X Kz 960/18

Sąd Okręgowy w WarszawieWarszawa2018-09-25
SAOSKarnewykroczeniaWysokaokręgowy
wykroczenieprawo karnewolność zgromadzeńprotestdroga publicznaKonstytucja RPprawa człowiekasąd okręgowyzażalenie

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie o wykroczenie z art. 90 kw, uznając, że zachowanie obwinionych protestujących na jezdni nie tamowało ani nie utrudniało ruchu, a było realizacją wolności konstytucyjnych.

Sąd Okręgowy w Warszawie rozpoznał zażalenie oskarżyciela publicznego na postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie o wykroczenie z art. 90 kw. Sąd uznał, że zachowanie obwinionych, którzy protestowali na jezdni, nie wyczerpywało znamion wykroczenia, ponieważ w chwili ich działań nie było na niej pojazdów, a tym samym ruch nie był tamowany ani utrudniany. Sąd podkreślił, że działania obwinionych stanowiły realizację wolności zgromadzeń i wyrażania poglądów, chronionych przez Konstytucję RP oraz międzynarodowe konwencje.

Sąd Okręgowy w Warszawie, rozpoznając zażalenie oskarżyciela publicznego na postanowienie o umorzeniu postępowania w sprawie o wykroczenie z art. 90 kw, postanowił utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy. Sąd odwołał się do przepisów Konstytucji RP (art. 57) oraz międzynarodowych konwencji (art. 11 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka, art. 21 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych), które gwarantują prawo do swobodnego, pokojowego zgromadzenia się. Analizując stan faktyczny, sąd stwierdził, że zachowanie obwinionych, polegające na przebywaniu na jezdni w ramach protestu, nie wyczerpywało znamion wykroczenia z art. 90 kw, który penalizuje tamowanie lub utrudnianie ruchu na drodze publicznej. Wskazano, że w momencie czynu na jezdni nie było pojazdów, a hipotetyczne odwołania do konieczności przejazdu samochodów uprzywilejowanych nie mogły stanowić podstawy do ograniczenia wolności konstytucyjnych. Sąd podkreślił, że wykładnia przepisów nie może prowadzić do naruszenia wolności zgromadzeń i wyrażania poglądów, a działania obwinionych były proporcjonalne i adekwatne do sytuacji, stanowiąc realizację tych wolności. Stwierdzono, że zainicjowanie postępowania było próbą instrumentalnego wykorzystania przepisu, a czyn pozbawiony społecznej szkodliwości nie stanowi wykroczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zachowanie takie nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 90 kw, jeśli nie tamuje ani nie utrudnia ruchu pojazdów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w sytuacji braku pojazdów na jezdni w chwili czynu, nie można mówić o tamowaniu lub utrudnianiu ruchu. Podkreślono, że działania te stanowiły realizację wolności konstytucyjnych, a ich proporcjonalność i adekwatność do sytuacji protestu wykluczały społeczną szkodliwość czynu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy

Strona wygrywająca

obwinieni

Strony

NazwaTypRola
J. Z. i in.inneobwinieni
oskarżyciel publicznyorgan_państwowyoskarżyciel publiczny

Przepisy (5)

Główne

k.w. art. 90

Kodeks wykroczeń

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

Konstytucja RP art. 57

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Reguluje wolność organizowania pokojowych zgromadzeń i uczestnictwa w nich, dopuszczając ograniczenia tylko w ustawie.

Pomocnicze

Konstytucja RP art. 54

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prd art. 14 § 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

Zabrania wchodzenia na jezdnię bezpośrednio przed jadący pojazd.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak tamowania lub utrudniania ruchu pojazdów na jezdni. Działania obwinionych były realizacją wolności konstytucyjnych (zgromadzeń i wyrażania poglądów). Proporcjonalność i adekwatność działań do sytuacji protestu. Brak społecznej szkodliwości czynu. Ograniczenia wolności konstytucyjnych nie mogą być wyprowadzane z domniemanych zagrożeń dla ruchu drogowego.

Odrzucone argumenty

Zażalenie oskarżyciela publicznego na postanowienie o umorzeniu postępowania.

Godne uwagi sformułowania

zachowanie obwinionych nie wyczerpywało znamion wykroczenia stypizowanego w art. 90 kw w sytuacji braku jakichkolwiek pojazdów na jezdni w chwili czynu, trudno mówić o tamowaniu lub utrudnianiu ruchu nie może mieć miejsca wykładnia przepisów prawa, która w następstwie prowadzi do naruszenia wolności konstytucyjnej Wyprowadzenie z domniemanych celów ograniczenia wolności konstytucyjnych nie jest dopuszczalne. Skonfrontowanie wolności konstytucyjnych a domniemanego zagrożenia sprawności ruchu drogowego przez jego ograniczenie nie pozwala na przypisanie temu domniemaniu pierwszeństwa. zainicjowanie postępowania w sprawie o wykroczenie było próbą instrumentalnego wykorzystania przepisu art. 90 kw.

Skład orzekający

Urszula Myśliwska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 90 kw w kontekście wolności zgromadzeń i prawa do protestu; priorytet wolności konstytucyjnych nad potencjalnymi utrudnieniami w ruchu drogowym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji braku faktycznego tamowania lub utrudniania ruchu pojazdów; kontekst protestu związanego z wymiarem sprawiedliwości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy konfliktu między prawem do protestu a przepisami ruchu drogowego, z silnym naciskiem na ochronę wolności konstytucyjnych. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy w kontekście praw obywatelskich.

Protest na drodze: czy to wykroczenie, czy wolność słowa? Sąd rozstrzyga!

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt X Kz 960/18 POSTANOWIENIE Dnia 25 września 2018 roku Sąd Okręgowy w Warszawie, X Wydział Karny – Odwoławczy, w składzie: Przewodniczący: SSO Urszula Myśliwska Protokolant: sekr. sąd. Irmina Polkowska po rozpoznaniu w sprawie J. Z. i in. obwinionych o wykroczenie z art. 90 kw w przedmiocie umorzenia postępowania zażalenia oskarżyciela publicznego na postanowienie Sądu Rejonowego dla Warszawy - Śródmieścia w Warszawie z dnia 13 czerwca 2018 r. na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanawia: zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy UZASADNIENIE Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać na wartości wypływające z art. 11 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności (Dz. U. z 1993 r. Nr 61, poz. 284 ze zm.), który stanowi "Każdy ma prawo do swobodnego, pokojowego zgromadzenia się (...)" oraz art. 21 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych (Dz. U. z 1977 r. Nr 38, poz. 167), który stanowi, że "uznaje się prawo do spokojnego zgromadzania się. Na wykonywanie tego prawa nie mogą być nałożone ograniczenia inne niż ustalone zgodnie z ustawą i konieczne w demokratycznym społeczeństwie w interesie bezpieczeństwa państwowego lub publicznego, porządku publicznego bądź dla ochrony zdrowia lub moralności publicznej albo praw i wolności innych osób". Zasadniczą podstawą do przeprowadzenia wykładni jest art. 57 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej , który w zakresie regulacji wolności i prawa politycznego stanowi, że "Każdemu zapewnia się wolność organizowania pokojowych zgromadzeń i uczestnictwa w nich. Ograniczenie tej wolności może określać ustawa". Wykładnia tych przepisów w kontekście stanu faktycznego, pozwalała na poczynienie wnioskowania, że zachowanie obwinionych nie wyczerpywało znamion wykroczenia stypizowanego w art. 90 kw. Przepis art. 90 k.w. penalizuje zaś zachowanie polegające na tamowaniu lub utrudnianiu ruchu na drodze publicznej. W sytuacji braku jakichkolwiek pojazdów na jezdni w chwili czynu, trudno mówić o tamowaniu lub utrudnianiu ruchu przez obwinionych. Przypomnieć należy także, że art. 14 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym zabrania wchodzenia na jezdnię bezpośrednio przed jadący pojazd, w tym również na przejściu dla pieszych. Z materiału dowodowego nie wynika, iż taka sytuacja miała miejsce w przypadku obwinionych. Skarżący odnosi się bowiem do bliżej nieokreślonej sytuacji związanej z koniecznością przejazdu samochodów uprzywilejowanych, niemniej jednak czyni to w sposób hipotetyczny, odwołując się do zdarzenia przyszłego i niepewnego. Nie wskazuje, że w tamtym czasie (czyli ok. godziny 4.00 dnia 21 lipca 2017 roku) miał miejsce ruch pojazdów w miejscu zgromadzenia i jakiekolwiek samochody mogły tam się poruszać w tamtym czasie i tamtym miejscu. W ocenie sądu II instancji nie może mieć miejsca wykładnia przepisów prawa, która w następstwie prowadzi do naruszenia wolności konstytucyjnej, w tym przypadku będzie to wolność zgromadzeń i wyrażania swoich poglądów. Wyprowadzenie z domniemanych celów ograniczenia wolności konstytucyjnych nie jest dopuszczalne. Skonfrontowanie wolności konstytucyjnych a domniemanego zagrożenia sprawności ruchu drogowego przez jego ograniczenie nie pozwala na przypisanie temu domniemaniu pierwszeństwa. Art. 57 czy art. 54 Konstytucji nie dają podstaw do wyprowadzenia, że jakiekolwiek utrudnienia w ruchu drogowego stanowią podstawę do wyłączenia konstytucyjnych wolności. Przebywanie na jezdni jest w pewnych sytuacjach niewątpliwie utrudnieniem ruchu drogowego, niemniej jednak nie w realiach niniejszej sprawy. Podjęte czynności można postrzegać w kategoriach realizacji wolności konstytucyjnych, jakie przysługują każdemu obywatelowi, w tym obwinionym. Zachowania obwinionych było proporcjonalne i adekwatne do zaistniałej sytuacji (czyli protestu w związku z pracami legislacyjnymi przepisów dotyczących wymiaru sprawiedliwości) i nie sposób takich działań postrzegać przez pryzmat norm karnych. Oceniając zaistniałą sytuację nie można oprzeć się wrażeniu, że zainicjowanie postępowania w sprawie o wykroczenie było próbą instrumentalnego wykorzystania przepisu art. 90 kw. W świetle takiego zapatrywania działanie obwinionych pozbawione było cechy społecznej szkodliwości. Czyn pozbawiony owej cechy nie stanowi wykroczenia, a w konsekwencji stwierdzić należało, że nie wyczerpuje on znamion czynu zabronionego. Z tych przyczyn orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI