WZ 15/01

Sąd Najwyższy2001-04-26
SAOSKarneinneŚrednianajwyższy
klauzula wykonalnościzadośćuczynienieniesłuszne skazanieodsetkikodeks postępowania karnegonienależyta obsada sąduSąd NajwyższyWojskowy Sąd Okręgowy

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego o odmowie nadania klauzuli wykonalności wyrokowi w zakresie odsetek, zwracając sprawę do ponownego rozpoznania z powodu nienależytej obsady sądu.

Wojskowy Sąd Okręgowy odmówił nadania klauzuli wykonalności wyrokowi w zakresie odsetek od zasądzonego zadośćuczynienia. Pełnomocnicy wnioskodawcy złożyli zażalenie, zarzucając obrazę przepisów proceduralnych. Naczelna Prokuratura Wojskowa wniosła o uchylenie postanowienia z powodu nienależytej obsady sądu. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie i zwrócił sprawę sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania, wskazując na bezwzględną przyczynę odwoławczą w postaci nienależytej obsady sądu.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W., które odmówiło nadania klauzuli wykonalności wyrokowi z dnia 26 października 2000 r. w zakresie odsetek od zasądzonej kwoty zadośćuczynienia. Wyrokiem z 26 października 2000 r. Wojskowy Sąd Okręgowy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Włodzimierza O. 50.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z niesłusznego skazania, a wyrok ten został utrzymany w mocy przez Sąd Najwyższy. Wniosek o nadanie klauzuli wykonalności w zakresie odsetek został przez Wojskowy Sąd Okręgowy odrzucony postanowieniem wydanym jednoosobowo. Sąd Najwyższy, działając w składzie trzech sędziów, uchylił zaskarżone postanowienie, uznając, że wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza w postaci nienależytej obsady sądu pierwszej instancji. Zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania karnego, orzekanie na posiedzeniu w sprawach tego rodzaju powinno odbywać się w składzie trzech sędziów, chyba że ustawa stanowi inaczej, czego w tym przypadku nie było. W związku z tym sprawa została zwrócona sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania we właściwym składzie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, postanowienie takie jest wadliwe z powodu nienależytej obsady sądu.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji orzekał jednoosobowo na posiedzeniu w sprawie nadania klauzuli wykonalności, podczas gdy przepisy Kodeksu postępowania karnego wymagają składu trzech sędziów w takich przypadkach, chyba że ustawa stanowi inaczej. Brak takiego przepisu w art. 107 § 1 k.p.k. oznacza, że sąd był nienależycie obsadzony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i zwrot do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Włodzimierz O.

Strony

NazwaTypRola
Włodzimierz O.osoba_fizycznawnioskodawca
Skarb Państwaorgan_państwowypozwanego

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 107 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Nie zezwala na odstępstwo od reguł określonych w art. 30 § 1 k.p.k. w zakresie orzekania co do roszczeń majątkowych i nadawania klauzuli wykonalności.

k.p.k. art. 30 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Na posiedzeniu tylko sąd rejonowy (odpowiednio: garnizonowy – art. 653 § 3 k.p.k.) orzeka jednoosobowo, pozostałe zaś sądy na posiedzeniach orzekają w składzie trzech sędziów, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym nienależną obsadę sądu (pkt 2).

Pomocnicze

k.p.k. art. 654 § § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 653 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 425 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 558

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nienależyta obsada sądu pierwszej instancji (orzekanie jednoosobowe zamiast w składzie trzech sędziów).

Godne uwagi sformułowania

bezwzględna przyczyna odwoławcza niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia sąd odwoławczy musi uchylić zaskarżone orzeczenie sąd nienależycie obsadzony

Skład orzekający

płk E. Matwijów

przewodniczący

płk M. Buliński

sprawozdawca

ppłk J. Dołhy

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów k.p.k. dotyczących składu sądu na posiedzeniu w sprawach o nadanie klauzuli wykonalności oraz znaczenie nienależytej obsady sądu jako bezwzględnej przyczyny odwoławczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu karnym, związanej z nadawaniem klauzuli wykonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu proceduralnego, jakim jest prawidłowy skład sądu, co ma kluczowe znaczenie dla sprawiedliwości postępowania. Pokazuje, jak błędy formalne mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia.

Błąd proceduralny, który uchylił decyzję sądu: dlaczego skład sędziowski ma znaczenie?

Dane finansowe

WPS: 50 000 PLN

zadośćuczynienie: 50 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
POSTANOWIENIE Z DNIA 26 KWIETNIA 2001 R. ( WZ 15/01 ) Wojskowy sąd okręgowy nadaje klauzulę wykonalności orzeczenia, o której mowa w art. 107 § 1 k.p.k., na posiedzeniu w składzie trzech sędziów ( art. 654 § 5 k.p.k. w zw. z art. 30 § 1 k.p.k. ), gdyż w tym wypadku ustawa nie stanowi inaczej. Przewodniczący : sędzia SN płk E. Matwijów Sędziowie SN : płk M. Buliński ( sprawozdawca ), ppłk J. Dołhy Sąd Najwyższy w sprawie Włodzimierza O. w przedmiocie nadania klauzuli wykonalności wyrokowi Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 26 października 2000 r. w zakresie odsetek od zasądzonej kwoty zadośćuczynienia, po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2001 r. zażalenia pełnomocników Włodzimierza O., na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 7 marca 2001 r. o odmowie nadania klauzuli wykonalności wymienionemu wyżej wyrokowi tegoż sądu, po odczytaniu pisemnego wniosku prokuratora zaskarżone postanowienie u c h y l i ł i przedmiotową sprawę z w r ó c i ł sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. U z a s a d n i e n i e Wyrokiem z dnia 26 października 2000 r. Wojskowy Sąd Okręgowy w W. zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Włodzimierza O. kwotę 50.000 złotych tytułem zadośćuczynienia za krzywdę wynikłą z niesłusznego skazania. Wyrok ten po rozpoznaniu apelacji pełnomocników Włodzimierza O. został utrzymany w mocy orzeczeniem Sądu Najwyższego Izby Wojskowej z dnia 12 stycznia 2001 r. W dniu 12 lutego 2001 r. do Wojskowego Sądu Okręgowego w W. wpłynął wniosek pełnomocników wnioskodawcy o nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi z dnia 26 października 2000 r. odnośnie należnych odsetek od zasądzonego zadośćuczynienia za okres od dnia 27 listopada 2000 r. 2 do dnia 19 stycznia 2001 r. Sąd ten postanowieniem – wydanym jednoosobowo – z dnia 7 marca 2001 r. odmówił nadania klauzuli wykonalności wyrokowi z dnia 26 października 2000 r. w zakresie proponowanym przez pełnomocników wnioskodawcy. Zażalenie na to postanowienie złożyli pełnomocnicy wnioskodawcy zarzucając temuż orzeczeniu obrazę art. 424 § 1 pkt 2 k.p.k., art. 425 § 2 k.p.k., art. 558 k.p.k. i na tej podstawie wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia bądź o zmianę poprzez uwzględnienie wniosku pełnomocników wnioskodawcy. Przedstawiciel Naczelnej Prokuratury Wojskowej w pisemnym wniosku wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia z powodu bezwzględnej przyczyny odwoławczej - nienależytej obsady sądu ( art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 107 § 1 k.p.k. w zw. z art. 30 § 1 k.p.k. ) – i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania przez sąd pierwszej instancji ( Wojskowy Sąd Okręgowy w W. ). W tej sytuacji Sąd Najwyższy zważył, co następuje : Zaskarżone postanowienie nie może się ostać. Bezspornie występuje bowiem w sprawie bezwzględna przyczyna odwoławcza powodująca, że niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów oraz wpływu uchybienia na treść orzeczenia sąd odwoławczy musi uchylić zaskarżone orzeczenie. Zgodnie z art. 30 § 1 k.p.k. na posiedzeniu tylko sąd rejonowy ( odpowiednio : garnizonowy – art. 653 § 3 k.p.k. ) orzeka jednoosobowo, pozostałe zaś sądy na posiedzeniach orzekają w składzie trzech sędziów, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Art. 107 § 1 k.p.k. dotyczący orzekania co do roszczeń majątkowych i nadawania klauzuli wykonalności orzeczeniu nie zezwala na odstępstwo od reguł określonych w art. 30 § 1 k.p.k. W przedmiotowej sprawie Wojskowy Sąd Okręgowy w W. orzekał na posiedzeniu jednoosobowo, a zatem był sądem nienależycie obsadzonym ( art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. ). Nie przesądzając przeto o zasadności podniesionych zarzutów, należało postanowienie wydane przez sąd nienależycie obsadzony 3 uchylić i przekazać sprawę Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania, tym razem we właściwym składzie. Z tych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI