VIII U 813/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWnioskodawca, emeryt zamieszkujący od 2018 roku we Włoszech, odwołał się od dwóch decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS). Pierwsza decyzja dotyczyła waloryzacji emerytury od 1 marca 2022 r., a druga przyznania dodatkowego rocznego świadczenia pieniężnego. W obu przypadkach ZUS potrącił składkę na ubezpieczenie zdrowotne, mimo że wnioskodawca przeniósł swoje centrum interesów życiowych do Włoch i tam się rozlicza. Wnioskodawca kwestionował zasadność potrącania tej składki, argumentując, że nie podlega już polskiemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. ZUS w odpowiedzi na odwołania podtrzymał swoje stanowisko, wskazując, że zaprzestanie potrącania składki zdrowotnej mogłoby nastąpić wyłącznie na podstawie decyzji Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ), a takiej decyzji nie wydano, mimo powiadomienia NFZ przez ZUS o zmianie miejsca zamieszkania wnioskodawcy. Sprawy zostały połączone do wspólnego rozpoznania. Sąd Okręgowy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, oddalił oba odwołania. Sąd uznał, że kluczowe znaczenie ma brak decyzji NFZ o wyłączeniu wnioskodawcy z ubezpieczenia zdrowotnego. Podkreślono, że ustalanie podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu leży w kompetencji NFZ, a ZUS jedynie nalicza i pobiera składki. Ponieważ NFZ nie wydał decyzji o wyłączeniu wnioskodawcy z ubezpieczenia, a wnioskodawca nadal figuruje w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych, sąd uznał, że ZUS prawidłowo potrącał składkę zdrowotną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie potrącania składki zdrowotnej przez ZUS od emeryta zamieszkującego za granicą w sytuacji braku decyzji NFZ o wyłączeniu z ubezpieczenia.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku decyzji NFZ. Może być odmienne, gdyby taka decyzja została wydana.
Zagadnienia prawne (1)
Czy ZUS prawidłowo potrąca składkę na ubezpieczenie zdrowotne od emerytury i dodatkowego świadczenia pieniężnego, jeśli emeryt zamieszkuje za granicą, ale nie ma decyzji NFZ o wyłączeniu z ubezpieczenia zdrowotnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ZUS prawidłowo potrąca składkę na ubezpieczenie zdrowotne, ponieważ brak jest decyzji Narodowego Funduszu Zdrowia o wyłączeniu wnioskodawcy z ubezpieczenia zdrowotnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustalanie podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu leży w kompetencji NFZ, a ZUS jedynie nalicza i pobiera składki. Brak decyzji NFZ o wyłączeniu z ubezpieczenia oznacza, że wnioskodawca nadal podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu w Polsce, a ZUS ma obowiązek potrącania składki.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. | instytucja | pozwany |
Przepisy (18)
Główne
ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 46 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 83 § 1 pkt 3
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 66 § 16
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 79 § 1 i 2
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 81 § 8
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 72 § 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 75 § 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 85 § 9
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych art. 68 § 1 pkt 1c
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 109 § 1
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 109 § 2
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Pomocnicze
ustawa o emeryturach i rentach art. 88 § 1-4
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa o emeryturach i rentach art. 89 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa o emeryturach i rentach art. 93 § 1
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
ustawa o dodatkowym rocznym świadczeniu art. 2
Ustawa o kolejnym w 2021 r. dodatkowym rocznym świadczeniu pieniężnym dla emerytów i rencistów
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 109 § 5
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
k.p.c. art. 148 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 477 § 14 §1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak decyzji NFZ o wyłączeniu wnioskodawcy z ubezpieczenia zdrowotnego uzasadnia dalsze potrącanie składki przez ZUS. • Ustalanie podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu leży w kompetencji NFZ, a ZUS pełni rolę wtórną w zakresie naliczania i poboru składek. • Wnioskodawca nadal figuruje w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych jako osoba zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego.
Odrzucone argumenty
Emeryt zamieszkujący za granicą nie podlega polskiemu ubezpieczeniu zdrowotnemu i składka nie powinna być potrącana.
Godne uwagi sformułowania
Sąd rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 148 1 k.p.c. • W przypadku, gdy głosy stron miałyby się ograniczyć tylko do powtórzenia argumentacji zawartej w pismach procesowych, to wyznaczanie rozprawy tylko w tym celu nie wydaje się uzasadnione. • Spór sprowadza się wyłącznie do rozstrzygnięcia kwestii, czy w przypadku wnioskodawcy zamieszkującego we W. a nie w Polsce, ZUS w obu w/w zaskarżonych decyzjach prawidłowo od objętych tymi decyzjami świadczeń pobrał składkę na ubezpieczenie zdrowotne. • Ustalanie podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu podlega wyłącznie orzecznictwu NFZ. ZUS pełni tu niejako wtórną rolę. • Decyzja dyrektora właściwego oddziału NFZ dotycząca rozstrzygnięcia o stanie prawnym odwołującego w przedmiocie ustalenia jego podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu, będzie miała pierwotne znaczenie dla kwestii wtórnej samego naliczania i rozliczania składek na ubezpieczenie zdrowotne przez ZUS.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie potrącania składki zdrowotnej przez ZUS od emeryta zamieszkującego za granicą w sytuacji braku decyzji NFZ o wyłączeniu z ubezpieczenia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku decyzji NFZ. Może być odmienne, gdyby taka decyzja została wydana.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w ubezpieczeniach społecznych i zdrowotnych, ponieważ wyjaśnia podział kompetencji między ZUS a NFZ w kontekście składek zdrowotnych dla emerytów mieszkających za granicą.
“Emeryt mieszka we Włoszech, a ZUS nadal potrąca mu składkę zdrowotną. Czy to legalne?”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.