Orzeczenie · 2005-02-03

WA 31/04

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2005-02-03
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
nienależyta obsada sądubezwzględna przyczyna odwoławczaprawo o ustroju sądów wojskowychdelegowanie sędziegoprawo przewodniczeniakpkapelacjauchylenie wyroku

Sąd Najwyższy w Izbie Wojskowej rozpoznał apelację obrońcy płk. rez. Stanisława C. od wyroku Wojskowego Sądu Okręgowego w P. z dnia 27 września 2004 r. Sąd pierwszej instancji uznał oskarżonego za winnego popełnienia przestępstw z art. 231 § 2 k.k. i innych, wymierzając mu kary pozbawienia wolności, grzywny, degradacji oraz zobowiązując do naprawienia szkody w kwocie 423 320 zł. Sąd Najwyższy, mimo zarzutów apelacji dotyczących m.in. obrazy przepisów postępowania i rażącej niewspółmierności kar, stwierdził, że zaistniała bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Dotyczyła ona nienależytej obsady sądu. Ustalono, że sędzia ppor. Wojciech W., delegowany z Wojskowego Sądu Garnizonowego do Wojskowego Sądu Okręgowego, przewodniczył rozprawie głównej w dniach 5-15 lipca 2004 r. bez posiadania wymaganego przez prawo uprawnienia do przewodniczenia. Choć prawo to zostało przyznane później, nie mogło działać wstecz. Nienależyta obsada sądu stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia wyroku, niezależnie od granic zaskarżenia i wpływu uchybienia na treść orzeczenia. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojskowemu Sądowi Okręgowemu w P.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących obsady sądu wojskowego, delegowania sędziów i prawa przewodniczenia w sprawach karnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki sądów wojskowych i przepisów o ich ustroju.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sędzia delegowany do sądu wyższego rzędu, który przewodniczył rozprawie bez wymaganego uprawnienia, powoduje nienależytą obsadę sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sędzia delegowany do sądu wyższego rzędu, który przewodniczył rozprawie bez posiadania wymaganego ku temu odrębnego uprawnienia przyznawanego przez Ministra Sprawiedliwości, powoduje nienależytą obsadę sądu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że delegowanie sędziego sądu niższego do sądu wyższego nie oznacza automatycznie prawa do przewodniczenia. Brak takiego uprawnienia, nawet jeśli zostało przyznane później, ale nie obejmowało okresu, w którym sędzia już orzekał jako przewodniczący, stanowi naruszenie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Jest to bezwzględna przyczyna odwoławcza.

Czy przyznanie prawa do przewodniczenia sędziemu delegowanemu może działać wstecz?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przyznane prawo przewodniczenia nie może działać wstecz.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że prawo do przewodniczenia, przyznane sędziemu delegowanemu po tym, jak już przewodniczył rozprawie bez właściwej delegacji, nie może odnosić się do tych etapów rozprawy, w których sędzia procedował bez wymaganego uprawnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
płk. rez. Stanisław C.osoba_fizycznaoskarżony
obrońca oskarżonegoinneapelujący
Departament Spraw Socjalnych i Rekonwersji Ministerstwa Obrony Narodowejinstytucjapokrzywdzony
Naczelna Prokuratura Wojskowainstytucjaprokurator

Przepisy (12)

Główne

Dz.U. Nr 117, poz. 753 ze zm. art. 26 § § 1 i 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów wojskowych

Podstawa prawna delegowania sędziego wojskowego do pełnienia obowiązków sędziowskich w innym sądzie wojskowym.

Dz.U. Nr 117, poz. 753 ze zm. art. 70 § § 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów wojskowych

Nakaz odpowiedniego stosowania do sądów wojskowych przepisów ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych.

Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm. art. 46 § § 1

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Określa zasadę, że sędzia sądu niższego nie może być przewodniczącym składu sądu, do którego został delegowany, chyba że Minister Sprawiedliwości przyzna mu takie prawo. Prawo przewodniczenia ograniczone jest do składu ławniczego albo składu jednego sędziego.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wskazuje na bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym nienależytą obsadę sądu (pkt 2).

Pomocnicze

k.k. art. 231 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 284 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 270 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 18 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 233 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 46 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nienależyta obsada sądu z powodu przewodniczenia sędziego delegowanego bez wymaganego uprawnienia.

Godne uwagi sformułowania

sąd był nienależycie obsadzony • bezwzględna przyczyna odwoławcza • prawo przewodniczenia ograniczone jest wyłącznie do składu ławniczego albo składu jednego sędziego • przyznane „prawo przewodniczenia” nie może działać wstecz

Skład orzekający

J. Steckiewicz

przewodniczący

W. Błuś

członek

A. Kapłon

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obsady sądu wojskowego, delegowania sędziów i prawa przewodniczenia w sprawach karnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki sądów wojskowych i przepisów o ich ustroju.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady prawidłowej obsady sądu, która może prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli zarzuty apelacji były inne. Pokazuje, jak proceduralne uchybienia mogą zniweczyć całe postępowanie.

Nawet najlepszy prawnik nie obroni wyroku, jeśli sąd był źle obsadzony – Sąd Najwyższy uchyla wyrok z powodu formalnego błędu.

Dane finansowe

WPS: 423 320 PLN

naprawienie szkody: 423 320 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst