VIII U 3237/19

Sąd Okręgowy2021-07-05
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSprzeliczeniekapitał początkowyskładkiwaloryzacjaTrybunał Konstytucyjnyprawo emerytalne

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS dotyczącej przeliczenia emerytury, uznając prawidłowość działań organu rentowego.

Ubezpieczona D. B. (1) odwołała się od decyzji ZUS z dnia 5 czerwca 2019 r. przeliczającej jej emeryturę od 1 kwietnia 2019 r. ZUS przyjął określone kwoty składek i kapitału początkowego, dzieląc je przez średnie dalsze trwanie życia. Ubezpieczona kwestionowała sposób obliczenia emerytury, szczególnie w kontekście wcześniejszych decyzji i wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Sąd Okręgowy, opierając się na opinii biegłego, uznał działania ZUS za prawidłowe, w tym brak pomniejszenia emerytury o kwoty wcześniejszych świadczeń, co było zgodne z nowymi przepisami i wyrokiem TK.

Sprawa dotyczyła odwołania D. B. (1) od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 5 czerwca 2019 r., która przeliczyła jej emeryturę od 1 kwietnia 2019 r. ZUS przy obliczeniach uwzględnił zwaloryzowane składki i kapitał początkowy, dzieląc je przez średnie dalsze trwanie życia. Ubezpieczona kwestionowała sposób ustalenia wysokości świadczenia, powołując się na wcześniejsze decyzje ZUS i wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r. Sąd Okręgowy, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, w tym opinii biegłego ds. rachunkowości, ustalił stan faktyczny. Sąd uznał, że działania organu rentowego były prawidłowe. W szczególności, ZUS prawidłowo obliczył kwoty składek i kapitału początkowego. Kluczowe było ustalenie, że decyzją z dnia 30 kwietnia 2019 r. ZUS nie pomniejszył emerytury o kwoty pobranych wcześniej emerytur wcześniejszych, co było zgodne z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego i nowymi przepisami (art. 194 i 194 j ustawy emerytalnej). Sąd podkreślił, że waloryzacji podlega jedynie ustalona kwota emerytury, a nie składniki służące do jej wyliczenia. W konsekwencji, Sąd Okręgowy na podstawie art. 477¹⁴ § 1 k.p.c. oddalił odwołanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ rentowy prawidłowo przeliczył wysokość emerytury.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ZUS prawidłowo obliczył kwoty składek i kapitału początkowego, a także prawidłowo zastosował przepisy dotyczące przeliczenia emerytury, w tym brak pomniejszenia o kwoty wcześniejszych świadczeń, co było zgodne z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego i nowymi przepisami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.

Strony

NazwaTypRola
D. B. (1)osoba_fizycznawnioskodawczyni
Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (5)

Główne

ustawa emerytalna art. 194

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 194 j

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

ustawa emerytalna art. 24

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalna art. 108 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawidłowość obliczeń ZUS dotyczących kapitału początkowego i składek. Zgodność działań ZUS z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego P 20/16. Zgodność działań ZUS z nowymi przepisami (art. 194 i 194 j ustawy emerytalnej). Brak pomniejszenia emerytury o kwoty pobranych wcześniej emerytur wcześniejszych, jeśli prowadzi to do mniej korzystnego świadczenia.

Odrzucone argumenty

Kwestionowanie sposobu obliczenia emerytury przez ZUS. Niewłaściwe uwzględnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Godne uwagi sformułowania

organ rentowy nie mógł doliczyć do wskazanych wartości kwot pobranych uprzednio przez wnioskodawczynię emerytur wcześniejszych, gdyż stwarzałoby to nieuzasadnioną korzyść po jej stronie. działania organu rentowego były zgodne z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r., a nadto znajdują one oparcie w przepisach , które weszły w życie już po dacie wydania zaskarżonej decyzji kolejnym waloryzacjom podlega jedynie kwota emerytury ustalona na dzień 1 sierpnia 2013 r. , a nie zaś składniki , które służyły do wyliczenia jej wartości.

Skład orzekający

S.B.

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przeliczenia emerytury po zmianach wprowadzonych wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego i nowymi przepisami, w tym kwestia pomniejszenia świadczenia o wcześniejsze emerytury."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonej i konkretnych dat decyzji ZUS. Interpretacja przepisów po wyroku TK.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego dla wielu osób tematu emerytur i ich przeliczeń, a także pokazuje praktyczne zastosowanie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

ZUS przeliczył emeryturę po wyroku TK – czy zrobił to dobrze?

0

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 3237/19 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 5 czerwca 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przeliczył D. B. (1) emeryturę od 1 kwietnia 2019 r. tj. od daty nabycia uprawnień do przeliczenia emerytury. W treści decyzji wskazano, że do obliczenia emerytury przyjęto: kwotę składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji w wysokości 130 263,73 zł , kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego w wysokości 383 119,07 zł , średnie dalsze trwanie życia tj. 250,40 miesięcy. Wyliczona emerytura wyniosła 2 050,25 zł [(130 263,73 + 383 119,07) : 250,40] ; po waloryzacji od dnia 1 kwietnia 2019 r. wyniosła 2 334,97 zł. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał ,że kwota emerytury uległa zwiększeniu o kwotę wynikającą z podzielenia składek zewidencjonowanych na koncie po dniu ponownego ustalenia wysokości emerytury do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie wysokości emerytury , z uwzględnieniem waloryzacji , przez średnie dalsze trwania życia ustalone dla wieku wnioskodawcy w dniu złożenia tego wniosku tj. w dniu 8 kwietnia 2019 r. 2 334,97 zł + (11 492,12/207,40) = 2 390,38 zł. /decyzja k.37 – 39 akt ZUS/ W dniu 5 lipca 2019 r. do organu rentowego wpłynęło odwołanie D. B. (1) od ww. decyzji. /odwołanie k.3/ W odpowiedzi na odwołanie pełnomocnik organu rentowego wniósł o jego oddalenie. /odpowiedź na odwołanie k.4 – 4 odwrót/ Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny: Wnioskodawczyni D. B. (1) urodziła się (...) /okoliczność bezsporna/ Decyzją z dnia 17 września 2008 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przyznał D. B. (1) emeryturę od 1 września 2008 r. tj. od miesiąca , w którym zgłoszono wniosek o emeryturę oraz zawiesił jej wypłatę z uwagi na fakt kontynuowania zatrudnienia. /decyzja k.34 plik II akt ZUS/ Decyzją z dnia 23 października 2008 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przyznał D. B. (1) emeryturę oraz rozpoczął jej wypłatę, począwszy od 1 września 2008 r. /decyzja k.41 plik II akt ZUS/ Decyzją z dnia 13 lutego 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przyznał D. B. (2) emeryturę od dnia 1 sierpnia 2013 r. tj. od miesiąca w którym zgłoszono wniosek. Wysokość emerytury została obliczona zgodnie z zasadami określonymi w art. 26 ustawy emerytalnej. Do obliczenia emerytury przyjęto: kwotę składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji w wysokości 130 263,73 zł , kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego w wysokości 383 119,07 zł , średnie dalsze trwanie życia tj. 250,80 miesięcy. Wyliczona emerytura wyniosła 1 643,87 zł [(130 263,73 + 383 119,07) – 101 099,46 : 250,80]. Tak wyliczona emerytura została zawieszona , ponieważ okazała się świadczeniem mniej korzystnym w stosunku do już wypłacanego wnioskodawczyni świadczenia. /decyzja k.22 – 23 plik I akt ZUS/ Decyzją z dnia 30 kwietnia 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przeliczył D. B. (2) emeryturę od 1 sierpnia 2013 r. , z wypłatą od 1 kwietnia 2019 r. tj. od miesiąca , w którym zgłoszono skargę o wznowienie postępowania w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r. Do obliczenia emerytury przyjęto: kwotę składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji w wysokości 130 263,73 zł , kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego w wysokości 383 119,07 zł , średnie dalsze trwanie życia tj. 250,80 miesięcy. Wyliczona emerytura wyniosła 2 046,98 zł [(130 263,73 + 383 119,07): 250,80], po waloryzacjach od 1 marca 2019 roku wynosi 2.196,10 zł. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał, że emerytura ustalona niniejszą decyzją uległa zawieszeniu z uwagi na fakt ,iż emerytura przyznana decyzją z dnia 17 września 2008 r. okazała się świadczeniem korzystniejszym. Niniejszą decyzją uchylono decyzję z dnia 13 lutego 2015 r. w zakresie sposobu obliczenia emerytury. /decyzja k.31 – 32 odwrót plik II akt ZUS/ W decyzji tej znalazła się pomyłka dotycząca kwoty emerytury po waloryzacjach. Winna ona wynosić 2.331,54 zł. Została ona sprostowana postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2021 roku / postanowienie k.48 akt ZUS/ Zaskarżoną decyzją z dnia 5 czerwca 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przeliczył D. B. (1) emeryturę od 1 kwietnia 2019 r. tj. od daty nabycia uprawnień do przeliczenia emerytury. W treści decyzji wskazano, że do obliczenia emerytury przyjęto: kwotę składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji w wysokości 130 263,73 zł , kwotę zwaloryzowanego kapitału początkowego w wysokości 383 119,07 zł , średnie dalsze trwanie życia tj. 250,40 miesięcy. Wyliczona emerytura wyniosła 2 050,25 zł [(130 263,73 + 383 119,07) : 250,40] ; po waloryzacji od dnia 1 kwietnia 2019 r. wyniosła 2 334,97 zł. Zakład Ubezpieczeń Społecznych wskazał ,że kwota emerytury uległa zwiększeniu o kwotę wynikającą z podzielenia składek zewidencjonowanych na koncie po dniu ponownego ustalenia wysokości emerytury do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie wysokości emerytury , z uwzględnieniem waloryzacji , przez średnie dalsze trwania życia ustalone dla wieku wnioskodawcy w dniu złożenia tego wniosku tj. w dniu 8 kwietnia 2019 r. 2 334,97 zł + (11 492,12/207,40) = 2 390,38 zł. /decyzja k.37 – 39 plik I akt ZUS/ W celu obliczenia emerytury wnioskodawczyni od dnia 1 sierpnia 2013 r. konieczne jest uwzględnienie: kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego w wysokości 383 119,07 zł, kwoty składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji w wysokości 130 263,73 zł, średniego dalszego trwania życia tj. 250,80 miesięcy. Prawidłowa wartość emerytury (w najkorzystniejszym wariancie) jaka powinna zostać wypłacona D. B. (1) od dnia 1 sierpnia 2013 r. powinna wynosić 2 046,98 zł brutto. Wysokość emerytury należnej D. B. (1) od dnia 1 lutego 2015 r. powinna wynieść 2 120,12 zł (z uwzględnieniem kwoty składek zaewidencjonowanych i zwaloryzowanych na koncie ubezpieczonej po dniu ustalenia prawa do emerytury tj. 9 616,44 zł oraz średniego dalszego trwania życia tj. 238,10 miesięcy). Wysokość emerytury należnej D. B. (1) od dnia 1 lutego 2016 r. powinna wynieść 2 180,87 zł ( z uwzględnieniem kwoty składek zaewidencjonowanych i zwaloryzowanych na koncie ubezpieczonej po dniu ustalenia prawa do emerytury tj. 5 794,26 zł oraz średniego dalszego trwania życia tj. 234,10 miesięcy). Wysokość emerytury należnej D. B. (1) od dnia 1 kwietnia 2019 r. powinna wynieść 2 386,96 zł (z uwzględnieniem kwoty składek zaewidencjonowanych i zwaloryzowanych na koncie ubezpieczonej po dniu ustalenia prawa do emerytury tj. 11 492,11 zł oraz średniego dalszego trwania życia tj. 207,40 miesięcy). Zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r. , sygn. akt P 20/16 podstawa obliczenia emerytury nie powinna być zwiększona o kwotę zasądzoną wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego , a jedynie przeliczona bez uwzględnienia tej kwoty. Tym samym kwota ta nie podlega waloryzacji. Nowe przepisy przewidują ponowne ustalenie wysokości emerytury z pominięciem przepisu art.25 ust.1 b ustawy emerytalnej. Jeżeli zatem ubezpieczony miał prawo do emerytury powszechnej , a podstawa obliczenia tej emerytury była pomniejszona o kwoty pobranych emerytur wcześniejszych , to wysokość tego świadczenia powinna być przeliczona bez takiego pomniejszenia. /opinia k. 53 – 73 odwrót , opinia uzupełniająca k.123 – 129 , k.151 – 154 odwrót biegłego sądowego ds. ekonomii , finansów i rachunkowości (...) / Powyższy stan faktyczny Sąd Okręgowy ustalił na podstawie zgromadzonych dowodów zarówno w postaci dokumentów , jak i opinii biegłego z zakresu księgowości. Zgromadzone dokumenty nie budzą wątpliwości, co do ich wiarygodności. Tym samym stanowią wiarygodne źródło dowodowe. Oceniając dowód z opinii biegłego Sąd w pełni uznał wartość dowodową opinii biegłego, podzielając - jako przekonujące - wnioski wypływające z ich treści. W ocenie Sądu opinie te (podstawowa oraz uzupełniająca) są rzetelne i nie zawierają braków. Zostały sporządzone zgodnie z wymaganiami fachowości i niezbędną wiedzą w zakresie stanowiącym ich przedmiot. Opinia podstawowa i uzupełniająca zostały przekonująco uzasadnione, nie zawierają sprzeczności ani uchybień, które pozbawiałyby je wartości dowodowej, dlatego też w ocenie Sądu zasługiwała ona na to by stać się podstawą ustaleń faktycznych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 24 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego, wynoszącego co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn, z zastrzeżeniem art. 46, 47, 50, 50a i 50e i 184 . Stosownie zaś do treści art.108 ust. 1 ww. ustawy jeżeli po dniu, od którego przyznano emeryturę określoną w art. 24 lub 24a, emeryt podlegał ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, wysokość świadczenia ulega ponownemu ustaleniu w sposób określony w ust. 2. W niniejszej sprawie decydujące znacznie dla rozstrzygnięcia sporu miała kwestia, czy organ rentowy dokonał prawidłowego ustalenia wysokości emerytury wnioskodawczyni przysługującej jej na dzień 1 sierpnia 2013 r. Okoliczność ta miała bowiem decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia , czy kwota emerytury ustalona w treści zaskarżonej decyzji jest prawidłowa. W tym miejscu podkreślić należy ,że na mocy decyzji z dnia 17 września 2008 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przyznał D. B. (1) emeryturę wcześniejszą od 1 września 2008 r. Decyzją zaś z dnia 13 lutego 2015 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. przyznał D. B. (2) emeryturę od dnia 1 sierpnia 2013 r. tj. od miesiąca w którym zgłoszono wniosek , przy czym ustalając jej wartość pomniejszył ją o kwotę pobranych uprzednio przez nią emerytur wcześniejszych. Sąd mając zatem na względzie wszechstronne zbadanie sprawy powołał biegłego ds. rachunkowości celem wyliczenia wysokości emerytury wnioskodawczyni. Zgodnie z zobowiązaniem Sądu biegły dokonał stosownego wyliczenia wartości składników niezbędnych do wyliczenia świadczenia wnioskodawczyni na dzień 1 sierpnia 2013 r. Obliczenia dokonane przez biegłego potwierdziły prawidłowość działań organu rentowego w szczególności zarówno , co do wyliczenia kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego, jak i kwoty składek zewidencjonowanych na koncie z uwzględnieniem waloryzacji. Co jednak istotne, organ rentowy ustalając, decyzją z dnia 30 kwietnia 2019 r., wartość emerytury wnioskodawczyni na dzień 1 sierpnia 2013 r. nie pomniejszył jej o kwotę pobranych uprzednio przez wnioskodawczynię emerytur wcześniejszych. Z całą zaś pewnością organ rentowy nie mógł doliczyć do wskazanych wartości kwot pobranych uprzednio przez wnioskodawczynię emerytur wcześniejszych , gdyż stwarzałoby to nieuzasadnioną korzyść po jej stronie. Nie ulega tym samym wątpliwości, że działania organu rentowego były zgodne z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2019 r. , a nadto znajdują one oparcie w przepisach , które weszły w życie już po dacie wydania zaskarżonej decyzji (art.194 i oraz art.194 j ww. ustawy). Na marginesie Sąd pragnie jednocześnie zaznaczyć, że stosownie do obowiązujących przepisów kolejnym waloryzacjom podlega jedynie kwota emerytury ustalona na dzień 1 sierpnia 2013 r. , a nie zaś składniki , które służyły do wyliczenia jej wartości. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 477 14 § 1 k.p.c. , oddalił odwołanie. ZARZĄDZENIE Odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi wnioskodawczyni. 5 VII 2021 roku. S.B.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI