WZ 12/17

Sąd Najwyższy2017-07-19
SNKarneprzestępstwa wojskoweŚrednianajwyższy
tymczasowe aresztowaniezakład psychiatrycznyśrodki zapobiegawczekodeks karnykodeks postępowania karnegoSąd NajwyższyIzba Wojskowazażalenieprawo karne wojskowe

Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie o przedłużeniu tymczasowego aresztowania w postaci umieszczenia w zakładzie psychiatrycznym dla oskarżonego o poważne przestępstwa wojskowe.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie obrońcy na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego o przedłużeniu tymczasowego aresztowania oskarżonego por. rez. P. C. do dnia 16 listopada 2017 r. Obrońca zarzucał naruszenie zasady minimalizacji stosowania tymczasowego aresztowania i brak uzasadnienia, dlaczego środki wolnościowe nie są wystarczające. Sąd Najwyższy uznał zażalenie za niezasadne, podkreślając, że nadal istnieją przesłanki uzasadniające stosowanie tymczasowego aresztowania w postaci umieszczenia w zakładzie psychiatrycznym, w tym wysokie prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów, ryzyko ukrycia się (co miało miejsce w przeszłości) oraz stan zdrowia oskarżonego.

Sąd Najwyższy w Izbie Wojskowej rozpoznał zażalenie obrońcy oskarżonego por. rez. P. C. na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 28 czerwca 2017 r., które przedłużyło stosowanie środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania w zakładzie psychiatrycznym do dnia 16 listopada 2017 r. Obrońca zarzucił sądowi pierwszej instancji obrazę przepisów postępowania, w tym art. 257 § 1 k.p.k. w zw. z art. 251 § 3 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. poprzez pominięcie zasady minimalizacji stosowania tymczasowego aresztowania i niewyjaśnienie, dlaczego środki wolnościowe nie są wystarczające. Podniesiono również zarzut naruszenia art. 258 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 258 § 4 k.p.k. w zw. z art. 251 § 3 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie nasilenia zagrożenia obawy ucieczki lub ukrycia się oskarżonego. Obrońca wniósł o zmianę postanowienia i zastosowanie środków wolnościowych. Sąd Najwyższy, po wysłuchaniu stron, uznał zażalenie za niezasadne. Podkreślono, że nadal istnieją przesłanki uzasadniające przedłużenie tymczasowego aresztowania, w tym wysokie prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów (art. 249 § 1 k.p.k.), ryzyko ukrycia się (wskazując na przeszłe ukrywanie się oskarżonego i poszukiwanie listem gończym) oraz stan zdrowia oskarżonego, który uzasadnia wykonywanie aresztu w zakładzie leczniczym (art. 260 § 1 k.p.k.). Zauważono również, że postępowanie przed sądem pierwszej instancji zbliża się do końca. W konsekwencji Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, przedłużenie jest zasadne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że nadal istnieją przesłanki uzasadniające stosowanie tymczasowego aresztowania w postaci umieszczenia w zakładzie psychiatrycznym, w tym wysokie prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów, ryzyko ukrycia się (potwierdzone przeszłym zachowaniem oskarżonego) oraz stan zdrowia oskarżonego. Postępowanie zbliża się do końca, co nie wyklucza stosowania najsurowszego środka zapobiegawczego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie

Strona wygrywająca

Prokuratura Krajowa

Strony

NazwaTypRola
P. C.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 249 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 258 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 260 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.p.k. art. 257 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 251 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 258 § 4

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 358 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 263 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 231 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 130 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nadal istnieją przesłanki uzasadniające stosowanie tymczasowego aresztowania w postaci umieszczenia w zakładzie psychiatrycznym. Wysokie prawdopodobieństwo popełnienia zarzucanych czynów. Ryzyko ukrycia się oskarżonego, potwierdzone przeszłym zachowaniem (poszukiwanie listem gończym). Stan zdrowia oskarżonego uzasadnia wykonywanie aresztu w zakładzie leczniczym. Postępowanie przed sądem pierwszej instancji zmierza do końca.

Odrzucone argumenty

Naruszenie zasady minimalizacji stosowania tymczasowego aresztowania. Niewyjaśnienie, dlaczego środki wolnościowe nie są wystarczające. Brak uzasadnienia nasilenia zagrożenia obawy ucieczki lub ukrycia się oskarżonego.

Godne uwagi sformułowania

nadal aktualne są przesłanki, które uzasadniają w pełni przedłużenie czasu trwania jedynego środka zapobiegawczego, jakim jest tymczasowe aresztowanie w toku postępowania przygotowawczego oskarżony był poszukiwany listem gończym i po ponad czterech miesiącach ukrywania się przed organami ściągania został zatrzymany treść opinii sądowo - psychiatrycznej sporządzonej w dniu 31 marca 2017 r. oraz określony stan zdrowia oskarżonego uzasadniają, że tymczasowe aresztowanie oskarżonego powinno być wykonywane w postaci umieszczenia go w zakładzie leczniczym

Skład orzekający

Jan Bogdan Rychlicki

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania tymczasowego aresztowania w postaci umieszczenia w zakładzie psychiatrycznym, zwłaszcza w kontekście przeszłego ukrywania się oskarżonego i jego stanu zdrowia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oskarżonego w postępowaniu wojskowym, ale ogólne zasady dotyczące tymczasowego aresztowania i środków zapobiegawczych mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy nietypowego środka zapobiegawczego (areszt w zakładzie psychiatrycznym) i poważnych zarzutów wojskowych, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym wojskowym i procedurze karnej.

Areszt psychiatryczny zamiast wolności: Sąd Najwyższy o środkach zapobiegawczych w sprawie wojskowej.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: WZ 12/17
POSTANOWIENIE
Dnia 19 lipca 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jan Bogdan Rychlicki
Protokolant Marcin Szlaga
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej ppłk. Macieja Nowaka
w sprawie por. rez. P. C. oskarżonego z art. 358 § 2 k.k., art. 263 § 2 k.k., art. 231 § 1 k.k. i art. 130 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na posiedzeniu w dniu 19 lipca 2017 r. zażalenia jego obrońcy na postanowienie Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 28 czerwca 2017 r., sygn. akt: So. (…) o przedłużeniu stosowania środka zapobiegawczego tymczasowego aresztowania w postaci umieszczenia go w zakładzie psychiatrycznym
postanowił
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Wojskowy Sąd Okręgowy w W. na rozprawie w dniu 28 czerwca 2017 r. z urzędu, na podstawie art. 249 § 1 k.p.k., art. 258 § 1 pkt 1 k.p.k. oraz art. 260 § 1 k.p.k. przedłużył stosowanie wobec oskarżonego por. rez. P. C. środka zapobiegawczego tymczasowego aresztowania w postaci umieszczenia go w zakładzie psychiatrycznym do dnia 16 listopada 2017 r. Uzasadniając swoją decyzję Sąd ten wywiódł, że w dniu 16 lipca 2017 r. upływa termin stosowania wobec tego oskarżonego wyżej wymienionego środka zapobiegawczego i nadal istnieją przesłanki wskazujące na to, że istnieje duże prawdopodobieństwo, iż popełnił on zarzucane mu czyny. Ponadto nadal aktualna jest przesłanka wynikająca z treści art. 258 § 1 pkt 1 k.p.k., wskazująca na to, że oskarżony ten w sytuacji nie stosowania wobec niego tego środka ponownie może utrudniać tok procesu ukrywając się przed organami ściągania jak czynił to uprzednio w postępowaniu przygotowawczym. Ponadto treść opinii sądowo - psychiatrycznej o oskarżonym sporządzonej w dniu 31 marca 2017 r., oraz dolegliwości jego stanu zdrowia powodują, że zasadne jest, aby ten środek zapobiegawczy wykonywany był w zakładzie leczniczym, stosownie do treści art. 260 § 1 k.p.k.
Zażalenie na to postanowienie wniósł obrońca oskarżonego. Zarzucając obrazę przepisów postępowania, które miały wpływ na treść orzeczenia a to:
„1. art. 257 § 1 k.p.k. w zw. z art. 251 § 3 k.p.k. w zw. z art. 6 k.p.k. poprzez pominięcie zasady minimalizacji stosowania tymczasowego aresztowania i niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, dlaczego Sąd nie uznał za wystarczające zastosowania środków zapobiegawczych o charakterze wolnościowym, co stanowi przejaw niedopuszczalnego automatyzmu stosowania tymczasowego aresztowania i uniemożliwia oskarżonemu realizację prawa do obrony poprzez brak możliwości weryfikacji toku rozumowania Sądu I instancji, podczas gdy wystarczające dla zabezpieczenia prawidłowego toku niniejszego postępowania byłoby zastosowanie środków tzw. „wolnościowych”;
2. art. 258 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 258 § 4 k.p.k. w zw. z art. 251 § 3 k.p.k. poprzez nieuwzględnienie i nie wskazanie w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia nasilenia zagrożenia obawy ucieczki lub ukrycia się oskarżonego dla prawidłowego przebiegu postępowania w obecnym jego stadium, podczas gdy uwzględnienie etapu, na którym znajduje się postępowanie, w szczególności faktu, iż dalsze postepowanie może toczyć się bez udziału oskarżonego, prowadzić winno do wniosku, że zagrożenia dla prawidłowego toku postępowania nie są tego rodzaju, aby mogły stanowić podstawę stosowania środka zapobiegawczego o charakterze izolacyjnym”.
Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia przez odstąpienie od dalszego stosowania wobec oskarżonego tymczasowego aresztowania i zastosowanie w to miejsce środków zapobiegawczych o charakterze wolnościowym a to „dozoru policji, poręczenia majątkowego w wymiarze i w wysokości określonej przez sąd odwoławczy oraz zakazu opuszczania kraju połączonego z zatrzymaniem paszportu”. W uzasadnieniu środka odwoławczego jego autor odwołując się do orzecznictwa Sądu Apelacyjnego w K. oraz orzecznictwa Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz poglądu doktryny wywiódł, że powinnością sądu pierwszej instancji jest ustalenie, czy dla zabezpieczenia prawidłowego toku postepowania w dalszym ciągu w realiach niniejszej sprawy niezbędne jest stosowanie najsurowszego środka zapobiegawczego i czy nie wystarczy w tej mierze stosowanie środków zapobiegawczych o charakterze wolnościowym w postaci dozoru policji, poręczenia majątkowego oraz zakazu opuszczania kraju (…).
Sąd Najwyższy, po wysłuchaniu obrońcy oskarżonego popierającego zażalenie oraz prokuratora, który wnosił o nieuwzględnienie zażalenia obrońcy oskarżonego i utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia rozważył.
Zażalenie obrońcy oskarżonego nie jest zasadne. Decyzja Sądu pierwszej instancji jest trafna z następujących powodów. W sprawie oskarżonego, zarówno na etapie postępowania sądowego i postępowania zażaleniowego nadal aktualne są przesłanki, które uzasadniają w pełni przedłużenie czasu trwania jedynego środka zapobiegawczego, który zapewni prawidłowy tok postepowania, jakim jest tymczasowe aresztowanie por. rez. P. C. w postaci umieszczenia go w zakładzie psychiatrycznym. Wbrew temu, co wywodzi autor zażalenia spełnione są warunki, o których mowa w art. 249 § 1 k.p.k., jak również przesłanki wynikające z treści art. 258 § 1 pkt 1 k.p.k. oraz art. 260 § 1 k.p.k. Zauważyć należało, że w toku postępowania przygotowawczego oskarżony był poszukiwany listem gończym i po ponad czterech miesiącach ukrywania się przed organami ściągania został zatrzymany w miejscowości R. Z kolei treść opinii sądowo - psychiatrycznej sporządzonej w dniu 31 marca 2017 r. oraz określony stan zdrowia oskarżonego uzasadniają, że tymczasowe aresztowanie oskarżonego powinno być wykonywane w postaci umieszczenia go w zakładzie leczniczym, o którym mowa w art. 260 § 1 k.p.k. Niezależnie o tej argumentacji należało zauważyć, że postępowanie przed sądem pierwszej instancji zmierza do końca i termin kolejnej rozprawy został wyznaczony na dzień 4 sierpnia 2017 r.
Mając powyższe na uwadze należało nieuwzględnić zażalenia obrońcy oskarżonego por. rez. P. C. i utrzymać w mocy zaskarżone postępowania.
Pouczenie:
Na niniejsze postanowienie zażalenie nie przysługuje.
r.g.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI