WO 5/14

Sąd Najwyższy2014-07-17
SNinneorganizacja wymiaru sprawiedliwościŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościbezstronność sędziówinformacja publicznasąd najwyższysąd wojskowyodmowa wszczęcia śledztwa

Sąd Najwyższy przekazał sprawę dotyczącą zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalne wątpliwości co do bezstronności orzekających sędziów.

Wojskowy Sąd Okręgowy w P. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy dotyczącej zażalenia na odmowę wszczęcia śledztwa innemu sądowi równorzędnemu. Powodem były potencjalne zależności między sędziami sądu właściwego a osobami objętymi postępowaniem (byli i obecni prezesi sądu). Sąd Najwyższy, kierując się dobrem wymiaru sprawiedliwości, przychylił się do wniosku i przekazał sprawę do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W.

Sprawa dotyczyła wniosku Wojskowego Sądu Okręgowego w P. o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu zażalenia na postanowienie prokuratora o odmowie wszczęcia śledztwa. Śledztwo miało dotyczyć nieudzielenia informacji publicznej ppłk. rez. M. L. przez byłego i obecnego Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. Sąd Okręgowy uzasadnił wniosek obawami o możliwość obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, ze względu na potencjalne zależności między sędziami orzekającymi a osobami objętymi postępowaniem. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 37 k.p.k. i dobro wymiaru sprawiedliwości, uznał, że sytuacja ta może budzić wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sądu. W celu uniknięcia negatywnego wizerunku wymiaru sprawiedliwości, Sąd Najwyższy postanowił przekazać zażalenie do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sytuacja, w której sąd właściwy do rozpoznania zażalenia miałby orzekać w sprawie dotyczącej byłego i obecnego prezesa tego sądu, może budzić w odbiorze społecznym wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu. W celu uniknięcia ryzyka tworzenia negatywnego wizerunku wymiaru sprawiedliwości, zasadne jest przekazanie sprawy innemu sądowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
ppłk. rez. M. L.osoba_fizycznawnioskodawca
Prokurator Wojskowej Prokuratury Okręgowej w P.organ_państwowyorgan prowadzący postępowanie
były Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w P.osoba_fizycznapotencjalnie podejrzany
aktualny Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w P.osoba_fizycznapotencjalnie podejrzany
Wojskowy Sąd Okręgowy w P.innesąd inicjujący przekazanie
Wojskowy Sąd Okręgowy w W.innesąd przekazany do rozpoznania

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis ten uprawnia do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, gdy obiektywny obserwator mógłby wyrazić wątpliwości co do bezstronności orzekających sędziów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potencjalne wątpliwości co do bezstronności i obiektywizmu sądu właściwego ze względu na osoby objęte postępowaniem (byli i obecni prezesi sądu). Konieczność ochrony dobrego wizerunku wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości jako przesłanka zastosowania art. 37 k.p.k. uprawniająca do odstępstwa od ustawowych zasad właściwości sądu obiektywny i postronny obserwator określonych czynności procesowych mógłby wyrazić wątpliwości i zastrzeżenia co do bezstronności i obiektywizmu orzekających w sprawie sędziów w celu uniknięcia ryzyka tworzenia negatywnego wizerunku wymiaru sprawiedliwości

Skład orzekający

Marek Pietruszyński

przewodniczący, sprawozdawca

Edward Matwijów

członek

Jerzy Steckiewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości i potencjalne wątpliwości co do bezstronności sędziów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji w sądach wojskowych i spraw związanych z informacją publiczną.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sąd najwyższej instancji dba o pozory bezstronności i wizerunek wymiaru sprawiedliwości, nawet w sprawach dotyczących osób na wysokich stanowiskach w sądownictwie.

Czy sędziowie mogą sądzić samych siebie? Sąd Najwyższy odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt :WO 5/14
POSTANOWIENIE
Dnia 17 lipca 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Pietruszyński (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Edward Matwijów
‎
SSN Jerzy Steckiewicz
po rozpoznaniu na posiedzeniu, bez udziału stron, w Izbie Wojskowej wniosku Wojskowego Sądu Okręgowego w P. o przekazanie zażalenia wniesionego na postanowienie prokuratora Wojskowej Prokuratury Okręgowej w P. z dnia 15 maja 2014 r., o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie nieudzielenia informacji publicznej ppłk. rez. M. L. przez byłego Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P. i aktualnego Prezesa tego Sądu do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości,
na podstawie art. 37 k.p.k.  p o s t a n o w i ł
przekazać zażalenie do rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W.
UZASADNIENIE
Wojskowy Sąd Okręgowy  w P., procedując na posiedzeniu w dniu 24 czerwca 2014 r., postanowił wystąpić do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania zażalenia wniesionego na postanowienie prokuratora Wojskowej Prokuratury Okręgowej w P. z dnia 15 maja 2014 r. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie nieudzielenia informacji publicznej ppłk rez. M. L. przez byłego Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w P.           i aktualnego Prezesa, do rozpoznania innemu sądowi  równorzędnemu, z uwagi na uwarunkowania i zależności między sędziami sądu właściwego do orzekania           w przedmiocie zażalenia, a sędziami – Prezesami tego sądu, mogące w odczuciu społecznym budzić zastrzeżenia co do możliwości rozpoznania sprawy przez   sąd ustawowo właściwy w sposób obiektywny.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Dobro wymiaru sprawiedliwości jako przesłanka zastosowania art. 37 k.p.k. uprawniająca do odstępstwa od ustawowych zasad właściwości sądu uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w sytuacji, gdy obiektywny        i postronny obserwator określonych czynności procesowych mógłby wyrazić wątpliwości i zastrzeżenia co do bezstronności  i obiektywizmu orzekających w sprawie sędziów. Te zastrzeżenia i okoliczności je uzasadniające muszą zostać ocenione w płaszczyźnie przesłanki wskazanej w art. 37 k.p.k. ( por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 29 stycznia 2014 r., IV KO 108/13, LEX nr 1425020). Przedmiotem tej sprawy jest ustalenie sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienia o odmowie wszczęcia śledztwa. Dla dokonania tego ustalenia konieczne będzie rozstrzygnięcie, czy rozpoznanie tego środka odwoławczego pozostawić sądowi właściwemu do procedowania w tej kwestii według ustawowych reguł właściwości, czy też przekazać jego rozpoznanie  sądowi, który właściwość do orzekania w tej sprawie uzyska z  delegacji o charakterze  nadzwyczajnym. Wyjątek  od orzekania w sprawie przez sąd miejscowo właściwy musi uwzględniać, co już wskazano, sytuacje, które mogą wywierać wpływ  na swobodę orzekania.              W tej sprawie osobami wskazanymi  w zawiadomieniu jako osoby podejrzane są:  sędzia pełniący aktualnie funkcję Prezesa sądu właściwego  do rozpoznania zażalenia  oraz były sędzia, pełniący w przeszłości funkcję Prezesa tego sądu. Niewątpliwie sytuacja, gdy sąd ustawowo właściwy miałby rozstrzygać kwestię trafności postanowienia  prokuratora o odmowie wszczęcia postępowania              w sprawie czynów osób określonych w zawiadomieniu o przestępstwie, tworzy                    w sposób naturalny w odbiorze społecznym pole do rozważań co do  możliwości rozpoznania takiej sprawy, przez ten sąd, obiektywnie i bezstronnie. Zatem w celu uniknięcia ryzyka tworzenia negatywnego wizerunku wymiaru sprawiedliwości zasadne było uwzględnienie inicjatywy Wojskowego Sądu Okręgowego  w P. i przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu - Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w W.
Z tych względów orzeczono, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI