VUa 18/13

Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w LegnicyLegnica2013-09-19
SAOSubezpieczenia społecznezasiłki choroboweŚredniaokręgowy
zasiłek chorobowyumowa zleceniepraca zarobkowaniezdolność do pracyubezpieczenia społeczneZUSzwrot świadczeńorzecznictwo

Sąd Okręgowy zmienił wyrok sądu niższej instancji, uznając, że ubezpieczony nie musi zwracać zasiłku chorobowego, mimo otrzymania wynagrodzenia z umowy zlecenia, ponieważ nie wykonywał faktycznie pracy w okresie pobierania świadczenia.

Sąd Rejonowy zobowiązał ubezpieczonego R. K. do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego, uznając, że wykonywał pracę zarobkową w okresie zwolnienia lekarskiego, podpisując umowę zlecenia i otrzymując wynagrodzenie. Ubezpieczony wniósł apelację, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących świadczeń chorobowych i błędną ocenę dowodów. Sąd Okręgowy uznał apelację za zasadną, zmieniając wyrok i ustalając, że ubezpieczony nie jest zobowiązany do zwrotu zasiłku, ponieważ samo uzyskanie dochodu z umowy zlecenia, bez faktycznego wykonywania pracy, nie pozbawia prawa do zasiłku chorobowego.

Sprawa dotyczyła odwołania ubezpieczonego R. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych nakazującej zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego za okres od października do grudnia 2012 roku. Sąd Rejonowy w Legnicy oddalił odwołanie, uznając, że ubezpieczony w okresie pobierania zasiłku podpisał umowę zlecenia na wykonywanie podkładów muzycznych i otrzymywał z tego tytułu wynagrodzenie. Ubezpieczony złożył apelację, podnosząc zarzut naruszenia art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz art. 233 § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy w Legnicy, rozpoznając apelację, zmienił zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję ZUS. Sąd Okręgowy uznał, że kluczowe jest faktyczne wykonywanie pracy zarobkowej, a nie samo uzyskanie dochodu. W niniejszej sprawie, mimo podpisania umowy zlecenia i otrzymania wynagrodzenia, ubezpieczony nie wykonywał faktycznie czynności związanych z podkładami muzycznymi. Sąd podkreślił, że przepis art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej powinien być wykładany ściśle, jako wyjątek od zasady przysługiwania zasiłku chorobowego. Powołano się na orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Łodzi, które wskazywało, że inne dochody niepołączone z osobistym świadczeniem pracy nie stanowią podstawy do pozbawienia prawa do zasiłku. W konsekwencji Sąd Okręgowy ustalił, że ubezpieczony nie jest zobowiązany do zwrotu zasiłku chorobowego wraz z odsetkami, a także zasądził od organu rentowego koszty zastępstwa procesowego i koszty procesu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, samo uzyskanie dochodu z umowy zlecenia w okresie pobierania zasiłku chorobowego, bez faktycznego wykonywania pracy, nie pozbawia ubezpieczonego prawa do zasiłku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej wymaga faktycznego wykonywania pracy zarobkowej, a nie tylko uzyskania dochodu. Przepis ten powinien być wykładany ściśle jako wyjątek od zasady przysługiwania zasiłku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana wyroku

Strona wygrywająca

R. K.

Strony

NazwaTypRola
R. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.organ_państwowyorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

ustawa zasiłkowa art. 17 § 1

Ustawa o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Wykonywanie pracy zarobkowej lub wykorzystywanie zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia jest przesłanką utraty prawa do zasiłku chorobowego. Kluczowe jest faktyczne wykonywanie pracy, a nie samo uzyskanie dochodu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oceny dowodów przez sąd (dowolna vs. swobodna ocena).

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany orzeczenia sądu pierwszej instancji przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 98 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Samo uzyskanie dochodu z umowy zlecenia w okresie pobierania zasiłku chorobowego, bez faktycznego wykonywania pracy, nie pozbawia prawa do zasiłku. Przepis art. 17 ust. 1 ustawy zasiłkowej powinien być wykładany ściśle jako wyjątek od zasady przysługiwania zasiłku chorobowego. Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny dowodów.

Godne uwagi sformułowania

nie wykonywał żadnych czynności w takiej umowie określonych Nie sposób zatem przyjąć, że wykonywał pracę rozumianą jako określone – najczęściej powtarzające się - czynności faktyczne Samo uzyskanie (...) korzyści w postaci zapłaty (...) nie pozbawia jeszcze (...) prawa do zasiłku chorobowego. powołany przepis – zawierający normę z zakresu ubezpieczeń społecznych pozbawiającą przy tym ubezpieczonego świadczeń zasiłkowych – powinien być wykładany ściśle jako wyjątek od zasady przysługiwania zasiłku chorobowego

Skład orzekający

Jacek Wilga

przewodniczący

Krzysztof Główczyński

sędzia

Andrzej Marek

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'pracy zarobkowej' w kontekście utraty prawa do zasiłku chorobowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy umowa zlecenia została zawarta, ale praca faktycznie nie była wykonywana.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje subtelną różnicę między formalnym uzyskaniem dochodu a faktycznym wykonywaniem pracy, co jest istotne dla wielu ubezpieczonych i pracodawców.

Czy samo podpisanie umowy zlecenia w trakcie L4 oznacza utratę zasiłku? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 19 068,99 PLN

zwrot zasiłku chorobowego wraz z odsetkami: 19 068,99 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VUa 18/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 września 2013 roku Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie następującym: Przewodniczący – SSO Jacek Wilga Sędziowie: SSO Krzysztof Główczyński SSO Andrzej Marek (spr.) Protokolant: Ewa Sawiak po rozpoznaniu w dniu 19 września 2013 roku w Legnicy na rozprawie sprawy z odwołania R. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o zasiłek chorobowy na skutek apelacji wnioskodawcy od wyroku Sądu Rejonowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy z dnia 7 maja 2013 roku sygn. akt IV U 90/13 I. zmienia zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 25 stycznia 2013 roku w ten sposób, że ustala, iż ubezpieczony R. K. nie jest zobowiązany do zwrotu zasiłku chorobowego wraz z odsetkami w łącznej kwocie 19 068, 99 zł oraz zasądza od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kwotę 60 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, II. zasądza od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kwotę 90 zł tytułem zwrotu kosztów procesu w postępowaniu apelacyjnym. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 15 maja 2013 r. Sąd Rejonowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy oddalił odwołanie wniesione przez ubezpieczonego R. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 7 maja 2013 r., którą zobowiązano ubezpieczonego do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku chorobowego za okres od 2 października 2012 r. do 12 grudnia 2012 r. Sąd Rejonowy uznał, że ubezpieczony w okresie korzystania ze zwolnienia lekarskiego podpisywał rachunki z tytułu zawartej z (...) Ośrodkiem (...) w S. umowy zlecenia na wykonywanie podkładów muzycznych dla zespołu ludowego i na tej podstawie otrzymywał przelewem wynagrodzenie ryczałtowe. Apelację od tego wyroku złożył ubezpieczony. Podniósł zarzut naruszenia: - art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa poprzez uznanie, iż w okresie pobierania zasiłku chorobowego odwołujący się świadczył pracę, - art. 233 §1 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej nie zaś swobodnej oceny dowodów i wydanie rozstrzygnięcia sprzecznego z zasadami logiki i doświadczenia życiowego Skarżący wniósł o zmianę w całości zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie odwołania i zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja była zasadna. Stan faktyczny sprawy ustalony został wprawdzie przez Sąd Rejonowy prawidłowo , jednak niewłaściwie oceniony. Zgodnie z art. 17 ust.1 z dnia 25 czerwca 1999 roku o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U Nr 60, poz. 636 ze zm.) ubezpieczony wykonujący w okresie orzeczonej niezdolności do pracy pracę zarobkową lub wykorzystujący zwolnienie od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres tego zwolnienia. Brzmienie powołanego przepisu wskazuje jasno, że (pierwszą wymienioną w tym przepisie) przesłanką utraty prawa do zasiłku chorobowego jest wykonywanie przez ubezpieczonego pracy zarobkowej, nie zaś samo uzyskiwanie dochodu. Z ustalonego przez Sąd Rejonowy - i niekwestionowanego przez strony – stanu faktycznego wynika jednoznacznie, że wnioskodawca w okresie pobierania zasiłku chorobowego podpisał wprawdzie umowę zlecenia (jako osoba fizyczna nie prowadząca działalności gospodarczej), otrzymał na jej podstawie określony dochód, ale nie wykonywał żadnych czynności w takiej umowie określonych (podkładów muzycznych dla zespołu ludowego). Nie sposób zatem przyjąć, że wykonywał pracę rozumianą jako określone – najczęściej powtarzające się - czynności faktyczne, które w konsekwencji co do zasady (choć nie zawsze) prowadzą do uzyskania dochodu. Ubezpieczony w okresie otrzymywania zasiłku chorobowego nie wykonywał czynności faktycznych polegających na wykonywaniu podkładu muzycznego dla zespołu ludowego. Samo uzyskanie (być może nienależnych z punktu widzenia rzeczywistej realizacji umowy zlecenia) korzyści w postaci zapłaty przez zleceniodawcę kwot wynikających z takiej umowy nie pozbawia jeszcze (bez wykonania czynności składających się na pojęcie pracy w rozumieniu art. 17 ustawy zasiłkowej) nie prowadzi do utraty prawa do zasiłku chorobowego. Powołany przepis – zawierający normę z zakresu ubezpieczeń społecznych pozbawiającą przy tym ubezpieczonego świadczeń zasiłkowych – powinien być wykładany ściśle jako wyjątek od zasady przysługiwania zasiłku chorobowego w okresie niezdolności pracownika do pracy (uznania go jako świadczenie należne). Pogląd podobny wyrażony został już wcześniej w orzecznictwie. Sąd Apelacyjny w Łodzi w wyroku z dnia 23 maja 1997r. III AUa 155/97, Prawo Pracy 1997/7/47 (wydanym wprawdzie na tle poprzednio obowiązującej ustawy zasiłkowej, ale zachowującym aktualność) wskazał bowiem, że uzyskiwanie przez pracownika pobierającego zasiłek chorobowy innego dochodu nie połączonego z osobistym świadczeniem (innej) pracy zarobkowej nie stanowi przesłanki do pozbawienia pracownika prawa do zasiłku. Z tych powodów Sąd Okręgowy – na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. - dokonał zmiany orzeczenia Sądu Rejonowego i poprzedzającej go decyzji organu rentowego przez ustalenie, że ubezpieczony nie ma obowiązku zwrotu zasiłku chorobowego. O kosztach zastępstwa procesowego za obie instancje orzeczono na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI