WO 2/14

Sąd Najwyższy2014-06-12
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniazabójstwodowodybadania poligraficzneSąd Najwyższykodeks karnykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy oddalił wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zabójstwa, uznając, że dowód z badań poligraficznych nie może zastąpić dowodu sprawstwa.

Obrońca skazanego W. O., skazanego za zabójstwo na karę dożywotniego pozbawienia wolności, złożył wniosek o wznowienie postępowania, powołując się na nowy dowód w postaci opinii z badań kryminalistycznych śladów pamięciowych. Opinia ta miała sugerować, że skazany nie miał zamiaru pozbawienia życia pokrzywdzonego, a co najwyżej spowodował ciężki uszczerbek na zdrowiu ze skutkiem śmiertelnym. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, podkreślając, że dowody z badań poligraficznych mają charakter pomocniczy i nie mogą zastąpić dowodu sprawstwa.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego W. O. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, którym utrzymano w mocy wyrok skazujący za zabójstwo na karę dożywotniego pozbawienia wolności. Obrońca argumentował, że ujawnił się nowy fakt w postaci opinii z badań kryminalistycznych śladów pamięciowych, która miała wykazać brak zamiaru zabójstwa ze strony skazanego. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, wskazując, że dowody z badań poligraficznych, na które powołał się obrońca, mają jedynie charakter pomocniczy i nie mogą zastąpić dowodu sprawstwa. Sąd podkreślił, że przepisy dotyczące badań poligraficznych (art. 192a k.p.k.) są sformułowane wyczerpująco i nie dopuszczają ich wykorzystania jako dowodu przesądzającego o winie i sprawstwie. W związku z tym, wniosek został oddalony, a kosztami postępowania obciążono skazanego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli dowód ten ma charakter pomocniczy i nie może zastąpić dowodu sprawstwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że dowody z badań poligraficznych mają walor pomocniczy i służą ograniczeniu kręgu osób podejrzanych lub ustaleniu wartości dowodowej ujawnionych śladów, a nie zastąpieniu dowodu sprawstwa. Przepisy kodeksu postępowania karnego dotyczące tych badań są sformułowane wyczerpująco i nie dopuszczają ich interpretacji rozszerzającej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalić wniosek

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w reprezentacji Prokuratora)

Strony

NazwaTypRola
W. O.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowejorgan_państwowyprokurator

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 148 § § 2 pkt 1 i 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 192a § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

Dowód z badań poligraficznych ma walor pomocniczy i nie może zastąpić dowodu sprawstwa. Służy ograniczeniu kręgu osób podejrzanych lub ustaleniu wartości dowodowej ujawnionych śladów. Przepis jest sformułowany wyczerpująco i nie może być interpretowany rozszerzająco.

Pomocnicze

k.k. art. 156 § § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 199a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 547 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Na postanowienie o oddaleniu wniosku o wznowienie postępowania zażalenie nie przysługuje.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dowód z badań poligraficznych ma walor pomocniczy i nie może zastąpić dowodu sprawstwa. Przepisy dotyczące badań poligraficznych są sformułowane wyczerpująco i nie mogą być interpretowane rozszerzająco.

Odrzucone argumenty

Opinia z badań kryminalistycznych śladów pamięciowych stanowi nowy fakt, który powinien skutkować wznowieniem postępowania. Wyniki badań poligraficznych mogą być dowodem przesądzającym o sprawstwie i winie.

Godne uwagi sformułowania

Dowód z badań poligraficznych ma walor pomocniczy i nie może zastąpić dowodu sprawstwa. Przepis ten sformułowany został wyczerpująco i nie może być interpretowany rozszerzająco.

Skład orzekający

Jerzy Steckiewicz

przewodniczący, sprawozdawca

Edward Matwijów

członek

Jan Bogdan Rychlicki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dowodów z badań poligraficznych i ich znaczenia w postępowaniu karnym, a także kryteriów wznowienia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z dowodami z badań poligraficznych i wnioskiem o wznowienie postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dowodowego w procesie karnym, jakim są badania poligraficzne, oraz procedury wznowienia postępowania. Jest to interesujące dla prawników procesowych.

Czy badania poligraficzne mogą unieważnić wyrok dożywocia? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt: WO 2/14
POSTANOWIENIE
Dnia 12 czerwca 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jerzy Steckiewicz (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Edward Matwijów
‎
SSN Jan Bogdan Rychlicki
Protokolant : Marcin Szlaga
przy udziale prokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej płk. Jana Żaka
w sprawie W. O. skazanego z art. 148 § 2 pkt 1 i 3 k.k. i inne, po rozpoznaniu w Izbie Wojskowej na posiedzeniu w dniu 12 czerwca 2014 r., wniosku obrońcy skazanego w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 23 listopada 2004 r., sygn. akt WA 22/04, utrzymującym w mocy wyrok Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 kwietnia 2004 r.
p o s t a n o w i ł:
1. oddalić wniosek,
2. kosztami sądowymi postępowania o wznowienie obciążyć skazanego W. O.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 kwietnia 2004 r., W. O. skazany został m. in. za popełnienie przestępstwa określonego w 148 § 2 pkt 1 i 3 k.k. na karę dożywotniego pozbawienia wolności.
Obrońca  W. O. składając apelację od tego orzeczenia zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych polegający na  uznaniu oskarżonego za winnego popełnienia zbrodni zabójstwa, zamiast spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, którego następstwem była śmierć pokrzywdzonego (art. 156 § 3 k.k.).
Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 23 listopada 2004 r., sygn. akt WA 22/04, zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu swojego orzeczenia (s. 36 – 43) wskazał dlaczego uznał, że oskarżony W. O.  winien jest zabójstwa.
W dniu 11 kwietnia 2014 r. do Sądu Najwyższego wpłynął wniosek obrońcy skazanego W. O. o wznowienie postępowania zakończonego powołanymi wyżej wyrokami, uchylenie tych orzeczeń i przekazanie sprawy Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W. do ponownego rozpoznania.
Uzasadniając wniosek obrońca wskazał, że po wydaniu wyroków ujawnił się nowy fakt, a mianowicie „opinia w formie sprawozdania z kryminalistycznych badań  śladów pamięciowych”, z której wynika, że „skazany nie miał zamiaru ani bezpośredniego ani nawet ewentualnego pozbawienia życia pokrzywdzonego”.
Zdaniem obrońcy „w świetle przeprowadzonej opinii można, co najwyżej mówić o pobiciu ze skutkiem śmiertelnym”.
Badanie, którego efektem było sprawozdanie z kryminalistycznych badań śladów pamięciowych zostało przeprowadzone na zlecenie skazanego w dniu 27 listopada 2012 r. w Zakładzie Karnym, a jego celem „ustalenie czy w systemie nerwowym badanego występują ślady pamięciowe i emocjonalne mogące świadczyć o tym, że był on inicjatorem porwania i zabójstwa M.  F. M”.
W konkluzji opinii stwierdzono, że „badanie Pana W. O. daje podstawy do przyjęcia, iż nigdy nie zgadzał się on na pozbawienie życia M. F. M., a najwcześniejszym momentem, gdy zaczął on zakładać, że M. F. M. może zostać pozbawiony życia, był moment pobicia go, po wyciągnięciu z samochodu”.
Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej wnosił o oddalenie wniosku o wznowienie postępowania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek  należało oddalić.
Dowód z badań poligraficznych ma walor pomocniczy i nie może zastąpić dowodu sprawstwa. Celem badań poligraficznych, co wynika wprost z art. 192 a § 1 i 2 k.p.k., jest ograniczenie kręgu osób podejrzanych lub ustalenie wartości dowodowej ujawnionych śladów. Z tych względów wchodzą one w rachubę tylko w postępowaniu przygotowawczym, chociaż, z uwagi na treść art. 199 a k.p.k., można wysnuć przypuszczenie, że badanie takie dopuszczalne jest również wobec oskarżonego.
Przechodząc do wniosku o wznowienie postępowania należy stwierdzić, że jest on bardzo lakoniczny i ogranicza się w zasadzie do stwierdzenia, że w sprawie ujawnił się nowy fakt w postaci sprawozdania  z kryminalistycznych badań śladów pamięciowych.
Jak już wyżej wspomniano art. 192 a § 2 k.p.k. dopuszcza „kontrolę nieświadomych reakcji organizmu”, ale tylko w celu, o którym mowa w § 1 tego przepisu, tj. ograniczenia kręgu osób podejrzanych  lub potwierdzenia wartości dowodowej ujawnionych śladów. Przepis ten  sformułowany został wyczerpująco i nie może być interpretowany rozszerzająco. Tymczasem, obrońca skazanego składając wniosek o wznowienie postępowania i powołując się na sprawozdanie z badań nie tylko że wykracza poza zakres art. 192 a § 1 k.p.k., ale wręcz oczekuje, że omawiane sprawozdanie może być „dowodem” przesądzającym o sprawstwie i winie, co przecież jest niedopuszczalne.
Mając powyższe na uwadze orzeczono, jak na wstępie.
Pouczenie:
stosownie do art. 547 § 1 k.p.k., na niniejsze postanowienie zażalenie nie przysługuje.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI