X CZ 4/14

Sąd Okręgowy w BydgoszczyBydgoszcz2014-02-12
SAOSRodzinnealimentyŚredniaokręgowy
alimentyniewłaściwość miejscowazażaleniepostanowieniesąd okręgowysąd rejonowykpc

Sąd Okręgowy oddalił zażalenie powoda, uznając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo z urzędu zbadał swoją niewłaściwość miejscową, mimo braku zarzutu strony pozwanej.

Powód wniósł zażalenie na postanowienie sądu rejonowego o przekazaniu sprawy innemu sądowi z powodu niewłaściwości miejscowej. Sąd rejonowy uznał się za niewłaściwy, ponieważ pozwana od lat mieszkała w innej miejscowości, co naruszało właściwość miejscową. Powód argumentował, że sąd nie powinien badać niewłaściwości z urzędu, jeśli pozwana nie podniosła takiego zarzutu. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo zbadał niewłaściwość miejscową z urzędu na podstawie art. 200 k.p.c., a błędnie powołał się na art. 202 k.p.c.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy, który uznał się za niewłaściwy miejscowo i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w innej miejscowości. Sąd Rejonowy uzasadnił swoją decyzję faktem, że pozwana od 2003 roku zamieszkuje w innej miejscowości, co naruszało właściwość miejscową zgodnie z art. 27 k.p.c. Powód w zażaleniu podniósł, że sąd nie powinien badać niewłaściwości miejscowej z urzędu, jeśli pozwana nie zgłosiła takiego zarzutu przed wdaniem się w spór, zgodnie z art. 202 k.p.c. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy oddalił zażalenie, uznając je za niezasadne. Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd Rejonowy prawidłowo przeanalizował z urzędu kwestię niewłaściwości miejscowej na podstawie art. 200 k.p.c., ponieważ niewłaściwość ta nie była usuwalna umową stron. Jednocześnie sąd drugiej instancji wskazał, że Sąd Rejonowy błędnie powołał w podstawie prawnej postanowienia art. 202 k.p.c., który dotyczy jedynie usuwalnej niewłaściwości miejscowej i wymaga zarzutu strony pozwanej. Sąd Okręgowy podkreślił, że badanie właściwości miejscowej jest dopuszczalne z urzędu, a w przypadku stwierdzenia niewłaściwości, sąd powinien przekazać sprawę właściwemu sądowi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, sąd może z urzędu badać swoją niewłaściwość miejscową, jeśli jest ona usuwalna umową stron, ale w tym przypadku sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 200 k.p.c. do niewłaściwości nieusuwalnej.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wyjaśnił, że art. 200 k.p.c. stosuje się do niewłaściwości nieusuwalnej, a art. 202 k.p.c. do usuwalnej, która wymaga zarzutu strony. W tej sprawie sąd pierwszej instancji prawidłowo zbadał niewłaściwość z urzędu na podstawie art. 200 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić zażalenie

Strona wygrywająca

D. W.

Strony

NazwaTypRola
A. W.osoba_fizycznapowód
D. W.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 200

Kodeks postępowania cywilnego

Stosuje się w przypadku stwierdzenia niewłaściwości nieusuwalnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 27

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 202

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy usuwalnej niewłaściwości miejscowej, która wymaga zarzutu strony pozwanej zgłoszonego przed wdaniem się w spór. Sąd nie bada z urzędu właściwości dającej się usunąć za pomocą umowy.

k.p.c. art. 15

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Rejonowy prawidłowo zbadał z urzędu kwestię niewłaściwości miejscowej na podstawie art. 200 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Sąd Rejonowy nie powinien badać niewłaściwości miejscowej z urzędu, ponieważ pozwana nie podniosła takiego zarzutu przed wdaniem się w spór (argumentacja powoda oparta na art. 202 k.p.c.).

Godne uwagi sformułowania

Niewłaściwość miejscowa, która występuje w niniejszej sprawie ma charakter usuwalny i dlatego na podstawie art. 202 k.p.c. powinna być brana pod uwagę tylko na zarzut strony pozwanej podniesiony przed wdaniem się w spór. Sąd Rejonowy prawidłowo przeanalizował z urzędu kwestie niewłaściwości miejscowej wynikającej z faktu, iż pozwana od 2003r zamieszkuje w P. i w konsekwencji prawidłowo zastosował art. 200 k.p.c. Otóż, przepis art. 200 k.p.c. stosuje się w przypadku stwierdzenia niewłaściwości nieusuwalnej a przepis art. 202k .p.c w przypadku stwierdzenia przez Sad niewłaściwości usuwalnej umową stron i tylko na zarzut pozwanego zgłoszony przed wdaniem się w spór.

Skład orzekający

Danuta Konopka

przewodniczący-sprawozdawca

Katarzyna Chajęcka

sędzia

Hanna Nowak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.c. dotyczących badania niewłaściwości miejscowej przez sąd z urzędu, w szczególności rozróżnienie między art. 200 k.p.c. a art. 202 k.p.c."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd bada niewłaściwość z urzędu w sprawie o alimenty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej właściwości sądu, która jest kluczowa dla praktyki prawniczej, choć nie zawiera nietypowych faktów.

Czy sąd zawsze musi czekać na zarzut strony, by zbadać swoją niewłaściwość?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
X CZ 4/14 POSTANOWIENIE Dnia 12 lutego 2014r Sąd Okręgowy w Bydgoszczy X Wydział Cywilny Rodzinny w składzie: Przewodniczący SSO Danuta Konopka (spr.) Sędziowie SO Katarzyna Chajęcka SO Hanna Nowak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lutego 2014r w B. sprawy z powództwa A. W. przeciwko D. W. o uchylenie obowiązku alimentacyjnego po rozpoznaniu zażalenia powoda na pkt 2 postanowienie Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 24 października 2013r sygn.. akt V RC 473/13 w przedmiocie właściwości Sądu postanawia: oddalić zażalenie UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem Sąd Rejonowy w Bydgoszczy uznał się niewłaściwym i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w (...) na podstawie art. 200kpc w zw z 202 kpc i art. 15 kpc . W uzasadnieniu wskazano, iż pozwana zamieszkuje w P. już od 2003r zatem wniesienie pozwu do Sądu Rejonowego w Bydgoszczy naruszyło art. 27 k.p.c. Powód wniósł zażalenie na powyższe postanowienie domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu podniesiono, iż nie zostały spełnione warunki formalne uprawniające Sąd do wydania takiego postanowienia Niewłaściwość miejscowa, która występuje w niniejszej sprawie ma charakter usuwalny i dlatego na podstawie art. 202 k.p.c. powinna być brana pod uwagę tylko na zarzut strony pozwanej podniesiony przed wdaniem się w spór . W niniejszej sprawie pozwana nie podniosła takiego zarzutu ani w odpowiedzi na pozew ani na I terminie rozprawy .W świetle art. 202 k.p.c. Sąd nie powinien badać czy powództwo zostało wytoczone według ogólnej właściwości miejscowej. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zażalenie powoda jest niezasadne . Sąd Rejonowy prawidłowo przeanalizował z urzędu kwestie niewłaściwości miejscowej wynikającej z faktu, iż pozwana od 2003r zamieszkuje w P. i w konsekwencji prawidłowo zastosował art. 200 k.p.c. Natomiast niezasadnie powołał w podstawie prawnej postanowienia art. 202 k.p.c. Otóż, przepis art. 200 k.p.c. stosuje się w przypadku stwierdzenia niewłaściwości nieusuwalnej a przepis art. 202k .p.c w przypadku stwierdzenia przez Sad niewłaściwości usuwalnej umową stron i tylko na zarzut pozwanego zgłoszony przed wdaniem się w spór. Stosownie do treści art. 202 k.p.c. sąd nie bada z urzędu właściwości dającej się usunąć za pomocą umowy, a zatem właściwości miejscowej usuwalnej, gdyż jedynie w tym zakresie strony mogą zawrzeć umowę o właściwość. Poprawne rozumienie tego przepisu jednoznacznie odnoszącego się do właściwości umownej powinno, zatem prowadzić do uznania, że niedopuszczalne jest badanie właściwości miejscowej przez sąd wówczas, gdy strony zawarły umowę o właściwość. Bez znaczenia musi przy tym pozostawać czy strona powodowa zastosowała się do zapisów umownych i wniosła pozew do sądu, któremu poddano spór pod właściwość w umowie, czy też dokonała innego wyboru. Skoro art. 202 k.p.c. dotyczy jedynie tych przypadków, kiedy strony zawarły umowę prorogacyjną, to jedynie wówczas niedopuszczalne jest badanie właściwości sądu do czasu zgłoszenia przez stronę pozwaną stosownego zarzutu, przed wdaniem się w spór i należycie uzasadnionego. W pozostałym zakresie badanie właściwości miejscowej sądu jest dopuszczalne i powinno następować z urzędu, a w przypadku wytoczenia powództwa przed sąd niewłaściwy, sąd ten powinien postanowieniem przekazać sprawę sądowi właściwemu (vide: artykuł D. Kotłowski PPH 2010r. 9.32 oraz Henryk Pietrzykowski „ Metodyka pracy sędziego w sprawach cywilnych”). Dlatego też należy uznać, iż Sąd Rejonowy słusznie uznał swoje uprawnienia do badania właściwości miejscowej w oparciu o art. 200k.p.c. Z powyższych względów na podstawie art. 385 k.p.c. i art. 397 § 2 k.p.c. Sąd Okręgowy oddalił zażalenie

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI