XI 1Cz 558/13

Sygn. akt XI 1Cz 558/13 POSTANOWIENIE Dnia 30 grudnia 2013 r. Sąd Okręgowy w Krakowie Wydział XI Cywilny – Rodzinny Sekcja ds. Odwoławczych w składzie następującym: Przewodniczący: SSO Jadwiga Osuchowa Sędziowie: SO Danuta Kłosińska (sprawozdawca) SO Monika Krzyżanowska po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2013 r. w K. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa małoletniego J. K. działającego przez matkę I. K. oraz I. K. przeciwko D. B. o ustalenie ojcostwa i roszczenia z ojcostwem związane na skutek zażalenia pozwanego na pkt I postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa – Krowodrzy w Krakowie, Wydział III Rodzinny i Nieletnich z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt III RC 685/12/K oddala zażalenie. Sygn. akt XI 1Cz 558/13 UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 10 października 2013 r. Sąd Rejonowy dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie Wydział III Rodzinny i Nieletnich w sprawie z powództwa małoletniego J. K. działającego przez matkę I. K. oraz I. K. przeciwko D. B. o ustalenie ojcostwa i roszczenia z ojcostwem związane zabezpieczył powództwo o zasądzenie alimentów na czas trwania postępowania w ten sposób, iż zobowiązał pozwanego D. B. do płacenia alimentów na rzecz małoletniego powoda J. K. w kwocie po 750 złotych miesięcznie do rąk matki dziecka I. K. do dnia 10 - go każdego następującego po sobie miesiąca z góry z ustawowymi odsetkami zgodnie z aktualnie obowiązującą stopą procentową na wypadek opóźnienia w płatności którejkolwiek raty począwszy od 1 października 2013 r. (punkt I), oddalił wniosek w pozostałym zakresie (punkt II) oraz nadał klauzulę wykonalności tytułowi egzekucyjnemu - pkt. I postanowienia (punkt III). W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, iż małoletni powód J. K. działający przez matkę I. K. i powódka I. K. w sprawie o ustalenie ojcostwa i roszczenia z ojcostwem związane domagali się zasądzenia od pozwanego D. B. alimentów w kwocie 1.500 złotych, a także zabezpieczenia powództwa o zasądzenie alimentów kwotą po 1.300 złotych miesięcznie. Małoletni powód swoje stanowisko uzasadnił kosztem własnego utrzymania, sytuacją materialną matki i pozwanego . Sąd Rejonowy wywodził, iż w świetle zeznań świadków A. B. , B. W. i A. S. oraz faktu, iż w odpowiedzi na pozew pozwany nie zaprzeczył, iż jest ojcem powoda za uprawdopodobnione należało uznać ojcostwo D. B. względem małoletniego J. K. . Natomiast mając na uwadze potrzeby małoletniego powoda podyktowane jego wiekiem (urodził się (...) .), jego złym stanem zdrowia (cierpi na szereg chorób i schorzeń - jest alergikiem, ma astmę, przerost trzeciego migdałka, jądra poza workiem mosznowym, zaburzenia mowy i słuchu, problemy dentystyczne, problemy emocjonalne - nadpobudliwość, a koszty związane z ochroną jego zdrowia sięgają w niektórych miesiącach kwoty 1.200 złotych), wysokimi wydatkami na wyżywienie (około 600 złotych miesięcznie z uwagi na skazę białkową i konieczność kupowania specjalnego pożywienia), kosztami przedszkola (400 złotych miesięcznie), sytuację materialną powódki (obecnie wraz z synem mieszka u prababki M. K. , nie pracuje, pozostaje na utrzymaniu rodziny), możliwości zarobkowe i sytuację majątkową pozwanego przedstawione przez powódkę i w części przyznane przez pozwanego (przebywa i pracuje w Wielkiej Brytanii, zarabia 1.200 funtów szterlingów miesięcznie), fakt, iż matka małoletniego powoda czyni osobiste starania o wychowanie syna Sąd Rejonowy stanął na stanowisku, iż należało zabezpieczyć powództwo kwotą po 750 złotych miesięcznie, natomiast oddalił wniosek w pozostałym zakresie uznając go za wygórowany. Sąd pierwszej instancji podkreślił, iż nawet przy wysokich kosztach utrzymania pozwanego w Wielkiej Brytanii ma on możliwość płacenia zasądzonej kwoty alimentów, która w przeliczeniu na walutę brytyjską wynosi zaledwie około 150 funtów szterlingów. Podstawę orzeczenia w tym zakresie stanowił art. 730 § 1 k.p.c. i art. 753 k.p.c. W punkcie III postanowienia Sąd Rejonowy nadał z urzędu klauzulę wykonalności punktowi I postanowienia będącemu tytułem egzekucyjnym zasądzającym alimenty zgodnie z art. 1082 k.p.c. Zażalenie na postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia roszczeń alimentacyjnych, w części ponad kwotę 350 złotych miesięcznie wniósł pozwany D. B. zarzucając zaskarżonemu postanowieniu: - błąd w ustaleniach faktycznych wynikły z przekroczenia wyrażonej w art. 233 § 1 k.p.c. zasady swobodnej oceny dowodów, polegający na nieuzasadnionym przyjęciu, iż możliwości finansowe i zarobkowe pozwanego pozwalają mu na uiszczanie alimentów w wysokości 750 złotych miesięcznie; - naruszenie prawa materialnego, tj. art. 135 § 1 k.r.o. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. niezrównoważenie potrzeb małoletniego uprawnionego i możliwości finansowych i zarobkowych zobowiązanego. Skarżący domagał się zmiany zakwestionowanego orzeczenia poprzez zasądzenie tytułem zabezpieczenia kwoty 350 złotych miesięcznie. Skarżący argumentował, iż nie zgadza się z wysokością zasądzonych alimentów tymczasowych, bowiem zasądzona kwota jest rażąco wygórowana w stosunku do jego możliwości finansowych i zarobkowych, które szczegółowo przedstawił w odpowiedzi na pozew. Wynika z niej, iż nadwyżka osiąganych dochodów nad wydatkami, które jest on zmuszony ponosić co miesiąc, jest minimalna. Skarżący zwrócił także uwagę, iż wskazane w pozwie wydatki obejmują wyłącznie rachunki (opłaty za mieszkanie, media, raty spłaty kredytów) oraz koszty utrzymania drugiego syna - I. , nie uwzględniają natomiast (poza żywnością) kosztów utrzymania samego pozwanego oraz jego aktualnej partnerki, która z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad ich synem, przebywa na jego utrzymaniu. Zobowiązanie skarżącego do płacenia miesięcznie alimentów w wysokości 750 złotych sprawi, że kwota jego wydatków przekroczy znacząco jego dochody, co nieuchronnie spowoduje, że nie będzie on w stanie zaspokoić podstawowych potrzeb, swojej partnerki i swoich własnych. W ocenie skarżącego w przedmiotowej sprawie Sąd Rejonowy przekroczył granice swobodnej oceny dowodów, bowiem dał zdecydowany prymat potrzebom małoletniego powoda, sprzecznie do normy wynikającej z art. 135 § 1 k.r.o. Do możliwości finansowych i zarobkowych pozwanego odniósł się, natomiast zaledwie jednym krótkim zdaniem. O ile, wszakże w kwestii potrzeb małoletniego powoda oprzeć należało się na pozwie oraz przeprowadzonym dowodzie z zeznań świadków wnioskowanych przez stronę powodową, o tyle odnośnie możliwości finansowych i zarobkowych pozwanego jedynym źródłem wiedzy mogła być odpowiedź pozwanego na pozew. Z niej zaś jednoznacznie wynika, iż koszty utrzymania i wydatki skarżącego w Wielkiej Brytanii są bardzo duże, a nadwyżka dochodów nad wydatkami minimalna, wobec czego zasądzenie alimentów w wysokości 750 złotych miesięcznie (około £150) pozostawi pozwanego (i będącą na jego utrzymaniu konkubinę) bez środków na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych na podstawowym poziomie. Skarżący podkreślił, iż w żadnym razie nie uchyla się i nigdy się nie uchylał od łożenia na utrzymanie swego syna J. i jest w stanie łożyć na niego kwotę 350 złotych, jednakże kwota 750 złotych miesięcznie, zasądzona tytułem zabezpieczenia, całkowicie przerasta jego możliwości finansowe i zarobkowe. Odpowiedź na zażalenie wniósł małoletni powód J. K. działający przez matkę I. K. domagając się oddalenie wniesionego środka zaskarżenia. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności, odnosząc się do zarzutów sformułowanych przez skarżącego D. B. , należy wskazać, iż w trybie zabezpieczenia sąd nie przeprowadza dowodów, a w konsekwencji nie dokonuje ustaleń faktycznych. Z tych też względów niezasadny jest podniesiony w zażaleniu zarzut poczynienia przez Sąd pierwszej instancji błędów w ustaleniach faktycznych i przekroczenia granic swobodnej oceny dowodów. Dla uwzględnienia wniosku o udzielenie zabezpieczenia nie jest bowiem konieczne udowodnienie, lecz wystarczy uprawdopodobnienie istnienia oraz przybliżonej wysokości roszczenia. Może to nastąpić w dowolny sposób, wystarczy zatem przytoczyć pewne okoliczności, bez konieczności prowadzenia postępowania dowodowego. Roszczenie należy uznać za prawdopodobne, jeżeli, w świetle nie budzących wątpliwości przepisów prawa, przewidywać należy, racjonalnie oceniając stan rzeczy, że roszczenie to w procesie zostanie uwzględnione. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, iż orzeczenie o zabezpieczeniu ma na celu zaspokojenie podstawowych potrzeb osób uprawnionych do alimentacji i stwarza jedynie pewien tymczasowy stan rzeczy pomiędzy stronami, nie rozstrzygając definitywnie w przedmiocie żądania. W ocenie Sądu Okręgowego, należy podzielić pogląd Sądu Rejonowego, iż w sprawie uprawdopodobnione zostało, iż usprawiedliwione koszty utrzymania małoletniego J. K. są wysokie z uwagi na dotykającego go schorzenia i zaburzenia rozwoju. Za Sądem pierwszej instancji przyjąć też należy, iż jako że matka małoletniego powoda I. K. realizuje w części swój obowiązek alimentacyjny przez osobiste starania o wychowanie dziecka i ma znacznie ograniczone możliwości zarobkowe z uwagi na kontynuowanie nauki, zasadnym jest, aby ojciec dziecka D. B. partycypował w kosztach utrzymania syna kwotą 750 złotych. Z ujawnionych na obecnym etapie postępowania okoliczności sprawy wynika, iż zasądzona kwota mieści się w możliwościach zarobkowych i majątkowych obowiązanego, który mieszka i pracuje w Wielkiej Brytanii osiągając dochód w wysokości prawie 2.000 £ (około 10.000 złotych). Nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skarżącego, iż nie jest w stanie łożyć na utrzymanie J. K. zasądzonej kwoty (w przeliczeniu około 150 £), bowiem uzyskiwane dochody są w zasadzie równoważone przez ponoszone przez niego wydatki na utrzymanie własne, niepracującej konkubiny oraz młodszego syna I. . Należy podkreślić, że - co słusznie również podniesiono w odpowiedzi na zażalenie - nie można zasadnie twierdzić, iż alimenty mogą być ponoszone jedynie z nadwyżki pozostałej po odliczeniu ponoszonych wydatków z uzyskiwanych dochodów, bowiem zobowiązany od świadczeń alimentacyjny jest zmuszony do zniesienia tej uciążliwości nawet kosztem obniżenia dotychczasowej stopy życiowej. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem doktryny i judykatury, rodzice są zobowiązani podzielić się z małoletnim dzieckiem nawet najskromniejszym dochodem, rezygnując z zaspokojenia własnych potrzeb ponad potrzeby niezbędne. Obowiązek dostarczania środków utrzymania i wychowania, małoletniemu, nie mogącemu utrzymać się samodzielnie dziecku jest bowiem podstawą powinnością rodzica i nie można się od niej uwolnić, z argumentacją, iż ponoszone alimenty stanowią dla zobowiązanego nadmierne obciążenie. Ponadto w toku dalszego postępowania wyjaśnienia wymagają rzeczywiste koszty utrzymania pozwanego i jego rodziny, bowiem z informacji zawartej na oficjalnej rządowej stronie internetowej www.gov.eu wynika, iż podawany jako wydatek miesięczny T. D. P. w kwocie 495 £ jest w istocie depozytem ponoszonym jednorazowo w chwili zawarcia umowy najmu mieszkania, czy domu i zwracany najemcy po zakończeniu takiej umowy. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy po przeprowadzeniu szczegółowego postępowania dowodowego ustali ostatecznie możliwości majątkowe i zarobkowe rodziców małoletniego powoda oraz jego usprawiedliwione potrzeby, a całokształt poczynionych ustaleń faktycznych zostanie uwzględniony w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. Dodatkowo należy również wskazać, iż orzeczenie o udzieleniu zabezpieczenia - na wniosek każdej ze stron - może zostać zmienione w toku dalszego procesu, w szczególności, gdy ujawnią się lub zostaną ustalone istotne okoliczności mające wpływ na wymiar obowiązku alimentacyjnego. Z naprowadzonych względów, Sąd Okręgowy, orzekł jak w sentencji, w oparciu o przepis art. 385 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 k.p.c.