III U 236/22

Sąd Okręgowy w SuwałkachSuwałki2022-12-14
SAOSubezpieczenia społecznerentyŚredniaokręgowy
rentaniezdolność do pracyZUSorzeczenie lekarskiebiegli sądowinowe okolicznościpostępowanie dowodoweprawo ubezpieczeń społecznych

Sąd Okręgowy uchylił decyzję ZUS odmawiającą prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi rentowemu z uwagi na nowe okoliczności zdrowotne powstałe po wydaniu decyzji.

B. P. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy, wskazując na problemy z kręgosłupem. Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych, którzy początkowo nie stwierdzili niezdolności do pracy. Jednak po przedstawieniu nowej dokumentacji medycznej, w tym po zabiegu operacyjnym kręgosłupa, biegli uznali odwołującą za całkowicie niezdolną do pracy do określonego terminu. W związku z tym Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477¹⁴ § 4 kpc, uchylił zaskarżoną decyzję, przekazał sprawę do ponownego rozpoznania ZUS i umorzył postępowanie.

Sprawa dotyczyła odwołania B. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia 8 kwietnia 2022 r., która odmówiła jej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. ZUS powołał się na brak spełnienia warunków określonych w ustawie o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w szczególności na orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z dnia 01.04.2022 r., zgodnie z którym odwołująca nie była niezdolna do pracy. B. P. w odwołaniu podnosiła, że cierpi na silne bóle kręgosłupa i problemy z poruszaniem się. Sąd Okręgowy w Suwałkach, po rozpoznaniu sprawy, dopuścił dowód z opinii biegłych lekarzy sądowych. Początkowo opinia biegłych nie dawała podstaw do uznania odwołującej za niezdolną do pracy. Jednakże, po przedstawieniu przez odwołującą nowej dokumentacji medycznej, w tym wyników badania MRI z 30.07.2022 r. wskazujących na ucisk korzenia nerwowego oraz dokumentacji po zabiegu operacyjnym kręgosłupa z dnia 26.08.2022 r., biegli zmienili swoje stanowisko. W świetle tych nowych okoliczności, uznali odwołującą za całkowicie niezdolną do pracy od dnia 26.08.2022 r. do dnia 31.08.2023 r. Sąd Okręgowy, opierając się na art. 477¹⁴ § 4 Kodeksu postępowania cywilnego, uznał, że w sprawie wystąpiły nowe okoliczności dotyczące stanu zdrowia odwołującej, które powstały po dacie wydania zaskarżonej decyzji. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję, przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G. i umorzył postępowanie sądowe, aby umożliwić organowi rentowemu ocenę nowych faktów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli nowe okoliczności dotyczą stwierdzenia niezdolności do pracy i powstały po dniu złożenia odwołania, sąd uchyla decyzję, przekazuje sprawę do rozpoznania organowi rentowemu i umarza postępowanie.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 477¹⁴ § 4 kpc, który stanowi, że w sprawach o świadczenia z ubezpieczeń społecznych, gdy prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy, a nowe okoliczności w tym zakresie powstały po dniu złożenia odwołania, sąd nie orzeka co do istoty sprawy, lecz uchyla decyzję, przekazuje sprawę organowi rentowemu i umarza postępowanie. W niniejszej sprawie, nowe okoliczności zdrowotne (po operacji kręgosłupa) powstały po dacie wydania decyzji ZUS i po złożeniu odwołania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi rentowemu, umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

B. P. (w sensie proceduralnym, sprawa wraca do ZUS)

Strony

NazwaTypRola
B. P.osoba_fizycznawnioskodawca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (4)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 57

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 58

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje postępowanie w sprawach świadczeń z ubezpieczeń społecznych, gdy nowe okoliczności dotyczące niezdolności do pracy powstały po złożeniu odwołania.

Pomocnicze

ustawa o emeryturach i rentach z FUS art. 12

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Definicja całkowitej i częściowej niezdolności do pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Powstanie nowych okoliczności zdrowotnych (po operacji kręgosłupa) po dacie wydania decyzji ZUS, które skutkują niezdolnością do pracy. Konieczność ponownej oceny stanu zdrowia przez organ rentowy w świetle nowych dowodów medycznych.

Odrzucone argumenty

Stanowisko ZUS o braku niezdolności do pracy oparte na orzeczeniu komisji lekarskiej sprzed powstania nowych okoliczności zdrowotnych.

Godne uwagi sformułowania

w związku z przebytym w tym dniu zabiegiem operacyjnym. w świetle nowej dokumentacji medycznej sąd uchyla decyzję, przekazuje sprawę do rozpoznania organowi rentowemu i umarza postępowanie.

Skład orzekający

Piotr Witkowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty rozpatrywania spraw rentowych w przypadku pojawienia się nowych okoliczności zdrowotnych po wydaniu decyzji przez ZUS oraz znaczenie opinii biegłych sądowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej uregulowanej w art. 477¹⁴ § 4 kpc.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważny aspekt proceduralny w sprawach rentowych – jak nowe dowody medyczne mogą wpłynąć na przebieg postępowania i jakie są obowiązki sądu w takiej sytuacji. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem ubezpieczeń społecznych.

Nowe fakty po decyzji ZUS: kiedy sąd uchyla orzeczenie i co to oznacza dla wnioskodawcy?

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III U 236/22 POSTANOWIENIE Dnia 14 grudnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Suwałkach III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: sędzia Piotr Witkowski Protokolant: Marta Majewska-Wronowska po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2022r. w Suwałkach na rozprawie sprawy z wniosku B. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. o rentę z tytułu niezdolności do pracy wskutek odwołania B. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. z dnia 8 kwietnia 2022 r. znak (...) p o s t a n a w i ł: 1. uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G. ; 2. umorzyć postępowanie; UZASADNIENIE Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w G. decyzją z dnia 08.04.2022r., powołując się na umowę o wystąpieniu Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej z Unii Europejskiej i Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej (Dz. Urz. UE C 384 I z 12 listopada 2019 r., s. 1), ustawę z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021r. poz. 291), rozporządzenie (WE) 883/2004 z dnia 29.04.2004r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 166 z 30.04.2004r. ze zm., Polskie Wydanie Specjalne 2004, rozdz.5,t.5,ze zm.) i rozporządzenie (WE) 987/2009 z dnia 16.09.2009r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) 883/2004 w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (Dz. Urz. UE L 284 z dnia 30.10.2009r.) odmówił B. P. prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Wskazał na treść z art.57 w związku z art.58 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, zgodnie z którymi renta z tytułu niezdolności do pracy przysługuje ubezpieczonemu, który spełnił łącznie następujące warunki: 1. jest niezdolny do pracy, 2. ma wymagany okres składkowy i nieskładkowy wynoszący łącznie co najmniej: 1) 1 rok - jeżeli niezdolność do pracy powstała przed ukończeniem 20 lat, 2) 2 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 20 do 22lat, 3) 3 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 22 do 25 lat, 4) 4 lata - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 25 do 30 lat, 5) 5 lat - jeżeli niezdolność do pracy powstała w wieku powyżej 30 lat, a ponadto okres ten przypada w ciągu ostatniego dziesięciolecia przed zgłoszeniem wniosku o rentę lub przed dniem powstania niezdolności do pracy, warunek ten nie jest wymagany w przypadku ubezpieczonego, który udowodnił okres składkowy, o którym mowa w art. 6, wynoszący co najmniej 25 lat dla kobiety i 30 lat dla mężczyzny oraz jest całkowicie niezdolny do pracy, 3. niezdolność do pracy powstała w okresach, o których mowa w art. 6 ust. 1 pkt 1 i 2, pkt 3 lit. b, pkt 4, 6, 7 i 9, ust. 2 pkt 1, 3-8 i pkt 9 lit. a. pkt 10 lit. a, pkt 11, 12 i pkt 13 lit. a, pkt 14 lit. a i pkt 15-17 oraz art. 7 pkt 1-3, pkt 5 lit. a, pkt 6 i 12, oraz w okresach pobierania świadczenia pielęgnacyjnego lub specjalnego zasiłku opiekuńczego określonych w przepisach o świadczeniach rodzinnych lub zasiłku dla opiekuna określonego w przepisach o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów, za które nie było obowiązku opłacania składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe, albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od ustania tych okresów, 4. nie ma ustalonego prawa do emerytury z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych lub nie spełnia warunków do jej uzyskania. B. P. udokumentowała wymagany okres składkowy i nieskładkowy przypadający w ostatnim 10-leciu przed złożeniem wniosku tj. od 03.01.2012r. do 02.01.2022r. Natomiast Zakład odmówił jej przyznania renty, ponieważ komisja lekarska ZUS orzeczeniem z dnia 01.04.2022r. orzekła, że nie jest ona niezdolna do pracy. W odwołaniu od tej decyzji B. P. domagając się jej zmiany wskazała, że ma problemy z poruszaniem się, odczuwa silne bóle kręgosłupa, które promieniują do stóp. Cały czas używa leków przeciwbólowych. Natomiast wysiłek fizyczny tylko nasila ból kręgosłupa. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie i podtrzymał podstawy skarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że niezdolną do pracy w rozumieniu ustawy o emeryturach i rentach z FUS jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Całkowicie niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy. Częściowo zaś niezdolną do pracy jest osoba, która w znacznym stopniu utraciła zdolność do pracy zgodnej z poziomem posiadanych kwalifikacji (art. 12 ustawy). Oceny niezdolności do pracy dokonuje w formie orzeczenia lekarz orzecznik Zakładu lub, w przypadku wniesienia sprzeciwu, komisja lekarska ZUS. Orzeczenie lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co do którego nie zgłoszono zarzutu wadliwości, albo orzeczenie komisji lekarskiej, stanowi dla organu rentowego podstawę do wydania decyzji w sprawie świadczeń przewidzianych w ustawie, do których prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji. Sąd Okręgowy ustalił i zważył, co następuje: Odwołanie o tyle było uzasadnione, że należało uchylić zaskarżoną decyzję i przekazać sprawę do rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych w G. , a postępowanie w sprawie umorzyć. W sprawie mianowicie zaistniały nowe okoliczności, które właśnie to spowodowały. W sprawie Sąd dopuścił dowód z opinii biegłych lekarzy sądowych z zakresu schorzeń, na które cierpi odwołująca się tj. dr. n. med. R. Z. – z zakresu neurologii, dr. n. med. E. P. – z zakresu diabetologii, M. C. – z zakresu ortopedii i D. S. – z zakresu medycyny pracy, którzy po wykonaniu badania odwołującej się i przeanalizowaniu dokumentacji medycznej rozpoznali u niej: przewlekły zespół bólowy korzeniowy lewostronny w dolnym odcinku kręgosłupa, przebytą rwę kulszową lewostronną z utrwalonym niedowładem zgięcia grzbietowego stopy lewej, kilkupoziomowe zmiany dyskopatyczne w odcinku lędźwiowym kręgosłupa z możliwą kompresją na korzenie nerwowe według opisu radiologa, stan po artroskopii kolana lewego z powodu artrozy kolana i uszkodzenia MM, nadciśnienie tętnicze, cukrzycę typu 2, otyłość I stopnia, astmę oskrzelowa, stan po operacji zespołu cieśni kanału nadgarstka obustronnie oraz stan po operacyjnym usunięciu zaćmy obustronnej. Zaopiniowali pierwotnie, że stwierdzone u odwołującej się schorzenia, a szczególnie ich skutki zdrowotne przedstawione w badaniach przedmiotowych oraz analiza badań nie dają podstaw do uznania odwołującej się za osobę częściowo lub całkowicie niezdolną do pracy zgodnie z poziomem kwalifikacji. Wskazali, że może ona podjąć pracę na otwartym rynku przy uwzględnieniu przeciwskazań. Biegli opisali poszczególne schorzenia odwołującej się, jak była leczona i jakie wywołuje reperkusje zdrowotne. Następnie jednak biegli ustosunkowując się do zgłoszonych zastrzeżeń do ich opinii i w związku ze złożoną dokumentacją przebytego zabiegu operacyjnego kręgosłupa odwołującej się wskazali, iż w świetle nowej dokumentacji medycznej, a zwłaszcza ujawnienia w badaniu MRI z 30.07.2022r. ucisku korzenia L5 po stronie lewej i w konsekwencji wykonania zabiegu operacyjnego dnia 26.08.2022r., polegającego na fenestracji L4-L5 lewostronnej i usunięciu wypadniętego jądra miażdżystego z poziomu L4-L5 oraz z racji potrzeby rehabilitacji pooperacyjnej i okresu rekonwalescencji po przebytej operacji, uznali odwołującą się za osobę całkowicie niezdolną do pracy od dnia 26.08.2022r. do dnia 31.08.2023 roku. Po tym okresie wskazane też będzie kontrolne badanie określające jej stan funkcjonalny w aspekcie zdolności do pracy. W tym więc stanie rzeczy uznać należało, że w sprawie wystąpiły nowe okoliczności dotyczące stanu zdrowia odwołującej się co do stwierdzenia niezdolności do pracy, które powstały po dacie wydania zaskarżonej decyzji. Decyzja wszakże została wydana 08.04.2022r., a niezdolność do pracy została ustalona od kwietnia 26.08.2022r. w związku z przebytym w tym dniu zabiegiem operacyjnym. Zauważyć należy, że biegli uznali odwołującą za całkowicie niezdolną do pracy. Skoro więc z powodu zabiegu operacyjnego kręgosłupa odwołująca się została uznana za całkowicie niezdolną do pracy to wnosić należy, że niezdolność do pracy mogła istnieć jeszcze przed zabiegiem. Wymaga to więc nowej kompleksowej oceny stanu zdrowia odwołującej się właśnie na podstawie nowych okoliczności, które powstały po dniu złożenia odwołania. Zgodnie bowiem z art. 477 14 § 4 kpc w sprawie o świadczenie z ubezpieczeń społecznych, do którego prawo jest uzależnione od stwierdzenia niezdolności do pracy lub niezdolności do samodzielnej egzystencji albo stwierdzenia stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, jeżeli podstawę do wydania decyzji stanowi orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych lub orzeczenie komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i odwołanie od decyzji opiera się wyłącznie na zarzutach dotyczących tego orzeczenia, sąd nie orzeka co do istoty sprawy na podstawie nowych okoliczności dotyczących stwierdzenia niezdolności do pracy lub niezdolności do samodzielnej egzystencji albo stwierdzenia stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, które powstały po dniu złożenia odwołania od tej decyzji. W tym przypadku sąd uchyla decyzję, przekazuje sprawę do rozpoznania organowi rentowemu i umarza postępowanie. Sąd zaś oparł się o opinię biegłych sądowych, gdyż to właśnie, jak wypowiedział się Sąd Najwyższy choćby w wyroku z dnia 14.03.2007r. III UK 130/06 (Lex 368973), w sprawie o świadczenie rentowe ustalenia biegłych lekarzy sądowych dostarczają sądowi wiedzy specjalistycznej, koniecznej do dokonania oceny stanu zdrowia osoby ubiegającej się o świadczenia rentowe, w tym rodzaju występujących schorzeń, stopnia ich zaawansowania i nasilenia związanych z nimi dolegliwości. Podobnie wypowiedział się również Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 12.01.2010r. I UK 204/09 (Lex 577813) i z 24.02.2010r. II UK 191/09 (Lex 590238). Sąd bowiem musi zawsze kierować się ustaleniami biegłych lekarzy sądowych, którzy posiadają w tym względzie specjalistyczną wiedzę. Mając zatem powyższe na uwadze należało uchylić zaskarżoną decyzję, sprawę przekazać do rozpoznania Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G. i umorzyć postępowanie. Organ rentowy na podstawie nowych okoliczności zobligowany bowiem jest do ponownego rozpoznania sprawy. Gdyby wszakże uwzględnić odwołanie, organ ten zostałby pozbawiony możliwości wypowiedzenia się co do tych nowych okoliczności chorobowych. Oddalenie natomiast odwołania pozbawiłaby odwołującą się możliwości przyznania prawa do renty z wcześniejszym terminem. Musiałby przecież wystąpić do organu rentowego z nowym wnioskiem. W związku z powyższym , na podstawie art. 477 14 § 4 kpc postanowiono, jak w sentencji w pkt. 1 i 2 postanowienia. mt

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI