VU 1990/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd oddalił odwołanie J.K. od decyzji ZUS odmawiającej prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, uznając, że wnioskodawca nie udowodnił wymaganego 15-letniego okresu takiej pracy.
J.K. odwołał się od decyzji ZUS, która odmówiła mu prawa do emerytury, ponieważ nie udokumentował 15 lat pracy w szczególnych warunkach. ZUS zakwestionował okresy zatrudnienia w (...) w P., Parafii (...) w L. oraz w (...) w L., uznając jedynie 1 rok, 2 miesiące i 11 dni pracy w szczególnych warunkach. Sąd, analizując dowody, w tym zeznania świadków i wyjaśnienia wnioskodawcy, uznał, że okres zatrudnienia w Parafii (...) jako konserwatora urządzeń technicznych nie może być w całości zaliczony do pracy w szczególnych warunkach, gdyż obejmował również inne prace, a nie tylko spawalnicze. W związku z tym wnioskodawca nie spełnił wymogu 15 lat pracy w szczególnych warunkach, a tym samym przesłanek do przyznania emerytury na podstawie art. 32 ustawy emerytalnej.
Sąd Okręgowy w Legnicy rozpatrzył sprawę z odwołania J. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o prawo do emerytury. ZUS decyzją z dnia 6 listopada 2012 roku odmówił J. K. prawa do emerytury, argumentując, że nie udokumentował on wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, zgodnie z art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz Rozporządzeniem Rady Ministrów z 1983 roku. Organ rentowy nie zaliczył wnioskodawcy okresów zatrudnienia od 18 września 1976 r. do 31 lipca 1980 r. w (...) w P., od 1 stycznia 1982 r. do 31 grudnia 1985 r. w Parafii (...) w L. oraz od 16 maja 1991 r. do 22 sierpnia 1997 r. w (...) w L., wskazując na niedokładności i błędne kwalifikacje pracy. Łącznie ZUS uznał jedynie 1 rok, 2 miesiące i 11 dni pracy w szczególnych warunkach. J. K. wniósł odwołanie, twierdząc, że błędnie nie zaliczono mu wskazanych okresów, w których wykonywał prace spawalnicze. Sąd, po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym dokumentów z akt ZUS, akt osobowych oraz zeznań świadków i wyjaśnień wnioskodawcy, ustalił, że J. K. urodził się w dniu (...), a wniosek o emeryturę złożył 11 października 2012 r. Sąd uznał, że okres zatrudnienia w Parafii (...) w L. na stanowisku konserwatora urządzeń technicznych, mimo wykonywania prac spawalniczych, obejmował również inne obowiązki (budowa ogrodzenia, wiaty, nadzór nad pracami wolontariuszy), co nie pozwala na jednoznaczne zakwalifikowanie go w całości jako pracy w szczególnych warunkach zgodnie z Wykazem A, działem XIV, poz. 12 rozporządzenia. Sąd podkreślił, że o kwalifikacji pracy decydują faktycznie wykonywane obowiązki, a nie nazwa stanowiska. Wobec nieuznania tego okresu, łączny czas pracy w szczególnych warunkach, nawet z uwzględnieniem pozostałych spornych okresów, nie osiągnął wymaganego 15-letniego progu. W konsekwencji, sąd oddalił odwołanie jako nieuzasadnione na podstawie art. 477¹⁴ § 1 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli praca ta obejmowała również inne obowiązki niż te ściśle związane z pracą w szczególnych warunkach, a pracownik nie udowodnił, że stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace spawalnicze.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że o kwalifikacji pracy decydują faktycznie wykonywane obowiązki, a nie nazwa stanowiska. W przypadku zatrudnienia na stanowisku konserwatora, które obejmowało prace spawalnicze, ale także inne prace budowlane i nadzorcze, nie można było jednoznacznie zaliczyć całego okresu do pracy w szczególnych warunkach.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (5)
Główne
ustawa emerytalna art. 32 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Ubezpieczeni urodzeni przed 01.01.1949 r., zatrudnieni w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, nabywają prawo do emerytury w wieku niższym niż 65 lat.
Rozporządzenie RM z 1983 r. art. 4
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Pracownik nabywa prawo do emerytury, jeżeli osiągnął wiek 60 lat (mężczyźni) i ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Pomocnicze
Rozporządzenie RM z 1983 r. art. § 2
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze
Zakład pracy wydaje zaświadczenie o zatrudnieniu w szczególnych warunkach na podstawie dokumentacji.
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno – rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń art. 21 § 1 pkt. 4
Zaświadczenie zakładu pracy powinno stwierdzać charakter i stanowisko pracy w poszczególnych okresach oraz inne okoliczności, od których jest uzależnione przyznanie emerytury z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach.
k.p.c. art. 477¹⁴ § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd oddala odwołanie, jeżeli uzna je za nieuzasadnione.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Okres zatrudnienia na stanowisku konserwatora urządzeń technicznych nie może być w całości zaliczony do pracy w szczególnych warunkach, gdyż obejmował również inne prace niż spawalnicze. Wnioskodawca nie udowodnił, że stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace spawalnicze w spornym okresie.
Odrzucone argumenty
Okresy zatrudnienia w (...) w P., Parafii (...) w L. oraz w (...) w L. powinny zostać zaliczone do pracy w szczególnych warunkach, ponieważ wnioskodawca wykonywał w nich prace spawalnicze.
Godne uwagi sformułowania
O tym, czy świadczona praca jest pracą w warunkach szczególnych decydują faktycznie wykonywane przez pracownika obowiązki a nie nazwa stanowiska pracy. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdził twierdzeń wnioskodawcy o tym, że w okresie od 1 stycznia 1982r. do 31 grudnia 1985r. wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu prace spawalnicze...
Skład orzekający
Regina Stępień
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie okresów pracy w szczególnych warunkach na podstawie faktycznie wykonywanych obowiązków, a nie tylko nazwy stanowiska, oraz dopuszczalność dowodów innych niż zaświadczenie pracodawcy w postępowaniu odwoławczym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących emerytur z tytułu pracy w szczególnych warunkach obowiązujących w okresie rozpatrywanym przez sąd.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu ustalania prawa do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach, co jest istotne dla wielu osób zbliżających się do wieku emerytalnego. Interpretacja przepisów i analiza dowodów są kluczowe dla praktyków prawa ubezpieczeń społecznych.
“Czy praca spawacza jako konserwatora to praca w szczególnych warunkach? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt : VU 1990/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 września 2013 roku Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Regina Stępień Protokolant : Ewelina Trzeciak po rozpoznaniu w dniu 11 września 2013 r. w Legnicy sprawy z wniosku J. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o emeryturę na skutek odwołania J. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. z dnia 6 listopada 2012 roku znak (...) oddala odwołanie. UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 6 listopada 2012r. odmówił J. K. prawa do emerytury. W uzasadnieniu organ emerytalny podał, że zgodnie z art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ubezpieczonym urodzonym przed dniem 01 stycznia 1949r. będącym pracownikami zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze przysługuje emerytura w wieku innym niż określony w art. 27 pkt. 1 ustawy, tj. innym niż 65 lat. Wiek emerytalny, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki nabycia prawa do emerytury ustala się na podstawie Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudniony w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . I tak zgodnie z § 4 tego rozporządzenia „Pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla mężczyzn, 2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Zdaniem organu emerytalnego ubezpieczony nie spełnia wymienionych warunków, ponieważ nie udokumentował 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Zakład podał, że nie zaliczył wnioskodawcy do pracy w szczególnych warunkach okresów: - 18 września 1976r. do 31 lipca 1980r. w (...) w P. - od 1 stycznia 1982r. do 31 grudnia 1985r. w Parafii (...) w L. - od 16 maja 1991r. do 22 sierpnia 1997r. w (...) w L. . W uzasadnieniu wskazał, iż przedłożone przez ubezpieczonego dokumenty dotyczące charakteru wykonywanej pracy zawierają niedokładności, błędne kwalifikacje wykonywanej pracy. Dodał, iż łącznie udowadniany przez niego okres pracy w szczególnych warunkach wynosi 14 lat, 4 miesiące i 28 dni i jest niewystarczający do przyznania mu emerytury. Odwołanie od powyższej decyzji złożył ubezpieczony J. K. wnosząc o jej zmianę przez przyznanie mu praca do emerytury. Zdaniem skarżącego strona pozwana w sposób błędny nie zaliczyła mu okresów jego zatrudnienia w szczególnych warunkach od 18 września 1976r. do 31 lipca 1980r. w (...) w P. , od 1 stycznia 1982r. do 31 grudnia 1985r. w Parafii (...) w L. , od 16 maja 1991r. do 22 sierpnia 1997r. w (...) w L. . Wskazywał, iż w tych okresach wykonywał prace spawalnicze i nie jest jego winą to, że pracodawcy wystawiali mu nieprawidłowe dokumenty dotyczące charakteru wykonywanej pracy. W odpowiedzi na odwołanie strona pozwana wniosła o jego oddalenie. W uzasadnieniu organ rentowy podtrzymał w całości argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji. Sąd ustalił: J. K. urodził się w dniu (...) W dniu 11 października 2012r. ubezpieczony złożył w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych wniosek o emeryturę. Do wniosku załączył świadectwa pracy i inne dokumenty w oparciu o które organ rentowy uznał wnioskodawcy: - 26 lat, 2 miesiące i 12 dni okresów składkowe - 14 dni okresów nieskładkowych - 1 rok, 2 miesiące i 11 dni okresów pracy w szczególnych warunkach (11.02.1971-1.05.1972) Ubezpieczony jest członkiem OFE. W dniu 5 grudnia 2012r. złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym za pośrednictwem Zakładu na dochody budżetu państwa. (bezsporne). W spornym okresach ubezpieczony był zatrudniony: 1) od 1 września 1977r. do 31 lipca 1980r. r. (3 lata, 10 m-cy, 14 dni) w (...) ’ w P. na stanowisku „spawacza-ślusarza”. 2) od 1 stycznia 1982r. do 31 grudnia 1985r. (4 lata) w Parafii (...) w L. na stanowisku konserwatora urządzeń technicznych 3) od 16 maja 1991r. do 22 sierpnia 1997r. (6 lat, 3 m-ce, 7 dni) w (...) w L. na stanowisku ślusarza-spawacza. Dowody: - akta ZUS: akta kap. pocz.: świadectwa pracy k.8, 10, 13 akta emerytalne: św. pracy w szczególnych warunkach k. 7,9 oraz częściowo św. pracy w szczeg. war. k. 8 . - akta osobowe z (...) i (...) W okresie zatrudnienia w Parafii (...) na stanowisku konserwatora urządzeń technicznych wnioskodawca wykonywał różne prace: stawiał płot metalowy, budował wiatę sakralną, wiatę magazynową. Nadzorował wolontariuszy i pracowników zatrudnionych przy budowie kościoła. Wolontariusze budowali płot, wiatę i inne obiekty z elementów drewnianych. Część prac z tym związanych wykonywana była przez wnioskodawcę poprzez spawanie – ogrodzenia, ram wjazdowych, konstrukcji stalowych przy budowie wiaty. Dowody: - częściowo zeznania świadka W. J. 00:01:47-00:17:17 - częściowo wyjaśnienia wnioskodawcy 00:17:17-00:37:07 - akta kap. pocz.: świadectwa pracy k. 10 - akta osobowe z zatrudnienia w (...) we W. – kwestionariusz k.3 Sąd zważył: Odwołanie jest nieuzasadnione. Zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych - ubezpieczonym urodzonym przed 01 stycznia 1949r., będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2 –3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony w art. 27 pkt.1 , tj. innym niż 65 lat dla mężczyzn. Wiek emerytalny, o którym mowa w ust. 1 , rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom zatrudnionym w szczególnych warunkach przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze . I tak zgodnie z § 4 tego rozporządzenia pracownik, który wykonywał pracę w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla mężczyzn, 2) ma wymagany okres zatrudnienia 25 lat, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. W sprawie bezspornym był fakt i w dacie wydania decyzji przez organ emerytalny wnioskodawca miał skończone 60 lat i wymagany okres zatrudnienia 25 lat. Sporną kwestią wymagają ustalenia Sądu było natomiast to, czy wnioskodawca posiada nadto 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Zdaniem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych ubezpieczony nie spełnia tego warunku, ponieważ nie udokumentował 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy uznał bowiem jedynei 1 rok, 2 mieisace i 11 dni takiego zatrudnienia. Nie uznał wnioskodawcy jako pracy w szczególnych warunkach okresów: od 18 września 1976r. do 31 lipca 1980r. w (...) w P. , od 1 stycznia 1982r. do 31 grudnia 1985r. w Parafii (...) w L. , od 16 maja 1991r. do 22 sierpnia 1997r. w (...) w L. . Zdaniem ubezpieczonego wyżej wymienione okresy winny zostać uznany mu jako okres pracy w szczególnych warunkach, albowiem w okresie tym świadczył on stale pełnym wymiarze czasu pracę spawacza. Z treści § 21 ust. 1 pkt. 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 lutego 1983r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno – rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń wynika, że jeżeli pracownik ubiega się o przyznanie emerytury z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, zaświadczenie zakładu pracy powinno stwierdzać charakter i stanowisko pracy w poszczególnych okresach oraz inne okoliczności, od których jest uzależnione przyznanie takiej emerytury. W świetle § 2 Rozporządzenia powyżej przywołanego zakład pracy wydaje zaświadczenie o zatrudnieniu w szczególnych warunkach, wyłącznie na podstawie dokumentacji, natomiast w sądowym postępowaniu odwoławczym możliwe jest ustalenie tych okresów także w oparciu o inne dowody” (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21 września 1984r. III UZP 48/84) W innym orzeczeniu Sąd Najwyższy zajął podobne stanowisko, uznając, że „w postępowaniu odwoławczym przed (..) okręgowymi sądami pracy i ubezpieczeń społecznych w sprawach o świadczenia emerytalno – rentowe dopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, jeżeli zainteresowany wykaże, że nie może przedstawić zaświadczenia zakładu pracy z powodu likwidacji zakładu pracy lub zniszczenia dokumentów dotyczących takiego zatrudnienia (uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 1985r. III UZP 5/85). Z kolei w uchwale z dnia 10 marca 1984r. Sąd Najwyższy orzekł, że „okresy zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przewidziane rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 07 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego (...) pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (...) mogą być ustalone w postępowaniu odwoławczym także innymi środkami dowodowymi niż zaświadczenie zakładu pracy” (III UZP 6/84). Sąd podzielił stanowisko organu rentowego w tym zakresie, że wnioskodawca nie udowodnił 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie pozwala przede wszystkim na uznanie wnioskodawcy okresu zatrudnienia od 1 stycznia 1982r. do 31 grudnia 1985r. w Parafii (...) na stanowisku konserwatora urządzeń technicznych jako pracy w warunkach szczególnych. O tym, czy świadczona praca jest pracą w warunkach szczególnych decydują faktycznie wykonywane przez pracownika obowiązki a nie nazwa stanowiska pracy. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie potwierdził twierdzeń wnioskodawcy o tym, że w okresie od 1 stycznia 1982r. do 31 grudnia 1985r. wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu prace spawalnicze, a więc że świadczył pracę wymienioną Wykazie A, dziale XIV, poz. 12 będącym załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. z dnia 18 lutego 1983r.). Jak wynika przede wszystkim z świadectwa pracy wystawionego przez parafię z dnia 31 grudnia 1985r. (k.10 akta kap. pocz.) oraz informacji w kwestionariuszu w aktach osobowych z zatrudnienia wnioskodawcy w (...) we W. – w tym spornym okresie był on zatrudniony jako konserwator urządzeń technicznych i wykonywał różne prace, w tym częściowo były to prace spawalnicze. Poza tym jednak wykonywał prace związane z budowa ogrodzenia, wiaty i innych mniejszych urządzeń, nadzorował drobne prace budowlane wolontariuszy i ogólnobudowlane pracowników budujących kościół. Zatem późniejsze sporządzenie przez proboszcza Parafii (...) zaświadczenie z dnia 12 września 2012r.(iż wnioskodawca wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy prace spawacza) oraz jego zeznania i wyjaśnienia wnioskodawcy – pozostają w sprzeczności z treścią dokumentów sporządzonych bezpośrednio po zakończeniu tego stosunku pracy. Zaświadczenia. Zresztą sam wnioskodawca wskazuje, iż wykonywał różne prace związane z budowa urządzeń na terenie parafii, nadzorował prace wolontariuszy. Wobec nie uznania tego okresu zatrudnienia do okresów pracy w szczególnych warunkach – bezprzedmiotowe jest ustalania i rozważanie pozostałych spornych okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach gdyż ich łączny wymiar wraz z uwzględnionym przez organu rentowy okresem dawałaby łącznie jedynie 11 lat, 5 miesięcy i 2 dni tego rodzaju zatrudnienia. Wobec powyższego wnioskodawca nie spełnia przesłanek do nabycia emerytury na warunkach określonych w przepisie art. 32 ustawy emerytalnej. Przepis ten wymaga bowiem od ubezpieczonych udowodnienia 15 lata pracy w warunkach szczególnych. Wobec powyższego sąd na podstawie art. 477 14 § 1 kodeksy postepowania cywilnego oddalił odwołanie jako nieuzasadnione.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI