia 6 lutego 2012 roku (data wpływu: 7 lutego 2012 roku) poszkodowany poinformował powoda, że rezygnuje z likwidacji szkody z ubezpieczenie autocasco i będzie dochodził odszkodowania z ubezpieczenia od odpowiedzialności cywilnej sprawcy. Jednocześnie wniósł o podanie numeru rachunku bankowego na który będzie mógł przelać przyznaną kwotę odszkodowania. Tego samego dnia (data wpływu: 6 lutego 2012 roku) poszkodowany wniósł o przekazanie akt szkody do pozwanego. Dnia 21 lutego 2012 roku powód przesłał akta szkody pozwanemu. Dowód: -pismo z dnia 6 lutego 2012 roku, k. 127; -pismo z dnia 6 lutego 2012 roku, k. 126; -pismo z dnia 17 lutego 2012 roku, k. 124. Decyzją z dnia 12 marca 2012 roku pozwany przyznał poszkodowanemu odszkodowanie w wysokości 7 285,72 zł. Dowód: -decyzja z dnia 12 marca 2012 roku, k. 95 Pismem z dnia 1 czerwca 2012 roku powód skierował do pozwanego wezwanie do zapłaty kwoty 3249,99 zł tytułem zwrotu wypłaconego poszkodowanemu odszkodowania. Pozwany odmówił, wskazując, że dokonał wypłaty odszkodowania na podstawie polisy od odpowiedzialności cywilnej, a poszkodowany może uzyskać tylko jedno świadczenie odszkodowawcze. Dowód: -wezwanie do zapłaty, k. 20; -pismo z dnia 11 września 2012 roku, k. 22 Sąd Rejonowy zważył co następuje: Powództwo w całości zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 828 § 1 zd. 1 k.c. jeżeli nie umówiono się inaczej, z dniem zapłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela roszczenie ubezpieczającego przeciwko osobie trzeciej odpowiedzialnej za szkodę przechodzi z mocy prawa na ubezpieczyciela do wysokości zapłaconego odszkodowania. Wskazany przepis zawiera regulację regresu ubezpieczeniowego i przewiduje przejście roszczeń wobec sprawcy szkody z poszkodowanego na zakład ubezpieczeń. Poprzez sam fakt zapłaty odszkodowanie ubezpieczyciel nabywa to samo roszczenie, które przysługiwało poszkodowanemu (ubezpieczonemu) wobec sprawcy szkody. Stosownie do art. 822 § 4 k.c. uprawniony do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczenia bezpośrednio od ubezpieczyciela. Nie jest spornym w niniejszej sprawie, że poszkodowany K. P. ubezpieczony był w zakresie autocasco u powoda oraz że szkodę powód wycenił na kwotę 3249,99 zł netto, a także że faktycznie powód wypłacił na rzecz poszkodowanego wskazaną sumę. Podobnie nie jest sporne, że pozwany była ubezpieczycielem sprawcy wypadku z tytułu odpowiedzialności cywilnej i że wypłacił odszkodowanie poszkodowanemu w kwocie 7 285,72 zł. W orzecznictwie przyjmuje się, że do wstąpienia na podstawie wyżej wskazanego przepisu stosuje się odpowiednio przepisy o przelewie (por. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 7 marca 2014r sygn.. akt V ACa 530/13 opubl. Lex nr 1448535 , Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 2011r sygn. akt II CSK 548/10 opubl. OSNC 2012/2/23). Zgodnie z odpowiednio stosowanym art. 512 k.c. dopóki zbywca nie zawiadomi dłużnika o przelewie spełnienie świadczenia do rąk poprzedniego wierzyciela ma skutek względem nabywcy, chyba, że w chwili spełnienia świadczenia dłużnik wiedział o przelewie. Przepis ten stosuje się odpowiednio do innych czynności prawnych dokonanych między dłużnikiem a poprzednim wierzycielem. Także judykatura w kontekście art. 828 k.c. wskazuje na to, że istotna jest chwila powzięcia wiadomości o zmianie wierzyciela, gdyż na ten moment ocenia się zarzuty jakie przysługują osobie ponoszącej odpowiedzialność cywilną (a więc także ubezpieczycielowi) wobec poszkodowanego (por. Wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie sygn.. akt I ACa 480/12 opubl. Lex 1223459 oraz Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2009r sygn. akt VCSK 447/08 opubl. Lex 532152). W niniejszej sprawie powód przyznał poszkodowanemu odszkodowanie w wysokości 3 249,99 zł - najpierw decyzją z dnia 10 stycznia 2012 roku, a następnie decyzją z dnia 31 stycznia 2012 roku dokonał dopłaty do przyznanej już kwoty. Wskutek informacji poszkodowanego, że rezygnuje on z odszkodowania wypłaconego tytułem ubezpieczenia AC na rzecz odszkodowania wypłaconego z tytułu ubezpieczenia OC sprawcy szkody, dnia 21 lutego 2012 roku (data wpływu) powód przekazał pozwanemu akta szkodowe sprawy. Z akt tych wynika, że powód dokonał poszkodowanemu wypłaty odszkodowania w dniach 10 i 31 stycznia 2012 roku. Decyzją z dnia 12 marca 2012 roku pozwany przyznał poszkodowanemu odszkodowanie w wysokości 7 285,72 zł. Oznacza to ni mniej, ni więcej, że pozwany zakład ubezpieczeń mając już wiedzę o wypłaconym przez powoda świadczeniu odszkodowawczym z tytułu ubezpieczenia AC (od dnia 21 lutego 2012 roku), zdecydował się przyznać poszkodowanemu odszkodowanie z ubezpieczenia OC sprawcy szkody (decyzja z dnia 12 marca 2012 roku). Należy więc przyjąć, że powód zawiadomił pozwanego o nabyciu uprawnień i swoich roszczeniach w dniu 21 lutego 2012 roku. Mimo to pozwany po tej dacie wydał decyzję i wypłacił odszkodowanie. Wobec powyższego nie może być mowy o tym, by spełnienie świadczenia przez pozwanego na rzecz poszkodowanego miało skutek także wobec powoda. W niniejszej sprawie nie znajdą więc zastosowania przepisy o przelewie wierzytelności ( art. 513 k.c. ). Zdaniem Sądu pozwany nie dochował należytej staranności podczas postepowania likwidacyjnego – nie sprawdził bowiem w aktach szkodowych, iż powód wypłacił już poszkodowanemu należne odszkodowanie, a brak było podstaw do przyjęcia, że poszkodowany dokonał zwrotu powodowi wypłaconej kwoty. W zaistniałej sytuacji powództwo podlegało uwzględnieniu w całości, a podstawą materialnoprawną zasądzonego roszczenia jest art. 828 § 1 zd. 1 k.c. O odsetkach orzeczono na podstawie art. 481 k.c. , przyjmując, że powód wzywał pozwanego do zapłaty już w dniu 8 czerwca 2012 roku, stąd w chwili wniesienia powództwa roszczenie było wymagalne. Wyrokując Sąd oparł się na dokumentach, które nie były kwestionowane. Ostatecznie Sąd oddalił wniosek o przesłuchanie świadka K. P. , uznając ze wniosek o jego przesłuchanie dotyczy okoliczności bądź niespornych, bądź nieistotnych dla sprawy . O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. . Na koszty te składała się opłata od pozwu w kwocie 163 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 1200 zł ustalone na podstawie § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U.02.163.1349 ze zm.). Zarządzenia 1. (...) 2. (...) 3. (...)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI