VIII U 427/16

Sygn. akt VIII U 427/16 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Joanna Smycz Protokolant: Katarzyna Stefańczyk po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2016 r. w Gliwicach sprawy G. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o podstawę wymiaru składek na skutek odwołania G. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 27 stycznia 2016 r. nr (...) zmienia zaskarżoną decyzję, w ten sposób, że stwierdza, iż podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia odwołującego G. J. podlegającego ubezpieczeniom jako osoba prowadząca działalność gospodarczą wynosi od czerwca 2007r. do października 2008r. 30% minimalnego wynagrodzenia. (-) SSO Joanna Smycz Sygn. akt VIII U 427/16 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 27 stycznia 2016r Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. , powołując się na art. 83 ust. 1pkt.3,art.18 ust.8 oraz art.20 ust.1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych , stwierdził i określił podstawę wymiaru składek dla ubezpieczonego G. J. jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą za okres od czerwca 2007r do października 2008r W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że odwołujący w okresie od 1.06.2007r do 30.11.2008r. deklarował składki na ubezpieczenia społeczne jako osoba prowadząca działalność gospodarczą od podstawy wymiaru składek w kwocie 30 % minimalnego wynagrodzenia. Jednocześnie ZUS ustalił , że od 1.12.2006r. do 31.05.2007r.ubepieczony został zgłoszony do ubezpieczeń społecznych jako osoba prowadząca działalność gospodarczą formie spółki cywilnej (...) . Tym samym w związku z uprzednim zgłoszeniem i prowadzeniem działalności jako wspólnik spółki cywilnej w myśl art. 18a ust.2 w/w ustawy skorzystanie z preferencyjnej składki dla odwołującego było niedopuszczalne. Zatem dla ubezpieczonego jako osoby prowadzącej działalność gospodarczą zgodnie z obowiązującym do 31.12.2008r art.18 ust.8 w/cyt. ustawy podstawę wymiaru składek stanowi kwota nie niższa niż 60 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale . Ubezpieczony odwołał się od powyższej decyzji, wskazując, że jego zdaniem taka interpretacja przepisów art. 18 ust.1 i 2 jest niezasadna. Podniósł ,iż zarówno prowadząc działalność gospodarczą jako wspólnik spółki cywilnej jak i jednoosobowo miał przez cały okres prawo do obniżonej podstawy wymiaru składek jako przedsiębiorca. Nie przerwał prowadzenia działalności nawet przez jeden dzień a tylko zmienił sposób prowadzenia działalności z działalności w formie spółki cywilnej na formę jednoosobową, cały czas pozostając przedsiębiorca. Tym samym posiadał on prawo do pełnego 24 miesięcznego stosowania obniżonej podstawy składki na ubezpieczenia społeczne, nie można bowiem uznać , iż rozróżnienie działalności w spółce cywilnej i działalności samodzielnej zmieniło jego statusu. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Sąd ustalił co następuje: G. J. swoją pierwszą działalność gospodarczą rozpoczął w grudniu 2006r. w formie spółki cywilnej którą prowadził razem z M. D. . Siedziba spółki była w K. przy ul.(...) . Spółka zajmowała się produkcją mebli na wymiar. Ubezpieczony postanowił jednak działalność tą prowadzić jednoosobowo. W związku z tym już 31.05.2007r Spółka została rozwiązana i wykreślona decyzją Prezydenta miasta K. z dn. 18.05.2007 r. z ewidencji działalności gospodarczej . Chcąc prowadzić nadal tą samą działalność w tej samej siedzibie ubezpieczony niezwłocznie zarejestrował tożsamą działalność i nadal bez jednego dnia przerwy w tym samym miejscu wykonywał meble na wymiar, kontynuując wcześniej rozpoczętą działalność gospodarczą w formie jednoosobowej. Biorąc pod uwagę, że działalność ta po raz pierwszy była przez niego prowadzona od grudnia 2006r. dlatego dla prowadzonej nadal w formie jednoosobowej działalności w okresie od 1.06.2007r do 30.10.2008r. zadeklarował składki na ubezpieczenia społeczne jako osoba prowadząca działalność gospodarczą od podstawy wymiaru składek w kwocie 30 % minimalnego wynagrodzenia. Przed grudniem 2006r. ubezpieczony nie prowadził żadnej działalności, była to jego pierwsza działalność dlatego chciał skorzystać z przysługującej mu zgodnie z obowiązującymi przepisami z 24- miesięcznej zniżki, biorąc pod uwagę , ze przez cały okres począwszy od 1.12.2006r opłacał składki jako osoba fizyczna. Był przedsiębiorcą zarówno jako prowadzący działalność w formie spółki cywilnej i prowadząc tą działalność nadal od czerwca 2007r. jednoosobowo. Była to tożsama działalność, prowadzona w tym samym miejscu. W dniu 27 stycznia 2016r. organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję i określił podstawę wymiaru składek dla G. J. jako osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą za okres od czerwca 2007r do października 2008r w wysokości 60 % przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w poprzednim kwartale . Powyższe okoliczności Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego w szczególności decyzji Prezydenta miasta K. z dn. 18.05.2007 r. i zaświadczenia Urzędu Statystycznego w K. z dn. 14.05.2007. , oraz zeznań ubezpieczonego ( k.10 i 11 akt). Zebrane dowody Sąd uznał za wystarczające i mogące być podstawą ustaleń faktycznych oraz rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego jest zasadne. W przedmiotowej sprawie odwołujący nie kwestionował samego obowiązku opłacania składek ani okresów za jakie zostały wymierzone, a jedynie wysokość podstawy wymiaru składek w jakiej zostały ustalone przez ZUS. Nie jest kwestią sporną, że skarżący jest płatnikiem składek jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą . Bezspornym w sprawie jest iż , począwszy od 1 grudnia 2006 do 31 maja 2007 odwołujący prowadził jako wspólnik spółki cywilnej a następnie jednoosobowo od czerwca 2007r przez cały sporny okres w K. przy ul.(...) działalność gospodarczą – produkcję mebli na wymiar. Zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym oraz obliczania i opłacania składek reguluje ustawa z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2015r., poz. 121, ze zm.). Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt. 1 i 5 oraz art. 12 ust. 1 i art. 13 pkt. 1 i 4 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity Dz.U. z 2009r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.), zwanej dalej ustawą systemową, osoby prowadzące pozarolniczą działalność podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu. Obowiązek ubezpieczenia powstaje od dnia nawiązania stosunku pracy do dnia jego rozwiązania dla pracowników oraz od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności, z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Po myśli art. 36 ust. 1 wyżej powołanej ustawy systemowej, każda osoba objęta obowiązkowo ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi podlega zgłoszeniu do ubezpieczeń społecznych. Obowiązek zgłoszenia osoby prowadzącej działalność gospodarczą spoczywa na tej osobie (ust.3). z kolei pracownika do ubezpieczeń zgłasza jego pracodawca (ust. 2). Natomiast po myśli art. 17 w związku z art. 46 ustawy, płatnik składek obowiązany jest według zasad wynikających z przepisów niniejszej ustawy obliczać, potrącać z dochodów ubezpieczonych, rozliczać oraz opłacać należne składki za każdy miesiąc kalendarzowy. Rozliczenie składek oraz wypłaconych przez płatnika w tym samym miesiącu świadczeń następuje w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA. Zgodnie z art. 18a. ust.1 ustawy „ podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe ubezpieczonych, o których mowa w art. 8 ust. 6 pkt 1, w okresie pierwszych 24 miesięcy kalendarzowych od dnia rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 30% kwoty minimalnego wynagrodzenia. 2. Przepisy ust. 1 nie mają zastosowania do osób, które: 1)prowadzą lub w okresie ostatnich 60 miesięcy kalendarzowych przed dniem rozpoczęcia wykonywania działalności gospodarczej prowadziły pozarolniczą działalność; 2)wykonują działalność gospodarczą na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem rozpoczęcia działalności gospodarczej w bieżącym lub w poprzednim roku kalendarzowym wykonywały w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres wykonywanej działalności gospodarczej. Jednocześnie przepis art.8 ust.6 powołanej ustawy precyzuje pojęcie osoby prowadzącej działalność gospodarczą. I tak zgodnie z brzmieniem tego przepisu za osobę prowadząca działalność uważa się: 1)osobę prowadzącą pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych; 2)twórcę i artystę; 3)osobę prowadzącą działalność w zakresie wolnego zawodu: a)w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, b)z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych; 4)wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej; 5)osobę prowadzącą publiczną lub niepubliczną szkołę, inną formę wychowania przedszkolnego, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów o systemie oświaty. Natomiast zgodnie z art. 4 ustawy z dn. 2 lipca 2004r „o swobodzie działalności gospodarczej: ( DZ.U. 584/2015 r. ze zm.): 1. Przedsiębiorcą w rozumieniu ustawy jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą. 2. Za przedsiębiorców uznaje się także wspólników spółki cywilnej w zakresie wykonywanej przez nich działalności gospodarczej. Ugruntowane jest stanowisko Sądu Najwyższego , że spółka cywilna istnieje ze względu na realizację celu gospodarczego, więc wspólnik spółki cywilnej podlega ubezpieczeniu z tytułu osobistego prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej przez rzeczywiste prowadzenie spraw spółki albo świadczenie pracy na rzecz spółki ( por. wyr. SN z 13.01.2009r- II UK 146/08, z 26.03.2008r.-I UK 251/07 oraz z 24.03.2009r.-I UK 267/08). Podkreślić należy , że cyt. przepis art. 18a dotyczy jedynie osób prowadzących działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych a nie wszystkich ubezpieczonych prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą i ubezpieczony zgodnie z treścią art. 8 ust. 6 pkt1 do takich osób należy i jego status przedsiębiorcy począwszy od rozpoczęcia działalności jako wspólnik spółki cywilnej w grudniu 2006r. nie zmienił się gdy zdecydował się od czerwca 2007 r. prowadzić tą samą działalność w tym samym miejscu nieprzerwanie z tym ,że jako jednoosobową działalność gospodarczą . Należy tu podkreślić , ze przepis art. 18a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych został dodany z dniem 24.08.2005r ustawą z dn. 1.07.2005r. „ o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych …”( DZ. U. nr 150 poz. 1248).Zgodnie z uzasadnieniem projektu w/w ustawy dodanie art. 18a miało na celu wprowadzenie preferencyjnych składek na ubezpieczenia społeczne dla osób , które po raz pierwszy podejmują działalność gospodarczą na własny rachunek. Opłacanie przez okres 24 miesięcy składki na ubezpieczenie społeczne od podstawy wymiaru wynoszącej 30% minimalnego wynagrodzenia miało bowiem służyć zmniejszeniu ryzyka związanego z podejmowaniem po raz pierwszy działalności gospodarczej , co pozwoliłoby na przeznaczenie tak zwolnionych środków na prowadzenie i rozwój działalności. Powyższa zmiana miała na celu zachętę do rozpoczęcia działalności i do przeznaczenie zaoszczędzonych w ten sposób kwot na zakup maszyn bądź środków do produkcji. Zatem zdaniem Sądu ubezpieczony G. J. , który po raz pierwszy rozpoczął prowadzenie działalności w K. przy ul.(...) . zajmującej się produkcją mebli na wymiar od grudnia 2006r początkowo jako wspólnik spółki cywilnej a od czerwca 2007r. w formie jednoosobowej tożsamej działalności mógł skorzystać zgodnie z celem ustawodawcy wprowadzającego przepis art. 18a z preferencyjnych składek na ubezpieczenia społeczne dla osób , które po raz pierwszy podejmują działalność gospodarcza na własny rachunek i opłacać przez okres 24 miesięcy składki na ubezpieczenie społeczne od podstawy wymiaru wynoszącej 30% minimalnego wynagrodzenia tj. od grudnia 2006r do listopada 2008r. zgodnie z treścią art. 18 a ust. 1 ,gdyż chodzi o tą samą a nie inną działalność gospodarczą o jakiej mowa w ust. 2 pkt. 1 tego artykułu. Mając na względzie powyższe rozważania Sąd, na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. , zmienił zaskarżoną decyzję , ustalając ,że podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne dla odwołującego wynosi od czerwca 2007r. do października 2008r -30% minimalnego wynagrodzenia. (-) SSO Joanna Smycz