VIII U 2414/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła sporu między płatnikiem składek K. B. a Zakładem Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie podlegania przez E. Ż. obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym. ZUS decyzją z dnia 22 października 2018 roku stwierdził, że E. Ż. podlegała ubezpieczeniom jako zleceniobiorca u płatnika składek K. B. w okresach od marca do października 2015 r. oraz od marca do października 2016 r. Organ rentowy uznał, że umowy nazwane przez strony umowami o dzieło, dotyczące stworzenia strategii sprzedaży, zarządzania zasobami ludzkimi oraz aranżacji przestrzeni w aptece, w rzeczywistości stanowiły umowy o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o zleceniu. ZUS argumentował, że brak było samoistności rezultatu, jednolitości i możliwości weryfikacji wad fizycznych, a umowy miały charakter okresowy. Płatnik składek złożył odwołanie, kwestionując błędną wykładnię przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd Okręgowy, po analizie zgromadzonego materiału dowodowego, w tym treści umów, planów działania, rachunków oraz zeznań zainteresowanej, doszedł do wniosku, że odwołanie nie jest zasadne. Sąd podkreślił, że kluczowa jest treść umowy, a nie jej nazwa. Analizując cechy umowy o dzieło (rezultat, samoistność, pewność, indywidualny charakter) i umowy zlecenia (staranność działania), sąd stwierdził, że przedmiotowe umowy nie spełniały wymogów umowy o dzieło. Brak było konkretnego, obiektywnie osiągalnego i pewnego rezultatu, a czynności miały charakter ciągły i powtarzalny, polegający na starannym działaniu, a nie na wytworzeniu oznaczonego dzieła. Sąd wskazał, że rezultaty niematerialne muszą być ucieleśnione w przedmiocie materialnym, a czynności takie jak analizy, rozmowy czy badania stanowią świadczenie usług. Ponadto, umowy były zawierane na z góry oznaczony czas, co jest cechą umowy zlecenia. W konsekwencji, sąd uznał, że umowy te stanowiły tytuł do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, a podstawę wymiaru składek stanowił osiągnięty przychód. Wyrok oddalił odwołanie płatnika składek.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaKwalifikacja umów cywilnoprawnych jako umów o dzieło lub umów zlecenia w kontekście obowiązku ubezpieczeń społecznych.
Dotyczy specyficznych umów o charakterze doradczym i strategicznym.
Zagadnienia prawne (1)
Czy umowy nazwane umowami o dzieło, dotyczące stworzenia strategii sprzedaży, zarządzania zasobami ludzkimi oraz aranżacji przestrzeni w aptece, powinny być kwalifikowane jako umowy o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy o zleceniu, a tym samym rodzą obowiązek ubezpieczeń społecznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowy te powinny być kwalifikowane jako umowy o świadczenie usług, a nie umowy o dzieło, ponieważ nie prowadziły do powstania konkretnego, samoistnego rezultatu, lecz polegały na starannym działaniu.
Uzasadnienie
Sąd analizował cechy umowy o dzieło (rezultat, samoistność, pewność, indywidualny charakter) i umowy zlecenia (staranność działania). Stwierdził, że umowy nie spełniały wymogów umowy o dzieło, gdyż brak było konkretnego, obiektywnie osiągalnego i pewnego rezultatu, a czynności miały charakter ciągły i powtarzalny. Umowy były zawierane na z góry oznaczony czas, co jest cechą umowy zlecenia. Brak możliwości weryfikacji wad fizycznych również przemawiał przeciwko kwalifikacji jako umowy o dzieło.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. B. | osoba_fizyczna | płatnik składek |
| E. Ż. | osoba_fizyczna | zleceniobiorca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w Ł. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (8)
Główne
ustawa systemowa art. 6 § 1 pkt. 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, podlegają obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu.
ustawa systemowa art. 12 § 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Zleceniobiorcy podlegający ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym podlegają również obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu.
ustawa systemowa art. 13 § pkt. 2
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Zleceniobiorcy obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu podlegają od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonywania do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia tej umowy.
ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej art. 66 § 1 lit. e
Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych
Osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, które są osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, podlegają obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego.
k.c. art. 734 § § 1
Kodeks cywilny
Przez umowę zlecenia przyjmujący zlecenie zobowiązuje się do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenie.
k.c. art. 750
Kodeks cywilny
Do umów o świadczenie usług stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu.
k.c. art. 627
Kodeks cywilny
Przez umowę o dzieło przyjmujący zamówienie zobowiązuje się do wykonania oznaczonego dzieła, a zamawiający do zapłaty wynagrodzenia.
Pomocnicze
k.c. art. 353 § 1
Kodeks cywilny
Zasada swobody umów, zgodnie z którą strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) danego stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowy nazwane umowami o dzieło w istocie miały charakter umów o świadczenie usług, do których stosuje się przepisy o zleceniu. • Brak samoistności rezultatu, jednolitości i możliwości weryfikacji wad fizycznych. • Umowy miały charakter okresowy, a nie jednorazowy. • Czynności miały charakter ciągły i powtarzalny, polegający na starannym działaniu, a nie na wytworzeniu oznaczonego dzieła. • Rezultaty niematerialne musiałyby być ucieleśnione w przedmiocie materialnym. • Brak możliwości poddania umówionego rezultatu sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych.
Odrzucone argumenty
Umowy zostały prawidłowo nazwane umowami o dzieło. • Przedmiotem umów było stworzenie konkretnego dzieła (strategii, aranżacji).
Godne uwagi sformułowania
Decydująca jest treść, a nie nazwa umowy. • Umowa o dzieło to umowa rezultatu, a umowa zlecenia to umowa o staranne wykonanie usługi. • Rezultat, o który umawiają się strony, musi być z góry określony, mieć samoistny byt obiektywnie osiągalny i pewny.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Kwalifikacja umów cywilnoprawnych jako umów o dzieło lub umów zlecenia w kontekście obowiązku ubezpieczeń społecznych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych umów o charakterze doradczym i strategicznym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu rozróżnienia między umową o dzieło a umową zlecenia, co ma bezpośrednie przełożenie na obowiązek odprowadzania składek na ubezpieczenia społeczne. Jest to kluczowe zagadnienie dla wielu przedsiębiorców i osób współpracujących na podstawie umów cywilnoprawnych.
“Umowa o dzieło czy zlecenie? ZUS wyjaśnia, kiedy zapłacisz wyższe składki.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.