VU 127/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy wznowił postępowanie i nakazał ZUS wznowienie wypłaty emerytury od 1 października 2011 r., powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego uznający przepisy ograniczające prawo do emerytury za niezgodne z Konstytucją.
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim wznowił postępowanie w sprawie U. G. przeciwko ZUS, która domagała się wznowienia wypłaty emerytury zawieszonej od 1 października 2011 r. Sąd uwzględnił skargę, zmieniając poprzedni wyrok i nakazując ZUS podjęcie wypłaty emerytury od 1 października 2011 r. Uzasadnieniem była niezgodność przepisów (art. 103a ustawy emerytalnej w związku z art. 28 ustawy nowelizującej) z Konstytucją, stwierdzona wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego K 2/12, który wyeliminował możliwość zawieszania emerytur osobom, które nabyły do nich prawo przed 1 stycznia 2011 r. bez konieczności rozwiązania stosunku pracy.
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, rozpoznał sprawę ze skargi U. G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem z dnia 24 lutego 2012 roku w sprawie VU 1110/11, w której oddalono jej odwołanie od decyzji ZUS z dnia 27 września 2011 roku o zawieszeniu wypłaty emerytury od 1 października 2011 roku. U. G. wniosła o wznowienie postępowania, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 roku w sprawie K 2/12. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepisy wprowadzające zawieszenie emerytury dla osób kontynuujących zatrudnienie bez rozwiązania stosunku pracy, w zakresie w jakim stosuje się do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku, są niezgodne z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa (art. 2 Konstytucji RP). Sąd Okręgowy uznał, że wyrok TK ma zastosowanie do wnioskodawczyni, która nabyła prawo do emerytury w kwietniu 2009 roku, w okresie, gdy nie było wymogu rozwiązania stosunku pracy. W związku z tym, Sąd Okręgowy wznowił postępowanie, zmienił zaskarżony wyrok i poprzedzającą go decyzję ZUS, nakazując podjęcie wypłaty emerytury U. G. od dnia 1 października 2011 roku. Postępowanie w zakresie zaspokojonym przez ZUS od 22 listopada 2012 roku zostało umorzone, a żądanie odsetek przekazane do rozpoznania organowi rentowemu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te są niezgodne z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji RP.
Uzasadnienie
Trybunał Konstytucyjny uznał, że przepisy te naruszają zasadę ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, ponieważ osoby, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku, w okresie, gdy nie było wymogu rozwiązania stosunku pracy, nie mogą być negatywnie dotknięte zmianami wprowadzonymi później.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uwzględnienie skargi o wznowienie postępowania
Strona wygrywająca
U. G.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| U. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 401 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 412 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
ustawa emerytalna art. 103a
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Zastosowanie przepisu wyłączone wobec osób nabywających prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r. bez konieczności rozwiązania stosunku pracy.
Dz. U. Nr 257, poz. 1726 art. 28
Ustawa o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw
W związku z art. 103a ustawy emerytalnej, w zakresie stosowania do osób nabywających prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r. bez konieczności rozwiązania stosunku pracy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
§ 2 k.p.c. w zw. z art. 412 § 2 k.p.c.
k.p.c. art. 477 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
§ 2 k.p.c.
k.p.c. art. 477 § 10
Kodeks postępowania cywilnego
§ 2 k.p.c.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niezgodność przepisów zawieszających emeryturę z Konstytucją RP (wyrok TK K 2/12). Nabycie prawa do emerytury przed 1 stycznia 2011 r. w okresie, gdy nie było wymogu rozwiązania stosunku pracy.
Godne uwagi sformułowania
zasada ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa nie ma zatem podstaw prawnych do zastosowania wobec skarżącej art. 103 a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, jako przepisu - wobec skarżącej niezgodnego z art. 2 Konstytucji
Skład orzekający
Beata Łapińska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wznowienie postępowania w sprawach emerytalnych w oparciu o wyroki Trybunału Konstytucyjnego, interpretacja przepisów dotyczących zawieszania emerytur."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i orzecznictwa TK sprzed daty wyroku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa pokazuje, jak wyroki Trybunału Konstytucyjnego mogą wpływać na indywidualne losy obywateli i korygować błędy legislacyjne, co jest zawsze interesujące.
“ZUS wstrzymał emeryturę? Wyrok TK może oznaczać zwrot pieniędzy i wznowienie wypłaty!”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VU 127/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 28 maja 2013 roku Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący SSO Beata Łapińska Protokolant sekr. sądowy Karolina Rudecka po rozpoznaniu w dniu 28 maja 2013 roku w Piotrkowie Trybunalskim sprawy ze skargi U. G. o wznowienie postępowania w sprawie VU 1110/11 przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. . na skutek odwołania U. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. . z dnia 27 września 2011 r. sygn. (...) 1. zmienia zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 24 lutego 2012r. w sprawie VU 1110/11 i poprzedzającą go decyzję organu rentowego w ten sposób, że podejmuje wypłatę emerytury U. G. od dnia 1 października 2011 r.; 2. umarza postępowanie w zakresie zaspokojonym tj. podjęcia wypłaty świadczenia za okres od dnia 22 listopada 2012 r.; 3. przekazuje do rozpoznania organowi rentowemu zawarte w skardze żądanie wnioskodawczyni U. G. o prawo do ustawowych odsetek od wyrównania emerytury. Sygn. akt VU 127/13 UZASADNIENIE W dniu 7 lutego 2013 roku wnioskodawczym U. G. wniosła o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Piotrkowie Tryb. z dnia 24 lutego 2012 roku w sprawie VU 1110/11 i zmianę tego wyroku oraz uchylenie decyzji ZUS z dnia 27 września 2011 roku poprzez wypłatę emerytury za okres od 1 października 2011 roku wraz z należnymi odsetkami. Jako podstawę prawną wznowienia skarżąca powołała art. 401 1 k.p.c. oraz wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 roku w sprawie K 2/12, którym orzeczono, że art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) w związku z art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 z późń. zm.), dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z 16 grudnia 2010 roku, w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji RP . ZUS wnosił o oddalenie skargi o wznowienie postępowania. Sąd Okręgowy ustalił co następuje: U. G. była uprawniona do emerytury wcześniejszej począwszy od dnia 1 kwietnia 2009 roku. (dowód: decyzja ZUS z dnia 20 maja 2009 roku k. 29 w aktach ZUS) Decyzją z dnia 13 lipca 2011 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. . przyznał wnioskodawczyni prawo do emerytury w związku z ukończeniem 60 roku życia poczynając od dnia (...) . (dowód: decyzja ZUS z dnia 13 lipca 2011 roku k. 113 w aktach ZUS) Decyzją z dnia 27 września 2011 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. . zawiesił wnioskodawczyni U. G. prawo do emerytury od dnia 1 października 2011 roku. (dowód: ww. decyzja k. 67 w aktach ZUS) Wyrokiem z dnia 24 lutego 2012 roku, wydanym w sprawie VU 1110/11 Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Piotrkowie Tryb. oddalił odwołanie wnioskodawczyni od powyższej decyzji. Od powyższego wyroku strony nie wniosły apelacji, wyrok uprawomocnił się z dniem 23 marca 2012 roku. (dowód: ww. wyrok k. 15 w aktach VU1110/11) Decyzją z dnia 6 lutego 2013 roku ZUS podjął wypłatę emerytury na rzecz wnioskodawczyni od dnia 22 listopada 2012 roku. (dowód: ww. decyzja k. 144 w aktach ZUS) Sąd Okręgowy zważył co następuje: Skarga o wznowienie postępowania podlega uwzględnieniu i prowadzi do zmiany zaskarżonego wyroku oraz uwzględnienia odwołania. Na wstępie wskazać należy, iż ustawodawca od 1 stycznia 1999 roku, zmieniał zasady realizacji prawa do emerytury, gdyż nie był do końca zdecydowany jaka powinna być treść ryzyka emerytalnego. Teoretycznie istnieją dwie możliwości ustalenia treści ryzyka emerytalnego: albo treścią ryzyka jest osiągnięcie określonego przez ustawę wieku emerytalnego, czyli zdarzenia prawnego uzasadniającego realizację prawa do emerytury, niezależnie od dalszego zatrudnienia, albo jest to prawo, do zrealizowania którego konieczne jest odejście z rynku pracy po osiągnięciu określonego wieku emerytalnego. I tak, od 1 stycznia 1999 roku, tj. od wejścia w życie ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) do 30 czerwca 2000 roku do realizacji nabytego prawa do emerytury wystarczyło osiągnięcie wieku emerytalnego. Od 1 lipca 2000 roku do 7 stycznia 2009 roku treścią ryzyka było zaprzestanie pracy, a od 8 stycznia 2009 roku do 31 grudnia 2010 roku ponownie do realizacji prawa wystarczyło osiągnięcie wieku emerytalnego. Od 1 stycznia 2011 roku stan prawny uległ ponownej zmianie. Do powołanej wyżej ustawy o emeryturach i rentach został dodany - przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) - art. 103 a, który stanowił, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. Zgodnie z art. 28 powołanej wyżej ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku do emerytur przyznanych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, tj. przed 1 stycznia 2011 roku przepis art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z FUS stosuje się poczynając od 1 października 2011 roku. Organ rentowy, który wydał będącą w sporze decyzję z dnia 27 września 2011 roku o wstrzymaniu wypłaty emerytury od 1 października 2011 roku zastosował wobec skarżącej obowiązujący wówczas przepis art. 103a ustawy emerytalnej, którym był związany. Organ rentowy nie jest uprawniony do badania zgodności przepisów prawa z Konstytucją . Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 24 lutego 2012 roku w sprawie VU 1110/11, uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Po wydaniu powyższego wyroku stan prawny uległ istotnej zmianie, gdyż w wyroku z dnia 13 listopada 2012 roku w sprawie K 2/12 (Dz. U. 2012/1285) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726 oraz z 201 lr. Nr 291, poz. 1707) w związku z art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227, z 2010r.;Nr 40, poz. 224, Nr 134, poz. 903, Nr 205, poz. 1365, Nr 238, poz. 1578 i Nr 257, poz. 1726, z 201 lr. Nr 75, poz. 398, Nr 149, poz. 887, Nr 168, poz. 1001, Nr 187, poz. 1112 i Nr 205, poz. 1203 oraz z 2012r. poz. 118 i 251), dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z 16 grudnia 2010 roku , w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . Z dniem 22 listopada 2012 roku, tj. z dniem publikacji tego wyroku w Dzienniku Ustaw, art. 103a w związku z art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, został wobec osób, które nabyły prawo do emerytury w reżimie prawnym niewymagającym rozwiązania stosunku pracy uznany za niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji RP . Wyrok ten ma zastosowanie do skarżącej, tj. wyłącza możliwość zastosowania wobec niej art. 103a ustawy emerytalnej, gdyż nabyła ona prawo do emerytury wcześniejszej od dnia 1 kwietnia 2009 roku. Skarżąca mieści się więc w kategorii podmiotów, które nabyły i zrealizowały prawo do emerytury po 8 stycznia 2009 roku a przed 31 grudnia 2010 roku, tj. w okresie, gdy prawo nie wymagało rozwiązania stosunku pracy do realizacji prawa do emerytury, czyli do wypłaty tego świadczenia. Nie ma zatem podstaw prawnych do zastosowania wobec skarżącej art. 103 a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, jako przepisu - wobec skarżącej niezgodnego z art. 2 Konstytucji - co skutkuje koniecznością podjęcia wypłaty zawieszonej emerytury od dnia jej wstrzymania, tj. od 1 października 2011 roku. Z tych wszystkich względów, Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na podstawie art. 412 § 2 k.p.c. w zw. z art. 477 14 § 2 k.p.c. uwzględnił skargę o wznowienie postępowania i podjął wypłatę emerytury na rzecz wnioskodawczym za okres od 1 października 2011 roku. Postępowanie w zakresie zaspokojonym decyzją z dnia 6 lutego 2013 roku (tj. w zakresie w jakim ZUS podjął wypłatę emerytury na rzecz wnioskodawczym od dnia 22 listopada 2012 roku) podlegało natomiast umorzeniu na podstawie art. 477 13 k.p.c , a zawarte w skardze żądanie zasądzenia odsetek od wypłaconego świadczenia podlegało przekazaniu do rozpoznania organowi rentowemu z mocy art. 477 10 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI