X GC 25/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód, syndyk masy upadłości spółki z o.o. w upadłości likwidacyjnej, domagał się od pozwanego, byłego prezesa zarządu tej spółki, zwrotu kwoty 228.950 zł tytułem nienależnie pobranych zaliczek na poczet obsługi spółki. Pozwany pokwitował odbiór tych środków, które miały być przeznaczone na koszty obsługi prawnej i zarządczej, jednak nie rozliczył się z nich. W trakcie postępowania powód rozszerzył żądanie o dodatkowe 57.525,63 zł, wskazując na szkodę wyrządzoną spółce przez zawarcie pozornej umowy o pracę z teściem pozwanego, co potwierdził prawomocny wyrok sądu. Sąd, opierając się na zeznaniach świadka (poprzedniego syndyka) i dokumentach, uznał, że pozwany pobrał zaliczki, których nie rozliczył, co stanowi nienależyte wykonanie zobowiązania i podstawę do żądania zwrotu na podstawie art. 471 KC. Odnosząc się do rozszerzonego żądania, sąd powołał się na art. 293 § 1 KSH, stwierdzając, że pozwany jako członek zarządu ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną spółce przez zawarcie pozornej umowy, co skutkowało wyprowadzeniem środków ze spółki. Sąd zasądził obie kwoty od pozwanego na rzecz powoda, orzekając o odsetkach i kosztach postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaOdpowiedzialność członka zarządu za nienależyte wykonanie zobowiązania wobec masy upadłości oraz za szkodę wyrządzoną spółce przez zawarcie pozornej umowy.
Konkretny stan faktyczny, w tym zeznania świadka i dokumenty pokwitowania, były kluczowe dla rozstrzygnięcia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pobranie przez członka zarządu spółki w upadłości środków z masy upadłości tytułem zaliczek, bez ich późniejszego rozliczenia lub zwrotu, stanowi podstawę do zasądzenia ich zwrotu na rzecz masy upadłości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pobranie środków tytułem zaliczek, które nie zostały rozliczone ani zwrócone, stanowi nienależyte wykonanie zobowiązania i podstawę do żądania zwrotu na podstawie art. 471 KC.
Uzasadnienie
Pozwany pobrał środki jako zaliczki na poczet przyszłych wydatków związanych z obsługą spółki i przygotowaniem dokumentacji, co potwierdzają pokwitowania. Brak rozliczenia tych środków lub ich zwrotu na żądanie syndyka, mimo zobowiązania wynikającego z pokwitowań, stanowi nienależyte wykonanie zobowiązania.
Czy zawarcie przez członka zarządu spółki pozornej umowy o pracę z teściem, skutkujące wyprowadzeniem środków ze spółki, stanowi szkodę podlegającą naprawieniu na podstawie art. 293 § 1 KSH?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zawarcie pozornej umowy o pracę, która doprowadziła do wyprowadzenia środków ze spółki i wypłaty nienależnego wynagrodzenia, stanowi szkodę wyrządzoną spółce przez członka zarządu, podlegającą naprawieniu na podstawie art. 293 § 1 KSH.
Uzasadnienie
Prawomocny wyrok sądu ustalił nieważność umowy o pracę z uwagi na jej pozorności, co oznacza, że wypłata wynagrodzenia była nienależna. Działanie pozwanego jako prezesa zarządu, polegające na zawarciu takiej umowy, wyrządziło spółce szkodę majątkową w postaci wypłaconych środków i odprowadzonych podatków.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Syndyk masy upadłości (...) s. z o.o. | organ_państwowy | powód |
| S. J. | osoba_fizyczna | pozwany |
| T. K. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| J. K. (1) | osoba_fizyczna | inny |
| H. S. | organ_państwowy | syndyk |
| J. K. (2) | osoba_fizyczna | inny |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
KSH art. 293 § 1
Kodeks spółek handlowych
Członek zarządu odpowiada wobec spółki za szkodę wyrządzoną działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem lub postanowieniami umowy spółki, chyba że nie ponosi winy.
Pomocnicze
k.c. art. 481 § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia.
k.c. art. 481 § 2
Kodeks cywilny
Jeśli stopa odsetek nie była z góry oznaczona należą się odsetki w wysokości ustawowej.
k.p.c. art. 193 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pozew może być rozszerzony w toku sprawy przez co rozumie się wniesienie nowego żądania.
k.p.c. art. 365
Kodeks postępowania cywilnego
Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
Dz. U. nr 167, poz. 1398 ze zm. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Od strony pozwanej jako strony przegrywającej, na rzecz Skarbu Państwa, nakazuje się pobrać kwotę tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych.
k.c. art. 83 § 1
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej z powodu pozorności może być stwierdzona przez sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwany pobrał środki jako zaliczki, które nie zostały rozliczone ani zwrócone, co stanowi nienależyte wykonanie zobowiązania. • Zawarcie przez pozwanego pozornej umowy o pracę z teściem spowodowało szkodę majątkową spółki, za którą pozwany ponosi odpowiedzialność jako członek zarządu. • Prawomocny wyrok sądu potwierdzający pozorności umowy o pracę wiąże inne sądy.
Odrzucone argumenty
Pozwany zaprzeczył otrzymaniu zaliczek, twierdząc, że podpisywał dokumenty na prośbę syndyka bez otrzymania środków. • Pozwany zaprzeczył, aby zatrudnienie J. K. (1) było czynnością o charakterze pozornym.
Godne uwagi sformułowania
Pozwany własnoręcznie pokwitował otrzymanie zaliczek składających się na tą kwotę. • Pozwany nie rozliczył się z pobranych zaliczek i nie dokonał ich zwrotu do masy upadłości. • Pozwany zaprzeczył, aby zatrudnienie J. K. (1) było czynnością o charakterze pozornym. • Pozwany własnoręcznie pokwitował otrzymanie poszczególnych kwot zaliczek składających się na wskazaną kwotę. • Pozwany wiedział, że pobrane zaliczkowo kwoty muszą być rozliczone na koniec wykonania zadania fakturą, która miała być zaakceptowana przez syndyka. • Pozwany jest osobą, która przez wiele lat prowadziła działalność gospodarczą w znacznych rozmiarach, był prezesem s. z o. o. . Trudno w tej sytuacji przyjąć za wiarygodne twierdzenia pozwanego, co do tego, że nie otrzymał sum pieniężnych, które pokwitował. • Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy, inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie również inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. • Pozwany nie rozliczył się z pobranych kwot. • Wobec powyższych okoliczności należy stwierdzić, iż wydatkowane przez syndyka na rzecz pozwanego sumy stanowią szkodę majątkową po stronie masy upadłości spowodowaną nienależytym wykonaniem przez pozwanego zobowiązania. • Pozwany jest zatem zobowiązany do zwrotu na rzecz s. również tej kwoty w ramach odszkodowania za wyrządzoną jej szkodę majątkową. […]
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Odpowiedzialność członka zarządu za nienależyte wykonanie zobowiązania wobec masy upadłości oraz za szkodę wyrządzoną spółce przez zawarcie pozornej umowy."
Ograniczenia: Konkretny stan faktyczny, w tym zeznania świadka i dokumenty pokwitowania, były kluczowe dla rozstrzygnięcia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności byłego członka zarządu spółki w upadłości za pobranie środków z masy upadłości i wyrządzenie szkody spółce, co jest istotne dla praktyków prawa upadłościowego i handlowego.
“Były prezes spółki w upadłości musi zwrócić miliony z masy upadłości. Sąd: pobrał zaliczki, których nie rozliczył i wyrządził szkodę.”
Dane finansowe
WPS: 228 950 PLN
zwrot nienależnie pobranych środków: 228 950 PLN
naprawienie szkody: 57 525,63 PLN
Sektor
gospodarcze
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.