VP 1/13
Podsumowanie
Sąd Okręgowy oddalił powództwo pracownika o zapłatę odszkodowania umownego, uznając, że zapis w umowie o pracę nie obejmował sytuacji rozwiązania umowy przez pracownika.
Pracownik dochodził od pracodawcy odszkodowania umownego w wysokości sześciokrotnego wynagrodzenia, powołując się na zapis w umowie o pracę. Pracodawca argumentował, że zapis ten dotyczy wyłącznie sytuacji rozwiązania umowy przez pracodawcę, a nie przez pracownika. Sąd, badając zgodny zamiar stron, uznał, że celem zapisu było zabezpieczenie pracownika na wypadek zwolnienia przez pracodawcę, a nie na wypadek jego własnej rezygnacji.
Powód P. A. domagał się od pozwanego (...) Sp. z o. o. kwoty 95 832 zł tytułem odszkodowania umownego, powołując się na § 2 pkt 7 umowy o pracę, który przewidywał wypłatę odszkodowania w przypadku rozwiązania umowy z przyczyn innych niż określone w art. 52 § 1 Kodeksu pracy. Powód argumentował, że skoro umowa została rozwiązana przez niego samego, a nie z jego winy w rozumieniu art. 52 kp, to odszkodowanie mu się należy. Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa, twierdząc, że zapis umowny jest sprzeczny z zasadami współżycia społecznego i nie obejmuje sytuacji rozwiązania umowy przez pracownika. Sąd, stosując art. 65 § 2 Kodeksu cywilnego, badał zgodny zamiar stron. Ustalono, że celem zapisu było zabezpieczenie pracownika na wypadek rozwiązania umowy przez pracodawcę, zwłaszcza w kontekście rezygnacji powoda z korzystniejszego zatrudnienia. Sąd uznał, że pracodawca nie mógł odpowiadać za działania pracownika niezależne od niego, a odszkodowanie nie przysługuje, gdy szkoda jest rezultatem działań osoby poszkodowanej. W związku z tym powództwo zostało oddalone, a powodowi zasądzono zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zapis ten nie obejmuje sytuacji, gdy umowa została rozwiązana przez pracownika.
Uzasadnienie
Sąd, badając zgodny zamiar stron zgodnie z art. 65 § 2 kc, ustalił, że celem zapisu było zabezpieczenie pracownika na wypadek rozwiązania umowy przez pracodawcę, a nie na wypadek jego własnej rezygnacji. Pracodawca nie mógł bowiem odpowiadać za działania pracownika niezależne od niego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie_powodztwa
Strona wygrywająca
pozwany
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. A. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Sp. z o. o. | spółka | pozwany |
Przepisy (8)
Pomocnicze
k.c. art. 65 § § 2
Kodeks cywilny
W umowach należy badać zgodny zamiar stron i cel umowy, a nie opierać się na jej dosłownym brzmieniu.
k.c. art. 58
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego jest nieważna.
k.c. art. 93 § § 2
Kodeks cywilny
Dotyczy sytuacji, gdy czynność prawna została dokonana w celu obejścia przepisów.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność deliktowa za szkodę wyrządzoną czynem niedozwolonym.
k.p. art. 30 § § 1 pkt 2
Kodeks pracy
Rozwiązanie umowy o pracę przez pracownika.
k.p. art. 52 § § 1
Kodeks pracy
Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zapis umowny o odszkodowaniu dotyczy sytuacji rozwiązania umowy przez pracodawcę, a nie przez pracownika. Celem zapisu było zabezpieczenie pracownika na wypadek zwolnienia przez pracodawcę, a nie na wypadek jego własnej rezygnacji. Interpretacja zapisu przez powoda jest sprzeczna z zasadami logicznego rozumowania i zdrowym rozsądkiem. Odszkodowanie nie przysługuje, gdy szkoda jest rezultatem działań osoby poszkodowanej.
Odrzucone argumenty
Odszkodowanie umowne przysługuje pracownikowi niezależnie od tego, kto rozwiązał umowę o pracę, o ile nie nastąpiło to z przyczyn określonych w art. 52 § 1 Kodeksu pracy.
Godne uwagi sformułowania
W umowach należy raczej badać jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. Strona pozwana nie mogła bowiem brać odpowiedzialności (poprzez wypłatę odszkodowania) za działania samego powoda – zupełnie od niej niezależne. W przypadku kiedy szkoda jest rezultatem wyłącznie działań osoby poszkodowanej odszkodowanie nie przysługuje. Wykładnia jej § 2 ust. 7 dokonywana w pozwie i ostatecznie w toku sprawy przez powoda nie zasługuje na aprobatę jako dokonana wyłącznie celem próby uzyskania nienależnego odszkodowania.
Skład orzekający
Jacek Wilga
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja klauzul umownych w umowach o pracę, badanie zgodnego zamiaru stron, zasady odpowiedzialności odszkodowawczej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawarcia umowy o pracę i konkretnego zapisu umownego. Interpretacja oparta na okolicznościach faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne formułowanie zapisów umownych i jak sąd bada zgodny zamiar stron, nawet jeśli dosłowne brzmienie umowy sugeruje coś innego. Jest to ciekawy przykład z prawa pracy.
“Czy pracownik może wyłudzić odszkodowanie, samemu zwalniając się z pracy? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 95 832 PLN
Sektor
praca
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt VP 1/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 marca 2013 roku Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Legnicy w składzie: Przewodniczący: SSO Jacek Wilga Protokolant : Katarzyna Gajewska po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2013 r. w Legnicy sprawy z powództwa P. A. przeciwko (...) Sp. z o. o. o zapłatę I. powództwo oddala, II. zasądza od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 2700 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego. UZASADNIENIE Powód P. A. wniósł o zasądzenie od pozwanego (...) sp. z o. o. w D. kwoty 95 832 zł tytułem odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę. W uzasadnieniu pozwu podniósł, iż zgodnie z § 2 pkt 7 umowy o pracę pracodawca zobowiązany jest do wypłaty pracownikowi odszkodowania umownego w wysokości sześciokrotnego miesięcznego wynagrodzenia w części stałej, w przypadku rozwiązania umowy o pracę z innych przyczyn niż określone w art. 52 § 1 Kodeksu pracy . W przedmiotowej sprawie stosunek pracy ustał na podstawie art. 30 § 1 pkt 2 Kodeksu pracy tj. w drodze wypowiedzenia umowy przez pracownika, wobec czego nie została zrealizowana negatywna przesłanka w postaci rozwiązania stosunku pracy przez pracodawcę z winy pracownika, która wyłączałaby uprawnienie powoda do wypłaty mu odszkodowania w dochodzonej kwocie. Strona pozwana (...) sp. z o. o. w D. w odpowiedzi na pozew wniosła o oddalenie powództwa. Twierdziła, iż warunek wypłaty odszkodowania przewidzianego z treści § 2 pkt 7 umowy o pracę powoda został wprowadzony niezgodnie z obowiązującymi przepisami kodeksu pracy . Umowa mająca w sobie czynność prawną sprzeczną z zasadami współżycia społecznego nie jest z mocy prawa ważna ( art. 58 kc ). To powód dążył do rozwiązania umowy o pracę i to wyłącznie po to aby otrzymać odszkodowanie co odpowiada sytuacji przewidzianej przepisem art. 93 § 2 kc. Nie takie zaś cele przyświecały pracodawcy powoda gdy zawierał z nim umowę o pracę niezgodną z kodeksem pracy i zasadami współżycia społecznego. Sąd ustalił następujący stan faktyczny. Powód podjął zatrudnienie u strony pozwanej od 1 stycznia 2006 roku. Umowa o pracę została rozwiązana z dniem 31.12.2012 roku za wypowiedzeniem dokonanym przez powoda (niesporne). Przed zatrudnieniem u strony pozwanej powód miał atrakcyjne zatrudnienie w innej konkurencyjnej firmie. Strona pozwana zaproponowała powodowi nawiązanie stosunku pracy. Zaproponowane warunki były korzystniejsze niż warunki dotychczasowej umowy o pracę powoda. Powód zdecydował się je przyjąć. W umowie przewidziano m. in. wyższe niż w kp odszkodowanie w przypadku rozwiązania umowy o pracę przez pracodawcę. d: przesłuchanie powoda (zapis 9 minut 25 sekund 11 minut 30 sekund) d: przesłuchanie strony pozwanej (zapis 22 minuta) Zawierając umowę o pracę jej strony dążyły wspólnie do zabezpieczenia interesu powoda na wypadek jej rozwiązania przez stronę pozwaną. d: przesłuchanie pozwanego (zapis 21 minuta) W łączącej umowie o pracę znalazł się zapis § 2 ust. 7 o treści: Pracodawca jest świadom, iż Pracownik aby podjąć zatrudnienie u Pracodawcy, rozwiąże korzystną dla siebie umowę o pracę z dotychczasowym pracodawcą. Biorąc powyższe pod uwagę, w przypadku rozwiązania umowy o pracę z innych przyczyn, niż określone w art. 52 § 1 Kodeksu Pracy , Pracodawca wypłaci Pracownikowi odszkodowanie umowne w wysokości sześciokrotnego miesięcznego wynagrodzenia w części stałej. Sześciokrotne stałe wynagrodzenie powoda osiągnięte u strony pozwanej wyniosło 95 832 zł (niesporne). Sąd Okręgowy zważył. Powództwo nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie strony pozostały w sporze co do faktycznej normatywnej treści zapisu § 2 pkt 7 umowy o pracę z dnia 1 stycznia 2006 roku. Ten fragment umowy otrzymał następującą formę: Pracodawca jest świadom, iż Pracownik aby podjąć zatrudnienie u Pracodawcy, rozwiąże korzystną dla siebie umowę o pracę z dotychczasowym pracodawcą. Biorąc powyższe pod uwagę, w przypadku rozwiązania umowy o pracę z innych przyczyn, niż określone w art. 52 § 1 Kodeksu Pracy , Pracodawca wypłaci Pracownikowi odszkodowanie umowne w wysokości sześciokrotnego miesięcznego wynagrodzenia w części stałej. W toku sprawy powód interpretował go w ten sposób, iż skoro do rozwiązania umowy o pracę nie doszło z przyczyn uzasadniających zastosowanie art. 52 § 1 kp to przysługuje mu prawa do przewidzianego w nim odszkodowania w wysokości 6 miesięcznego wynagrodzenia za pracę w części stałej. Strona pozwana twierdziła natomiast, iż prawo do odszkodowania uzależnione było dodatkowo od tego aby rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło przez pracodawcę. Strony pozostały więc w sporze co do faktycznej treści zawartej umowy o pracę. Zgodnie z art. 65 § 2 kc w umowach należy raczej badać jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. Przepis ten ma zastosowanie również do oceny umowy o pracę łączącej strony do dnia 31 grudnia 2012 roku ( art. 300 kp ). Cel i zamiar jaki przyświecał stronom przyjmującym regulację § 2 pkt 7 umowy z dnia 1 stycznia 2006 roku strony umowy przynajmniej częściowo zapisały w jej treści. Wynika z niej świadomość strony pozwanej konieczności zabezpieczenia w większym niż przewidują ogólne przepisy prawa pracy stopniu interesu powoda w zakresie ochrony trwałości zawartej umowy o pracę. Powód bowiem, pozostając w zatrudnieniu na korzystnych warunkach, rezygnował z niego celem podjęcia pracy u strony pozwanej. Dążył z tego powodu do uniknięcia sytuacji, w której po dobrowolnej rezygnacji z dotychczasowego zatrudnienia mógłby utracić również zatrudnienie u strony pozwanej na skutek jej działań i pozostać tym samym bez dochodów. Zabezpieczeniu interesu powoda miał służyć przewidziany w § 2 ust. 7 umowy obowiązek wypłacenia powodowi odszkodowania w sytuacji rozwiązania umowy o pracę (z innych przyczyn niż przewidziane w art. 52 § 1 kp ). Konieczność wypłaty takiego odszkodowania miała z jednej strony powstrzymywać stronę pozwaną przed rozwiązaniem umowy a z drugiej odszkodowanie, w sytuacji jej rozwiązania, zabezpieczać miało potrzeby powoda, dając mu czas na poszukiwanie pracy. Strony nie przewidywały przy zawarciu umowy obowiązku wypłaty odszkodowania przez stronę pozwaną w przypadku rozwiązania umowy o pracę przez powoda. W tym zakresie Sąd dał wiarę twierdzeniom strony pozwanej. W ocenie Sądu są one logiczne i uzasadnione okolicznościami, w których doszło do zawarcia umowy. W tym czasie nie rozważano jej rozwiązania przez powoda, a szczególnie na warunkach podnoszonych przez niego w toku sprawy. Sam powód słuchany w charakterze strony początkowo twierdził, iż umowę uważał za korzystną m.in. z tego powodu, iż przewidywała odszkodowanie w przypadku rozwiązania umowy przez pracodawcę. Dopiero później na pytanie pełnomocnika strony pozwanej wskazywał, iż odszkodowanie to, w jego opinii przysługuje mu zarówno wtedy, gdy pracodawca rozwiązywał stosunek pracy jak i wtedy, gdy powód sam się zwolnił. Takie rozumienie zapisu § 2 ust. 7 umowy nie jest uprawnione. Kłóci się z zasadami logicznego rozumowania oraz zdrowym rozsądkiem, którym strony niewątpliwie strony kierowały się zawierając umowę w dniu 1.01.2006 roku. Strona pozwana nie mogła bowiem brać odpowiedzialności (poprzez wypłatę odszkodowania) za działania samego powoda – zupełnie od niej niezależne. Odszkodowanie zarówno na gruncie odpowiedzialności kontraktowej ( art. 471 kc ) jak i deliktowej ( art. 415 kc ) jest świadczeniem mającym stanowić rekompensatę szkody. Zobowiązanym do jego zapłaty jest z reguły podmiot, którego działania lub zaniechania spowodowały jej powstanie. W przypadku kiedy szkoda jest rezultatem wyłącznie działań osoby poszkodowanej odszkodowanie nie przysługuje. Powód niewątpliwie nie był zobowiązany do pracy u strony pozwanej przez bliżej nieokreślony okres bez swojej woli. Mógł w każdej chwili wypowiedzieć łączącą strony umowę o pracę korzystając z wolności pracy. Korzystanie ze swojego prawa przez powoda w tym zakresie nie może być jednak powiązane z obowiązkiem strony pozwanej wypłaty odszkodowania. Obowiązek taki nie wynika ani z ogólnie obowiązujących przepisów prawa, ani z zawartej przez strony umowy. Wykładnia jej § 2 ust. 7 dokonywana w pozwie i ostatecznie w toku sprawy przez powoda nie zasługuje na aprobatę w świetle uwag poczynionych wyżej jako dokonana wyłącznie celem próby uzyskania nienależnego odszkodowania. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy powództwo jako nieuzasadnione oddalił. O kosztach orzekł na podstawie art. 98 kpc i § 6 pkt 6, § 11 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę