WK 4/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Wojskowej rozpoznał kasację nadzwyczajną wniesioną przez podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości, działającego z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości, na korzyść Ryszarda S., skazanego za przestępstwa oszustwa i fałszerstwa. Kasacja dotyczyła wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w W., który utrzymał w mocy wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w W. skazujący oskarżonego na karę łączną 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 2 lat oraz grzywnę. Sąd Najwyższy, badając warunki formalne dopuszczalności kasacji, odwołał się do treści art. 37 ustawy o Radzie Ministrów. Zgodnie z tym przepisem, ministra zastępuje sekretarz stanu, a podsekretarz stanu tylko wtedy, gdy sekretarz stanu nie został powołany. Ponieważ w Ministerstwie Sprawiedliwości został powołany sekretarz stanu, podsekretarz stanu nie był uprawniony do wniesienia kasacji nadzwyczajnej w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości. Sąd Najwyższy przyjął, że kompetencja do wniesienia kasacji nadzwyczajnej przez Ministra Sprawiedliwości (Prokuratora Generalnego) jest kompetencją osobistą, którą można przenieść na sekretarza stanu, ale nie na podsekretarza stanu, jeśli sekretarz stanu został powołany. W związku z tym, że kasacja została wniesiona przez osobę nieuprawnioną, Sąd Najwyższy na podstawie art. 531 § 1 w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. pozostawił ją bez rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących uprawnień do wnoszenia kasacji nadzwyczajnej przez przedstawicieli Ministerstwa Sprawiedliwości.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy powołany jest zarówno sekretarz, jak i podsekretarz stanu.
Zagadnienia prawne (1)
Czy podsekretarz stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości jest uprawniony do wniesienia kasacji nadzwyczajnej w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości, jeśli został powołany sekretarz stanu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, podsekretarz stanu nie jest uprawniony do wniesienia kasacji nadzwyczajnej w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości, jeżeli został powołany sekretarz stanu.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 37 ust. 5 ustawy o Radzie Ministrów, ministra zastępuje sekretarz stanu, a podsekretarz stanu tylko wtedy, gdy sekretarz stanu nie został powołany. Powołanie sekretarza stanu wyklucza możliwość zastępowania ministra przez podsekretarza stanu w zakresie wnoszenia kasacji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ryszard S. | osoba_fizyczna | skazany |
| Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości | organ_państwowy | wnioskodawca |
Przepisy (10)
Główne
u.R.M. art. 37 § ust. 5
Ustawa o Radzie Ministrów
Ministera zastępuje sekretarz stanu, a podsekretarz stanu jedynie wtedy, gdy sekretarz stanu nie został powołany.
k.p.k. art. 521
Kodeks postępowania karnego
Uprawnienie Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego do wniesienia kasacji.
Pomocnicze
k.p.k. art. 531 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Kontrola warunków formalnych dopuszczalności kasacji.
k.p.k. art. 530 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Kontrola warunków formalnych dopuszczalności kasacji.
k.p.k. art. 429 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pozostawienie kasacji bez rozpoznania.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.
k.k. art. 286 § § 1
Kodeks karny
Przestępstwo oszustwa.
k.k. art. 273
Kodeks karny
Przestępstwo dotyczące dokumentów.
k.k. art. 18 § § 2
Kodeks karny
Podżeganie lub pomocnictwo.
k.k. art. 271 § § 1
Kodeks karny
Przestępstwo poświadczenia nieprawdy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podsekretarz stanu nie był uprawniony do wniesienia kasacji, ponieważ został powołany sekretarz stanu.
Godne uwagi sformułowania
podsekretarz stanu nie jest uprawniony do wniesienia kasacji nadzwyczajnej w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości • Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa • zastępowanie kogoś w jego obowiązkach
Skład orzekający
A. Kapłon
przewodniczący
M. Pietruszyński
sprawozdawca
A. Tomczyk
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uprawnień do wnoszenia kasacji nadzwyczajnej przez przedstawicieli Ministerstwa Sprawiedliwości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy powołany jest zarówno sekretarz, jak i podsekretarz stanu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na precyzyjną interpretację przepisów proceduralnych dotyczących uprawnień do wnoszenia nadzwyczajnych środków zaskarżenia.
“Kto może podpisać kasację? Sąd Najwyższy wyjaśnia kompetencje w Ministerstwie Sprawiedliwości.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmieniony65 POSTANOWIENIE Z DNIA 24 KWIETNIA 2003 R. WK 4/03 Ze względu na treść art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów (jedn. tekst: Dz.U. z 1999 r. Nr 8, poz. 929), z którego wynika, że ministra zastępuje sekretarz stanu, a podsekretarz stanu jedynie wtedy, gdy sekretarz stanu nie został powołany, należy przyjąć, iż jeżeli w Ministerstwie Sprawiedliwości został powołany sekretarz stanu, to podsekretarz stanu nie jest uprawniony do wniesienia kasacji nadzwyczajnej (art. 521 k.p.k.) w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości. Przewodniczący: sędzia SN płk A. Kapłon. Sędziowie SN: ppłk M. Pietruszyński (sprawozdawca), ppłk A. Tomczyk. Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: płk S. Gorzkiewicz. Sąd Najwyższy na rozprawie w Izbie Wojskowej w sprawie Ryszarda S., skazanego za popełnienie przestępstwa określonego w art. 286 § 1 k.k. w zb. z art. 273 k.k. i art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k., z powodu kasacji wniesionej przez podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości, z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości, na korzyść skazanego od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 lipca 2002 r., utrzymującego w mocy wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w W. z dnia 27 lutego 2002 r., na podstawie art. 531 § 1 w zw. z art. 530 § 2 w zw. z art. 429 § 1 k.p.k. p o z o s t a w i ł b e z r o z p o z n a n i a przyjętą kasację. U z a s a d n i e n i e : W dniu 24 stycznia 2003 r. Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości wniósł, z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości, do Izby Wojskowej Sądu Najwyższego kasację na korzyść Ryszarda S. od prawomocnego wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w W. z dnia 9 lipca 2002 r., utrzymującego w mocy wyrok Wojskowego Sądu Garnizonowego w W. z dnia 27 lutego 2002 r., na mocy którego oskarżony został skazany za czyn z art. 286 § 1 k.k. w zb. z art. 273 k.k. i z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 271 § 1 k.k. na karę łączną 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby, wynoszący 2 lata oraz grzywnę w wysokości 20 stawek dziennych, z ustaleniem wysokości każdej stawki na 30 złotych. Jako podstawę zaskarżenia wskazano w kasacji przepis art. 521 k.p.k., uprawniający Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego do wniesienia kasacji od każdego prawomocnego orzeczenia kończącego postępowanie sądowe. Sąd Najwyższy, uwzględniając treść art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k., dokonał na rozprawie kontroli warunków formalnych dopuszczalności wniesionej kasacji w zakresie uprawnienia do jej wniesienia przez podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości. W toku sprawdzania okoliczności w trybie art. 97 k.p.k. ustalono, że Prezes Rady Ministrów w dniu 26 listopada 2001 r. powołał w Ministerstwie Sprawiedliwości sekretarza stanu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Kasacja została wniesiona przez osobę nieuprawnioną. Sąd Najwyższy skonstatował, że zgodnie z treścią art. 7 Konstytucji RP, („Organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa”) organ władzy publicznej musi mieć wyraźnie, pozytywnie określoną kompetencję i działać w granicach prawa. Zgodnie zaś z art. 37 ust. 1, 2 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o Radzie Ministrów, minister wykonuje swoje zadania przy pomocy sekretarza i podsekretarzy stanu oraz gabinetu politycznego ministra, a zakres czynności sekretarza i podsekretarza stanu ustala właściwy minister. Z kolei ust. 5 art. 37 stanowi, że ministra zastępuje sekretarz stanu w zakresie przez niego ustalonym lub podsekretarz stanu, jeżeli sekretarz stanu nie został powołany. Wynika z tego, że Minister Sprawiedliwości może przenieść ustawowe uprawnienie do wniesienia kasacji określonej w art. 521 k.p.k. na sekretarza stanu, a na podsekretarza tylko wtedy, gdy nie powołano sekretarza stanu. Należy zatem wyrazić pogląd, że jeżeli w Ministerstwie Sprawiedliwości został powołany sekretarz stanu, to podsekretarz stanu nie jest uprawniony do wniesienia kasacji nadzwyczajnej w zastępstwie Ministra Sprawiedliwości. Ten skład Sądu Najwyższego opowiada się również za poglądem wyrażonym w doktrynie, że „w wypadku powołania sekretarza stanu, podsekretarz stanu nie może podpisać wniosku, chociażby w tym czasie – z powodu absencji w pracy – nie był obecny zarówno Minister Sprawiedliwości, jak i sekretarz stanu (por. R.A. Stefański: Podmioty uprawnione do wnoszenia kasacji nadzwyczajnych w sprawach karnych, WPP 2000, z. 2, s. 39). Wydaje się również zasadne stwierdzenie, biorąc pod uwagę leksykalne znaczenia słowa „zastępstwo” jako zastępowanie kogoś w jego obowiązkach (por. Inny Słownik Języka Polskiego, pod red. M. Bańko, Warszawa 2000, s. 1277), że sekretarz stanu nie może podpisać wniosku w czasie obecności Ministra Sprawiedliwości, któremu przynależy osobiste uprawnienie do wniesienia kasacji w trybie art. 521 k.p.k.