WKN 9/2000
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił postanowienie o warunkowym umorzeniu postępowania wobec żołnierza zasadniczej służby wojskowej, orzekając świadczenie pieniężne, z uwagi na naruszenie przepisu zakazującego stosowania takiego środka wobec tej grupy żołnierzy.
Wojskowy Sąd Garnizonowy warunkowo umorzył postępowanie karne wobec Marcina R., żołnierza zasadniczej służby wojskowej, za spowodowanie wypadku drogowego, orzekając jednocześnie świadczenie pieniężne. Naczelny Prokurator Wojskowy wniósł kasację, wskazując na rażące naruszenie art. 324 § 2 k.k., który generalnie zakazuje orzekania takiego świadczenia wobec żołnierzy zasadniczej służby wojskowej. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Zastępcę Prokuratora Generalnego – Naczelnego Prokuratora Wojskowego od postanowienia Wojskowego Sądu Garnizonowego w G. z dnia 9 listopada 1999 r. Sąd pierwszej instancji warunkowo umorzył postępowanie karne wobec Marcina R., który jako żołnierz zasadniczej służby wojskowej, spowodował wypadek drogowy. Sąd orzekł również świadczenie pieniężne na rzecz Rady Rodziców. Naczelny Prokurator Wojskowy zarzucił rażące naruszenie prawa, a konkretnie art. 324 § 2 k.k., który stanowi generalny zakaz orzekania świadczenia pieniężnego wobec żołnierzy zasadniczej służby wojskowej, podczas gdy art. 67 § 3 k.k. dopuszcza taką możliwość w przypadku warunkowego umorzenia. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, stwierdził, że art. 324 § 2 k.k. jest przepisem szczególnym (lex specialis) w stosunku do art. 67 § 3 k.k. i ma pierwszeństwo zastosowania. W związku z tym, orzeczenie świadczenia pieniężnego wobec żołnierza zasadniczej służby wojskowej było niedopuszczalne. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji, wskazując na konieczność uwzględnienia powyższej wykładni prawa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 49 k.k. nie ma zastosowania w wypadku warunkowego umorzenia postępowania przeciwko żołnierzowi pełniącemu zasadniczą służbę wojskową, gdyż art. 324 § 2 k.k. przewiduje generalny zakaz orzekania tego środka karnego wobec takiego żołnierza.
Uzasadnienie
Art. 324 § 2 k.k. stanowi lex specialis w stosunku do art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 49 k.k. i wprowadza generalny zakaz orzekania świadczenia pieniężnego wobec żołnierzy zasadniczej służby wojskowej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
oskarżony (w zakresie orzeczonego świadczenia pieniężnego)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Marcin R. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| Tomasz A. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Janina A. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Jurek R. | osoba_fizyczna | właściciel pojazdu |
| Zastępca Prokuratora Generalnego – Naczelny Prokurator Wojskowy | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
| Rada Rodziców – Zespół Szkół Przemysłu Spożywczego w G. | instytucja | beneficjent świadczenia pieniężnego |
Przepisy (7)
Główne
k.k. art. 324 § § 2
Kodeks karny
Przewiduje generalny zakaz orzekania świadczenia pieniężnego wobec żołnierza pełniacego zasadniczą służbę wojskową.
Pomocnicze
k.k. art. 67 § § 3
Kodeks karny
Dopuszcza możliwość orzeczenia świadczenia pieniężnego przy warunkowym umorzeniu postępowania karnego.
k.k. art. 39 § pkt 7
Kodeks karny
Określa świadczenie pieniężne jako środek karny.
k.k. art. 49
Kodeks karny
Wspomniany w kontekście orzekania świadczenia pieniężnego przy warunkowym umorzeniu.
prd art. 3 § ust. 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – prawo o ruchu drogowym
Ogólne zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym.
prd art. 22 § ust. 1 i 4
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. – prawo o ruchu drogowym
Zasady wykonywania manewrów, w tym ustępowania pierwszeństwa.
k.k. art. 177 § § 1
Kodeks karny
Nieumyślne spowodowanie wypadku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie art. 324 § 2 k.k. jako przepisu szczególnego (lex specialis) wobec art. 67 § 3 k.k. Generalny zakaz orzekania świadczenia pieniężnego wobec żołnierzy zasadniczej służby wojskowej.
Godne uwagi sformułowania
art. 324 § 2 k.k., który stanowi lex specialis w stosunku do art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 49 k.k.
Skład orzekający
E. Matwijów
przewodniczący
A. Kapłon
sprawozdawca
Z. Stefaniak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących warunkowego umorzenia postępowania karnego w odniesieniu do żołnierzy zasadniczej służby wojskowej oraz hierarchia przepisów (lex specialis)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji żołnierzy zasadniczej służby wojskowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak przepisy szczególne (dotyczące żołnierzy) mogą modyfikować ogólne zasady prawa karnego, co jest istotne dla zrozumienia niuansów prawnych.
“Czy żołnierz na służbie zasadniczej może być obciążony świadczeniem pieniężnym po warunkowym umorzeniu?”
Dane finansowe
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyPOSTANOWIENIE Z DNIA 8 CZERWCA 2000 R. ( WKN 9/2000 ) Art. 67 § 3 k.k., w zakresie, w którym dopuszcza możliwość orzeczenia przy warunkowym umorzeniu postępowania karnego świadczenia pieniężnego wymienionego w art. 39 pkt 7 k.k., nie ma zastosowania w wypadku warunkowego umorzenia postępowania przeciwko żołnierzowi pełniącemu zasadniczą służbę wojskową, gdyż art. 324 § 2 k.k. przewiduje generalny zakaz orzekania tego środka karnego wobec takiego żołnierza. Przewodniczący : sędzia SN płk E. Matwijów Sędziowie SN : płk A. Kapłon ( sprawozdawca ), płk Z. Stefaniak Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej : ppłk J. Ciepłowski Sąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 8 czerwca 2000 r. sprawy Marcina R., z powodu kasacji na korzyść wniesionej przez Zastępcę Prokuratora Generalnego – Naczelnego Prokuratora Wojskowego od postanowienia Wojskowego Sądu Garnizonowego w G. z dnia 9 listopada 1999 r. o warunkowym umorzeniu postępowania,- u c h y l i ł zaskarżone postanowienie i p r z e k a z a ł sprawę do ponownego rozpoznania Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu w G. U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia 9 listopada 1999 r., Wojskowy Sąd Garnizonowy w G. umorzył warunkowo postępowanie karne wobec Marcina R. o czyn określony w art. 177 § 1 k.k., polegający na tym, że „ w dniu 21 sierpnia 1999 r. około godz. 1430 w miejscowości B. na drodze publicznej, kierując samochodem osobowym marki „ Dacia ” nr rej. TYB – 3641, stanowiącym własność Jurka R., nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu lądowym zawarte w art. 3 ust. 1 i art. 22 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 20 czerwca 2 1997 r. – prawo o ruchu drogowym w ten sposób, że jadąc drogą dwukierunkową nr 534 w kierunku R., przy zmianie kierunku jazdy nie zachował szczególnej ostrożności i wykonując manewr skrętu w lewo nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu, zajeżdżając drogę prawidłowo jadącemu z przeciwka samochodowi osobowemu marki „ Tawria ” nr rej. ZEE – 6663, kierowanemu przez Tomasza A., w wyniku czego doszło do zderzenia wymienionych pojazdów, na sutek czego nieumyślnie spowodował wypadek, w następstwie czego pasażerka samochodu marki „ Tawria ” Janina A. doznała obrażeń ciała w postaci złamania kości ramieniowej w miejscu typowym, stłuczenia obu kolan i ogólnych potłuczeń, które spowodowały naruszenie czynności narządów jej ciała na czas dłuższy niż 7 dni ”, przy czym sąd ustalił okres próby 1 roku oraz orzekł – na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 49 k.k. wobec Marcina R. świadczenie pieniężne na rzecz Rady Rodziców – Zespołu Szkół Przemysłu Spożywczego w G. Wyżej wskazane postanowienie uprawomocniło się w pierwszej instancji. Postanowienie to zaskarżył kasacją Zastępca Prokuratora Generalnego – Naczelny Prokurator Wojskowy, zarzucając rażące naruszenie prawa, a to art. 324 § 2 k.k., mające istotny wpływ na treść postanowienia, polegające na orzeczeniu wobec Marcina R., pełniącego podczas orzekania zasadniczą służbę wojskową, środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego, który ustawa zakazuje stosować wobec żołnierzy służby zasadniczej. W konkluzji autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje : Kasacja jest zasadna. Niespornym jest, iż w chwili orzekania przez sąd pierwszej instancji Marcin R. pełnił zasadniczą służbę wojskową, a tym samym miały do niego zastosowanie przepisy części wojskowej kodeksu karnego. 3 Orzekając – in concreto – sąd pierwszej instancji – jak słusznie wywiódł to autor kasacji – dopuścił się rażącego naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 324 § 2 k.k., który stanowi lex specialis w stosunku do art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 49 k.k. A zatem umarzając warunkowo postępowanie karne wobec żołnierza zasadniczej służby wojskowej nie można orzec wobec niego na podstawie art. 67 § 3 k.k. w zw. z art. 49 k.k., środka karnego – świadczenia pieniężnego przewidzianego w art. 39 pkt 7 k.k., a to wobec nie budzącego wątpliwości brzmienia art. 324 § 2 k.k. Powyższe winien mieć na uwadze sąd pierwszej instancji orzekając ponownie w niniejszej sprawie. Z wyżej przedstawionych względów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI