VIII U 745/11
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, oddalając odwołanie rolnika od decyzji KRUS o obowiązku opłacenia dodatkowej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe, uznając, że jego gospodarstwo rolne przekroczyło dopuszczalny próg powierzchniowy.
Rolnik D. K. odwołał się od decyzji KRUS nakładającej na niego obowiązek opłacenia dodatkowej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego o powierzchni przekraczającej 150 ha przeliczeniowych. Sąd Okręgowy uwzględnił odwołanie, uznając, że grunty dzierżawione i współwłasne nie wchodzą w całości do gospodarstwa rolnika. Sąd Apelacyjny zmienił ten wyrok, oddalając odwołanie, ponieważ uznał, że przy umowie dzierżawy bez podziału gospodarstwa, każdy współwłaściciel lub współposiadacz odpowiada za całość powierzchni, co skutkuje przekroczeniem progu 150 ha przeliczeniowych i obowiązkiem opłacenia dodatkowej składki.
Sprawa dotyczyła odwołania D. K. od decyzji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) nakładającej na niego obowiązek opłacenia dodatkowej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe za jego małżonkę L. K. w okresie od czerwca 2009 r. do marca 2011 r. w kwocie 4.124 zł. Rolnik argumentował, że jego gospodarstwo rolne, po uwzględnieniu gruntów dzierżawionych i współwłasnych, nie przekraczało dopuszczalnych limitów 100 ha fizycznych i 150 ha przeliczeniowych, co zwalniało go z obowiązku opłacania dodatkowej składki. Sąd Okręgowy we Wrocławiu przychylił się do tego stanowiska, uznając, że do obliczenia obszaru gospodarstwa rolnego wlicza się jedynie grunty wchodzące w jego skład, a grunty objęte wspólnością ułamkową oraz współposiadanie prawa dzierżawy nie wchodzą w skład gospodarstwa D. K. w całości. KRUS złożył apelację, zarzucając naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 17 ust. 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, i błędne przyjęcie przy ustalaniu powierzchni gospodarstwa rolnego udziału we współwłasności oraz współposiadania z tytułu umowy dzierżawy. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu uznał apelację za uzasadnioną. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami, w przypadku własności lub dzierżawy gruntów przysługujących kilku osobom, każda z tych osób uczestniczy w prowadzeniu działalności rolniczej i jest zobowiązana do opłacenia składki od całej powierzchni. Kluczowe znaczenie miała umowa dzierżawy nieruchomości rolnej zawarta między Agencją Nieruchomości Rolnych a kilkoma osobami, w tym D. K., w której nie dokonano podziału gospodarstwa ani nie określono sposobu jego użytkowania. W związku z tym, Sąd Apelacyjny uznał, że stanowisko Sądu Okręgowego było błędne i że gospodarstwo rolne wnioskodawcy przekroczyło dopuszczalny obszar użytków rolnych powyżej 100 ha przeliczeniowych, a od czerwca 2010 r. nawet 150 ha przeliczeniowych. W konsekwencji, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie D. K., tym samym potwierdzając obowiązek opłacenia dodatkowej składki.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, grunty dzierżawione i będące we współwłasności, w których rolnik posiada jedynie udział, wliczają się w całości do powierzchni jego gospodarstwa rolnego, jeśli umowa dzierżawy nie dokonuje podziału gospodarstwa i nie określa sposobu jego użytkowania, a każda osoba uczestnicząca w prowadzeniu działalności rolniczej odpowiada za całość powierzchni.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że przy umowie dzierżawy zawartej między kilkoma osobami, bez podziału gospodarstwa, każdy z dzierżawców odpowiada za całość powierzchni. Tym samym, powierzchnia gospodarstwa rolnego wnioskodawcy przekroczyła dopuszczalny próg 150 ha przeliczeniowych, co skutkuje obowiązkiem opłacenia dodatkowej składki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana wyroku i oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny we W.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny we W. | instytucja | organ rentowy |
| L. K. | osoba_fizyczna | zainteresowana |
Przepisy (2)
Główne
u.u.s.r. art. 17 § ust. 4
Ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników
W brzmieniu obowiązującym od 1 października 2009 r., rolnik, którego gospodarstwo rolne obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 50 ha przeliczeniowych, opłaca dodatkową składkę miesięczną w zależności od wielkości gospodarstwa.
Pomocnicze
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przy umowie dzierżawy bez podziału gospodarstwa, każdy dzierżawca odpowiada za całość powierzchni. Powierzchnia gospodarstwa rolnego wnioskodawcy przekroczyła 150 ha przeliczeniowych, co skutkuje obowiązkiem opłacenia dodatkowej składki.
Odrzucone argumenty
Grunty dzierżawione i współwłasne nie wchodzą w całości do gospodarstwa rolnego wnioskodawcy, co powoduje, że jego gospodarstwo nie przekracza limitu 150 ha przeliczeniowych.
Godne uwagi sformułowania
Przy ustalaniu podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników domniemywa się, że właściciel lub dzierżawca gruntów prowadzi działalność rolniczą. Jeżeli własność lub dzierżawa przysługuje kilku osobom, każda z tych osób uczestniczy w prowadzeniu działalności rolniczej. Oznacza to, że każda z tych osób będzie zobowiązana do opłacenia składki od całej powierzchni.
Skład orzekający
Maria Pietkun
przewodniczący
Irena Różańska-Dorosz
sędzia
Janina Cieślikowska
sędzia (sprawozdawca)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wliczania gruntów dzierżawionych i współwłasnych do powierzchni gospodarstwa rolnego przy ustalaniu obowiązku opłacania dodatkowej składki na ubezpieczenie społeczne rolników."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podziału gospodarstwa w umowie dzierżawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu ubezpieczenia społecznego rolników i interpretacji przepisów dotyczących powierzchni gospodarstwa rolnego, co jest istotne dla wielu osób prowadzących działalność rolniczą.
“Czy dzierżawione grunty powiększają Twoje gospodarstwo rolne i obowiązek opłacania dodatkowych składek? Sprawdź, co mówi prawo.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III A Ua 28/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 marca 2012 r. Sąd Apelacyjny we Wrocławiu Wydział III Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSA Maria Pietkun Sędziowie: SSA Irena Różańska-Dorosz SSA Janina Cieślikowska (spr.) Protokolant: Karolina Sycz po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2012 r. we Wrocławiu sprawy z wniosku D. K. przeciwko Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny we W. przy udziale zainteresowanej L. K. o wysokość składki dodatkowej na skutek apelacji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny we W. od wyroku Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 27 września 2011 r. sygn. akt VIII U 745/11 zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że odwołanie oddala. UZASADNIENIE Wnioskodawca D. K. złożył odwołanie od decyzji Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego Oddział Regionalny we W. z dnia 23 marca 2011 r. stwierdzającej obowiązek opłacania dodatkowej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe za L. K. w okresie od 1 czerwca 2009 r. do 31 marca 2011 r. w łącznej kwocie 4.124 zł. Wyrokiem z dnia 27 września 2011 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że nie obciążył wnioskodawcy obowiązkiem opłacenia dodatkowej składki. Rozstrzygniecie to Sąd oparł o następująco ustalony stan faktyczny: Wnioskodawca na dzień 1 października 2009 r. zgłosił do opodatkowania w gminie Ż. grunty rolne: - z tytułu własności - 6,2985 ha przeliczeniowych oraz 16,3835 ha przeliczeniowych od dnia 1 czerwca 2010 r. do nadal, - z tytułu współwłasności małżeńskiej z L. K. 1,3289 ha przeliczeniowych od dnia 1 października 2009 r. do nadal, - z tytułu dzierżawy gruntów 8,2683 ha przeliczeniowych od 1 stycznia 2011 r. do nadal, - z tytułu współwłasności z A. B. oraz P. K. 0,1275 ha przeliczeniowego od 1 stycznia 2009 r. do nadal, - z tytułu współposiadania dzierżawy z A. K. , E. W. oraz W. W. 31,6651 ha przeliczeniowego od 1 października 2009r. do nadal. Na dzień 1 października 2009 r. wnioskodawca zgłosił do opodatkowania w gminie K. grunty rolne o powierzchni 7,3915 ha przeliczeniowych (własność) oraz w gminie (...) ,2937 ha przeliczeniowych (własność). W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy uznał odwołanie za uzasadnione. Po właściwym wyliczeniu powierzchni przeliczeniowych gospodarstwo rolne wnioskodawcy nie przekroczyło 100 ha fizycznych oraz 150 ha przeliczeniowych. Do obliczenia obszaru przeliczeniowego, w myśl przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników wlicza się jedynie grunty wchodzące w skład gospodarstwa rolnego ubezpieczonego. Grunty rolne objęte wspólnością ułamkową oraz współposiadanie prawa dzierżawy nie wchodzą w skład gospodarstwa rolnego D. K. . Tym samym wnioskodawca nie miał obowiązku opłacenia dodatkowej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe. Apelację od wyroku Sądu Okręgowego złożył organ rentowy, zarzucając naruszenie prawa materialnego – art. 17 ust. 4 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników poprzez zwolnienie wnioskodawcy z obowiązku opłacenia dodatkowej składki na ubezpieczenie społeczne emerytalno-rentowe za okres od 1 października 2009 r. do 31 marca 2011 r. oraz błędne przyjęcie przy ustalaniu powierzchni gospodarstwa rolnego ułamkowego udziału we współwłasności oraz współposiadania z tytułu umowy dzierżawy. Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę wyroku i oddalenie odwołania, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Apelacyjny zważył, co następuje: Apelacja organu rentowego jest uzasadniona. Zgodnie z dyspozycją art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (tekst jednolity: Dz.U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291 z późn. zm.), w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2009 r., rolnik, którego gospodarstwo rolne obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 50 ha przeliczeniowych, opłaca dodatkową składkę miesięczną w wysokości: 1) 12% emerytury podstawowej - w przypadku, gdy gospodarstwo rolne obejmuje obszar użytków rolnych do 100 ha przeliczeniowych; 2) 24% emerytury podstawowej - w przypadku, gdy gospodarstwo rolne obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 100 ha przeliczeniowych do 150 ha przeliczeniowych; 3) 36% emerytury podstawowej - w przypadku, gdy gospodarstwo rolne obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 150 ha przeliczeniowych do 300 ha przeliczeniowych; 4) 48% emerytury podstawowej - w przypadku gdy gospodarstwo rolne obejmuje obszar użytków rolnych powyżej 300 ha przeliczeniowych. Spór w sprawie związany był z koniecznością opłacenia przez wnioskodawcę dodatkowej składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego o powierzchni przekraczającej 150 ha przeliczeniowych. Sąd Okręgowy uznał zasadność odwołania wnioskodawcy uznając, iż wliczeniu do obszaru gospodarstwa rolnego wnioskodawcy podlega jedynie udział (1/4) w powierzchni dzierżawionego od Agencji Nieruchomości Rolnej gruntu oraz ¼ udziału we wspólnym gruncie, a tym samym powierzchnia gospodarstwa rolnego wnioskodawcy nie przekracza 150 ha przeliczeniowych. Trafnie zarzuca organ rentowy, iż stanowisko Sądu Okręgowego jest błędne. Przy ustalaniu podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników domniemywa się, że właściciel lub dzierżawca gruntów prowadzi działalność rolniczą. Jeżeli własność lub dzierżawa przysługuje kilku osobom, każda z tych osób uczestniczy w prowadzeniu działalności rolniczej. Oznacza to, że każda z tych osób będzie zobowiązana do opłacenia składki od całej powierzchni. Znaczący dla rozstrzygnięcia niniejszego sporu jest przedmiot umowy Nr (...) dzierżawy nieruchomości rolnej zawartej w dniu 08.02.2006 r. we W. pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych a W. W. , E. W. , P. K. , D. K. . W umowie tej nie dokonano podziału gospodarstwa, nie określono sposobu użytkowania nieruchomości. Stąd też wadliwe jest stanowisko Sądu Apelacyjnego, że udział w wydzierżawionym gospodarstwie wnioskodawcy wynosi ¼, co przekłada się na nieprawidłowe wyliczenie ha przeliczeniowych. Dlatego też uznać należy, że strona pozwana w sposób prawidłowy zobowiązała wnioskodawcę do opłacenia dodatkowej miesięcznej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe za małżonkę L. K. w zaskarżonej decyzji. Brak jest zatem podstaw do wliczenia jedynie udziałów wymienionych gruntów do gospodarstwa rolnego wnioskodawcy. Należy zatem uznać, iż gospodarstwo rolne wnioskodawcy w okresie od 1 października 2009 r. obejmowało obszar użytków rolnych powyżej 100 ha przeliczeniowych, a od dnia 1 czerwca 2010 r. - 150 ha przeliczeniowych, a tym samym wnioskodawca jest zobowiązany do opłacenia dodatkowej składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe odpowiednio w wysokości 24% i 36% emerytury podstawowej. Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny na podstawie art. 386 § 1 kpc zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że odwołanie od zaskarżonej decyzji oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI