VIII U 216/17

Sąd Okręgowy w LublinieLublin2017-04-19
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSstaż pracybłąd organutermin przedawnieniaprawo emerytalneświadczeniaodsetki

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonej od decyzji ZUS, która przeliczyła jej emeryturę od daty zgodnej z prawem (3 lata wstecz), mimo błędu organu rentowego przy pierwotnym ustaleniu stażu pracy.

Ubezpieczona A. J. odwołała się od decyzji ZUS, która z urzędu przeliczyła jej emeryturę od 1 grudnia 2013 r. z powodu błędu w pierwotnym ustaleniu stażu pracy. Ubezpieczona domagała się wyrównania od daty przyznania emerytury (2003 r.). Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, wskazując, że zgodnie z art. 133 ustawy o emeryturach i rentach, świadczenie przeliczone z powodu błędu organu rentowego może być wypłacone maksymalnie za okres 3 lat poprzedzających miesiąc wydania decyzji, nawet jeśli błąd był po stronie ZUS.

Sprawa dotyczyła odwołania A. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. z dnia 12 grudnia 2016 r., która z urzędu przeliczyła jej emeryturę od 1 grudnia 2013 r. z powodu błędnego ustalenia stażu pracy. Ubezpieczona domagała się wyrównania świadczenia od daty jego pierwotnego przyznania (28 lutego 2003 r.) wraz z odsetkami. Sąd Okręgowy w Lublinie, po analizie akt sprawy, ustalił, że pierwotna decyzja przyznająca emeryturę A. J. z dnia 27 czerwca 2002 r. uwzględniała okresy składkowe i nieskładkowe, jednakże błędnie zaliczono okres zwolnienia lekarskiego od 19 marca 1993 r. do 23 marca 1996 r. jako okres składkowy, podczas gdy powinien być on traktowany inaczej. ZUS, stwierdzając ten błąd, przeliczył emeryturę od 1 grudnia 2013 r., czyli za okres 3 lat poprzedzających miesiąc wydania decyzji korygującej, zgodnie z art. 133 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o emeryturach i rentach z ubezpieczeń społecznych. Sąd uznał, że nawet jeśli błąd leżał po stronie organu rentowego, przepis ten ogranicza możliwość wypłaty wyrównania do maksymalnie 3 lat wstecz od daty wydania decyzji korygującej. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i Sądu Apelacyjnego w Katowicach, które potwierdzają taką interpretację. W związku z tym, żądanie ubezpieczonej wypłaty świadczenia od daty wcześniejszej niż 3 lata przed wydaniem decyzji zaskarżonej nie znalazło podstaw prawnych. Sąd oddalił odwołanie na mocy art. 477¹⁴ § 1 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, ubezpieczonemu nie przysługuje wyrównanie emerytury od daty wcześniejszej niż 3 lata przed wydaniem decyzji korygującej, nawet jeśli błąd był po stronie organu rentowego.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 133 ust. 1 pkt 2 ustawy o emeryturach i rentach, który ogranicza wypłatę świadczeń przeliczonych z powodu błędu organu rentowego do okresu 3 lat poprzedzających miesiąc wydania decyzji korygującej. Interpretacja ta jest zgodna z orzecznictwem SN i SA.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.

Strony

NazwaTypRola
A. J.osoba_fizycznaodwołująca
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (2)

Główne

u.e.r.u.s. art. 133 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z ubezpieczeń społecznych

W przypadku ponownego ustalenia prawa do świadczeń lub ich wysokości, świadczenia wypłaca się od miesiąca, w którym powstało prawo do nich lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc wydania decyzji, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego. Błąd organu rentowego obejmuje zaniedbania i omyłki pracownika.

Pomocnicze

k.p.c. art. 477¹⁴ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zgodność decyzji ZUS z art. 133 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach, który ogranicza wypłatę wyrównania do 3 lat wstecz. Interpretacja art. 133 ustawy o emeryturach i rentach zgodna z orzecznictwem SN i SA.

Odrzucone argumenty

Żądanie wypłaty wyrównania emerytury od daty pierwotnego przyznania świadczenia (2003 r.), mimo błędu organu rentowego.

Godne uwagi sformułowania

błąd organu rentowego obejmuje sytuacje, w których organ rentowy miał podstawy do przyznania podwyższonego świadczenia lecz z przyczyn leżących po jego stronie tego nie uczynił. Przepis ten nie wyłącza ograniczenia okresu wypłaty świadczeń w sytuacjach, gdy błąd organu rentowego jest wynikiem zawinienia jego pracownika.

Skład orzekający

Danuta Dadej-Więsyk

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 133 ustawy o emeryturach i rentach dotycząca ograniczenia czasowego wypłaty świadczeń przeliczonych z powodu błędu organu rentowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędu organu rentowego przy ustalaniu stażu pracy i przeliczaniu emerytury.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie ubezpieczeń społecznych ze względu na interpretację przepisów dotyczących błędów organu rentowego i ograniczeń czasowych wypłaty świadczeń.

Błąd ZUS a prawo do wyrównania emerytury: Czy można odzyskać świadczenie sprzed lat?

0

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 216/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 19 kwietnia 2017 roku Sąd Okręgowy w Lublinie VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodnicząca – Sędzia S.O. Danuta Dadej-Więsyk Protokolant – st. sekr. sąd. Katarzyna Tokarska-Józwik po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2017 roku w Lublinie sprawy A. J. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w L. o wypłatę wyrównania od wcześniejszej daty i odsetki na skutek odwołania A. J. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. z dnia 12 grudnia 2016 roku znak (...) oddala odwołanie. Sygn. akt VIII U 216/17 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 12 grudnia 2016 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. o przeliczeniu emerytury oraz ponownym ustaleniu jednorazowego dodatku pieniężnego, wobec stwierdzenia, że w wymiarze dotychczas wypłacanego świadczenia A. J. błędnie ustalono staż pracy – z urzędu przeliczył ubezpieczonej emerytury od 1 grudnia 2013 r. tj. za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, w którym wydano decyzję (k. 62 a.e.). Odwołanie od decyzji złożyła A. J. wnosząc o wypłatę wyrównania przeliczonej emerytury od dnia jej przyznania tj. od 28 lutego 2003 r. do 30 listopada 2013 r. wraz z odsetkami (k. 2). Na rozprawie skarżąca wnosiła o wypłatę przeliczonej emerytury od dnia 5 czerwca 2002 r. (k. 14v). Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie (k. 8). Sąd ustali i zważył, co następuje: A. J. urodzona (...) w dniu 4 czerwca 2002 r. złożyła wniosek o emeryturę. Do wniosku dołączyła między innymi zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu dotyczące lat 1990 – 1999 wydane przez Wytwórnię (...) w Ś. (k. 2 a.e.), zaświadczenie PUP (k. 3). Organ rentowy w dniu 27 czerwca 2002 r. wydał decyzję, którą przyznał A. J. prawo do emerytury od dnia (...) r. tj. od osiągnięcia wieku. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury przyjęto podstawę wymiaru składek z lat 1990 – 1999 i wwpw 72,83%. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład uwzględnił 24 lata 10 miesięcy okresów składkowych i 8 lat 3 miesiące okresów nieskładkowych. Z raportu ustalenia uprawnień do świadczenia wynika, iż organ rentowy uznał jako udowodnione 24 lata 10 miesięcy i 18 dni okresów składkowych oraz 11 lat 15 dni okresów nieskładkowych, w tym między innymi okres od 19 marca 1993 r. do 23 marca 1996 r., które ograniczył do 8 lat 3 miesięcy i 16 dni (k. 10, 11 a.e.). Okresy składkowe zostały wskazane przez (...) S.A. w świadectwie pracy z 16 grudnia 199 r. następująco: 1991.11.20-1991.11.29; 1991.12.11-1991.12.23; 1992.01.23-1992.01.24; 1993.02.08-1993.03.05; 1993.03.08-1993.05.30; 1993.12.02-1993.12.07; 1994.03.03-1994.03.08; 1994.03.21-1994.03.25; 1994.04.13-1994.04.15; 1994.04.18-1994.04.30; 1995.01.03-1995.01.09; 1995.02.06-1995.02.09; 1995.03.06-1995.03.10; 1995.03.26-1995.04.19; 1995.05.24-1995.05.30; 1996.02.15-1996.02.28; 1996.03.19-1996.03.23; 1996.10.25-1996.10.30; 1996.12.04-1996.12.09; 1997.01.28-1997.02.03; 1997.04.02-1997.04.04; 1997.05.15-1997.05.16; 1997.08.21-1997.08.22; 1997.09.08-1997.09.12; 1997.11.05-1997.11.07; 1998.01.13-1998.01.23; 1998.02.11-1998.02.16; 1998.05.14-1998.05.15; 1998.07.01-1998.07.14; 1999.03.30-1999.04.02; 1999.05.12-1999.05.14; 1999.06.01-1999.06.10; 1999.06.15-1999.08.16; 1999.08.25-1999.09.01; 1999.09.23-1999.10.01; 1999.10.15-1999.10.20; 1999.11.25-1999.11.29. (świadectwo pracy –k. 6 a.r.). Wnioskodawczyni nie składała odwołania od decyzji z 27 czerwca 2002 r. dotyczącej przyznania emerytury ani kolejnych dotyczących wznowienia wypłaty z 25 lipca 2002 r. i wysokości emerytury (k. 25 – 27). W dniu 12 grudnia 2016 r. w decyzji o przeliczeniu emerytury oraz ponownym ustaleniu jednorazowego dodatku pieniężnego wobec stwierdzenia, że w wymiarze dotychczas wypłaconego świadczenia błędnie ustalono staż pracy skarżącej z urzędu przeliczył A. J. emeryturę od dnia 1 grudnia 2013 r. tj. za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, w którym wydano przedmiotową decyzję. Należność za okres od 1 grudnia 2013 r. do 30 listopada 2016 r. wraz z odsetkami za okres od 28 grudnia 2013 r. do 25 grudnia 2016 r. wypłacono łącznie ze świadczeniem za miesiąc grudzień 2016 r. Do ustalenia wysokości emerytury przyjęto dotychczasową podstawę jej wymiaru i wwpw 72,83%. Do ustalenia wysokości emerytury Zakład uwzględnił 27 lat 10 miesięcy okresów składkowych i 8 lat okresów nieskładkowych (k. 61 – 63 a.e.). W świetle powyższych ustaleń odwołanie wnioskodawczyni od zaskarżonej decyzji jest niezasadne. W myśl art. 133 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2016, poz. 963 ze zm.) w razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości, przyznane lub podwyższone świadczenia wypłaca się, poczynając od miesiąca, w którym powstało prawo do tych świadczeń lub do ich podwyższenia, jednak nie wcześniej niż: 1) od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję z urzędu z zastrzeżeniem art. 107a ust. 3; 2) za okres 3 lat poprzedzających bezpośrednio miesiąc, o którym mowa w pkt l, jeżeli odmowa lub przyznanie niższych świadczeń były następstwem błędu organu rentowego lub odwoławczego . Jak wynika z akt sprawy skarżąca nabyła prawo do emerytury od dnia (...) na mocy decyzji z dnia 27 czerwca 2002 r. (k. 13 a.e.). Do wyliczenia stażu skarżącej błędnie przyjęto okres zwolnienia lekarskiego od 19 marca 1993 r. do 23 marca 1996 r. (karta przebiegu zatrudnienia k. 10 a.e.), zamiast od 19 marca 1996 r. do 23 marca 1996 r. ( świadectwo wystawione przez Wytwórnię (...) w Ś. , k. 6 a.e.). Z uwagi na powyższe opisany błąd organu rentowego skutkował wypłatą przeliczonego świadczenia emerytalnego od dnia 1 grudnia 2013 r. wraz z odsetkami. Wobec treści powołanego przepisu żądanie wnioskodawczyni wypłaty przeliczonego świadczenia od wcześniejszej daty tj. od (...) jest niezasadne. Powołany przepis nie daje podstawy prawnej do przyznania podwyższonych świadczeń od daty powstania prawa do nich, jeżeli prawo to powstało wcześniej niż trzy lata przed zgłoszeniem wniosku, nawet w przypadku, jeżeli niezrealizowanie tego prawa było następstwem błędu organu rentowego. Użyte w omawianym przepisie określenie „błąd organu rentowego” obejmuje sytuacje, w których organ rentowy miał podstawy do przyznania podwyższonego świadczenia lecz z przyczyn leżących po jego stronie tego nie uczynił. Za takie przyczyny można uznać wszelkie zaniedbanie tego organu, w tym także popełnioną na skutek niedbalstwa pracownika omyłkę przy kompletowaniu dokumentacji i wydawaniu decyzji. Przepis ten nie wyłącza ograniczenia okresu wypłaty świadczeń w sytuacjach, gdy błąd organu rentowego jest wynikiem zawinienia jego pracownika (por. uzasadnienie wyroku SN z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie II UKN 116/01). Z kolei w wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 9 czerwca 2010 r., III AUA 3917/09 wskazano, że redakcja art. 133 ust. 1 ustawy z 1998 r. o emeryturach i rentach z FUS oznacza, iż w razie ponownego ustalenia przez organ rentowy prawa do świadczeń lub ich wysokości obowiązują ogólne zasady wypłaty emerytur i rent, tj. świadczenie przyznane lub podwyższone wypłaca się nie wcześniej niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy lub wydano decyzję z urzędu. Wyjątek stanowi tu sytuacja, w której ponowne ustalenie prawa do świadczeń nastąpiło a skutek błędu organu rentowego lub odwoławczego. Jeżeli w tych warunkach organ rentowy lub odwoławczy przyzna lub podwyższy świadczenie, wypłaca się je od miesiąca złożenia pierwotnego wniosku lub wydania decyzji z urzędu, nie dłużej jednak niż za okres 3 lat wstecz. Reasumując żądanie wnioskodawczyni przyznania podwyższonych świadczeń za okres wcześniejszy niż 3 lata przed wydaniem zaskarżonej decyzji nie znajduje podstaw w treści art. 133 ust. 1 pkt. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Z uwagi na powyższe na mocy powołanych przepisów oraz w oparciu o treść art. 477 14 § 1 k.p.c. Sąd orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI