VIII U 546/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił odwołanie spółki od decyzji ZUS, uznając, że wynagrodzenie wypłacone zleceniobiorcy w maju 2016 r. stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i chorobowe za ten miesiąc.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i chorobowe za maj 2016 r. dla zleceniobiorcy P. G. wynosi 352,00 zł. Spółka złożyła odwołanie, argumentując, że wynagrodzenie za kwiecień zostało wypłacone w maju, a składka chorobowa powinna być rozliczona od wynagrodzenia za maj. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, uznając, że moment faktycznego otrzymania przychodu decyduje o podstawie wymiaru składek.
Decyzją ZUS I Oddział w Ł. z dnia 13 stycznia 2017 roku, stwierdzono, że podstawa wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, wypadkowe) oraz dobrowolne ubezpieczenie chorobowe dla P. G. z tytułu umowy zlecenia za maj 2016 r. wynosi 352,00 zł. Organ rentowy wskazał, że płatnik składek wykazał w raportach ZUS RCA za maj 2016 r. dwie podstawy: 0,00 zł dla umowy zlecenia i 352,00 zł dla rozliczenia składek po ustaniu ubezpieczeń. Spółka (...) Sp. z o.o. wniosła odwołanie, domagając się uchylenia decyzji i ustalenia prawidłowości wykazanych danych. Argumentowano, że pierwsza umowa zlecenia była zawarta na okres od 20 do 30 kwietnia 2016 r. z wynagrodzeniem 352,00 zł brutto, wypłaconym 13 maja 2016 r., a kolejna umowa na okres od 1 do 31 maja 2016 r. z wynagrodzeniem 1 804,00 zł brutto, wypłaconym 14 czerwca 2016 r. P. G. złożył wniosek o objęcie dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym od 1 maja 2016 r. Spółka twierdziła, że przychód wypłacany w czerwcu dotyczy maja, a składka chorobowa powinna być rozliczona w raporcie za maj. Sąd Okręgowy ustalił, że P. G. wykonywał czynności na podstawie umów zlecenia od 20 kwietnia do 30 września 2016 r. Wynagrodzenie za kwiecień wynosiło 352,00 zł brutto, a za maj 1 804,00 zł brutto. Zleceniobiorca otrzymał wynagrodzenie za kwiecień 13 maja 2016 r., a za maj 14 czerwca 2016 r. Sąd, powołując się na przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a także uchwałę Sądu Najwyższego, uznał, że podstawę wymiaru składek stanowi przychód faktycznie otrzymany lub postawiony do dyspozycji. W związku z tym, wynagrodzenie wypłacone 14 czerwca 2016 r. (za maj) powinno stanowić podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i chorobowe za maj 2016 r. Sąd oddalił odwołanie spółki i zasądził od niej koszty zastępstwa procesowego na rzecz ZUS.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wynagrodzenie faktycznie otrzymane lub postawione do dyspozycji w danym miesiącu stanowi podstawę wymiaru składek za ten miesiąc, niezależnie od okresu, za który zostało należne.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które definiują przychód jako otrzymany lub postawiony do dyspozycji. Kluczowy jest moment faktycznego uzyskania przychodu, a nie okres, za który został należny.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie odwołania
Strona wygrywająca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. | instytucja | organ rentowy |
| (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | spółka | płatnik składek |
| P. G. | osoba_fizyczna | zleceniobiorca |
Przepisy (7)
Główne
u.s.u.s. art. 18 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowi przychód.
u.s.u.s. art. 4 § 9
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Za przychód z tytułu świadczenia umowy zlecenia rozumie się przychód zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
u.p.d.o.f. art. 11 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przychody stanowią otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
u.s.u.s. art. 20 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.
Pomocnicze
k.p.c. art. 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do oddalenia odwołania.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zasądzenia kosztów procesu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 1
Podstawa do ustalenia wysokości kosztów zastępstwa procesowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Moment faktycznego otrzymania przychodu decyduje o podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i chorobowe. Przychód z umowy zlecenia jest definiowany zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Odrzucone argumenty
Przychód wypłacany w czerwcu dotyczy maja 2016 r., a składka chorobowa powinna być rozliczona w raporcie za maj. Wniosek o objęcie ubezpieczeniem chorobowym od 1 maja 2016 r. powinien skutkować rozliczeniem składki za maj.
Godne uwagi sformułowania
obowiązek opłacania składek powstaje więc z chwilą wypłaty lub pozostawienia do dyspozycji ubezpieczonego wynagrodzenia to nie tytuł z jakiego uzyskuje się wynagrodzenie , a faktyczny moment jego otrzymania decyduje o określeniu wysokości podstawy wymiaru składek za dany miesiąc
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i chorobowe od przychodów z umów zlecenia, w szczególności w kontekście momentu wypłaty wynagrodzenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozliczeń składek, gdzie wynagrodzenie za jeden okres jest wypłacane w kolejnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozliczania składek ZUS od umów zlecenia, a interpretacja momentu powstania obowiązku składkowego jest kluczowa dla wielu płatników i zleceniobiorców.
“Kiedy składki ZUS od umowy zlecenia są należne? Kluczowa decyzja sądu o momencie wypłaty wynagrodzenia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt VIII U 546/17 UZASADNIENIE Decyzją numer (...) z dnia 13 stycznia 2017 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. stwierdził , że z tytułu wykonywania umowy zlecenia, należna za P. G. (1) , podstawa wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia ( emerytalne , rentowe i wypadkowe) oraz dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za maj 2016 r. wynosi 352,00 zł. W uzasadnieniu organ rentowy podkreślił, że z analizy dokumentów, zapisanych w Systemie Informatycznym ZUS, wynika ,że płatnik składek (...) , od 1 maja 2016 r., zgłosił P. G. (1) ,z tytułu wykonywania umowy zlecenia, do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych ( emerytalnego , rentowych i wypadkowego) oraz do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Wcześniej tj. do 20 kwietnia 2016 r. do 30 kwietnia 2016 r., P. G. (1) był zgłoszony do jako zleceniobiorca tylko do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych. W imiennych raportach ZUS RCA za maj 2016 r. , przekazanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu 15 czerwca 2016 r. , płatnik wykazał za ubezpieczonego podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne ( bez składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe): - 0,00 zł – w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby wykonującej umowę zlecenie. - 352,00 zł – w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby , za którą należy rozliczyć składki w dokumentach rozliczeniowych składanych nie wcześniej niż za następny miesiąc , po ustaniu tytułu ubezpieczeń. Organ rentowy podkreślił ,że zgodnie z obowiązującymi przepisami , płatnik składek zobowiązany jest naliczać składkę na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe od wszystkich przychodów uzyskanych lub postawionych do dyspozycji ubezpieczonego w miesiącu , w którym nastąpiło zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego , które to przychody zostaną przyjęte do podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za ten miesiąc. /decyzja k.36 - 38 akt ZUS/ W dniu 17 lutego 2017 r. pełnomocnik (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością złożył odwołanie od ww. decyzji wnosząc o jej uchylenie i ustalenie , że dane zawarte w imiennych raportach P. G. (2) za maj 2016 r. ( dotyczące kwietnia 2016 r. , a rozliczane do 15 maja 2016 r.), zostały prawidłowo wykazane przez płatnika. W treści odwołania wskazano ,że ubezpieczony oraz płatnik, realizują stałą współpracę na podstawie umów zleceń zawieranych na maksymalny okres 1 miesiąca. Pierwszą umowę strony zawarły na okres od 20 do 30 kwietnia 2016 r. i jej ramach ubezpieczony uzyskał wynagrodzenie w wysokości 352,00 zł brutto /263,25 zł netto ; wynagrodzenie zostało mu wypłacone 13 maja 2016 r. Następną umowę strony zawarły na okres od 1 do 31 maja 2016 r. i w jej ramach ubezpieczony uzyskał prawo do wynagrodzenia w wysokości 1 804,00 zł brutto/1 313,57 zł netto ; wynagrodzenie zostało mu wypłacone 14 czerwca 2016 r. P. G. (2) w dniu 4 maja 2016 r. złożył płatnikowi wniosek o objęcie go od 1 maja 2016 r. dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. W tej sytuacji płatnik w raporcie (...) za kwiecień 2016 r. ( rozliczanym do 15 maja 2016 r.) wykazał ubezpieczonego do ubezpieczeń społecznych ( bez ubezpieczenia chorobowego). Następnie w raporcie (...) za maj 2016 r. ( rozliczanym do 15 czerwca 2016 r.) wykazał ubezpieczonego do ubezpieczeń społecznych , w tym również do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego od 1 maja 2016 r. W ocenie skarżącego , przychód wypłacany w czerwcu dotyczy maja 2016 r. , a wniosek ubezpieczonego o objęcie ubezpieczeniem chorobowym dotyczył okresu od 1 maja 2016 r. Składka na ubezpieczenie chorobowe powinna być rozliczona w (...) ubezpieczonego za okres maja 2016 r. rozliczanej do 15 czerwca 2016 r. , a nie jak chce organ rentowy w raporcie dotyczącym kwietnia 2016 r. , a rozliczanym do 15 maja 2016 r. Zdaniem skarżącego , stanowisko organu rentowego nie znajduje uzasadnienia w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . /odwołanie - k. 2- 3/ W odpowiedzi na odwołanie , która wpłynęła do tutejszego Sądu w dniu 15 marca 2017 r. pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie. / odpowiedź na odwołanie – k.12 – 13/ Zainteresowany P. G. (1) nie zajął stanowiska w sprawie. /oświadczenie zainteresowanego k.39/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Płatnik składek (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest agencją pracy tymczasowej i zatrudnia osoby w oparciu o umowy zlecenia. /okoliczność bezsporna/ W okresie od 20 kwietnia do 30 września 2016 r. P. G. (1) w oparciu o umowy zlecenia wykonywał czynności na rzecz ww. płatnika. /okoliczność bezsporna/ Wynagrodzenie, należne P. G. (1) , z tytułu wykonywania umów zlecenia wynosiło: - za kwiecień – 352,00 zł brutto/263,25 zł netto. - za maj – 1 804,00 zł brutto/1 313,57 zł netto. - za czerwiec – 2 728,00 zł brutto/1 985,13 zł netto. - za lipiec – 2 200,00 zł brutto/1 601,53 zł netto. /karta wynagrodzeń zleceniobiorcy k.7/ Z treści umowy zlecenia z dnia 20 kwietnia 2016 r. zawartej pomiędzy (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością , a P. G. (1) wynika ,że w okresie od 20 do 30 kwietnia 2016 r. będzie on wykonywać czynności pomocnicze – serwisant. /umowa zlecenia k.4/ W okresie od 20 do 30 kwietnia 2016 r. P. G. (1) został zgłoszony jako zleceniobiorca do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych ( emerytalnego , rentowych i wypadkowego). /okoliczność bezsporna/ Z treści umowy zlecenia z dnia 29 kwietnia 2016 r., zawartej pomiędzy (...) Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością , a P. G. (1) , wynika ,że w okresie od 1 do 31 maja 2016 r. będzie on wykonywać czynności pomocnicze – serwisant. /umowa zlecenia k.4/ W dniu 6 maja 2016 r. płatnik składek (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością zgłosiła P. G. (1) , od dnia 1 maja 2016 r. do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych oraz do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Z tytułu świadczenia umowy z dnia 20 kwietnia 2016 r. , w dniu 13 maja 2016 r. , P. G. (1) otrzymał wynagrodzenie w wysokości 263,25 zł. /wyciąg bankowy k.11/ Z tytułu świadczenia umowy z dnia 29 kwietnia 2016 r. , w dniu 14 czerwca 2016 r. , P. G. (1) otrzymał wynagrodzenie w wysokości 1 313,57 zł. /wyciąg bankowy k.8/ W imiennych raportach ZUS RCA za maj 2016 r. , przekazanych do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w dniu 15 czerwca 2016 r. , płatnik składek wykazał za P. G. (1) podstawy wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne ( bez składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe) w następującej wysokości : - 0,00 zł w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby wykonującej umowę zlecenie ( 04 11 00). - 352,00 zł w raporcie z kodem tytułu ubezpieczeń właściwym dla osoby , za którą należy rozliczyć składki w dokumentach rozliczeniowych składanych nie wcześniej niż za następny miesiąc po ustaniu ubezpieczeń ( 30 00 00). /raporty rozliczeniowe w aktach ZUS/ W ramach świadczenia umów na rzecz ww. płatnika , P. G. (1) wykonywał czynności pomocnicze polegające na pakowaniu. P. G. (1) pierwsze wynagrodzenia otrzymał w maju 2016 r. za okres od 20 do 30 kwietnia (od tego wynagrodzenie zostały odprowadzone składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, wypadkowe). P. G. (1) złożył wniosek o objęcie go dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym od 1 maja 2016 r. i tym samym składki na to ubezpieczenie podlegały potrąceniu dopiero w czerwcu. Każdy zleceniobiorca otrzymuje oświadczenie o możliwości przystąpienia do dobrowolnego ubezpieczenie chorobowego. Jeśli zleceniobiorca chce przystąpić do ubezpieczenia chorobowego później niż w chwili zawarcia umowy zlecenia , to dostaje oświadczenie lub sam oświadcza, że chce przystąpić później do ubezpieczenia. /zeznania świadków: A. A. k.39 – 40 oraz A. S. k.40/ Powyższy stan faktyczny jest bezsporny między stronami. Istotne w sprawie okoliczności został ustalone na podstawie dowód z dokumentów, których strony nie kwestionowały oraz zeznań świadków. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Odwołanie jest niezasadne i podlega oddaleniu. Przedmiotem niniejszego postępowania było ustalenie czy określona przez organ rentowy podstawa wymiaru składek na obowiązkowe ubezpieczenia ( emerytalne , rentowe i wypadkowe) oraz dobrowolne ubezpieczenie chorobowe P. G. (1) z tytułu wykonywania umowy zlecenia u płatnika składek (...) Sp. z o.o. za maj 2016 r. , a wynosząca zdaniem organu rentowego 352,00 zł , jest prawidłowa. Zgodnie z art.18 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2016 roku, poz.963 z późn. zm.) podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych wymienionych w art.6 ust.1 pkt 1-3 i pkt 18a stanowi przychód, o którym mowa w art. 4 pkt 9 i 10 , z zastrzeżeniem ust. 1a i 2, ust. 4 pkt 5 i ust. 12 . Zgodnie zaś z art.4 pkt 9 ww . ustawy za przychód z tytułu świadczenia umowy zlecenia rozumie się przychód zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych . W myśl art.11 ust.1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 roku, poz. 2032, z późn. zm.) przychodami, z zastrzeżeniem art.14-15, art.17 ust.1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art.19, art.25b i art.30f , są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Zgodnie z art.20 ust.1 ww. ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe oraz ubezpieczenie wypadkowe stanowi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i ubezpieczenia rentowe, z zastrzeżeniem ust. 2 i ust. 3 . Podstawową kwestią zatem , a wynikającą z wyżej przytoczonych przepisów i decydującą o rozstrzygnięciu sprawy było ustalenie czy P. G. (1) za maj 2016 r. osiągnął przychód z tytułu świadczenia u płatnika składek (...) Sp. z o.o. umowy zlecenia. Podkreślić należy ,że pojęcie przychodu wprowadzone zostało do ubezpieczeń społecznych cytowaną ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych z dnia 13 października 1998 r. , która uzależniła wysokość składek i terminy ich płatności od osiągniętych przez ubezpieczonych przychodów. Celem tej nowelizacji było ustalenie zasady, iż zobowiązanie z tytułu składek powstaje dopiero w momencie osiągnięcia przez ubezpieczonego przychodu w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj.: Dz. U. 2000 r. Nr 14 poz. 176 ze zm.).Obowiązek opłacania składek powstaje więc z chwilą wypłaty lub pozostawienia do dyspozycji ubezpieczonego wynagrodzenia (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2009 r., (sygn. akt I UZP 5/09 opubl. OSNP 2010/6-6/71). Ustalony w niniejszej sprawie stan faktyczny wskazuje jednoznacznie ,że w maju 2016 r. P. G. (1) otrzymał wynagrodzenie z tytułu świadczenia umowy zlecenia i kwota ta powinna stanowić podstawę wymiaru składek zarówno na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne , jak i na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe za maj 2016 r. Oczywistym jest , że P. G. (1) w dniu 13 maja 2016 r. otrzymał wynagrodzenie należne mu z tytułu świadczenia umowy zlecenia w kwietniu 2016 r. , ale to nie tytuł z jakiego uzyskuje się wynagrodzenie , a faktyczny moment jego otrzymania decyduje o określeniu wysokości podstawy wymiaru składek za dany miesiąc zarówno na obowiązkowe ubezpieczenia społeczne , jak i na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe. Okoliczność zaś ,że P. G. (1) został zgłoszony do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego od dnia 1 maja 2016 r. pozostaje zatem bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd Okręgowy na podstawie (...) §1 k.p.c. oddalił odwołanie , o czym orzekł w punkcie 1 sentencji wyroku. O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie art.98 k.p.c. zasądzając od (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. kwotę 90 złotych tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Wysokość kosztów zastępstwa procesowego Sąd ustalił na podstawie § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2015 roku, poz.1804 z późn. zm.). ZARZĄDZENIE Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawcy. S.B.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI