VIII U 2377/25

Sąd Okręgowy
SAOSubezpieczenia społecznerenty i emeryturyŚredniaokręgowy
renta rodzinnaemeryturazbieg świadczeńwiek emerytalnyZUSustawa emerytalnaprawo ubezpieczeń społecznych

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS odmawiającej podjęcia wypłaty świadczeń w zbiegu, uznając, że nie spełniła ona warunku nabycia prawa do renty rodzinnej nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego.

Ubezpieczona L. W. odwołała się od decyzji ZUS odmawiającej podjęcia wypłaty świadczeń w zbiegu renty rodzinnej i emerytury. Argumentowała, że powinna mieć prawo do renty wdowiej bezwarunkowo. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, powołując się na art. 95a ust. 2 pkt 3 ustawy emerytalnej, który wymaga, aby prawo do renty rodzinnej zostało nabyte nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Ponieważ ubezpieczona nabyła prawo do renty rodzinnej wcześniej, nie spełniła warunków do wypłaty świadczeń w zbiegu.

Decyzją z dnia 30.07.2025 roku ZUS (...) Oddział w Ł. odmówił L. W. podjęcia wypłaty świadczeń w zbiegu, ponieważ nabyła prawo do renty rodzinnej wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego (60 lat dla kobiet), zgodnie z art. 24 ust. 1 ustawy emerytalnej. Ubezpieczona odwołała się od tej decyzji, twierdząc, że jest ona krzywdząca i że renta wdowia jej się należy bezwarunkowo. Organ rentowy wniósł o oddalenie odwołania. Sąd ustalił, że L. W. urodziła się (...), a powszechny wiek emerytalny osiągnęła w dniu (...). Prawo do policyjnej renty rodzinnej nabyła od 19.01.2005 roku, a emeryturę przyznano jej od 1.09.2008 roku, jednak świadczenia były zawieszone z powodu zbiegu. W dniu 5.03.2025 roku złożyła wniosek o ustalenie zbiegu świadczeń. Sąd Okręgowy, powołując się na art. 95a ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z FUS, uznał odwołanie za niezasadne. Przepis ten stanowi, że osoba uprawniona ma prawo do wypłaty świadczeń w zbiegu, jeśli nabyła prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Ponieważ ubezpieczona nabyła prawo do renty rodzinnej wcześniej, nie spełniła warunków do wypłaty świadczeń w zbiegu. Sąd oddalił odwołanie na podstawie art. 477¹⁴ § 1 kpc.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązują ograniczenia wynikające z przepisów o zbiegu świadczeń, w szczególności warunek dotyczący wieku nabycia prawa do renty rodzinnej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 95a ust. 2 pkt 3 ustawy emerytalnej, który wymaga, aby prawo do renty rodzinnej zostało nabyte nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego, aby móc pobierać oba świadczenia w zbiegu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

ZUS

Strony

NazwaTypRola
L. W.osoba_fizycznaubezpieczona/wnioskodawczyni
ZUS (...) Oddział w Ł.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (3)

Główne

ustawa emerytalna art. 95a § ust. 1 i 2 pkt 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Osoba uprawniona do renty rodzinnej i emerytury ma prawo do wypłaty świadczeń w zbiegu, jeśli nabyła prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1.

ustawa emerytalna art. 24 § ust. 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Określa powszechny wiek emerytalny wynoszący co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477¹⁴ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzekania sądu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez ubezpieczoną warunku z art. 95a ust. 2 pkt 3 ustawy emerytalnej, tj. nabycie prawa do renty rodzinnej wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego.

Odrzucone argumenty

Argumentacja ubezpieczonej o krzywdzącym charakterze przepisu i bezwarunkowym prawie do renty wdowiej.

Godne uwagi sformułowania

osoba uprawniona ma prawo do wypłaty świadczeń na zasadach określonych w ust. 1 w przypadku: (...) 3) nabycia prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1. Prawo do świadczenia określonego w ustawie emerytalnej (in abstracto) powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do jego nabycia. Zatem powstaje i istnieje niezależnie od decyzji organu rentowego, a tylko jego realizacja w postaci wypłaty świadczenia wymaga potwierdzenia decyzją.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków nabycia prawa do zbiegu świadczeń renty rodzinnej i emerytury, w szczególności wymogu czasowego dotyczącego nabycia prawa do renty rodzinnej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu ustawy emerytalnej i specyficznej sytuacji faktycznej ubezpieczonej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia zbiegu świadczeń emerytalno-rentowych, które interesuje wiele osób zbliżających się do wieku emerytalnego lub pobierających rentę rodzinną. Interpretacja przepisu jest kluczowa dla wielu obywateli.

Czy możesz pobierać rentę rodzinną i emeryturę jednocześnie? Sprawdź, kiedy prawo jest po Twojej stronie.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 2377/25 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 30.07.2025 roku ZUS (...) Oddział w Ł. odmówił L. W. podjęcia wypłaty świadczeń w zbiegu, ponieważ nabyła prawo do renty rodzinnej wcześniej niż 5 lat przed osiągnieciem wieku emerytalnego określonego w art., 24 ust. 1 ustawy emerytalnej, czyli 60 lat dla kobiet. (decyzja k.61 akt ZUS). Ubezpieczona odwołała się od powyższej decyzji, podnosząc, że jest ona dla niej krzywdząca, ponieważ takiego punktu wykluczającego nie powinno być w ustawie, a osoby pobierające rentę rodzinną, które mają prawo do własnej emerytury, powinny mieć bezwarunkowo prawo do renty wdowiej, twierdząc, że renta wdowia jej się należy. ( odwołanie k.3 ). W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, argumentując, jak w zaskarżonej decyzji. (odpowiedź na odwołanie – k. 6) Sąd ustalił następujący stan faktyczny: L. W. urodziła się (...) . Powszechny wiek emerytalny 60 lat ubezpieczona osiągnęła w dniu (...) roku( bezsporne) Decyzją z dnia 7.02.2005 roku (...) (...) ustalił dla ubezpieczonej prawo do policyjnej renty rodzinnej od 19.01.2005 roku. (bezsporne – decyzja w załączonych aktach) Decyzją z dnia 11.09.2008 r organ rentowy przyznał ubezpieczonej emeryturę (symbol (...) ) od dnia 1.09.2008 r, tj. od ustania zatrudnienia. Emerytura została zawieszona z powodu zbiegu do więcej niż jednego świadczenia. (bezsporne – decyzja w aktach ZUS) Decyzją z dnia 30.05.2012 roku organ rentowy przyznał ubezpieczonej emeryturę (symbol (...) ) od dnia 1.05.2012 r, tj. od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek. Wyliczona kwota emerytury była niższa od wyliczonego wcześniej świadczenia w dniu 1.09.2008 r. Emerytura została zawieszona z powodu zbiegu do więcej niż jednego świadczenia. (bezsporne – decyzja w aktach ZUS) W dniu 5.03.2025 roku ubezpieczona złożyła wniosek o ustalenie zbiegu świadczeń z rentą rodzinną. (wniosek w aktach ZUS) W wyniku tego wniosku organ rentowy wydał zaskarżoną decyzję. (bezsporne) Sąd zważył, co następuje: Odwołanie wnioskodawczyni nie jest zasadne. Zgodnie z art. 95 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z FUS (Dz.U. 2024 poz.1631t.j) osobie uprawnionej do renty rodzinnej, o której mowa w art. 67 ust. 1 pkt 3, oraz do emerytury, emerytury rolniczej, emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin, emerytury wojskowej, emerytury policyjnej, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, emerytury pomostowej, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, renty z tytułu niezdolności do pracy, w tym renty szkoleniowej, renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy, renty rolniczej szkoleniowej, renty z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin, wojskowej renty inwalidzkiej albo policyjnej renty inwalidzkiej wypłaca się, zależnie od jej wyboru: 1) przysługującą rentę rodzinną oraz 25 % emerytury, emerytury rolniczej, emerytury z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin, emerytury wojskowej, emerytury policyjnej, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, emerytury pomostowej, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, renty z tytułu niezdolności do pracy, w tym renty szkoleniowej, renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy, renty rolniczej szkoleniowej, renty z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin, wojskowej renty inwalidzkiej albo policyjnej renty inwalidzkiej, albo 2) przysługującą emeryturę, emeryturę rolniczą, emeryturę z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin, emeryturę wojskową, emeryturę policyjną, zasiłek przedemerytalny, świadczenie przedemerytalne, emeryturę pomostową, nauczycielskie świadczenie kompensacyjne, rentę z tytułu niezdolności do pracy, w tym rentę szkoleniową, rentę rolniczą z tytułu niezdolności do pracy, rentę rolniczą szkoleniową, rentę z ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin, wojskową rentę inwalidzką albo policyjną rentę inwalidzką, oraz 25 % renty rodzinnej. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu osoba uprawniona ma prawo do wypłaty świadczeń na zasadach określonych w ust. 1 w przypadku: 1) osiągnięcia wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1; 2) pozostawania we wspólności małżeńskiej do dnia śmierci małżonka; 3) nabycia prawa do renty rodzinnej po zmarłym małżonku nie wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego określonego w art. 24 ust. 1. Zgodnie z art. 24 ust. 1 cytowanej ustawy ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 r. przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku emerytalnego wynoszącego co najmniej 60 lat dla kobiet i co najmniej 65 lat dla mężczyzn (…). Prawo do świadczenia określonego w ustawie emerytalnej (in abstracto) powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków wymaganych do jego nabycia. Zatem powstaje i istnieje niezależnie od decyzji organu rentowego, a tylko jego realizacja w postaci wypłaty świadczenia wymaga potwierdzenia decyzją. Tak więc istnienia prawa do świadczeń (in abstacto), związanego ze spełnieniem ustawowych warunków nabycia tego prawa, nie można utożsamiać z przyznaniem i wypłatą świadczenia. Zadaniem organu rentowego, na etapie nabycia in concreto prawa, jest jedynie ustalenie, że zostały spełnione warunki uzyskania uprawnienia emerytalnego oraz jego konkretyzacja w drodze decyzji./tak SN w postanowieniu z dnia 8.05.2025 r, (...) 239/24/ Wobec tego, że ubezpieczona nabyła prawo do renty rodzinnej po zmarłym małżonku wcześniej niż 5 lat przed osiągnięciem wieku emerytalnego, o którym mowa w art. 24 ust. 1, z uwagi na treść obowiązujących przepisów, które zarówno organ rentowy jak sąd ma obowiązek stosować, ubezpieczona nie spełniła warunków do wypłaty świadczeń w zbiegu. Mając powyższe na uwadze, Sąd Okręgowy, na podstawie art. 477 14 § 1 kpc orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI