VIII U 2887/18

Sygn. akt VIII U 2887/18 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 15 kwietnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSR del. Anna Capik-Pater Protokolant: Agata Kędzierawska po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2019 r. w Gliwicach sprawy E. B. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. o podleganie ubezpieczeniom społecznym na skutek odwołania E. B. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia 19 września 2018 r. nr (...) zmienia zaskarżoną decyzję z dnia 19 września 2018 roku w ten sposób, że stwierdza, iż odwołująca E. B. jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą która nie ma ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 60% kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu od 25 września 2017 roku do 4 września 2018 roku. (-) SSR del. Anna Capik-Pater Sygn. akt VIII U 2887/18 UZASADNIENIE Ubezpieczona E. B. wniosła odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia 19 września 2018r. stwierdzającej , że jako osoba prowadząca pozarolniczą działalności gospodarczą nie mająca ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 60% kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od dnia 25 września 2017r. do 4 września 2018r. Odwołująca podniosła, iż w tym okresie faktycznie prowadziła działalność gospodarczą, ale nie uzyskała żadnego dochodu. (k. 2). Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania wskazując, iż wbrew stanowisku ubezpieczonej faktycznie po dniu 25 września 2017r. nie prowadziła już działalności gospodarczej . Wskazał organ rentowy, że ubezpieczone wniosła do ZUS o przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy w dniu 10 sierpnia 2017r. , stan zdrowia ubezpieczonej nie pozwala na aktywność zawodową . Organ rentowy zarzucił, że działanie odwołującej polegające na zarejestrowaniu i prowadzeniu działalności gospodarczej i formalnym utrzymywaniu jej do dnia 15 lipca 2017r. miało na celu jednie stworzenie pozoru istnienia tytułu do ubezpieczeń społecznych i nakierowane było jedynie na uzyskanie świadczeń z tytułu choroby. (k. 19). Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczona ma 52 lata. Z wykształcenia jest pielęgniarką. Z zamiłowania florystyką – ukończyła kurs układania kwiatów. Ubezpieczona rozpoczęła działalność gospodarczą w dniu 15 sierpnia 1999r. - założyła Galerię kwiatów E. B. . Wówczas była zdolna do pracy polegającej na sprzedaży i układaniu kwiatów. Ubezpieczona zajmowała się układaniem kompozycji kwiatowych z kwiatów suszonych, wykonywaniem kompozycji na specjalne zamówienia, sprzedawała obrazy olejne, szkice, obrazy z suszonych kwiatów, obrusy , serwetki haftowane, różne artykuły dekoracyjne. Odwołująca w okresach od kwietnia 2016 do września 2017r. oraz od grudnia 2017r. do połowy czerwca 2018 przebywała na zwolnieniu lekarskim , pobierała także świadczenie rehabilitacyjne dnia 24 września 2017r. Wystąpiła o wypłatę zasiłku za okres od 19 czerwca 2018r. do 31 sierpnia 2018r. Z dniem 18 września 2018r. odwołująca zawiesiła działalność gospodarczą. W okresach niezdolności do pracy ubezpieczona skarżyła się na zespół bólowy kręgosłupa, bóle mięśniowe i wielostawowe, zaburzenia emocjonalne, napadowe bóle głowy , zaburzenia równowagi. Przebyła boreliozę z L. . Wykluczono neuroboreliozę, leczyła się też w związku z zespołem cieśni nadgarstka. Prowadzenie Galerii było pasją ubezpieczonej, nie przynosiło wielkiego dochodu, na dom zarabiał mąż prowadzący działalność gospodarczą. Ubezpieczona nie była zorientowana w wysokości wydatków domowych. Wiele lat cierpiała na schorzenia, których wciąż dokładnie nie zdiagnozowano. Raz czuła się lepiej , a raz gorzej. We wrześniu 2017r. ubezpieczona po zasięgnięciu konsultacji lekarskiej zdecydowała, że otworzy Galerię na nowo. Miała ubezpieczona nadzieję, że da radę wznowić działalność Galerii od wielu miesięcy już, w związku z chorobą ubezpieczonej, nieczynnej. W tym celu prócz zwykłych prac porządkowych i odświeżających, które podjęła sama, zleciła wykonanie prac tynkarsko malarskich, gdyż w międzyczasie nad jednym z pomieszczeń Galerii zaciekał dach i trzeba było pomieszczenie wyremontować. Ubezpieczona miała bardzo wiele zapasów, suchych kwiatów, dodatków dekoracyjnych, klejów, nabłyszczaczy, lakierów i innych materiałów potrzebnych do stworzenia kompozycji kwiatowych. Nie musiała czynić nakładów by podjąć sprzedaż prócz pracy własnych rąk. Ubezpieczona bardzo chciała by działalność znowu się rozwinęła. Sprzedaż jednak kompozycji kwiatowych zwłaszcza w okresie jesiennym, a nie np. świat Bożego Narodzenia czy Wielkiej Nocy jest utrudniona . W tym czasie – jesienią, w sklepach oferujących tego rodzaju asortyment nie ma tak wielkiego ruchu jak w okresie świątecznym, poza tym, Galeria była przez wiele miesięcy zamknięta, a garstka stałych klientów zaglądała tu i tak rzadko. Klienci częściej przychodzili coś podpatrzeć i porozmawiać, niż kupić już zrobioną kompozycję. Stan taki trwał do grudnia 2017r. kiedy to ubezpieczona znów zachorowała , a finalnie w roku 2018. ostatecznie zawiesiła działalność gospodarczą. Przychód z Galerii w roku 2016 wyniósł 2783 zł . za powołane wyżej prace malarsko tynkarskie zapłaciła odwołująca 984 zł. odwołująca odprowadziła należne składki. W okresie od września 2017r. do grudnia 2017r. Galerię odwiedziło niewielu klientów, w tym zaprzyjaźniony świadek D. M. , który jednak niczego nie kupił. Decyzja z dnia 10 września 2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. stwierdził , że odwołująca jako osoba prowadząca pozarolniczą działalności gospodarczą nie mająca ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 60% kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od dnia 25 września 2017r. do 4 września 2018r. Decyzją z dnia 27 października 2017r. organ rentowy odmówił odwołującej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy powołując się na orzeczenie Komisji lekarskie z dnia 20 października 2017r. o zdolności do pracy odwołującej. Decyzja jest nieprawomocna. W tutejszym Sądzie zawisła sprawa z odwołania ubezpieczonej od w/w decyzji pod sygn. akt VIII U 2141/17. ( dowód: zeznania odwołującej k. k. 119-120, zeznania świadków D. K. k. 119, M. B. k. 118, , S. B. k. 118, D. M. k. 119, akta organu rentowego, zaświadczenie o wpisie do ewidencji k. 68, PIT 28 k. 47, faktura nr (...) z dnia 7.11.2017r., dokumenty w katach sprawy sygn. akt VIII U 2141/17) . Sąd nie przeprowadził dowodu z przesłuchania świadka M. S. z uwagi na fakt, że dane na okoliczność ,których miałby być słuchany świadek wynikają z przedłożonej przez odwołującą faktury , a fakt wykonania czynności został potwierdzony przez świadków w trakcie postępowania oraz odwołującą. Istotę sporu stanowi ustalenie czy ubezpieczona faktycznie prowadziła działalność gospodarczą w okresie od objętym zaskarżoną decyzją z dnia 10 września 2018r , a w konsekwencji , czy w tym czasie podlegała ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu z tego tytułu i czy jest zobowiązana do odprowadzenia związanych z tym składek. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jednolity: Dz.U. z 2015r. poz. 121 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą systemową w związku z art. 13 pkt 4 tej ustawy obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej są osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność gospodarczą: od dnia rozpoczęcia jej wykonywania do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności z wyłączeniem okresu, na który wykonywanie tej działalności zostało zawieszone na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej, w którym to osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą nie podlegają tym ubezpieczeniom. Zapis art. 13 ust 4 ustawy systemowej dotyczący wyłączenia okresu zawieszenia działalności gospodarczej został dodany z mocy art. 7 pkt 1 ustawy z dnia 10 lipca 2008r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 141, poz. 888) z dniem 20 września 2008r. Zgodnie ze stanowiskiem Sąd Najwyższego wyrażonym w uzasadnieniu wyroku z dnia 21 maja 2008r. (III UK 112/07; niepubl.) podleganie ubezpieczeniu społecznemu wynika z faktycznego prowadzenia działalności gospodarczej. W myśl art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz. U. z 2013r., poz. 679 z późn. zm.) działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność między innymi usługowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. Realizowanie tej działalności w sposób zorganizowany i ciągły jest jej nieodzownym atrybutem. Taką właściwość definiującą powinna zatem posiadać „osoba prowadząca działalność gospodarczą”, by podlegać ubezpieczeniom. Taki sam pogląd wyraził Sąd Apelacyjny w Białymstoku w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 kwietnia 2005r. (III AUa 193/05; niepublikowany), z którego wynika, iż prowadzenie działalności gospodarczej występuje w okresie jej faktycznego wykonywania, jak i wykonywania innych czynności związanych z tą działalnością. Istota działalności gospodarczej polega bowiem na tym, że jest ona prowadzona w sposób ciągły i zorganizowany. Nie budzi najmniejszych wątpliwości fakt, iż w spornym okresie ubezpieczona nie sprzedała ani jednej kompozycji kwiatowej, nie zakupiła też żadnych materiałów by takie kompozycje zrobić. Wyremontowała jedno z pomieszczeń, które było wykorzystywane na potrzeby Galerii. Wiadomym jest także , że ubezpieczona zwykle nie osiągała dużego przychodu ze sprzedaży w Galerii. Równocześnie ubezpieczona wykazała także , że pasjonuje się układaniem kwiatów, wynika to z zeznań wszystkich świadków, choć tylko jeden z nich nie był z odwołującą spokrewniony. Dochody płynące z działania Galerii nie stanowią o utrzymaniu domu i rodziny, o kwotach bowiem potrzebnych do utrzymania domu ubezpieczona nie miała pojęcia, podobnie jak o dochodach utrzymującego dom świadka S. B. – męża odwołującej. Pewnym jest także, że przez długi czas ubezpieczona chorowała, co więcej w niniejszym postępowaniu organ rentowy uznał ubezpieczoną za niezdolną do pracy, co jednak pozostaje w sprzeczności z wydaną już, a nieprawomocną decyzją z dnia 27 października 2017r . Podobnie niekonsekwentnie postąpiła ubezpieczona z jednej strony wykazując, że do pracy czuła się zdolna i dlatego podjęła działalność we wrześniu 2017r. , z drugiej zaś strony wnosząc do organu rentowego o rentę i uzasadniając swą niezdolność do pracy. Sąd mając na uwadze przeprowadzone postępowanie dowodowe uznał jednak, że mimo niekonsekwentnych stanowisk zarówno jednej jak i drugiej strony jest wysoce prawdopodobnym i takie ustalenia Sąd poczynił, że mimo wznowienia pracy Galerii, wyremontowania, odnowienia kompozycji, przywrócenia temu miejscu życia na nowo nowi klienci , którzy kupiliby coś się nie pojawili. Owszem pojawiły się osoby, które zajrzały do Galerii lecz nie znalazło to odzwierciedlenia w przychodzie. Galeria była nieczynna przez wiele miesięcy, do tego rodzaju sklepu przychodzi niewiele osób, poza tym okres roku na rozwinięcie na nowo sprzedaży był niesprzyjający. Argumentem przemawiającym na korzyść ubezpieczonej jest także fakt, że działalność tę, o określonym profilu, ubezpieczona prowadzi od wielu lat i mogła mieć nadzieję, że uda się ją wskrzesić. Reasumując: domniemanie prowadzenia przez ubezpieczoną działalności gospodarczej w spornym okresie wynikające z wpisu do ewidencji nie zostało przez organ rentowy obalone. Skoro zatem w spornym okresie ubezpieczona faktycznie prowadziła działalność gospodarczą , to podlegała ubezpieczeniom z tego tytułu i dlatego na podstawie art. 477 14 § 2 k.p.c. w związku z art. 6 ust. 1 pkt 5 ustawy systemowej i art. 13 pkt 4 tej ustawy należało zmienić zaskarżoną decyzję stwierdzając, iż ubezpieczona jako osoba prowadząca pozarolniczą działalności gospodarczą nie mająca ustalonego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy dla której podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne stanowi zadeklarowana kwota nie niższa niż 60% kwoty przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia podlega ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu od dnia 25 września 2017r. do 4 września 2018r (-) SSR del Anna Capik - Pater