X C 2133/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła rozliczeń między rozwiedzionymi małżonkami, G. S. i M. S. (1), po ustaniu wspólności majątkowej. Powód domagał się zasądzenia od pozwanej kwoty 16.718,70 zł, stanowiącej połowę spłaconych przez niego rat kredytu hipotecznego zaciągniętego na zakup wspólnego mieszkania, od daty uprawomocnienia się wyroku rozwodowego. Pozwana wniosła o oddalenie powództwa, argumentując, że powód sam korzystał z mieszkania i czerpał z niego dochody z najmu, które powinien przeznaczyć na spłatę kredytu. Ponadto, pozwana wniosła pozew wzajemny o zasądzenie od powoda kwoty 28.200,00 zł, a następnie rozszerzyła go do 16.200,00 zł, tytułem wynagrodzenia za pozbawienie jej możliwości korzystania ze wspólnego mieszkania i zwrotu kosztów wynajmu innego lokalu. Sąd, opierając się na przepisach Kodeksu cywilnego o współwłasności (art. 206 i 207 k.c.), uznał roszczenie powoda za zasadne co do zasady, zasądzając od pozwanej kwotę 16.464,28 zł, jako połowę udokumentowanych spłat kredytu. W pozostałej części powództwo oddalono jako nieudowodnione. W odniesieniu do pozwu wzajemnego, sąd uznał za zasadne roszczenie o wynagrodzenie za bezprawne pozbawienie pozwanej możliwości korzystania ze wspólnego mieszkania, ustalając je na kwotę 10.995,00 zł, w oparciu o rynkową stawkę czynszu najmu. Roszczenie o zwrot kosztów wynajmu innego lokalu na podstawie art. 415 k.c. zostało oddalone z uwagi na brak winy pozwanego wzajemnego oraz zgodę pozwanej na wynajem wspólnego lokalu. Sąd rozstrzygnął również o kosztach postępowania, stosunkowo je rozdzielając.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaRozliczenia finansowe między rozwiedzionymi małżonkami dotyczące wspólnych zobowiązań (kredyty) oraz kwestie wynagrodzenia za bezprawne korzystanie ze wspólnej nieruchomości.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej i dotyczy spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, ale zasady rozliczeń współwłaścicieli są szeroko stosowalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy współwłaściciel, który spłaca kredyt zaciągnięty na zakup wspólnej rzeczy po ustaniu wspólności majątkowej, może dochodzić zwrotu połowy spłaconych rat od drugiego współwłaściciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, spłata rat kredytu stanowi ciężar związany z rzeczą wspólną w rozumieniu art. 207 k.c. i powinna być ponoszona przez współuprawnionych stosownie do wielkości ich udziałów.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach k.c. o współwłasności, wskazując, że spłata kredytu jest ciężarem związanym z rzeczą wspólną, który powinien być dzielony między współwłaścicieli, niezależnie od tego, kto korzysta z rzeczy.
Czy współwłaścicielowi, który został pozbawiony możliwości korzystania ze wspólnej rzeczy, przysługuje roszczenie o wynagrodzenie za bezprawne korzystanie z tej rzeczy przez innego współwłaściciela?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przysługuje roszczenie o wynagrodzenie za bezprawne korzystanie z rzeczy wspólnej, które może być dochodzone na podstawie przepisów o współwłasności (art. 206, 207, 224 § 2, 225 k.c.) lub deliktowych (art. 415 k.c.), a jego wysokość ustala się według stawek rynkowych.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę SN III CZP 88/12, zgodnie z którą współwłaściciel pozbawiony możliwości korzystania z rzeczy ma prawo do wynagrodzenia, którego wysokość zależy od stawek rynkowych i czasu bezprawnego posiadania.
Czy wynajęcie wspólnego lokalu przez jednego ze współwłaścicieli, w celu uzyskania środków na spłatę kredytu, wyłącza jego roszczenie o zwrot połowy spłaconych rat od drugiego współwłaściciela?
Odpowiedź sądu
Nie, wynajęcie lokalu nie wyłącza roszczenia o zwrot spłaconych rat kredytu, zwłaszcza jeśli lokal został wynajęty po okresie, za który dochodzone są spłaty, a dochody z najmu mogły być przeznaczone na spłatę kredytu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że powód dochodził zwrotu rat za okres, w którym lokal nie był wynajmowany, a spłata kredytu jest ciężarem niezależnym od korzystania z rzeczy.
Czy pozbawienie współwłaściciela możliwości korzystania ze wspólnego lokalu, w sytuacji gdy drugi współwłaściciel wynajął ten lokal za zgodą pierwszego, stanowi podstawę do odpowiedzialności deliktowej na podstawie art. 415 k.c.?
Odpowiedź sądu
Nie, w takiej sytuacji brak jest winy sprawcy, a zgoda poszkodowanego uchyla bezprawność działania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zgoda powódki wzajemnej na wynajem lokalu uchyla bezprawność, a działania pozwanego wzajemnego, podyktowane chęcią spłaty kredytu, nie nosiły znamion winy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. S. | osoba_fizyczna | powód |
| M. S. (1) | osoba_fizyczna | pozwana |
| G. S. | osoba_fizyczna | pozwany wzajemny |
| M. S. (1) | osoba_fizyczna | powódka wzajemna |
Przepisy (8)
Główne
k.c. art. 206
Kodeks cywilny
Każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli.
k.c. art. 207
Kodeks cywilny
Pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną.
Pomocnicze
k.c. art. 224 § 2
Kodeks cywilny
Sąd powołał się na art. 224 § 2 k.c. w kontekście roszczenia o wynagrodzenie za bezprawne korzystanie z rzeczy.
k.c. art. 225
Kodeks cywilny
Sąd powołał się na art. 225 k.c. w kontekście roszczenia o wynagrodzenie za bezprawne korzystanie z rzeczy.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności deliktowej, odrzucona przez sąd z uwagi na brak winy i zgodę poszkodowanej.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach procesu.
Dz.U. z 2016 r., poz. 623 art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Podstawa orzekania o kosztach sądowych.
Dz.U. 2013, 1222 ze zm.
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Sąd wskazał, że przepisy tej ustawy nie regulują kwestii rozliczeń między współuprawnionymi do spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spłata kredytu hipotecznego stanowi ciężar związany z rzeczą wspólną i podlega podziałowi między współwłaścicieli. • Współwłaściciel pozbawiony możliwości korzystania ze wspólnej rzeczy ma prawo do wynagrodzenia za bezprawne korzystanie przez innego współwłaściciela. • Wynajęcie wspólnego lokalu przez jednego ze współwłaścicieli nie wyłącza jego roszczenia o zwrot spłaconych rat kredytu.
Odrzucone argumenty
Skoro powód sam korzystał z mieszkania, powinien sam ponosić koszty jego utrzymania. • Dochody z najmu wspólnego lokalu powinny być przeznaczone na spłatę kredytu. • Pozwana nie poniosła szkody, gdyż wynajmowała lokale z partnerem. • Brak winy pozwanego wzajemnego w kontekście art. 415 k.c.
Godne uwagi sformułowania
Spłata rat kredytu bankowego stanowi niewątpliwie ciężar w rozumieniu powołanego art. 207 k.c. • Bez znaczenia jest przy tym, kto korzysta z rzeczy wspólnej, bowiem spłata kredytu nie jest związana z korzystaniem z rzeczy wspólnej. • Roszczenie o wynagrodzenie za bezprawne korzystanie z rzeczy wspólnej może być dochodzone zarówno obok roszczenia o zwrot pożytków (art. 207 k.c.), jak i samodzielnie.
Skład orzekający
Agnieszka Brzoskowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Rozliczenia finansowe między rozwiedzionymi małżonkami dotyczące wspólnych zobowiązań (kredyty) oraz kwestie wynagrodzenia za bezprawne korzystanie ze wspólnej nieruchomości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej i dotyczy spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, ale zasady rozliczeń współwłaścicieli są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozliczeń po rozwodzie, zwłaszcza w kontekście wspólnych kredytów hipotecznych i mieszkań, co jest bardzo praktyczne dla wielu osób.
“Rozwód, wspólny kredyt i mieszkanie: Jak sąd rozlicza spłaty po rozstaniu?”
Dane finansowe
WPS: 16 718,7 PLN
zwrot spłat kredytu: 16 464,28 PLN
wynagrodzenie za korzystanie ze wspólnego lokalu: 10 995 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.