VU 269/17

Sąd Okręgowy w KaliszuKalisz2017-04-25
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenia społeczneŚredniaokręgowy
ubezpieczenia społeczneskładkidziałalność gospodarczadziałalność twórczaZUSrentastatus twórcyobowiązek ubezpieczeniowy

Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił odwołanie P.R. od decyzji ZUS określającej zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek, uznając, że prowadzenie działalności kamieniarskiej nie zwalnia z obowiązku ubezpieczeń społecznych bez formalnego uznania przez Komisję ds. Twórczości.

P.R. odwołał się od decyzji ZUS nakładającej na niego zadłużenie w wysokości ponad 6 tys. zł z tytułu nieopłaconych składek społecznych i zdrowotnych. Twierdził, że jego działalność kamieniarska przy tworzeniu obiektów małej architektury ma charakter twórczy i nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom. Sąd Okręgowy w Kaliszu oddalił odwołanie, wskazując, że status twórcy wymaga formalnej decyzji Komisji ds. Twórczości, a P.R., jako osoba prowadząca działalność gospodarczą i pobierająca rentę, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.

Sąd Okręgowy w Kaliszu rozpatrzył odwołanie P.R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O., która określiła dla niego zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne oraz na Fundusz Pracy za okres od marca do września 2016 roku, wraz z odsetkami, na łączną kwotę 6.018,62 zł. P.R. kwestionował decyzję, argumentując, że jego działalność kamieniarska przy tworzeniu obiektów małej architektury (nagrobków, pomników) ma charakter twórczy, a nie gospodarczy, co powinno zwalniać go z obowiązku opłacania składek. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania, wskazując, że status twórcy wymaga decyzji odpowiedniej komisji, a P.R. prowadzi działalność gospodarczą zarejestrowaną w ewidencji. Sąd Okręgowy ustalił, że P.R. prowadzi zarejestrowaną działalność gospodarczą od 1997 roku i ma ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Prawomocną decyzją z 2016 roku stwierdzono jego podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od 2012 roku. Sąd uznał, że P.R. nie przedłożył wymaganej decyzji Komisji ds. Twórczości, która formalnie potwierdzałaby jego status jako twórcy. W związku z tym, jako osoba prowadząca działalność gospodarczą, nawet pobierając rentę, podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym zgodnie z art. 9 ust. 4c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Ponieważ wysokość zadłużenia nie była kwestionowana, a obowiązek ubezpieczeniowy został potwierdzony, sąd oddalił odwołanie jako niezasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli nie posiada formalnej decyzji Komisji ds. Twórczości potwierdzającej status twórcy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że status twórcy, który mógłby potencjalnie zwolnić z obowiązku ubezpieczeń społecznych, wymaga formalnego uznania przez Komisję ds. Twórczości. Sam charakter wykonywanej działalności, nawet jeśli ma cechy twórcze, nie jest wystarczający bez takiej decyzji. Osoba prowadząca zarejestrowaną działalność gospodarczą, nawet pobierająca rentę, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O.

Strony

NazwaTypRola
P. R.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (9)

Główne

u.s.u.s. art. 9 § ust. 4c

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Osoby prowadzące pozarolniczą działalność, mające ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym do czasu ustalenia prawa do emerytury.

k.p.c. art. 477 § 14 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do oddalenia odwołania jako niezasadnego.

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 6 § ust. 1 pkt 5

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 12 § ust. 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 13 § pkt 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 8 § ust. 6 pkt 2

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 8 § ust. 7

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Definicja twórcy obejmuje osoby tworzące dzieła w określonych dziedzinach, będące przedmiotem prawa autorskiego.

u.s.u.s. art. 8 § ust. 9

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Uznanie działalności za twórczą lub artystyczną następuje w formie decyzji Komisji ds. Twórczości.

k.p.a.

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prowadzenie działalności gospodarczej zarejestrowanej w ewidencji. Brak formalnej decyzji Komisji ds. Twórczości potwierdzającej status twórcy. Podleganie obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym przez osoby prowadzące działalność gospodarczą, nawet pobierające rentę.

Odrzucone argumenty

Działalność kamieniarska przy tworzeniu obiektów małej architektury ma charakter twórczy i zwalnia z obowiązku ubezpieczeń społecznych.

Godne uwagi sformułowania

Uznanie działalności za twórczą lub artystyczną następuje w formie decyzji Komisji do Spraw (...) działającej przy ministrze właściwym do spraw kultury. Jako osoba prowadząca działalność gospodarczą mimo pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy odwołujący się nadal podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym.

Skład orzekający

Stanisław Pilarczyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności formalnego uznania statusu twórcy przez odpowiednią komisję dla celów zwolnienia z obowiązku ubezpieczeń społecznych oraz podlegania ubezpieczeniom przez osoby prowadzące działalność gospodarczą i pobierające rentę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji osoby prowadzącej działalność gospodarczą i kwestionującej swój status jako twórcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych i prawie pracy, ponieważ dotyczy rozgraniczenia między działalnością gospodarczą a twórczą oraz formalnych wymogów dla uznania statusu twórcy.

Czy praca kamieniarza to sztuka zwalniająca z ZUS? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 6018,62 PLN

składki na ubezpieczenia społeczne: 4993,45 PLN

odsetki od składek społecznych: 207 PLN

składki na ubezpieczenia zdrowotne: 607,9 PLN

odsetki od składek zdrowotnych: 24 PLN

składki na Fundusz Pracy: 417,27 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VU 269/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 25 kwietnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie : Przewodniczący SSO Stanisław Pilarczyk Protokolant Anna Sobańska po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2017 r. w Kaliszu odwołania P. R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. z dnia 16 stycznia 2017 roku Nr (...) w sprawie P. R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. o uregulowanie należności z tytułu nieopłaconych składek Oddala odwołanie UZASADNIENIE Decyzją z dnia 16 stycznia 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w O. , określił dla wnioskodawcy P. R. wysokość zadłużenia z tytułu składek w kwocie 6.018,62 zł, w tym na ubezpieczenia społeczne za okres od 03-2016 do 09-2016 w kwocie 4.993,45 zł oraz należne odsetki w wysokości 207 zł, na ubezpieczenia zdrowotne za okres od 03-2016 do 08-2016 w kwocie 607,90 zł oraz należne odsetki w wysokości 24 zł oraz na Fundusz Pracy w kwocie 417,27 zł. Odwołanie od powyższej decyzji złożył P. R. , reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, skarżąc w całości decyzję organu rentowego i wnosząc o jej zmianę poprzez ustalenie, że nie jest on zobowiązany do zapłaty składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne i Fundusz Pracy za wskazane powyżej okresy, w łącznej kwocie 6.018,62 zł z odsetkami, albowiem prowadził on działalność twórczą wykonując prace kamieniarskie przy tworzeniu obiektów małej architektury, a nie jak przyjął organ rentowy działalność gospodarczą. Organ rentowy, w odpowiedzi na odwołanie, wniósł o jego oddalenie wskazując, że uznanie za twórcę w powyższym rozumieniu wymaga decyzji Komisji (...) przy właściwym ministrze, a odwołujący się prowadzi działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji. Sąd Okręgowy ustalił co następuje: P. R. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej nr (...) z dnia 2 września 1997 roku, wydanego przez Prezydenta Miasta K. . Przedmiotem działalności są prace kamieniarskie przy tworzeniu obiektów małej architektury, tj. nagrobki czy pomniki. Od dnia 1 września 2011 roku do dnia 31 stycznia 2021 roku odwołujący się ma ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Prawomocną decyzją z dnia 5 lutego 2016 roku, znak (...)- (...) , (...) Oddział w O. stwierdził, że odwołujący się jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą, podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym w okresie od dnia 1 lutego 2012 roku do dnia 7 lutego2012 roku i od dnia 20 marca 2013 roku do nadal. Wysokość zadłużenia została wyliczona przez organ rentowy z urzędu, w związku z niedopełnieniem ustawowego obowiązku złożenia deklaracji rozliczeniowych za okres od 3/16 do 9/16. Wnioskodawca nie przedłożył organowi rentowemu decyzji Komisji (...) działającej przy ministrze właściwym do spraw kultury. ( okoliczności niesporne) Sąd Okręgowy zważył co następuje: Na wstępie należy podnieść, iż z treści odwołania wynika, że wnioskodawca kwestionuje samo podleganie ubezpieczeniom społecznym, które zostało stwierdzone prawomocną decyzją (...) Oddział w O. nr (...) z dnia 5 lutego 2016 roku, a nie kwestionuje wysokości kwot zadłużenia z tytułu składek, które są przedmiotem zaskarżonej decyzji. Odwołujący się w odwołaniu podniósł, że organ rentowy niesłusznie nie zastosował wobec niego art. 9 ust.5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych mimo, gdyż oprócz spełnienia przesłanki dotyczącej rodzaju wykonywanej działalności, która miała charakter pracy twórczej, to również wadliwie pominął, iż o obowiązkowym lub dobrowolnym charakterze ubezpieczenia osoby prowadzącej działalność gospodarczą nie decyduje spełnienie przez nią warunków do renty lub emerytury, lecz ustalenie prawa do jednego z tych świadczeń. Zarzut ten, w ocenie Sądu, jest niezrozumiały, skoro odwołujący się nie tylko spełnia warunki do renty, jak również ma ustalone prawo i pobiera ją. Odnosząc się natomiast do podnoszonej przez wnioskodawcę kwestii wykonywania przez niego działalności mającej charakter pracy twórczej, należy wskazać, iż zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust 1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 963 j.t. ze zm.), obowiązkowym ubezpieczeniom emerytalnym i rentowym, wypadkowym - podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność oraz osobami z nimi współpracującymi. Na mocy art. 13 pkt 4 wymienionej ustawy osoby prowadzące działalność pozarolniczą podlegają obowiązkowym ubezpieczeniom od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania jej wykonywania. Okres podlegania obowiązkowym ubezpieczeniom określa przepis art. 13 pkt 4 zgodnie z którym osoby prowadzące pozarolniczą działalność obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają w okresie od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 9 ust 4c ustawy systemowej, osoby prowadzące pozarolniczą działalność, o której mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, mające ustalone prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym do czasu ustalenia prawa do emerytury. Art. 6 ust 1 pkt 1 cytowanej powyżej ustawy wymienia osoby podlegające obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu. W katalogu tym wymienia się m.in. osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą. Natomiast art. 8 ustawy systemowej zawiera definicję poszczególnych kategorii osób. Stosownie do ust. 6 tego przepisu za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność uważa m.in. osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych, twórcę i artystę, osoby prowadzące działalność w zakresie wolnego zawodu itd. Zgodnie z art. 8 ust 7 ustawy systemowej za twórcę, o którym mowa w ust. 6 pkt 2, uważa się osobę, która tworzy dzieła w zakresie architektury, architektury wnętrz, architektury krajobrazu, urbanistyki, literatury pięknej, sztuk plastycznych, muzyki, fotografiki, twórczości audiowizualnej, choreografii i lutnictwa artystycznego oraz sztuki ludowej, będące przedmiotem prawa autorskiego. Uznanie działalności za twórczą lub artystyczną i ustalenie daty jej rozpoczęcia następuje w formie decyzji Komisji do Spraw (...) , działającej przy ministrze właściwym do spraw kultury (ust. 9 art. 8). Nie każdy rodzaj działalności twórczej czy artystycznej stanowi tytuł do objęcia ubezpieczeniami społecznymi. Musi to być działalność wykonywana w jednym z rodzajów wskazanych w ust.7 lub 8. Sam fakt wykonywania tej działalności nie przesądza o podleganiu ubezpieczeniom społecznym. Dla celów ustawy systemowej wymagane jest uznanie działalności za działalność twórczą lub artystyczną przez Komisję do spraw (...) . Na podstawie delegacji zawartej w ust.10 ustawy systemowej, Minister Kultury i Sztuki rozporządzeniem z dnia 9 marca 1999 r. w sprawie powołania Komisji do spraw (...) oraz szczegółowego określenia jej zadań, składu i trybu działania (Dz. U. Nr 27, poz. 250) powołał komisje orzekające o uznaniu działalności za działalność twórczą lub artystyczną. Zadaniem Komisji jest uznawanie działalności za twórczą lub artystyczną i ustalanie daty jej rozpoczęcia. W sprawie uznania działalności za działalność twórczą lub artystyczną Komisja wydaje decyzję. Komisja orzeka przy udziale co najmniej trzech członków stałych oraz przedstawiciela zainteresowanego stowarzyszenia spośród członków niestałych. Postępowanie prowadzone przed Komisją jest postępowaniem administracyjnym, co oznacza, że powinno ono być prowadzone zgodnie z przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego . W sposób szczegółowy zasady działania Komisji, o której mowa wyżej, reguluje rozporządzenie w sprawie powołania Komisji do Spraw (...) oraz szczegółowego określenia jej zadań, składu i trybu działania. Komisja działa tylko na wniosek osoby, która jest zainteresowana ustaleniem, iż prowadzona przez nią działalność ma charakter działalności artystycznej bądź twórczej. Komisja wydaje decyzję na podstawie dokumentów potwierdzających czas trwania i charakter działalności twórczej bądź artystycznej, wykonywanej na podstawie umowy o pracę, umowy o dzieło, umowy zlecenia, a także na podstawie katalogów z wystaw, recenzji, przyznanych nagród i wyróżnień oraz: a) dyplomu ukończenia szkoły artystycznej odpowiedniego typu lub szkoły wyższej na kierunku odpowiednim do wykonywanej działalności twórczej lub artystycznej albo b) wydanego przez właściwe stowarzyszenie zrzeszające twórców lub artystów zaświadczenia o nabyciu w drodze praktyki umiejętności zawodowych. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że odwołujący ubiegający się o wyłączenie od ustawowego obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia społeczne na podstawie uznania, że jest artystą – winien uprzednio uzyskać decyzję Komisji do Spraw (...) , z której będzie wynikało, czy jest artystą i od kiedy. Wnioskodawca P. R. nie przedłożył wyżej wymienionej decyzji Komisji do Spraw (...) , zatem nie jest twórcą w powyższym rozumieniu. Jako osoba prowadząca działalność gospodarczą mimo pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy odwołujący się nadal podlega obowiązkowo ubezpieczeniom społecznym, co wynika z art. 9 ust. 4c ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . Nieuiszczenie składek, pomimo ustawowego obowiązku, powoduje powstanie zaległości składkowej ujętej w zaskarżonej decyzji, a jej wysokość nie była kwestionowana przez P. R. . Mając powyższe na względzie, odwołanie P. R. , jako niezasadne, zgodnie z art. 477 14 § 1 k.p.c. , podlegało oddaleniu i orzeczono jak w wyroku. SSO Stanisław Pilarczyk

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI