Orzeczenie · 2002-12-20

WK 44/02

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2002-12-20
SAOSKarneprawo karne wojskoweWysokanajwyższy
prawo karnesłużba wojskowakara ograniczenia wolnościkasacjaSąd NajwyższyKodeks karnyprawo materialne

Wyrokiem Wojskowego Sądu Garnizonowego w S. Norbert B. został skazany za samowolne oddalenie z jednostki wojskowej na karę 3 miesięcy ograniczenia wolności z warunkowym zawieszeniem wykonania. Kasację na niekorzyść wniósł Zastępca Prokuratora Generalnego – Naczelny Prokurator Wojskowy, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego. Głównym zarzutem było zastosowanie przepisów części wojskowej Kodeksu karnego (art. 338 § 1 w zw. z art. 329 i 330 k.k.) wobec osoby, która w chwili orzekania nie była już żołnierzem. Sąd Najwyższy przychylił się do tego zarzutu, wskazując, że po zwolnieniu ze służby wojskowej, kary i środki karne przewidziane dla żołnierzy mogą być stosowane tylko w wyjątkowych sytuacjach (np. art. 328 k.k.). W przypadku Norberta B., który został zwolniony z zasadniczej służby wojskowej przed wydaniem wyroku, należało zastosować przepisy części ogólnej Kodeksu karnego, w szczególności art. 58 § 3 k.k. Sąd Najwyższy podkreślił również, że w przypadku orzeczenia kary ograniczenia wolności, nawet warunkowo zawieszonej, sąd powinien nałożyć obowiązek wykonywania pracy na cele społeczne lub potrącenie części wynagrodzenia, czego zaniechano. W związku z tym zaskarżony wyrok został uchylony w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i przekazany do ponownego rozpoznania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów prawa karnego wojskowego i ogólnego w kontekście statusu sprawcy w chwili orzekania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji żołnierzy i przestępstw wojskowych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy można orzec karę ograniczenia wolności na podstawie przepisów części wojskowej Kodeksu karnego wobec osoby, która w chwili orzekania nie jest już żołnierzem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, po zwolnieniu ze służby wojskowej należy stosować przepisy części ogólnej Kodeksu karnego, a nie przepisy dotyczące żołnierzy.

Uzasadnienie

Przepisy części wojskowej Kodeksu karnego (rozdział XXXVIII) stosuje się wyłącznie wobec żołnierzy pełniących czynną służbę wojskową, z wyjątkiem określonym w art. 328 k.k. Jeśli sprawca przestępstwa wojskowego nie jest już żołnierzem w chwili orzekania, karę ograniczenia wolności należy orzec na zasadach ogólnych, w szczególności na podstawie art. 58 § 3 k.k.

Czy w przypadku orzeczenia kary ograniczenia wolności, nawet warunkowo zawieszonej, sąd powinien nałożyć obowiązek wykonywania pracy na cele społeczne lub potrącenie części wynagrodzenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd powinien nałożyć taki obowiązek lub potrącenie, zgodnie z art. 34 § 2 pkt 2 k.k. oraz art. 35 § 1 i 2 k.k.

Uzasadnienie

Zaniechanie nałożenia obowiązku wykonywania pracy na cele społeczne lub potrącenia części wynagrodzenia w przypadku orzeczenia kary ograniczenia wolności, nawet warunkowo zawieszonej, stanowi rażące naruszenie prawa materialnego, które może uczynić orzeczenie niewykonalnym w postępowaniu wykonawczym.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku w części dotyczącej rozstrzygnięcia o karze i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
oskarżony (Norbert B.)

Strony

NazwaTypRola
Norbert B.osoba_fizycznaoskarżony
Zastępca Prokuratora Generalnego – Naczelny Prokurator Wojskowyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowejorgan_państwowyuczestnik postępowania

Przepisy (12)

Główne

k.k. art. 338 § § 1

Kodeks karny

Przestępstwo samowolnego oddalenia.

k.k. art. 58 § § 3

Kodeks karny

Zasady ogólne orzekania kary ograniczenia wolności wobec sprawcy, który nie jest żołnierzem.

Pomocnicze

k.k. art. 115 § § 17

Kodeks karny

Definicja żołnierza jako osoby pełniącej czynną służbę wojskową.

k.k. art. 317 § § 2

Kodeks karny

Wyjątek od stosowania kar i środków karnych wobec żołnierzy.

k.k. art. 328

Kodeks karny

Możliwość orzeczenia obniżenia stopnia wojskowego lub degradacji wobec osoby, która przestała być żołnierzem.

k.k. art. 329

Kodeks karny

Kara aresztu wojskowego.

k.k. art. 330

Kodeks karny

Kara ograniczenia wolności w części wojskowej k.k.

k.k. art. 34 § § 2 pkt 2

Kodeks karny

Obowiązek nałożenia pracy na cele społeczne przy karze ograniczenia wolności.

k.k. art. 35 § § 1 i 2

Kodeks karny

Możliwość potrącenia wynagrodzenia przy karze ograniczenia wolności.

k.p.k. art. 343 § § 4

Kodeks postępowania karnego

Tryb wydania wyroku.

k.p.k. art. 521

Kodeks postępowania karnego

Tryb wnoszenia kasacji.

k.p.k. art. 335

Kodeks postępowania karnego

Tryb składania wniosku przez prokuratora.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oskarżony nie był żołnierzem w chwili orzekania, co uniemożliwiało zastosowanie przepisów części wojskowej Kodeksu karnego. • Należało zastosować przepisy części ogólnej Kodeksu karnego, w tym art. 58 § 3 k.k. • Zaniechanie nałożenia obowiązku pracy na cele społeczne lub potrącenia wynagrodzenia było rażącym naruszeniem prawa.

Godne uwagi sformułowania

kary i środki karne przewidziane przepisami rozdziału XXXVIII Kodeksu karnego, mogą być stosowane wyłącznie wobec żołnierzy • orzeczenie wobec niego kary ograniczenia wolności na podstawie art. 330 k.k. w zw. z art. 329 k.k. było niedopuszczalne • nie można było orzec wobec niego kary ograniczenia wolności na podstawie art. 330 k.k. • możliwe jest orzeczenie kary ograniczenia wolności, tyle tylko, że nie na podstawie przepisów części wojskowej kodeksu karnego, a to art. 330 k.k. w zw. z art. 338 § 1 k.k., lecz na zasadach ogólnych, czyli na podstawie przepisów części ogólnej kodeksu karnego, a w szczególności na podstawie art. 58 § 3 k.k.

Skład orzekający

Zygmunt Stefaniak

przewodniczący

W. Błuś

sprawozdawca

B. Rychlicki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów prawa karnego wojskowego i ogólnego w kontekście statusu sprawcy w chwili orzekania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji żołnierzy i przestępstw wojskowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa, zwłaszcza gdy zmienia się status prawny sprawcy. Podkreśla znaczenie rozróżnienia między prawem karnym wojskowym a ogólnym.

Czy można skazać byłego żołnierza według wojskowych przepisów? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst