VIII U 564/19

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2019-10-18
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSprzeliczeniezarobkinadgodzinydeputat węglowyubezpieczenia społeczneprawo pracy

Sąd Okręgowy w Gliwicach przyznał ubezpieczonemu prawo do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem jego rzeczywistych zarobków z lat 1978-1979, które były wyższe niż przyjęte przez ZUS.

Ubezpieczony S. P. odwołał się od decyzji ZUS dotyczącej przeliczenia jego emerytury, domagając się uwzględnienia rzeczywistych wynagrodzeń z lat 1978-1979. ZUS przyjął wynagrodzenie minimalne, gdyż ubezpieczony nie przedłożył odpowiednich zaświadczeń. Sąd, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił faktyczne zarobki ubezpieczonego, uwzględniając pracę w nadgodzinach oraz deputat węglowy. W konsekwencji sąd zmienił decyzję ZUS, przyznając prawo do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem wyższych dochodów.

Decyzją z dnia 12 lutego 2019 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. przeliczył ubezpieczonemu S. P. wysokość emerytury od 1 grudnia 2018 roku, przyjmując do podstawy wymiaru składek przeciętną podstawę wymiaru z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia od 1978 do 1997 roku. Organ rentowy z urzędu uwzględnił minimalne wynagrodzenie za lata 1978 i 1979. Ubezpieczony wniósł odwołanie, domagając się uwzględnienia jego rzeczywistych wynagrodzeń z tych lat. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po analizie dowodów, w tym dokumentów z akt organu rentowego, akt osobowych, zeznań świadków oraz przesłuchania stron, ustalił, że w latach 1978-1979 ubezpieczony uzyskał roczne wynagrodzenie w kwocie 42.764,04 zł. Sąd uwzględnił pracę w nadgodzinach (średnio 10 godzin dziennie, co dawało 250 godzin miesięcznie) oraz prawo do deputatu węglowego (8 ton rocznie, co przekładało się na 366,67 zł miesięcznie). Przyjął stawkę godzinową wynikającą z umowy o pracę (8,50 zł + 3 zł dodatku funkcyjnego = 11,50 zł). Na tej podstawie obliczył miesięczne wynagrodzenie na 3.563,67 zł, co daje rocznie 42.764,04 zł. Sąd uznał, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie i zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając ubezpieczonemu prawo do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem ustalonych dochodów, począwszy od 1 grudnia 2018 roku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, należy uwzględnić rzeczywiste wynagrodzenia, jeśli zostaną udowodnione w postępowaniu sądowym.

Uzasadnienie

Sąd ustalił, że ubezpieczony pracował w nadgodzinach i miał prawo do deputatu węglowego, co znacząco podnosiło jego rzeczywiste dochody w latach 1978-1979. Dowody zgromadzone w sprawie pozwoliły na precyzyjne ustalenie tych dochodów, co uzasadnia przeliczenie emerytury na korzystniejszych warunkach dla ubezpieczonego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana zaskarżonej decyzji

Strona wygrywająca

S. P.

Strony

NazwaTypRola
S. P.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

u.e.r.f.u.s. art. 111 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Przepis ten umożliwia ponowne obliczenie wysokości emerytury od podstawy wymiaru ustalonej na podstawie przepisów prawa polskiego, z wybranych 20 lat kalendarzowych poprzedzających rok zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie świadczenia, jeśli wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477¹⁴ § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ten stanowi podstawę do zmiany zaskarżonej decyzji przez sąd.

r.m.p.i.p.s. art. 31

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe

Określa liczbę dni roboczych w miesiącu przed i po 1 stycznia 1981 roku, co ma znaczenie przy obliczaniu czasu pracy i wynagrodzenia.

u.z.p.p.w. art. 27

Układ Zbiorowy Pracy dla Przemysłu Węglowego

Określa warunki zatrudnienia, w tym prawo do deputatu węglowego dla pracowników utrzymujących rodzinę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ubezpieczony udowodnił swoje rzeczywiste wynagrodzenia z lat 1978-1979, w tym wynagrodzenie za nadgodziny i deputat węglowy. Sąd prawidłowo ustalił normatywny czas pracy oraz czas pracy w godzinach nadliczbowych. Sąd prawidłowo obliczył wynagrodzenie miesięczne i roczne, uwzględniając wszystkie składniki.

Odrzucone argumenty

Argumentacja ZUS oparta na przyjęciu minimalnego wynagrodzenia za lata 1978-1979 bez uwzględnienia rzeczywistych dochodów.

Godne uwagi sformułowania

Praca kierowcy autobusu wiązała się z licznymi nadgodzinami ponieważ kierowca dowoził pracowników do zakładów pracy. Wynagrodzenie roczne to 42.764,04 zł ( 3563,67 zł x 12 miesięcy = 42.764,04 zł).

Skład orzekający

Patrycja Bogacińska-Piątek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie rzeczywistych dochodów z okresu PRL na potrzeby przeliczenia emerytury, zwłaszcza w przypadku pracy w nadgodzinach i dodatkowych świadczeń (np. deputat węglowy)."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego okresu i rodzaju świadczeń, wymaga udowodnienia rzeczywistych zarobków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie swoich rzeczywistych zarobków z przeszłości, zwłaszcza z okresu PRL, dla uzyskania wyższej emerytury. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa pracy i ubezpieczeń społecznych.

Jak udowodnić zarobki z PRL, by dostać wyższą emeryturę? Sąd przyznał rację ubezpieczonemu.

0

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 564/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 października 2019 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek Protokolant Iwona Sławińska po rozpoznaniu w dniu 4 października 2019 r. w Gliwicach sprawy S. P. ( P. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o wysokość emerytury na skutek odwołania S. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 12 lutego 2019 r. nr (...) zmienia zaskarżoną decyzję częściowo w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu S. P. prawo do przeliczenia emerytury z uwzględnieniem, że jego dochód stanowiący podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne wyniósł: a) w 1978 roku 42.764,04 zł (czterdzieści dwa tysiące siedemset sześćdziesiąt cztery złote 4/100), b) w 1979 roku 42.764,04 zł (czterdzieści dwa tysiące siedemset sześćdziesiąt cztery złote 4/100) począwszy od 1 grudnia 2018 roku. (-) sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek Sygn. akt VIII U 564/19 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 12 lutego 2019 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. przeliczył ubezpieczonemu S. P. wysokość emerytury od 1 grudnia 2018 roku. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury przyjęto przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia od 1978 roku do 1997 roku. WWPW wyniósł 92,40%. Organ rentowy wskazał, że dokonał ponownego przeliczenia podstawy wymiaru z uwzględnieniem z urzędu minimalnego wynagrodzenia za lata 1978 i 1979. Ubezpieczony w odwołaniu od powyższej decyzji wniósł o jej zmianę i uwzględnienie do obliczenia wysokości emerytury jego rzeczywistych wynagrodzeń za lata 1978 i 1979. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o oddalenie odwołania i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: S. P. w okresie od 6 czerwca 1977 roku do 31 maja 1991 roku był zatrudniony w (...) Przedsiębiorstwie (...) jako kierowca. W latach 1978-1979 wykonywał pracę kierowcy autobusu w bazie B. , a następnie przeszedł na bazę G. . Ubezpieczony dowoził pracowników do zakładów pracy. Praca kierowcy autobusu wiązała się z licznymi nadgodzinami ponieważ kierowca dowoził pracowników na godz. 6.00 do pracy. Następnie odwoził ich po 8 godzinach pracy. W związku z powyższym pracował przynajmniej 10 godzin dziennie. Wynikało to z tego, że musiał wyjechać wcześniej w trasę, aby pracownicy dowożeni do zakładów pracy zdążyli na swoją zmianę. Odwoził ich zaś dopiero po zakończeniu zmiany. Po przejściu na bazę w G. ilość przepracowanych nadgodzin wzrosła. Z umowy o pracę wynika, że ubezpieczony został zatrudniony ze stawką 8,50 zł na godzinę plus 3 zł dodatku funkcyjnego, premia regulaminowa, i został zatrudniony na warunkach przewidzianych w załączniku nr 27 do Układu Zbiorowego Pracy dla Przemysłu Węglowego z dnia 1 stycznia 1975 roku. Z kartoteki zarobkowej za 1980 rok wynika, że ubezpieczony był zaszeregowany do stawki 12,50 zł za godzinę – nie wpisano jednak od kiedy. Następnie został zaszeregowany do stawki 22 zł za godzinę - od 1 września 1980 roku. W 1980 roku ubezpieczony pracował w nadgodzinach – miał przepracowanych średnio 350 godzin miesięcznie. Ponadto był uprawniony do deputatu węglowego – 6 ton w naturze i 2 ton w ekwiwalencie pieniężnym w skali roku. Z życiorysu znajdującego się w aktach osobowych wynika, że ubezpieczony założył własną rodzinę w 1975 roku. Do wniosku o prawo do emerytury S. P. załączył zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu z tego przedsiębiorstwa za lata 1980-1990. W dniu 24 grudnia 2018 roku ubezpieczony złożył wniosek o przeliczenie emerytury przez uwzględnienie rzeczywistych zarobków z lat 1978-1978. Na podstawie przeprowadzonych dowodów sąd ustalił, że w latach 1978 i 1979 ubezpieczony uzyskał wynagrodzenie w kwocie 42.764,04 zł rocznie. Powyższy stan faktyczny sąd ustalił na podstawie: dokumentów z akt organu rentowego, dokumentów z akt osobowych, zeznań świadków K. S. ( karta 15), J. S. ( karta 15-16), przesłuchania stron ( karta 16). Na wszystkich przeprowadzonych dowodach sąd oparł się w całości dając im wiarę. Sąd zważył, co następuje: odwołanie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 111 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2018r., poz. 1270 ze zm.) możliwe jest przeliczenie emerytury. Przepis ten stanowi: Art. 111. 1. Wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, od podstawy wymiaru ustalonej w myśl art. 15, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego: 1) z liczby kolejnych lat kalendarzowych i w okresie wskazanym do ustalenia poprzedniej podstawy wymiaru świadczenia, 2) z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury lub renty albo o ponowne ustalenie emerytury lub renty, z uwzględnieniem art. 176, 3) z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury lub renty - a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego. Przy obliczeniu wysokości emerytury organ rentowy przyjął wynagrodzenie minimalne za lata 1978 i 1979 ponieważ ubezpieczony nie przedłożył zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu za te lata. Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego możliwe było ustalenie faktycznie i z pewnością otrzymywanego wynagrodzenia. Zgodnie z § 31 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 11 października 2011 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe (Dz. U. z 2011r., nr 237, poz. 1412) do okresów zatrudnienia przed 1 stycznia 1981 przyjmuje się 25 dni roboczych w miesiącu, a po 1 stycznia 1981 roku 22 dni robocze w miesiącu. Wynikało to z tego, że przed 1 stycznia 1981 roku soboty były dniami pracującymi. Ustalając wynagrodzenie miesięczne ubezpieczonego sąd uwzględnił, że w spornym okresie ubezpieczony miesięcznie przepracował po 25 dni, a w tym 3 soboty. Zatem normatywny czas pracy wyniósł 22 dni x 8 godzin + 3 dni x 6 godzin = 194 godziny. Z kartoteki zarobkowej za 1980 rok wynika, że ubezpieczony stale pracował w nadgodzinach. Z zeznań świadka K. S. wynika, że ubezpieczony w spornym okresie pracował po 10 godzin dziennie i było to mniej nadgodzin niż po przejściu na bazę G. . Także J. S. i ubezpieczony potwierdzili te okoliczności tj., że po przejściu do G. nadgodzin było więcej. W tej sytuacji sąd przyjął, że ubezpieczony pracował po 10 godzin dziennie. Czyli miał przepracowanych miesięcznie 250 godzin. Z tego 56 godzin było godzinami nadliczbowymi ( 250 godzin – 194 godziny = 56 godzin ). Sąd przyjął, że za 1 godzinę pracy ubezpieczony otrzymywał 8,50 zł stawki zasadniczej + 3 zł dodatku – jak wynika z umowy o pracę. Dawało to 11,50 zł za godzinę. Z kartoteki zarobkowej za 1980 rok wynika zaszeregowanie do stawki 12,50 zł za godzinę, jednak nie wiadomo od jakiej daty. Dlatego sąd przyjął w całym spornym okresie stawkę wynikającą z umowy o pracę. Zatem miesięczne wynagrodzenie przedstawiało się następująco: 250 godzin x 11,50 zł + (56 godzin x 11,50 zł) x 50% = 3.197 zł. Ubezpieczony był uprawniony do deputatu węglowego zgodnie z załącznikiem nr 27 do Układu Zbiorowego Pracy dla Przemysłu Węglowego z dnia 1 stycznia 1975 roku. Odsyłał on do postanowień ogólnych. Zgodnie z § 3 pracownikom objętym układem, utrzymującym rodzinę, przysługuje deputat w węglu kamiennym w ilości 8 ton rocznie. Zgodnie z § 5 ust. 2 ekwiwalent pieniężny za 1 tonę węgla kamiennego wynosi 550 zł. Ubezpieczony założył rodzinę w 1975 roku i w związku z tym był uprawniony do deputatu węglowego w ilości 8 ton rocznie w spornym okresie. Zatem z tytułu uprawnienia do deputatu węglowego wynagrodzenie miesięczne ubezpieczonego należy powiększyć o kwotę 366,67 zł ( 550 zł x 8 ton = 4.400 zł rocznie, zaś 4.400 zł : 12 miesięcy = 366,67 zł. Ostatecznie miesięczne wynagrodzenie ubezpieczonego to 3.563,67 zł ( 3.197 + 366,67 = 3.563,67 ). Wynagrodzenie roczne to 42.764,04 zł ( 3563,67 zł x 12 miesięcy = 42.764,04 zł). WWPW emerytury ubezpieczonego z uwzględnieniem powyższych dochodów wzrośnie. Mając powyższe na uwadze sąd zmienił zaskarżoną decyzję na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. przyznając prawo do przeliczenia świadczenia od daty złożenia wniosku. (-) sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI