VIII U 529/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-06-22
SAOSubezpieczenia społeczneskładki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotneŚredniaokręgowy
ubezpieczenie zdrowotneskładkiZUSprzedawnieniezaległościdziałalność gospodarczazawieszenie biegu przedawnienia

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS dotyczącej zaległości w składkach na ubezpieczenie zdrowotne, uznając, że należności te nie uległy przedawnieniu.

Ubezpieczona K. U. odwołała się od decyzji ZUS nakładającej na nią obowiązek zapłaty zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od września 2005 r. do grudnia 2014 r. wraz z odsetkami. Podnosiła zarzuty przedawnienia oraz braku obowiązku ubezpieczenia. Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił odwołanie, uznając, że mimo nowelizacji przepisów dotyczących przedawnienia składek, bieg terminu został zawieszony w związku z wszczęciem postępowania przez organ rentowy, co sprawiło, że należności pozostały wymagalne.

Sprawa dotyczyła odwołania K. U. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z., która ustaliła wysokość zaległości w opłacie składek na ubezpieczenie zdrowotne własne za okres od września 2005 r. do grudnia 2014 r. na kwotę 25.235,20 zł oraz odsetek w wysokości 14.540,00 zł. Ubezpieczona kwestionowała decyzję, podnosząc zarzut przedawnienia należności oraz argumentując, że została zwolniona z podlegania ubezpieczeniom społecznym i zdrowotnym decyzją ZUS z 1994 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając sprawę, ustalił, że K. U. prowadziła działalność gospodarczą w latach 1991-2014 i nie opłacała składek na ubezpieczenie zdrowotne. Decyzja ZUS z 1994 r. zwalniała ją jedynie z ubezpieczeń społecznych, nie zdrowotnych. Sąd uznał, że zarzut przedawnienia jest niezasadny, ponieważ zgodnie z art. 24 ust. 5f ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, bieg terminu przedawnienia został zawieszony od dnia wszczęcia postępowania przez organ rentowy (7 października 2015 r.) do dnia uprawomocnienia się decyzji. W związku z tym, nawet najstarsze składki za wrzesień 2005 r., których termin przedawnienia przypadałby na 10 października 2015 r., nie uległy przedawnieniu. Sąd oddalił odwołanie i odstąpił od obciążania ubezpieczonej kosztami zastępstwa procesowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, należności te nie uległy przedawnieniu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony od dnia wszczęcia postępowania przez organ rentowy (7 października 2015 r.) do dnia uprawomocnienia się decyzji, zgodnie z art. 24 ust. 5f ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. W związku z tym, nawet najstarsze składki nie przedawniły się przed wejściem w życie nowelizacji przepisów, a 5-letni termin należy liczyć od 1 stycznia 2012 r., co oznacza, że wszystkie dochodzone należności pozostają wymagalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.

Strony

NazwaTypRola
K. U.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.organ_państwowyorgan rentowy

Przepisy (11)

Główne

u.s.u.s. art. 24 § 5f

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

u.s.u.s. art. 83 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 32

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 46 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 24 § 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

k.c. art. 117 § 2

Kodeks cywilny

Ustawa o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców art. 11 § 1

u.s.u.s. art. 6 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 16 § 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 17 § 3

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez ubezpieczoną obowiązku zgłoszenia i opłacania składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zawieszenie biegu przedawnienia składek na podstawie art. 24 ust. 5f ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. Decyzja ZUS z 1994 r. dotyczyła jedynie ubezpieczeń społecznych, a nie zdrowotnych. Decyzja NFZ z 2015 r. stwierdzająca podleganie ubezpieczeniu zdrowotnemu nie została zaskarżona.

Odrzucone argumenty

Przedawnienie należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne. Brak obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu z uwagi na decyzję ZUS z 1994 r.

Godne uwagi sformułowania

bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna Decyzją z dnia 27 stycznia 1994r. została zwolniona jedynie z podlegania ubezpieczeniom społecznym, nie zaś zdrowotnym.

Skład orzekający

Grażyna Łazowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przedawnieniu składek na ubezpieczenie zdrowotne i wpływu wszczęcia postępowania przez ZUS na bieg terminu przedawnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia biegu przedawnienia w kontekście decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu zaległości składkowych i przedawnienia, co jest istotne dla wielu płatników składek i ubezpieczonych. Interpretacja przepisów o zawieszeniu biegu przedawnienia jest kluczowa.

Czy ZUS może dochodzić przedawnionych składek? Kluczowa interpretacja przepisów o zawieszeniu biegu przedawnienia.

Dane finansowe

WPS: 25 235,2 PLN

zaległe składki na ubezpieczenie zdrowotne: 25 235,2 PLN

odsetki: 14 540 PLN

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 529/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Grażyna Łazowska Protokolant: Kamila Niemczyk po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2016 r. w Gliwicach sprawy K. U. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o składki na skutek odwołania K. U. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 9 lutego 2016 r. nr (...) 1. oddala odwołanie, 2. odstępuje od obciążania ubezpieczonej kosztami zastępstwa procesowego organu rentowego. (-) SSO Grażyna Łazowska sygn. akt VIII U 529/16 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 9 lutego 2016r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na podstawie art.83 ust.1 i art.32 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2015r., poz. 121), ustalił wysokość zaległości ubezpieczonej K. U. w opłacie składek na ubezpieczenie zdrowotne własne za okresy od września 2005r. do grudnia 2014r. w wysokości 25.235,20 zł oraz odsetki w wysokości 14.540,00 zł, które będą naliczane do dnia zapłaty włącznie. W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że zgodnie z art.46 ust.1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych , płatnik składek jest obowiązany według zasad wynikających z przepisów ustawy do obliczania, potrącania z dochodów ubezpieczonych, rozliczania oraz opłacania należnych składek za każdy miesiąc kalendarzowy. Ponadto zgodnie z art. 32 powołanej ustawy do składek na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Fundusz Emerytur Pomostowych oraz na ubezpieczenie zdrowotne, w zakresie ich poboru, egzekucji wymierzania odsetek za zwłokę i dodatkowej opłaty, przepisów karnych, dokonywania zabezpieczeń na wszystkich nieruchomościach, ruchomościach i prawach zbywalnych dłużnika oraz stosowania ulg i umorzeń, stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące składek na ubezpieczenia społeczne. Płatnik składek K. U. nie dopełniła obowiązku wynikającego z art.46 ust.1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych . W związku z tym organ rentowy określił wysokość zadłużenia płatnika z tytułu składek na ubezpieczenia zdrowotne za okresy wskazane w decyzji. Odwołanie od wyżej wymienionej decyzji złożyła ubezpieczona wnosząc o jej zmianę podnosząc zarzut przedawnienia zaległości oraz brak obowiązku podlegania ubezpieczeniu zdrowotnemu. W uzasadnieniu odwołująca podniosła, iż decyzją ZUS z dnia 27 stycznia 1994r. została zwolniona z podlegania ubezpieczeniom społecznym oraz zdrowotnemu od dnia 1 grudnia 1991r., w związku z czym organ rentowy niesłusznie domaga się od niej zapłaty ww. zaległości. Wskazała ponadto, iż zgodnie z obowiązującą od 1 stycznia 2012r. nowelizacją artykułu 24 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. (...) ubezpieczeń społecznych okres przedawnienia należności z tytułu składek został zredukowany do lat 5, na skutek czego należność uległa przedawnieniu. Odwołująca powołała się również na swój podeszły wiek oraz fakt utrzymywania się jedynie z pobieranej renty, co uniemożliwia jej spłacenie zaległości. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie wskazując, iż decyzją z dnia 27 stycznia 1994r. odwołująca została zwolniona jedynie z podlegania ubezpieczeniom społecznym, nie zaś zdrowotnym. Odnosząc się do kwestii przedawnienia roszczeń organ rentowy zaznaczył, iż stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców bieg okresu przedawnionych należności należy liczyć od 1 stycznia 2012r. lub później, co zdaniem organu czyni zarzut przedawnienia podniesiony przez odwołującą niezasadnym. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: K. U. w okresie od 2 grudnia 1991r. do 31 grudnia 2014r. prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą. Ubezpieczona nie dokonała zgłoszenia do obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego oraz nie opłacała składek na ubezpieczenie zdrowotne. Zakład Ubezpieczeń Społecznych decyzją z dnia 27 stycznia 1994r. zwolnił odwołującą z podlegania ubezpieczeniom społecznym ze względu na pobieranie renty rodzinnej. Decyzją Narodowego Funduszu Zdrowia – (...) Oddziału Wojewódzkiego w K. z dnia 16 czerwca 2015r. stwierdzono podleganie przez odwołującą ubezpieczeniu zdrowotnemu za okres od 1 stycznia 1999r. do 31 grudnia 2014r. z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej. Ubezpieczona nie odwołała się od powyższej decyzji. Zaskarżoną decyzją z dnia 9 lutego 2016r. organ rentowy stwierdził, że ubezpieczona posiada zaległości w opłatach składek na ubezpieczenie zdrowotne własne w okresie od września 2005r. do grudnia 2014r. w wysokości 25.235,20 zł plus odsetki w wysokości 14.540,00 zł oraz dalsze odsetki liczone do dnia zapłaty włącznie. Powyższe kwoty zostały wyliczone na podstawie dokumentów zidentyfikowanych i zaewidencjonowanych na koncie rozliczeniowym płatnika składek za okres od września 2005r. do grudnia 2014r. w Kompleksowym Systemie Informatycznym ZUS. Stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie przesłuchania odwołującej oraz akt organu rentowego dołączonych do akt sprawy. Zgromadzony materiał dowodowy Sąd uznał za przekonujący, logiczny i spójny, a przez to mogący stanowić podstawę rozstrzygnięcia. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt. 5, art. 16 ust. 4 pkt. 1, art. 17 ust. 3 ustawy SUS, osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarcza, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i z tego tytułu są obowiązane do obliczania i opłacania należnych składek. Przepisy te znajdują stosowanie do składek na ubezpieczenia zdrowotne i Fundusz Pracy – art. 32 powołanej ustawy. Art. 24 ust. 4 ustawy stanowi, iż należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Z kolei ustęp 5f powyższego artykułu stanowi, iż w przypadku wydania przez Zakład decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna. W rozpoznawanej sprawie poza sporem pozostawała okoliczność, że ubezpieczona będąca płatnikiem składek nie dopełniła obowiązku wynikającego z powołanego art. 46 ustawy systemowej, w związku z czym posiada zadłużenie z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia zdrowotne wskazane w zaskarżonej decyzji. Wbrew zarzutowi podniesionemu w odwołaniu nie budził wątpliwości fakt podlegania przez odwołującą ubezpieczeniom zdrowotnym, gdyż – jak słusznie wskazał organ rentowy – z decyzji ZUS z 27 stycznia 1994r. jednoznacznie wynika, iż ubezpieczona została wyłączona z podlegania jedynie ubezpieczeniom społecznym. Spór w sprawie sprowadzał się natomiast do ustalenia, czy wskazane w decyzji zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne uległy przedawnieniu. Skarżąca podniosła, że składki za okres wskazany w decyzji ZUS, tj. od września 2005r. do grudnia 2014r. uległy przedawnieniu, bowiem jak wynika ze znowelizowanej w styczniu 2012 treści art. 24 ust.4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych należności tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6 . W związku z powyższym w ocenie odwołującej należności te są przedawnione w całości, a co za tym idzie, zgodnie z treścią art. 117 § 2 k.c. , po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może się uchylić od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jak wskazano w ustawie o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców z dnia 16 września 2011r. (Dz.U.2011.232.1378), skrócony tą ustawą 5-letni okres przedawnienia o którym mowa w art. 24 ust. 4 ustawy systemowej obowiązuje jedynie odnośnie do należności, które w chwili wejścia w życie nowelizacji – tj. 1 stycznia 2012r. – uległy przedawnieniu. W przypadku zaległości, które nie uległy przedawnieniu do tego momentu, okres 5-letni liczy się od 1 stycznia 2012r. Najwcześniejsza ze wskazanych w decyzji zaległości, tj. składka za wrzesień 2005r., stała się wymagalna w dniu 10 października 2005r., a zatem termin jej przedawnienia przypadałby na dzień 10 października 2015r. Jednakże dnia 7 października 2015r. organ rentowy wszczął postępowanie celem ustalenia wysokości należności z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne, co po myśli art. 24 ust. 5f ustawy systemowej spowodowało zawieszenie biegu przedawnienia. Z powyższego wynika zatem, iż żadna z dochodzonych składek w niniejszej sprawie nie przedawniła się przed wejściem w życie nowelizacji, a zatem termin 5-letni należy liczyć od 1 stycznia 2012r. W związku z tym, w chwili prowadzenia niniejszego postępowania wszystkie dochodzone przez ZUS należności pozostają wymagalne. Brak zatem podstaw do uznania argumentacji ubezpieczonej podniesionej w odwołaniu. Reasumując, w ocenie Sądu orzekającego zarzut odwołującej dotyczący przedawnienia obowiązku uregulowania należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenie zdrowotne za okres od września 2005r. do grudnia 2014r. wraz z odsetkami nie znajduje uzasadnienia. Biorąc wszystkie powyższe względy pod uwagę Sąd Okręgowy na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. orzekł, jak w sentencji wyroku. (-) SSO Grażyna Łazowska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI