X C 6/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił powództwo funduszu sekurytyzacyjnego o zapłatę, uznając, że nie wykazał on skutecznego nabycia wierzytelności od pierwotnego banku z powodu niespełnienia warunków formalnych umowy cesji.
Powód, fundusz sekurytyzacyjny, wniósł o zapłatę od pozwanej kwoty ponad 8 tys. zł, wywodząc swoje prawa z umowy cesji wierzytelności zawartej z bankiem. Pozwana podniosła zarzuty dotyczące m.in. braku legitymacji czynnej powoda oraz przedawnienia. Sąd oddalił powództwo, stwierdzając, że powód nie udowodnił skutecznego nabycia wierzytelności, ponieważ umowa cesji była zawarta pod warunkiem, a wymagane załączniki (w tym wykaz wierzytelności podpisany przez pełnomocnika banku) nie zostały przedłożone w wymaganej formie pisemnej.
Powód, fundusz sekurytyzacyjny P. (...) we W., domagał się zasądzenia od pozwanej A. D. kwoty 8 821,57 zł wraz z odsetkami, wywodząc swoje roszczenie z umowy cesji wierzytelności zawartej z (...) Bankiem S.A. we W. Pozwana kwestionowała zasadność powództwa, podnosząc zarzuty braku legitymacji czynnej i biernej, przedawnienia oraz wadliwego wyliczenia należności. Sąd ustalił, że pozwana zawarła z bankiem umowę pożyczki gotówkowej w 2008 r., którą częściowo spłaciła. Bank wystawił bankowy tytuł egzekucyjny, a następnie wszczęto postępowanie egzekucyjne, które zostało umorzone. Następnie bank zawarł z powodem umowę przelewu wierzytelności, jednak umowa ta była zawarta pod warunkiem uiszczenia ceny przez fundusz. Sąd uznał, że powód nie udowodnił, iż warunek ten się ziścił, a nadto nie przedłożył wymaganych przez umowę załączników w formie pisemnej (w tym wykazu wierzytelności podpisanego przez pełnomocnika banku), co było warunkiem skuteczności cesji. Wobec braku wykazania przejścia wierzytelności, sąd oddalił powództwo, zasądzając jednocześnie od powoda na rzecz pozwanej zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, powód nie wykazał skutecznego nabycia wierzytelności.
Uzasadnienie
Umowa cesji była zawarta pod warunkiem, a powód nie przedłożył wymaganych załączników w formie pisemnej, w tym wykazu wierzytelności podpisanego przez pełnomocnika banku, co było warunkiem koniecznym do przejścia wierzytelności.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
A. D.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. (...) | inne | powód |
| A. D. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 509
Kodeks cywilny
Wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki.
k.c. art. 511
Kodeks cywilny
Jeżeli wierzytelność jest stwierdzona pismem, przelew tej wierzytelności powinien być również pismem stwierdzony.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Strona przegrywająca sprawę jest obowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonych skutków prawnych wywodzi skutki prawne.
k.c. art. 76
Kodeks cywilny
Czynność prawna dokonana w formie pisemnej, do której zastrzeżono formę pisemną pod rygorem nieważności, wymaga dla swej ważności złożenia podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli.
u.f.i. art. 194 § ust. 2
Ustawa o funduszach inwestycyjnych
Wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego stanowi dowód istnienia obowiązku dłużnika, chyba że dłużnik udowodni, że obowiązek nie istnieje.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powód nie wykazał skutecznego nabycia wierzytelności z uwagi na niespełnienie warunków formalnych umowy cesji (brak załączników w formie pisemnej, umowa pod warunkiem).
Odrzucone argumenty
Pozwana spłaciła zadłużenie w całości. Zarzut przedawnienia. Brak legitymacji biernej.
Godne uwagi sformułowania
Powód nie udowodnił, że warunek się ziścił a tym samym, że przeszły na niego wierzytelności stanowiące przedmiot umowy cesji. Przedłożenie samego wydruku elektronicznego nie jest wystarczające. Brak załączników nr 5 i 9 uniemożliwia ocenę skuteczności zawartej umowy i prowadzi do wniosku, że powód nie ma legitymacji czynnej w niniejszej procesie.
Skład orzekający
Andrzej Miszczak
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Wykazanie konieczności zachowania formy pisemnej dla umowy cesji wierzytelności oraz wymaganych załączników, zwłaszcza w przypadku umów zawartych pod warunkiem. Podkreślenie roli dowodów w postępowaniu cywilnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych wymogów formalnych umowy cesji i sposobu jej udokumentowania. Nie stanowi przełomu w interpretacji prawa cesji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe są formalności w obrocie wierzytelnościami, szczególnie przy udziale funduszy sekurytyzacyjnych. Oddalenie powództwa z powodu braków formalnych jest pouczające dla profesjonalnych uczestników rynku.
“Fundusz sekurytyzacyjny przegrywa sprawę o zapłatę przez błąd formalny. Czy umowa cesji była ważna?”
Dane finansowe
WPS: 8821,57 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 1200 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt X C 6/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ dnia 13 maja 2016 r. Sąd Rejonowy w G. W. . X Wydział Cywilny w następującym składzie: Przewodniczący : SSR Andrzej Miszczak Protokolant : stażystka Marta Andrzejewska po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2016 r. w G. W. . sprawy z powództwa P. (...) we W. przeciwko A. D. o zapłatę I. oddala powództwo, II. zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 1 200 zł (tysiąc dwieście złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. UZASADNIENIE P. (...) we (...) wniósł o zasądzenie od A. D. 8 821,57 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty i zasądzenia zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu pozwu wskazał, że pozwana z C. (...) (poprzednio (...) Bankiem S.A. ) zawarła 26 czerwca 2008 r. umowę bankową. Pierwotny wierzyciel 14 grudnia 2012 r. przelał na powoda całą wierzytelność wobec pozwanego z tytułu tej umowy. 4 grudnia 2015 r. Sąd Rejonowy w G. W. . w sprawie X Nc 4341/15 wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym (k.36) Pozwana zaskarżyła nakaz zapłaty w całości i wniosła o oddalenie powództwa; zasądzenie zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazała, że zawierała umowę z L. Bankiem, jednak spłaciła zadłużenie w całości. Podniosła zarzut przedawnienia. Na rozprawie zgłosiła zarzut braku legitymacji czynnej oraz biernej oraz wadliwe wyliczenie należności głównej i odsetek. Sąd rejonowy ustalił co następuje : 26 czerwca 2008 r. A. D. zawarła umowę pożyczki gotówkowej z (...) Bankiem S.A. we W. na mocy której pożyczyła 4 351,16 zł na okres od 26 czerwca 2008 r. do 26 czerwca 2012 r. Bank wypłacił pozwanej 4 143,97 zł. Zgodnie z umową odsetki miały być stałe w wysokości 14,50 % i za cały czas trwania umowy wynieść miały 1 408,84 zł. Pozwana pożyczkę miała spłacać ratami w wysokości 120 zł do 26 – dnia każdego miesiąca. W przypadku opóźnienia w zapłacie rat, bankowi przysługiwały odsetki karnej w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP. Pozwana zapłaciła 18 lipca 2008 r. 120 zł, 27 sierpnia 2008 r. 120 zł i 26 września 2008 r. 120 zł. Pozwana wobec (...) Banku S.A. we W. miała jeszcze inne zadłużenia. Dowód : Umowa pożyczki gotówkowej z 26.06.2008 r. z dowodem wypłaty pożyczki k.27-32 Dowody wpłat rat pożyczki dokonane przez pozwaną k.43 18 września 2009 r. (...) Bank S.A. we W. wystawił bankowy tytuł egzekucyjny2, którym stwierdził, że przysługuje mu wobec pozwanej wierzytelność w kwocie 4 863,58 zł, w tym należność główna – 4 146,44 zł, odsetki od dnia 26 czerwca 2008 r. do 18 września 2009 r. – 612,14 zł (bank naliczył odsetki umowne w wysokości 662,34 zł oraz karne w wysokości 105,08 zł, łącznie odsetki wyniosły 767,42 zł. Na poczet roszczenia odsetkowe zaliczył wpłaty pozwanej w wysokości 155,28 zł), opłaty i prowizje – 105 zł. Jednocześnie bank wskazał, że od kwoty 4 146,44 zł przysługują mu dalsze odsetki maksymalne w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP od 19 września 2009 r. do dnia zapłaty. Postanowieniem z 29 grudnia 2009 r. Sąd Rejonowy w G. W. . w sprawie VIII Co 5487/09 nadał klauzulę wykonalności bte wystawionemu przez (...) Bank S.A. przeciwko pozwanej. (...) Bank S.A. we W. 28 stycznia 2010 r. wszczął egzekucję na podstawie bte u komornika U. P. w sprawie KM 2691/10. W wyniku prowadzonej egzekucji (...) Bank S.A. we W. otrzymał 124,21 zł na poczet roszczenia odsetkowego, 71,88 zł na poczet kosztów procesu i 105 zł na inne koszty. Postanowieniem z 16 marca 2013 r. komornik umorzył postępowanie egzekucyjne. Postanowienie jest prawomocne od dnia 28 marca 2013 r. Dowody : B. z 18.09.2009 r. wraz z informacją komornika o wysokości wyegzekwowanych na jego podstawie należnościach i sposobie ich zarachowania k. 33-34 Postanowienie komornika U. P. z 16.03.2013 r. k.35 14 grudnia 2012 r. (...) Bank (...) SA zawarł z Prokurą umowę przelewu wierzytelności opisanych w załączniku numer 5, pod warunkiem zapłaty całości ceny kupna. Wykaz wierzytelności w formie papierowej zawiera załącznik nr 5 będący integralną częścią umowy oraz w postaci plików zapisanych na płycie CD (§ 2 pkt. 1a umowy). Wykaz wierzytelności – stanowiący załącznik nr 5 – miał być podpisany ze strony banku przez ustanowionego w tym celu pełnomocnika. Udzielone pełnomocnictwo stanowić miało złącznik nr 9 do umowy. Strony zgodnie postanowiły, że jakiekolwiek zmiany w umowie dokonane być mogą w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Według elektronicznego załącznika do umowy cesji zawartej między (...) Bank (...) S.A. we W. a Prokurą, ta ostatnia nabyła wierzytelność wobec A. D. o numerze PESEL (...) zamieszkałej w G. W. . przy ul. (...) , wynikającą z umowy zawartej 26 czerwca 2008 r. w wysokości 3 992,85 zł kapitału głównego, 3 594,90 zł skapitalizowanych odsetek, 105 zł kosztów. 14 września 2015 r. powód sporządził pismo do pozwanego stanowiące zawiadomienie o cesji z (...) Bankiem (...) S.A. we W. . 15 października 2015 r. Prokura wystawiła wyciąg z ksiąg rachunkowych funduszu sekurytyzacyjnego, w którym wskazała, że nabyła od (...) Banku (...) S.A. we W. wierzytelność wobec pozwanej w wysokości określonej w pozwie. Dowody : Umowa przelewu wierzytelności k.7-10 Wyciąg z elektronicznego załącznika do umowy cesji k.11 Wyciąg z ksiąg funduszu sekurytyzacyjnego k.6 Pismo powoda do pozwanej k.12-13 Pozwana ma 89 lat, utrzymuje się z emerytury w wysokości 904 zł po zajęciach komorniczych. Obecnie toczy się wobec niej pięć postępowań egzekucyjnych. Z otrzymywanej emerytury 370 zł dobrowolnie przekazuje wierzycielom na spłatę swoich zobowiązań. Pozwana ma problemy z sercem, cukrzycę, odczuwa duże dolegliwości bólowe od kręgosłupa. Na leki miesięcznie wydaje 300 zł. Pozwana dokłada się do kosztów utrzymania mieszkania w ten sposób, że tyle ile może przekazuje córce na prąd i wodę. W pozostałym zakresie wydatki na mieszkanie pokrywa córka. W młodości pozwana przeszła tyfus brzuszny. Dowód : Zeznania pozwanej k.70 Sąd rejonowy zważył, co następuje : Zgodnie z art. 509 k.c. wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki. Z kolei art. 511 k.c. wskazuje, że jeżeli wierzytelność jest stwierdzona pismem, przelew tej wierzytelności powinien być również pismem stwierdzony. Powód nie udowodnił, że przysługuje mu wierzytelność wobec pozwanej z tytułu umowy jaką ta zawarła z (...) Bankiem S.A. we W. – art. 6 k.c. Przedłożony dokument umowy cesji wskazuje, że umowa ta została zawarta pod warunkiem. Ziszczenie warunku skutkować miało przejściem wierzytelności na Prokurę. Wyraźnie stanowi o tym § 5 umowy, zgodnie z którym wierzytelności przechodzą na fundusz z dniem zawarcia umowy, pod warunkiem uiszczenia przez Fundusz ceny , o której mowa w § 4 ust. 3. Powód nie udowodnił, że warunek się ziścił a tym samym, że przeszły na niego wierzytelności stanowiące przedmiot umowy cesji. Z treści umowy wynika, że załącznik nr 5 – zawierający wykaz wierzytelności, które miał nabyć powód – sporządzony był w formie pisemnej. Załącznik ten stanowił integralną część umowy a wszelkie zmiany wymagają formy pisemnej pod rygorem nieważności (§ 14 ust. 1 mowy). Dodatkowo strony postanowiły, że załącznik nr 5 – wykaz wierzytelności – ze strony banku zostanie podpisany przez ustanowionego w tym celu pełnomocnika a pełnomocnictwo stanowić będzie załącznik nr 9 do umowy. Powód nie przedłożył załącznika nr 5 a jedynie komputerowy wydruk, co w świetle umowy cesji nie udowadnia, że wierzytelność wobec pozwanej przeszła na powoda, zwłaszcza w sytuacji zapisów co do formy zawarcia umowy, w tym co do formy załącznika numer 5 oraz tego, że umowa została zawarta pod warunkiem. Tym samym przedłożenie samego wydruku elektronicznego nie jest wystarczające. Wymóg zachowania formy pisemnej – w kontekście art. 76 k.c. – powoduje, że przedłożenie samego wydruku z płyty CD, bez załącznika nr 5 do umowy w formie pisemnej jest niewystarczające do wykazania, że powód nabył wierzytelności wobec pozwanej. Załącznik nr 5 jako integralna część umowy powinien być objęty formą pisemną, zastrzeżoną w umowie, pod rygorem nieważności. W końcu należy wskazać, że kształt, ilość oraz wysokość wierzytelności jakie nabyć miała Prokura miało być poświadczone przez pełnomocnika banku na podstawie pełnomocnictwa szczególnego, które stanowić miało załącznik nr 9 i być integralną częścią umowy. Pełnomocnik banku miał swoim podpisem pod wykazem wierzytelności ostatecznie potwierdzić w imieniu banku, że wskazane w nim wierzytelności przechodzą na Prokurę (o ile ziści się warunek). Przedłożony wydruk komputerowy nie spełnia powyższych wymogów i nie potwierdza, że postanowienia umowne zostały wypełnione. Brak załączników nr 5 i 9 uniemożliwia ocenę skuteczności zawartej umowy i prowadzi do wniosku, że powód nie ma legitymacji czynnej w niniejszym procesie. W przypadku twierdzeń, że powód dysponuje tylko jednym egzemplarzem papierowego załącznika nr 5, należy wskazać, że nic nie stoi na przeszkodzie przedłożeniu odpisu poświadczonego za zgodność z oryginałem przez radcę prawnego, z zakreśleniem danych innych osób – jest to powszechnie i często stosowana praktyka w innych sprawach. Wyciąg z ksiąg rachunkowym funduszu sekurytyzacyjnego w postępowaniu cywilnym stanowi wyłącznie oświadczenie woli powoda, które zostało zakwestionowane przez pozwaną – art. 194 ust. 2 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (t.j. Dz.U. 2014 r. poz. 157). W świetle przedłożonych dowodów powód udowodnił, że pozwana zawarła umowę o pożyczkę z (...) Bankiem S.A. we W. oraz że wierzytelność ujęta w bte jest prawidłowa i wymagalna. Pozwana przedłożyła jedynie trzy dowody spłaty (k.43), które zostały zarachowane przez bank na poczet należności. Pozwana nie wykazała, że spłaciła zadłużenie w wyższym stopniu. Akta komornicze – KM 2691/2010 – nie potwierdzają, by pozwana poprzez egzekucję spłaciła (...) Bank S.A. we W. w stopniu wyższym niż jest to określone w informacji komornika na odpisie bte (k.33). Tym samym egzekucja komornicza sprawiła, że pozwana pomniejszyła wobec (...) Banku S.A. we W. swoje zadłużenie z tytułu odsetek w kwocie 124,21 zł, kosztów procesu – 71,88 zł, innych kosztów – 105 zł. Na marginesie należy wskazać, że zarzut przedawnienia jest bezzasadny. L. Bank bte wystawił 18 września 2009 r., klauzula wykonalności została nadana postanowieniem z 29 grudnia 2009r. a egzekucja komornicza została wszczęta 28 stycznia 2010 r. i zakończona 28 marca 2013 r. Pozew nadano zaś 21 października 2015 r. a więc przed upływem 3 letniego okresu przedawnienia. Reasumując wobec nie wykazania przejścia wierzytelności (...) Banku S.A. we W. wobec pozwanej na powoda, powództwo sąd oddalił. W konsekwencji powód uznany być musi za stronę przegrywającą proces i zobowiązaną do zwrotu kosztów niezbędnych i celowych do obrony praw pozwanej – art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Przy wskazanej wartości przedmiotu sporu oraz mając na uwadze fakt, że pozew doręczono 22 grudnia 215 r. minimalna stawka kosztów zastępstwa procesowego wynosi 1 200 zł (§ 6 pkt. 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461) w zw.z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz.U., poz. 1804). Z powyższych względów orzeczono jak w punkcie II wyroku. SSR Andrzej Miszczak 1 w dalszej części uzasadnienia określana również skrótem: (...) 2 W dalszej części uzasadnienia określany również skrótem: „bte”
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI