X C 1038/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd zasądził od spółki na rzecz najemcy zwrot części kaucji, uznając potrącenie za zużycie elementów wyposażenia za bezzasadne z powodu braku protokołu zdawczo-odbiorczego z początku najmu.
Powód dochodził zwrotu części kaucji, która została potrącona przez pozwaną spółkę z tytułu zużycia elementów wyposażenia lokalu. Spółka argumentowała, że najemca ma obowiązek pokryć koszty zużycia, nawet przy prawidłowym użytkowaniu, powołując się na ustawę o ochronie praw lokatorów. Sąd uznał jednak, że pozwana nie wykazała zasadności potrącenia, ponieważ nie przedłożyła protokołu zdawczo-odbiorczego z początku najmu, który byłby podstawą do rozliczeń. W związku z tym zasądzono na rzecz powoda kwotę potrąconą wraz z kosztami procesu.
Powód K. G. wniósł pozew o zapłatę kwoty 1.105,56 zł wraz z odsetkami, domagając się zwrotu części kaucji, która została potrącona przez pozwaną spółkę z tytułu zużycia elementów wyposażenia lokalu. Spółka (...) sp. z o.o. w T. dokonała waloryzacji kaucji, a następnie obciążyła powoda kosztami zużycia umywalki, wanny i miski ustępowej, argumentując, że najemca ma obowiązek wymiany tych elementów nawet przy prawidłowym użytkowaniu, zgodnie z art. 6b ust. 2 pkt 4 ustawy o ochronie praw lokatorów. Sąd Rejonowy w Toruniu, po rozpoznaniu sprawy, zasądził od pozwanej na rzecz powoda dochodzoną kwotę wraz z odsetkami oraz koszty procesu. Uzasadnienie wyroku opiera się na interpretacji przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów oraz Kodeksu cywilnego. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 6c ustawy lokatorskiej, przed wydaniem lokalu najemcy strony powinny sporządzić protokół określający stan techniczny i stopień zużycia instalacji i urządzeń, który stanowi podstawę rozliczeń. Pozwana spółka nie przedłożyła takiego protokołu z początku najmu, co uniemożliwiło jej wykazanie zasadności dokonanych potrąceń. Ponadto, sąd odwołał się do art. 675 § 1 k.c., zgodnie z którym najemca nie ponosi odpowiedzialności za zużycie rzeczy będące następstwem prawidłowego używania. W sytuacji, gdy zużycie urządzeń było wynikiem normalnego korzystania, nie ma podstaw do obciążania najemcy obowiązkiem zwrotu ich wartości. Sąd uznał, że potrącenie dokonane przez pozwaną było bezzasadne i zasądził na rzecz powoda brakującą kwotę kaucji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, wynajmujący nie może potrącić kosztów zużycia, jeśli nie przedstawi protokołu zdawczo-odbiorczego z początku najmu, który stanowiłby podstawę do rozliczeń.
Uzasadnienie
Brak protokołu zdawczo-odbiorczego z początku najmu uniemożliwia wynajmującemu wykazanie stanu lokalu i stopnia zużycia urządzeń, co jest niezbędne do obciążenia najemcy kosztami ponad normalne zużycie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zasądzenie
Strona wygrywająca
K. G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. G. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w T. | spółka | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 675 § § 1
Kodeks cywilny
Najemca nie ponosi odpowiedzialności za zużycie rzeczy będące następstwem prawidłowego używania.
u.o.p.l. art. 6c
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Przed wydaniem lokalu najemcy strony sporządzają protokół, w którym określają stan techniczny i stopień zużycia znajdujących się w nim instalacji i urządzeń. Protokół stanowi podstawę rozliczeń przy zwrocie lokalu.
Pomocnicze
u.o.p.l. art. 6e § ust. 1
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Najemca jest obowiązany zwrócić wynajmującemu równowartość zużytych elementów wyposażenia technicznego, wymienionych w art. 6b ust. 2 pkt 4, które znajdowały się w lokalu w chwili wydania go najemcy. Należne kwoty oblicza się według cen obowiązujących w dniu rozliczenia.
u.o.p.l. art. 6e § ust. 1 zd. 2
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Jeżeli najemca w okresie najmu dokonał wymiany niektórych elementów tego wyposażenia, przysługuje mu zwrot kwoty odpowiadającej różnicy ich wartości między stanem istniejącym w dniu objęcia lokalu oraz w dniu jego opróżnienia.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 11
Kodeks postępowania cywilnego
Zasądzenie kosztów procesu od strony przegrywającej na rzecz strony wygrywającej.
k.c. art. 481 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Orzeczenie o odsetkach ustawowych za opóźnienie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak protokołu zdawczo-odbiorczego z początku najmu uniemożliwia obciążenie najemcy kosztami zużycia ponad normę. Najemca nie ponosi odpowiedzialności za zużycie elementów wyposażenia wynikające z prawidłowego użytkowania.
Odrzucone argumenty
Najemca ma obowiązek wymiany elementów wyposażenia, o których mowa w art. 6b ust. 2 pkt 4 ustawy o ochronie praw lokatorów, nawet jeśli ich zużycie było następstwem prawidłowego użytkowania.
Godne uwagi sformułowania
Protokół stanowi podstawę rozliczeń przy zwrocie lokalu. nie ponosi odpowiedzialności za zużycie rzeczy będące następstwem prawidłowego używania. nie wykazała podstawy dokonanych rozliczeń i obciążenia powoda kosztami wymiany urządzeń sanitarnych.
Skład orzekający
Maria Żuchowska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie zasadności potrąceń z kaucji w przypadku najmu lokali mieszkalnych, znaczenie protokołu zdawczo-odbiorczego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów i interpretacji art. 675 k.c. w kontekście najmu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów dotyczących rozliczeń kaucji w najmie, co jest częstym problemem dla wielu najemców i wynajmujących.
“Wynajmujesz mieszkanie? Uważaj na kaucję – sąd wyjaśnia, kiedy wynajmujący może potrącić koszty zużycia.”
Dane finansowe
WPS: 1105,56 PLN
zwrot kaucji: 1105,56 PLN
koszty procesu: 387 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt X C 1038/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 stycznia 2024 r. Sąd Rejonowy w Toruniu X Wydział Cywilny w składzie następującym Przewodniczący: sędzia Maria Żuchowska Protokolant: sekr. sąd. Magdalena Skinder po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2024 r. w Toruniu na rozprawie sprawy z powództwa K. G. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w T. o zapłatę I. zasądza od pozwanej (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. na rzecz powoda K. G. kwotę 1.105,56 zł (tysiąc sto pięć złotych pięćdziesiąt sześć groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 7 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty; II. zasądza od pozwanej na rzecz powoda tytułem kosztów procesu kwotę 387 zł (trzysta osiemdziesiąt siedem złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty. sygn. akt X C 1038/23 UZASADNIENIE Pozwem z dnia 7 czerwca 2023 r. powód K. G. wniósł o zasądzenie od pozwanej (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w T. kwoty 1.105,56 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 7 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanej na rzecz powoda kosztów procesu wraz z kosztami zastępstwa procesowego wg norm przepisanych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. W uzasadnieniu wskazano, że dnia 30 listopada 2016 r. doszło do zawarcia pomiędzy A. C. (cedentem) a A. G. (cesjonariuszem) umowy cesji praw i obowiązków z umowy o partycypację zawartej przez cedenta z pozwaną w dniu 3 października 2012 r. Na podstawie § 5 ust. 1 umowy o partycypację powód został wskazany przez A. G. jako osoba upoważniona do zawarcia z pozwaną umowy najmu lokalu mieszkalnego położonego w C. przy ul. (...) . P. S. 13A/10. Umowa została podpisana przez strony dnia 20 grudnia 2016 r. Następnie dnia 22 listopada 2022 r. K. G. wypowiedział w formie pisemnej umowę partycypacji dotyczącą ww. lokalu mieszkalnego. W piśmie z dnia 2 grudnia 2022 r. pozwana dokonała obliczeń w celu ustalenia kwoty kaucji podlegającej zwrotowi na skutek rozwiązania umowy najmu. Pozwana dokonała więc waloryzacji kaucji przy jednoczesnym obciążeniu powoda zużyciem elementów wyposażenia technicznego, tj. umywalki fajansowej lub z porcelitu z syfonem, wanny z blachy stalowej emaliowanej z syfonem oraz miski ustępowej typu kompakt. Kwota kaucji po waloryzacji wyniosła 6.286,17 zł. Kwotę zużytych elementów ustalono na kwotę 1.105,56 zł. W ocenie powoda dokonanie potrącenia za zużyte elementy stanowi naruszenie przepisu art. 675 § 1 k.c. , gdyż najemca nie ponosi odpowiedzialności za zużycie rzeczy będące następstwem prawidłowego użytkowania. Dnia 7 lipca 2023 r. Sąd Rejonowy w Toruniu wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, którym uwzględnił roszczenie powoda w całości. W przepisanym ustawą terminie pozwana wniosła sprzeciw, zaskarżając nakaz w całości oraz wnosząc o oddalenie powództwa w całości, zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów procesu oraz zawiadomienie o toczącym się postępowaniu radcę prawnego M. F. i wezwanie go do udziału w sprawie. W uzasadnieniu podniesiono, że najemca ma obowiązek wymiany elementów, o których mowa w art. 6b ust. 2 pkt 4 ustawy o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy nawet wtedy, gdy ich zużycie było następstwem prawidłowego użytkowania. Na dalszym etapie postępowania stanowiska stron pozostały bez zmian. Sąd ustalił, co następuje : Dnia 3 października 2012 r. pomiędzy (...) sp. z o.o. a A. C. doszło do zawarcia umowy partycypacyjnej w kosztach budowy lokalu mieszkalnego nr (...) w budynku mieszkalnym w C. przy ul. (...) . P. S. 13A wybudowanego przez (...) sp. z o.o. Dowód : umowa partycypacyjna z 3 października 2012 r. – k. 10-12 W dniu 30 listopada 2016 r. A. C. zawarła z A. G. umowę cesji praw wynikających z umowy o partycypację w kosztach budowy lokalu mieszkalnego w C. przy ul. (...) . P. S. 13A/10 zawartej w dniu 3 października 2012 r. pomiędzy (...) sp. z o.o. a A. C. . Podpisy złożone na umowie zostały notarialnie poświadczone. Dowód : umowa cesji z dnia 30 listopada 2016 r. – k. 15-17 20 grudnia 2016 r. K. G. zawarł z (...) sp. z o.o. umowę najmu lokalu mieszkalnego nr (...) znajdującego się w budynku położonym w C. przy ul. (...) . P. S. 13A. W § 3 najemca zobowiązał się do wpłaty kaucji tytułem zabezpieczenia pokrycia należności z tytułu najmu przysługujących wynajmującemu w dniu opróżnienia lokalu. Wysokość kaucji ustalono na kwotę 5.159,54 zł. W § 11 ust. 1 pkt 2 na najemcę nałożono obowiązek zwrotu wynajmującemu równowartości zużytych elementów wyposażenia mieszkania wymienionych w § 8 ust. 3 umowy, które znajdowały się w chwili wydania go najemcy. Umówiono się, że należna kwota zostanie obliczona według cen obowiązujących w dniu rozliczenia. W ust. 3 § 11 ustalono, że podstawą do ustalenia kosztów zużycia elementów wyposażenia mieszkania są normatywne okresy użytkowania urządzeń techniczno-sanitarnych, które stanowią załącznik nr 1 do umowy oraz ich wartość w stanie nowym, ustalona wg cen brutto obowiązujących w dniu zwalniania mieszkania. Dowód : umowa najmu lokalu mieszkalnego z dnia 20 grudnia 2016 r. – k. 18-24 Dnia 22 listopada 2022 r. K. G. wypowiedział stosunek najmu lokalu mieszkalnego nr (...) położonego w C. przy ul. (...) . P. S. 13A. Dowód: wypowiedzenie z dnia 22 listopada 2022 r. -k. 25 30 listopada 2022 r. sporządzono protokół zdawczo-odbiorczy lokalu. Załącznik do protokołu stanowiła tabela określająca zużycie urządzeń techniczno-sanitarnych, w której wskazano nazwy urządzeń, normę użytkowania określoną w latach, czas użytkowania w miesiącach oraz ocenę. Przy pozycjach: wanna z syfonem, umywalka z syfonem oraz miska ustępowa typu kompakt z deską sedesową zaznaczono: „zużycie normatywne”. Czas użytkowania urządzeń określono na 71 miesięcy. Protokół i załącznik zostały podpisane przez zarządcę nieruchomości oraz K. G. . Dowód: protokół zdawczo-odbiorczy wraz z załącznikiem – k. 30-33 W momencie zawarcia umowy najmu przez powoda sprzęty w łazience typu wanna, umywalka, sedes były używane. Powód z rodziną użytkował je przez cały okres trwania umowy. Nie zostały one zżyte ponad normę. Obecnie pozwany zawarł umowę z nowym najemcą, który użytkuje te same sprzęty sanitarne – żaden nie został wymieniony. Okoliczność bezsporna oraz dowód: przesłuchanie powoda – k. 84; Pismem z dnia 2 grudnia 2022 r. (...) sp. z o.o. poinformowała K. G. o wysokości zwaloryzowanej kaucji w kwocie 6.286,17 zł oraz potrąceniu równowartości zużytych elementów wyposażenia technicznego w kwocie 1.105,56 zł. Dowód : pismo (...) sp. z o.o. z dnia 2 grudnia 2022 r. – k. 27 Kwota kaucji w wysokości 5.142,56 zł została zwrócona najemcy. Okoliczność bezsporna, ponadto pismo najemcy z dnia 30 grudnia 2022 r. – k. 33-34 Pismem z dnia 6 lutego 2022 r. najemca wzywał (...) sp. z o.o. do zwrotu brakującej kwoty 1.105,59 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 10 stycznia 2023 r. Dowód : pismo z dnia 6 lutego 2023 r. – k. 35-36 (...) sp. z o.o. odmówiła zwrotu brakującej kwoty oraz podtrzymała swoje stanowisko co do zasadności rozliczenia kaucji. Dowód : pismo (...) sp. z o.o. z dnia 17 lutego 2023 r. – k. 39 Sąd zważył, co następuje : Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o okoliczności bezsporne, dowody z dokumentów prywatnych, które nie były kwestionowane przez strony oraz zeznań powoda przesłuchanego na rozprawie w charakterze strony. Zebrane dowody nie budziły wątpliwości Sądu i układały się w logiczną całość, więc dano im wiarę w całości. W niniejszej sprawie sporną okolicznością była zasadność potrącenia z kaucji przez wynajmującego (pozwaną) kwoty odpowiadającej równowartości zużytych urządzeń sanitarno-użytkowych będących na wyposażeniu wynajmowanego lokalu. Na początku rozważań należy zwrócić na treść art. 6c ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego , zgodnie z którym przed wydaniem lokalu najemcy strony sporządzają protokół, w którym określają stan techniczny i stopień zużycia znajdujących się w nim instalacji i urządzeń. Protokół stanowi podstawę rozliczeń przy zwrocie lokalu. Unormowanie to oznacza, że protokół w formie pisemnej jest elementem czynności prawnej określającym ewentualne przyszłe obowiązki wynajmującego i najemcy. W ewentualnym sporze nie jest dopuszczalny (na tę okoliczność) dowód ze świadków ani dowód z przesłuchania stron (por. art. 74 § 1 k.c. ), a nawet z innego dokumentu niż wskazany w tym przepisie, z zastrzeżeniem art. 74 § 2 k.c. Ten ostatni przepis stanowi między innymi, że dowód z zeznań świadków lub z przesłuchania stron jest dopuszczalny, jeżeli obie strony wyrażą na to zgodę, żąda tego konsument w sporze z przedsiębiorcą albo fakt dokonania czynności prawnej jest uprawdopodobniony za pomocą dokumentu. W przedmiotowej sprawie powód do pozwu dołączył protokół zdawczo-odbiorczy sporządzony dnia 30 listopada 2022 r. po złożeniu wypowiedzenia stosunku najmu. Pozwana, którą obciążał ciężar dowodu w tym zakresie nie przedłożyła dowodu z dokumentu w postaci protokołu sporządzonego w chwili przekazania mieszkania powodowi. Zatem, mając na uwadze powyższe rozważania dotyczące formy pisemnej protokołu, pozwana nie wykazała podstawy dokonanych rozliczeń i obciążenia powoda kosztami wymiany urządzeń sanitarnych. Ponadto zgodnie z art. 6e ustawy lokatorskiej po zakończeniu najmu i opróżnieniu lokalu najemca jest obowiązany odnowić lokal i dokonać w nim obciążających go napraw, a także zwrócić wynajmującemu równowartość zużytych elementów wyposażenia technicznego, wymienionych w art. 6b ust. 2 pkt 4, które znajdowały się w lokalu w chwili wydania go najemcy. Jeżeli najemca w okresie najmu dokonał wymiany niektórych elementów tego wyposażenia, przysługuje mu zwrot kwoty odpowiadającej różnicy ich wartości między stanem istniejącym w dniu objęcia lokalu oraz w dniu jego opróżnienia. Należne kwoty oblicza się według cen obowiązujących w dniu rozliczenia. Sąd Rejonowy podziela pogląd wyrażony przez Sąd Okręgowy w Toruniu w sprawie VIII Ca 453/13, na który powoływał się powód, że przepis art. 6e ustawy lokatorskiej musi być interpretowany w powiązaniu z art. 675 § 1 k.c. , zgodnie z którym po zakończeniu najmu najemca obowiązany jest zwrócić rzecz w stanie niepogorszonym; jednakże nie ponosi odpowiedzialności za zużycie rzeczy będące następstwem prawidłowego używania. Dlatego też, gdy zużycie urządzeń, o których mowa w art. 6e, jest następstwem normalnego korzystania z nich, nie ma powodu, dla którego najemcę należałoby obciążyć obowiązkiem zwrotu wartości. Podkreślenia także wymaga, że w zd. 2 ust. 1 art. 6e ustawy lokatorskiej mowa jest o „wymianie elementów wyposażenia”, co w powiązaniu ze sformułowaniem użytym w zd. 1: „równowartość zużytych elementów” prowadzi do wniosku, iż najemca - w myśl art. 6e ust. 1 - nie jest zobowiązany do zwrotu wynajmującemu ubytku wartości wyposażenia mieszkania wynikającego z normalnego zużycia, tylko takiego zużycia, które przekracza ten stopień. W sytuacji, gdy zużycie urządzeń, o których mowa w art. 6e, jest następstwem normalnego korzystania z nich, nie ma podstaw, dla których najemcę należałoby obciążyć obowiązkiem zwrotu równowartości zużytych elementów wyposażenia. Mając na uwadze powyższe rozważania oraz okoliczność, że pozwana nie dochowała formy dowodowej, tj. nie wykazała stanu lokalu w chwili wydania go najemcy brak jakichkolwiek podstaw do ustalenia, że doszło do zużycia rzeczy, które było następstwem nieprawidłowego użytkowania. Toteż potrącenie równowartości sprzętów sanitarnych dokonane przez pozwaną należy uznać za pozbawione podstaw. Zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy lokatorskiej kaucja podlega zwrotowi w ciągu miesiąca od dnia opróżnienia lokalu lub nabycia jego własności przez najemcę, po potrąceniu należności wynajmującego z tytułu najmu lokalu. I na tej podstawie Sąd w punkcie I wyroku zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1.105,56 zł. O odsetkach orzeczono w oparciu o art. 481 § 1 i 2 k.c. Powód wygrał proces w całości, dlatego też w punkcie II wyroku Sąd na podstawie art. 98 § 1 i 1 1 k.p.c. zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 387 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, na którą złożyły się: opłata od pozwu – 100 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa – 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 270 zł (§ 2 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI