WO 7/17

Sąd Najwyższy2017-06-28
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawywłaściwość sąduobiektywizmsąd wojskowykodeks postępowania karnegozażalenieodmowa wszczęcia śledztwa

Sąd Najwyższy przekazał sprawę dotyczącą zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa przeciwko Prezesowi Wojskowego Sądu Okręgowego do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na potencjalny brak obiektywizmu.

Prokurator odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie niedopełnienia obowiązków przez sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego w P. Zaskarżone postanowienie dotyczyło odmowy wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego. Wojskowy Sąd Okręgowy w P. zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, wskazując, że orzekanie przez sędziego tego sądu w przedmiocie zażalenia na postanowienie dotyczące Prezesa Sądu mogłoby stwarzać wrażenie braku obiektywizmu. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, przekazując sprawę do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W.

Sprawa dotyczyła zażalenia wniesionego przez H.Z. na postanowienie prokuratora odmawiające wszczęcia śledztwa. Śledztwo miało dotyczyć niedopełnienia obowiązków przez sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego w P., który utrzymał w mocy postanowienie IPN o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego. Wojskowy Sąd Okręgowy w P., rozpatrując zażalenie, sam zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Uzasadnieniem wniosku była obawa, że orzekanie przez sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego w P. w sprawie dotyczącej Prezesa tegoż Sądu mogłoby budzić wątpliwości co do obiektywizmu. Sąd Najwyższy, podzielając argumentację sądu niższej instancji i uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga zmiany właściwości miejscowej, przekazał sprawę do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do przekazania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że orzekanie przez sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego w P. w przedmiocie zażalenia na postanowienie dotyczące Prezesa tego Sądu może stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny, co uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w celu ochrony dobra wymiaru sprawiedliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
H.Z.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis ma charakter wyjątkowy i stosuje się go jedynie w sytuacjach, gdy występują realne okoliczności mogące zagrażać dobru wymiaru sprawiedliwości, w tym mogące wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać pozory braku obiektywizmu.

Pomocnicze

k.k. art. 231 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potencjalny brak obiektywizmu przy rozpoznawaniu zażalenia przez sędziego sądu, którego Prezes jest przedmiotem postępowania. Ochrona dobra wymiaru sprawiedliwości poprzez zapewnienie obiektywnego rozpoznania sprawy.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości swoboda orzekania przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny

Skład orzekający

Wiesław Błuś

Prezes SN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy do innego sądu ze względu na potencjalny brak obiektywizmu, zwłaszcza w sprawach dotyczących funkcjonariuszy publicznych lub organów sądownictwa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i sądownictwa wojskowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje mechanizmy zapewniające obiektywizm w postępowaniu sądowym, co jest istotne dla prawników. Dotyczy jednak specyficznego kontekstu sądownictwa wojskowego i procedury przekazania sprawy.

Czy sędzia może orzekać w sprawie dotyczącej własnego Prezesa? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: WO 7/17
POSTANOWIENIE
Dnia 28 czerwca 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Wiesław Błuś
w sprawie zażalenia H.Z., po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na posiedzeniu w dniu 28 czerwca 2017 r., wystąpienia Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z dnia 30 maja 2017 r., sygn. akt: Kp …/17, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
przekazać sprawę do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W..
UZASADNIENIE
Prokurator Wydziału do Spraw Wojskowych Prokuratury Okręgowej w P. postanowieniem z dnia 18 maja 2017 r. odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie „działania w dniu 2 lipca 2015 r. na szkodę interesu prywatnego H.Z., poprzez niedopełnienie obowiązków przez funkcjonariusza publicznego – sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego w P., […] który wydał postanowienie o utrzymaniu w mocy postanowienia z dnia 18 maja 2015 r. wydanego przez Instytut Pamięci Narodowej Oddziałową Komisję Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu Delegaturę w G. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie o sygn. S. …/15/Zk dotyczącej przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy państwa komunistycznego – Dowództwo […] Pułku Obrony Terytorialnej w latach 1964 – 1965, tj. o czyn z art. 231 § 1 k.k.”.
Orzeczenie to zaskarżył do Wojskowego Sądu Okręgowego w P. – H. Ż., który był osobą składającą zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa.
Wojskowy Sąd Okręgowy w P. postanowieniem z dnia 30 maja
‎
2017 r., sygn. akt: Kp. …/17, w trybie art. 37 k.p.k. zwrócił się do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania sprawy dotyczącej rozpoznania zażalenia innemu sądowi równorzędnemu. Sprawa dotyczy odmowy wszczęcia śledztwa  o przekroczenie uprawnień przez Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P.. Orzekanie w takich okolicznościach w przedmiocie zażalenia przez jakiegokolwiek sędziego Wojskowego Sądu Okręgowego w P. mogłoby stwarzać  przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny, co w ocenie wnioskującego sądu uzasadnia przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. sądowi równorzędnemu tj. Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Nie budzi wątpliwości, że stosowanie przepisu art. 37 k.p.k. ma wyjątkowy charakter z uwagi na możliwość odstąpienia od właściwości miejscowej sądu. Przekazanie sprawy powinno nastąpić jedynie w sytuacji, gdy występują realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości. Za takie okoliczności można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, nr 9 -10, poz. 68 i z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, R-OSNKW 2008, poz. 2280).
Wystąpienie takich okoliczności sygnalizuje w przedmiotowej sprawie Wojskowy Sąd Okręgowy w P., zażalenie bowiem dotyczy postanowienia prokuratora odmawiającego wszczęcia śledztwa przeciwko Prezesowi tego Sądu.
W związku z tym, Sąd Najwyższy w pełni podzielając argumentację sądu występującego zawartą w uzasadnieniu postanowienia, uznając jednocześnie, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga zmiany właściwości miejscowej sądu, przekazał sprawę dotyczącą rozpoznania zażalenia na postanowienie prokuratora Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W., jako równorzędnemu Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w P..
kc
Pouczenie:
Na niniejsze postanowienie zaża
le
nie nie przysługuje.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI