X U 263/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego A. R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS), która odmówiła mu prawa do zasiłku chorobowego za okres od 31 lipca 2017 r. do 10 grudnia 2017 r. oraz zobowiązała go do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku w kwocie 3060,33 zł wraz z odsetkami w kwocie 84,74 zł. ZUS argumentował, że ubezpieczony nie podlegał ubezpieczeniom społecznym z tytułu zatrudnienia u płatnika składek M. Ł., co potwierdziła kontrola ZUS i prawomocna decyzja z dnia 19 lutego 2018 r. Sąd, związany prawomocną decyzją administracyjną, uznał, że zasiłek chorobowy był nienależnie pobrany, ponieważ ubezpieczony nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. Jednakże, sąd zakwestionował sposób naliczenia odsetek przez ZUS. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, odsetki od nienależnie pobranego świadczenia powinny być naliczane od dnia doręczenia decyzji zobowiązującej do zwrotu, a nie od daty wypłaty świadczenia. W związku z tym, sąd zmienił zaskarżoną decyzję, uchylając obowiązek zwrotu odsetek, a w pozostałym zakresie oddalił odwołanie. Sąd nie obciążył ubezpieczonego kosztami postępowania na podstawie art. 102 kpc, biorąc pod uwagę jego sytuację materialną i osobistą.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaliczanie odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczeń społecznych.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku podlegania ubezpieczeniom społecznym i błędnego naliczenia odsetek przez ZUS.
Zagadnienia prawne (2)
Czy ubezpieczony, który nie podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, może być zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ubezpieczony jest zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego, jeśli nie podlegał ubezpieczeniom społecznym.
Uzasadnienie
Sąd jest związany prawomocną decyzją administracyjną ustalającą brak podlegania ubezpieczeniom społecznym. W takiej sytuacji zasiłek chorobowy jest świadczeniem nienależnym.
Od kiedy należy naliczać odsetki od nienależnie pobranego świadczenia z ubezpieczenia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odsetki należy naliczać od dnia doręczenia decyzji zobowiązującej do zwrotu świadczenia, a nie od daty jego wypłaty.
Uzasadnienie
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, zwrot świadczenia staje się wymagalny z chwilą doręczenia decyzji, a dopiero od tej daty dłużnik pozostaje w opóźnieniu ze spełnieniem świadczenia głównego i wierzyciel może żądać odsetek.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. R. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział we W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (11)
Główne
u.s.u.s. art. 84 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoba, która pobrała nienależne świadczenie z ubezpieczeń społecznych, jest obowiązana do jego zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie, w wysokości i na zasadach określonych przepisami prawa cywilnego.
u.s.u.s. art. 84 § ust. 2
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Za kwoty nienależnie pobranych świadczeń uważa się m.in. świadczenia przyznane lub wypłacone na podstawie nieprawdziwych zeznań lub fałszywych dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzania w błąd organu wypłacającego świadczenia przez osobę pobierającą świadczenia.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia.
u.ś.p.u.s. art. 1 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Świadczenia pieniężne przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa.
u.ś.p.u.s. art. 4 § ust. 1
Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa
Ubezpieczony nabywa prawo do zasiłku chorobowego po upływie określonego okresu nieprzerwanego ubezpieczenia chorobowego.
Pomocnicze
k.p.c. art. 2 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Wyraz zasady rozgraniczenia drogi sądowej i administracyjnej.
k.p.c. art. 177 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Wyraz zasady rozgraniczenia drogi sądowej i administracyjnej.
k.p.a. art. 16
Kodeks postępowania administracyjnego
Wyraz zasady rozgraniczenia drogi sądowej i administracyjnej.
k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4
Kodeks postępowania administracyjnego
Wyraz zasady rozgraniczenia drogi sądowej i administracyjnej.
Konstytucja RP art. 10
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Idea podziału władz.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Działanie organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne naliczenie odsetek od nienależnie pobranego zasiłku chorobowego przez ZUS (naliczenie od daty wypłaty zamiast od daty doręczenia decyzji).
Odrzucone argumenty
Prawo do zasiłku chorobowego za okres od 31 lipca 2017 r. do 10 grudnia 2017 r. • Brak obowiązku zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego.
Godne uwagi sformułowania
Sąd jest związany wydaną decyzją administracyjną przez stronę pozwaną, która nie została skutecznie zaskarżona. • Organ rentowy powinien naliczać odsetki ustawowe od nienależnie pobranego świadczenia od dnia doręczenia osobie zobowiązanej decyzji obligującej do zwrotu takiego świadczenia, gdyż dopiero od tej daty osoba taka pozostaje w zwłoce ze spełnieniem świadczenia.
Skład orzekający
Anna Garncarz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naliczanie odsetek od nienależnie pobranych świadczeń z ubezpieczeń społecznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podlegania ubezpieczeniom społecznym i błędnego naliczenia odsetek przez ZUS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe naliczanie odsetek przez instytucje, nawet w przypadku nienależnie pobranych świadczeń. Pokazuje też złożoność relacji między decyzjami administracyjnymi a orzecznictwem sądowym.
“ZUS źle naliczył odsetki? Sąd wyjaśnia, kiedy naprawdę musisz je zapłacić.”
Dane finansowe
WPS: 3145,07 PLN
zwrot zasiłku chorobowego: 3060,33 PLN
odsetki: 84,74 PLN
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.