X Ga 355/14

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-11-24
SAOSGospodarczezobowiązaniaŚredniaokręgowy
umowa zleceniawynagrodzenieciężar dowodupostępowanie uproszczoneapelacjakoszty procesu

Podsumowanie

Sąd Okręgowy oddalił apelację powoda, uznając, że nie udowodnił on zawarcia umowy zlecenia z pozwaną spółką.

Powód dochodził zapłaty wynagrodzenia za usługi prawne świadczone na rzecz pozwanej spółki na podstawie umowy zlecenia. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając brak dowodów na zawarcie umowy. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację powoda, podzielił ustalenia i wnioski Sądu Rejonowego, podkreślając, że ciężar udowodnienia zawarcia umowy spoczywał na powodzie, a zgromadzony materiał dowodowy był niewystarczający.

Powód G. P. domagał się od pozwanej Spółki z o.o. zapłaty kwoty 7.422,01 zł tytułem wynagrodzenia za usługi prawne świadczone na podstawie umowy zlecenia. Pozwana zaprzeczyła zawarciu jakiejkolwiek umowy. Sąd Rejonowy w Gliwicach oddalił powództwo, uznając, że powód nie udowodnił zawarcia umowy zlecenia, a kontakty między stronami miały charakter towarzyski. Sąd Rejonowy podkreślił, że ciężar dowodu spoczywał na powodzie. Powód wniósł apelację, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów prawa materialnego oraz procesowego. Sąd Okręgowy w Gliwicach uznał apelację za bezzasadną. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, wskazując, że do skutecznego zawarcia umowy zlecenia konieczne jest złożenie zgodnych oświadczeń woli stron, a zgromadzony materiał dowodowy nie wykazał istnienia takiej zgodnej woli. Sąd Okręgowy podkreślił, że ocena dowodów należy do sądu orzekającego i nie stwierdził naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów ani błędów logicznych w rozumowaniu Sądu I instancji. W konsekwencji apelacja została oddalona, a powód obciążony kosztami postępowania odwoławczego.

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, powód nie udowodnił zawarcia umowy zlecenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zgromadzony materiał dowodowy nie wykazał zgodnej woli stron do zawarcia umowy zlecenia, a kontakty miały charakter towarzyski. Ciężar udowodnienia spoczywał na powodzie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
G. P.osoba_fizycznapowód
(...) Spółce z o.o. w R.spółkapozwana

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 734 § § 1

Kodeks cywilny

Przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie. Kluczową cechą jest konsensualność, wymagająca zgodnych oświadczeń woli stron.

Pomocnicze

k.c. art. 65 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Przepisy dotyczące wykładni oświadczeń woli stron, stosowane do ustalenia, czy ujawniły zgodną wolę zawarcia umowy zlecenia.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (powód nie udowodnił zawarcia umowy).

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów przez sąd.

k.p.c. art. 505 § 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu uproszczonym uzasadnienie wyroku sądu II instancji powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku.

k.p.c. art. 385 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, jeżeli apelacja jest bezzasadna.

k.p.c. art. 108

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak dowodów na zawarcie umowy zlecenia. Kontakty stron miały charakter towarzyski, a nie umowny. Ciężar udowodnienia zawarcia umowy spoczywał na powodzie. Sąd I instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował prawo.

Odrzucone argumenty

Zarzuty apelacji dotyczące błędów w ustaleniach faktycznych i naruszenia prawa materialnego oraz procesowego.

Godne uwagi sformułowania

kluczową cechą umowy zlecenia jest jej konsensualność do jej skutecznego zawarcia koniecznym jest złożenie zgodnych oświadczeń woli przez strony umowy ciężar udowodnienia faktu zawarcia przez strony umowy, jej treści oraz wysokości dochodzonego roszczenia niewątpliwie obciążał powoda Samo przekonanie strony o innej niż przyjął to Sąd I instancji wadze poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie nie jest wystarczające do uznania, iż Sąd naruszył wyrażoną w art. 233 k.p.c. zasadę swobodnej oceny dowodów.

Skład orzekający

Leszek Guza

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że brak dowodów na zawarcie umowy zlecenia prowadzi do oddalenia powództwa, nawet w sytuacji kontaktów towarzyskich i sporadycznej pomocy prawnej. Podkreślenie znaczenia ciężaru dowodu."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania uproszczonego i oceny dowodów w kontekście braku formalnej umowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem dowodowy w sprawach o zapłatę wynagrodzenia za usługi, gdzie brak formalnej umowy jest kluczową przeszkodą. Jest to pouczające dla prawników i przedsiębiorców.

Czy przyjacielska pomoc prawna może przerodzić się w obowiązek zapłaty? Sąd rozstrzyga.

Dane finansowe

WPS: 7422,01 PLN

Sektor

usługi prawne

Lexedit — asystent AI dla prawników

Analizuj umowy, identyfikuj ryzyka i edytuj dokumenty z pomocą AI. Wrażliwe dane są anonimizowane zanim opuszczą Twój komputer.

Analiza umów

Ryzyka, klauzule i rekomendacje w trybie śledzenia zmian

Pełna anonimizacja

Dane osobowe usuwane lokalnie przed wysyłką do AI

Bezpieczeństwo danych

Szyfrowanie, brak trenowania modeli na Twoich dokumentach

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt X Ga 355/14 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 listopada 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, Wydział X Gospodarczy w składzie następującym: Przewodniczący SSO Leszek Guza po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2014 roku w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa G. P. przeciwko (...) Spółce z o.o. w R. o zapłatę w postępowaniu uproszczonym na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Rejonowego w Gliwicach z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt VII GC 90/14 1. oddala apelację; 2. zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 600 (sześćset ) zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym. SSO Leszek Guza Sygn. akt X Ga 355/14 UZASADNIENIE Powód G. P. wniósł o zasądzenie od pozwanej S. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. kwoty 7.422,01 złotych wraz z ustawowymi odsetkami i kosztami procesu tytułem wynagrodzenia za usługi świadczone przez powoda zgodnie z umową zlecenia zawartą w dniu 28 stycznia 2011 r., której przedmiotem było świadczenie przez powoda usług polegających na sporządzaniu pism przedprocesowych i procesowych, nadanie biegu sprawom w toku postępowania sądowego, doradztwo prawne pod kątem zasadności lub braku wszczęcia postępowania procesowego, oraz odsetek. W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu pozwana podniosła, że nigdy nie zawierała z powodem żadnych umów, nie prowadziła także rozmów dotyczących ewentualnej współpracy w przyszłości. Zaskarżonym wyrokiem Sąd Rejonowy w Gliwicach oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz pozwanej kwotę 1.217 zł tytułem zwrotu kosztów procesu. Sąd Rejonowy ustalił, że powód nawiązał kontakt z pozwaną spółką w 2008 roku, kiedy chciał zamówić u niej ogrodzenie do swojej posesji. Od tego czasu nawiązała się znajomość, kontakty towarzyskie, a nawet przyjaźń między powodem a Prezesem Zarządu pozwanej - G. S. . Powód z wykształcenia jest prawnikiem, ale nie ma uprawnień ani radcowskich, ani adwokackich. Niejednokrotnie powód i Prezes Zarządu pozwanej spotykali się towarzysko rozmawiając o różnych sprawach, w tym zawodowych. G. S. wspominał między innymi, że nie jest zadowolony z obsługi prawnej. Bywało, że powód pomagał pozwanej w jej sprawach natury prawnej, ale pomoc ta miała jedynie charakter towarzyski i nigdy nie było między stronami mowy o żadnym wynagrodzeniu powoda. Pozwana nigdy nie zlecała powodowi żadnych spraw. Strony nigdy nie zawarły umowy zlecenia, ani pisemnie, ani ustnie. Zdaniem Sądu Rejonowego powództwo, jako nieudowodnione, zasługiwało na oddalenie. Sąd Rejonowy podzielił pogląd pozwanej, że nigdy między stronami nie doszło do zawarcia umowy, a kontakty powoda z Prezesem Zarządu pozwanej miały charakter towarzyskich i przyjacielskich porad. Według Sądu Rejonowego ciężar udowodnienia faktu zawarcia przez strony umowy, jej treści oraz wysokości dochodzonego roszczenia niewątpliwie obciążał powoda. Dowody, które on przedstawił nie pozwalały jednak, w ocenie Sądu Rejonowego, na uwzględnienie powództwa. Zdaniem Sądu Rejonowego powód nie wykazał wysokości dochodzonej pozwem należności. W apelacji powód zarzucił wyrokowi: błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyznaniu waloru prawdziwości zeznaniom i twierdzeniom wewnętrznie sprzecznym i kolidującym z dowodami oraz na nielogicznym zastosowaniu domniemań; obrazę prawa materialnego, tj.: art. 5, 56, 60, 61 § 2, 65 § 1 i 2, 72 § 2, 74 § 2 w zw. z art. 353 1 w zw. z art. 750, 89 w zw. z art. 735 § 1, 56 w zw. z art. 750 k.c. i w zw. z art. 735 § 1, art. 56 w zw. z art. 60, art. 734 § 1w zw. z art. 61 § 2, 65 § 1 i 2 k.c. ; naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 231, 227 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. , 234, 129, 231, 233 k.p.c. w zw. z art. 6 k.p.c. i wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku lub o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na apelację pozwana wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów procesu, gdyż zaskarżony wyrok okazał się słuszny, sprawiedliwy i zgodny z zasadami współżycia społecznego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelację powoda uznano za nieuzasadnioną. Zgodnie z przepisem art. 505 13 § 2 k.p.c. , jeżeli Sąd II instancji nie prowadzi postępowania dowodowego uzasadnienie wyroku powinno zawierać jedynie wyjaśnienie podstawy prawnej wyroku z przytoczeniem przepisów prawa. Wyrok Sądu Okręgowego oparty jest o art. 385 § 1 k.p.c. w związku z art. 505 9 § 1 1 k.p.c. Według treści tego ostatniego przepisu apelację w postępowaniu uproszczonym można oprzeć na zarzutach naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zaskarżone orzeczenie należało uznać za prawidłowe, stanowiące wynik właściwej oceny zebranego materiału dowodowego i trafnej wykładni prawa materialnego. Przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku motywy tej oceny nie wykazują sprzeczności ustaleń faktycznych Sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaoferowanego przez strony, który został oceniony bez przekroczenia przysługującego Sądowi I instancji uprawnienia do swobodnej oceny dowodów, zgodnie z przepisem art. 233 § 1 k.p.c. Nie można również zarzucić Sądowi I Instancji nieprawidłowości w rozumowaniu czy też błędów logicznych. Tak poczynione ustalenia Sąd Okręgowy przyjmuje za własne i podziela w pełni zarówno dokonaną ocenę dowodów, jak i wykładnię prawa materialnego. W myśl przepisu art. 734 § 1 k.c. przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie. Jak wynika ze wskazanego przepisu jedną z podstawowych cech umowy zlecenia jest jej konsensualność. Oznacza to, że do jej skutecznego zawarcia koniecznym jest złożenie zgodnych oświadczeń woli przez strony umowy. Z umową zlecenia mamy zatem do czynienia w sytuacji, gdy dokonując wykładni oświadczeń woli stron da się ustalić, że ich zgodnym zamiarem było zawarcie tej umowy o treści zdeterminowanej zgodnymi oświadczeniami woli, określającymi jednocześnie essentialia negotti umowy zlecenia. Sąd Okręgowy dokonał oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego pod kątem tego czy wykazywał on takie wypowiedzi, zachowania stron, aby można było uznać, że ujawniły one zgodną wolę obu stron zawarcia umowy zlecenia pomiędzy nimi ( art. 65 k.c. ). Na podstawie dokonanej oceny Sąd Okręgowy uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwolił na wyciągnięcie jednoznacznego wniosku, iż strony rzeczywiście łączyła umowa zlecenia. Zebrany w sprawie materiał dowodowy okazał się niewystarczający dla dokonania powyższych ustaleń. Należało zatem uznać, że powód, mimo ciążącego na nim obowiązku, wynikającego z przepisu art. 6 k.c. , nie udowodnił, że doszło do zawarcia umowy zlecenia. W sprawie podkreślić należy, że ocena wiarygodności i mocy dowodów jest podstawowym zadaniem i jednocześnie uprawnieniem Sądu orzekającego, rozstrzygającego kwestie sporne w warunkach niezawisłości i na podstawie całokształtu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Samo przekonanie strony o innej niż przyjął to Sąd I instancji wadze poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie nie jest wystarczające do uznania, iż Sąd naruszył wyrażoną w art. 233 k.p.c. zasadę swobodnej oceny dowodów. W swoich orzeczeniach Sąd Najwyższy wielokrotnie stwierdzał, że „jeżeli z określonego materiału dowodowego sąd wyprowadził wnioski logiczne poprawne i zgodne z zasadami doświadczenia życiowego, to taka ocena dowodów nie narusza zasady swobodnej oceny dowodów przewidzianej w art. 233 k.p.c. i musi się ostać, choćby w równym stopniu, na podstawie tego materiału dowodowego, dawały się wysnuć wnioski odmienne. Tylko w przypadku , gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub, gdy wnioskowanie sądu wykracza poza schematy logiki formalnej albo wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona” (tak m.in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 września 2002r., sygn. akt IV CKN 1316/00 oraz sygn. akt II CKN 817, niepubl.). Takich naruszeń Sąd odwoławczy nie stwierdził. Wnioski Sądu I instancji zostały bowiem logicznie powiązane z zebranym w sprawie materiałem dowodowym. Sąd Rejonowy nie przekroczył granic swobodnej oceny dowodów i nie popełnił błędów w logicznym rozumowaniu. Z przytoczonych względów, wobec prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu I Instancji apelację, na podstawie art. 385 k.p.c. należało oddalić, jako bezzasadną. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 108 k.p.c. w zw. z art. 98 k.p.c. Powód, który przegrał sprawę zobowiązany jest do zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez pozwaną w postępowaniu odwoławczym. Na koszty poniesione przez pozwaną w toku postępowania odwoławczego złożyło się wynagrodzenie radcy prawnego w kwocie 600 zł. Wysokość zasądzonego wynagrodzenia adwokackiego w postępowaniu apelacyjnym Sąd ustalił w oparciu o § 2 ust. 1 i 2 i § 6 pkt 4 w zw. z § 13 ust. 1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu SSO Leszek Guza