VIII U 2158/19

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2020-08-10
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚredniaokręgowy
emeryturaZUSprzeliczeniepodstawa wymiaruwynagrodzeniegodziny nadliczboweustawa emerytalnaorzecznictwo

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji ZUS odmawiającej ponownego przeliczenia emerytury, uznając, że wynagrodzenie za nadgodziny wypłacone z opóźnieniem powinno być uwzględnione w roku faktycznej wypłaty, a nie w latach, których dotyczyło.

Ubezpieczony J. G. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej ponownego przeliczenia emerytury górniczej. Wniosek opierał na wynagrodzeniu za nadgodziny z lat 2013-2015, wypłaconym jednorazowo w 2016 r. ZUS odmówił przeliczenia, gdyż nowe wskaźniki nie były wyższe od dotychczasowego. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie, stwierdzając, że zgodnie z przepisami, wynagrodzenie wypłacone z opóźnieniem powinno być uwzględnione w roku faktycznej wypłaty, a nie w latach, których dotyczyło, a ubezpieczony nie przedłożył wymaganych dokumentów.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał sprawę J. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o wysokość emerytury. Ubezpieczony domagał się ponownego przeliczenia swojej emerytury górniczej na podstawie art. 110 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, uwzględniając wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych z okresu od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r. Wynagrodzenie to zostało mu wypłacone jednorazowo w 2016 r. w kwocie 9000 zł, co potwierdzało zaświadczenie Rp-7. ZUS odmówił przeliczenia, ponieważ nowo wyliczone wskaźniki wysokości podstawy wymiaru (228,35% z 10 lat, 208,26% z 20 lat) nie były wyższe od dotychczasowego wskaźnika (228,35%). Sąd Okręgowy podzielił stanowisko ZUS, oddalając odwołanie. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 110 ustawy emerytalno-rentowej, warunkiem ponownego ustalenia wysokości świadczenia jest wyższy wskaźnik podstawy wymiaru. Ponadto, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego (III UZP 3/18) oraz przepisy dotyczące podatku dochodowego od osób fizycznych i rozporządzenia Rady Ministrów, sąd stwierdził, że wynagrodzenie wypłacone z opóźnieniem stanowi przychód roku podatkowego, w którym zostało faktycznie otrzymane lub postawione do dyspozycji. Skoro ubezpieczony nie przedłożył zaświadczenia z rozbiciem wynagrodzenia na poszczególne lata, a jedynie potwierdzenie jednorazowej wypłaty w 2016 r., kwota ta powinna być doliczona do wynagrodzenia za rok 2016. Wobec niespełnienia przesłanek z art. 110 ustawy, sąd oddalił odwołanie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wynagrodzenie wypłacone z opóźnieniem powinno być uwzględnione w roku faktycznej wypłaty, tak jak uczynił to organ rentowy.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz rozporządzeniu Rady Ministrów, zgodnie z którymi przychód powstaje z chwilą otrzymania lub postawienia do dyspozycji, a wynagrodzenie wypłacone z opóźnieniem stanowi przychód tego roku podatkowego, w którym zostało faktycznie wypłacone. Ubezpieczony nie przedłożył dokumentów pozwalających na inne rozliczenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznaubezpieczony/odwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy/pozwany

Przepisy (11)

Główne

ustawa emerytalno-rentowa art. 110 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Warunkiem ponownego ustalenia wysokości emerytury lub renty jest wyższy wskaźnik wysokości podstawy wymiaru niż poprzednio obliczony.

Pomocnicze

ustawa emerytalno-rentowa art. 110 § 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalno-rentowa art. 110 § 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalno-rentowa art. 15 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa emerytalno-rentowa art. 15 § 3

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

u.s.u.s. art. 18 § 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowi przychód rozumiany według zasad przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych.

u.p.d.o.f. art. 11

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przychodem są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przychód powstaje z chwilą jego otrzymania lub pozostawienia do dyspozycji.

rozporządzenie art. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent

Podstawę wymiaru emerytur i rent ustala się od wynagrodzenia z tytułu wykonywania pracy w ramach stosunku pracy.

rozporządzenie art. 6

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent

Składniki wynagrodzenia pobierane w odstępach czasu dłuższych niż miesiąc oblicza się w stosunku miesięcznym i dolicza do wynagrodzenia z tych miesięcy zatrudnienia, za które wynagrodzenie to przysługuje. Jeżeli nie można ustalić okresu, za jaki składniki wynagrodzenia zostały wypłacone, dolicza się je do wynagrodzenia za miesiąc, w którym nastąpiła ich wypłata.

k.p.c. art. 477 § 14

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 148 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wynagrodzenie wypłacone z opóźnieniem powinno być uwzględnione w roku faktycznej wypłaty. Ubezpieczony nie przedłożył zaświadczenia Rp-7 z rozbiciem wynagrodzenia za nadgodziny na poszczególne lata. Nowo obliczone wskaźniki wysokości podstawy wymiaru nie były wyższe od dotychczasowego.

Odrzucone argumenty

Wynagrodzenie za nadgodziny z lat 2013-2015 powinno być uwzględnione przy przeliczeniu emerytury, mimo że zostało wypłacone w 2016 r.

Godne uwagi sformułowania

Przychód z tytułu wynagrodzenia za pracę powstaje z chwilą jego otrzymania lub pozostawienia do dyspozycji uprawnionego. Stąd też wynagrodzenie będzie dla pracownika przychodem tego roku podatkowego, w którym zostało otrzymane, choćby nawet dotyczyło ono roku poprzedniego. Jeżeli nie można ustalić okresu, za jaki składniki wynagrodzenia zostały wypłacone, dolicza się je do wynagrodzenia za miesiąc, w którym nastąpiła ich wypłata.

Skład orzekający

Patrycja Bogacińska - Piątek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uwzględniania wynagrodzenia wypłaconego z opóźnieniem przy ustalaniu podstawy wymiaru emerytury oraz warunków ponownego ustalenia świadczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji późnej wypłaty wynagrodzenia i braku odpowiednich dokumentów. Interpretacja przepisów o podatku dochodowym w kontekście ubezpieczeń społecznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu przeliczania emerytur i sposobu uwzględniania wynagrodzeń, co jest istotne dla wielu osób pobierających świadczenia. Interpretacja przepisów dotyczących późnych wypłat jest praktyczna.

Emerytura z opóźnieniem? ZUS wyjaśnia, kiedy liczą się nadgodziny z poprzednich lat.

0

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 2158/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 sierpnia 2020 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na posiedzeniu niejawnym w składzie: Przewodniczący: sędzia Patrycja Bogacińska - Piątek po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2020 r. w Gliwicach sprawy J. G. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o wysokość emerytury na skutek odwołania J. G. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 5 listopada 2019 r. nr (...) oddala odwołanie. (-) sędzia Patrycja Bogacińska - Piątek Sygn. akt VIII U 2158/19 UZASADNIENIE Decyzją z 5 listopada 2019 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu J. G. prawa do ponownego obliczenia podstawy wymiaru emerytury na podstawie art. 110 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych , ponieważ nowo wyliczone wskaźniki – z 10 kolejnych lat kalendarzowych z okresu 2005-2014 wyniósł 228,35%, a z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wyniósł 208,26% – nie były wyższe od dotychczasowego, wynoszącego 228,35%. W odwołaniu od powyższej decyzji ubezpieczony wniósł o uchylenie decyzji i przeliczenie jego emerytury z uwzględnieniem kwoty wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r. Wskazywał, że 2016 r. na podstawie ugody sądowej otrzymał wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych za okres od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r. i otrzymał od Spółki (...) S.A. w B. zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu Rp-7 obejmujące ww. okres, natomiast organ rentowy zakwestionował przedmiotowe zaświadczenie, wydając zaskarżoną decyzję odmowną. W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. ZUS Oddział w Z. wskazał, że ubezpieczony nie przedłożył zaświadczenia o zarobkach i wynagrodzeniu za poszczególne lata w okresie od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczony J. G. urodził się (...) Ubezpieczony jest uprawniony do emerytury górniczej od 1 października 2014 r. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury organ rentowy przyjął wynagrodzenie z okresu od stycznia 2005 r. do grudnia 2014 r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 228,35%. W dniu 29 sierpnia 2019 r. ubezpieczony wystąpił z wnioskiem o przeliczenie emerytury na podstawie art. 110 ustawy emerytalno-rentowej. Do wniosku dołączył zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu Rp-7 z 10 maja 2019 r. wydane przez Spółkę (...) S.A. w B. za rok 2016, w której wskazano łączną kwotę wynagrodzenia w wysokości 9000 zł. Pismem z 9 września 2019 r. organ rentowy wezwał ubezpieczonego do przedłożenia dodatkowych dowodów w postaci zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu Rp-7 z rozbiciem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r. na poszczególne lata, których to wynagrodzenie dotyczy. Pismem z 30 września 2019 r. ubezpieczony poinformował ZUS Oddział w Z. , że Spółka (...) S.A. w B. nie jest w stanie dostarczyć mu takiego zaświadczenia. Zaskarżoną decyzją z 5 listopada 2019 r. organ rentowy odmówił ubezpieczonemu przeliczenia świadczenia, ponieważ nowo wyliczone wskaźniki – z 10 kolejnych lat kalendarzowych z okresu 2005-2014 wyniósł 228,35%, a z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wyniósł 208,26% – nie były wyższe od dotychczasowego, wynoszącego 228,35%. Powyższy stan faktyczny, który był w zasadzie bezsporny, Sąd ustalił na podstawie akt organu rentowego. Sąd zważył, co następuje. Odwołanie ubezpieczonego nie zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że ubezpieczony od 1 października 2014 r. jest uprawniony do emerytury górniczej obliczonej w oparciu o wynagrodzenie z okresu od stycznia 2005 r. do grudnia 2014 r., gdzie wskaźnik wysokości podstawy wymiaru wyniósł 228,35%. Przedmiotem sporu jest wysokość emerytury ubezpieczonego. Ubezpieczony złożył bowiem 29 sierpnia 2019 r. wniosek o przeliczenie emerytury na podstawie art. 110 ustawy o emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych a zaskarżoną decyzją z 5 listopada 2019 r. ZUS Oddział w C. odmówił mu przeliczenia podstawy wymiaru emerytury na tej podstawie, wskazując, że nie osiągnięto wskaźnika wyższego niż ostatnio obliczony, tj. 228,35%, ponieważ obliczony z 20 wybranych lat kalendarzowych wskaźnik osiągnął 208,26%, natomiast z 10 kolejnych lat kalendarzowych z okresu 2005-2014 wyniósł 228,35%. Ubezpieczony domagał się przeliczenia jego emerytury w oparciu o ww. przepis z uwzględnieniem kwoty wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r. W ocenie Sądu stanowisko odwołującego jest nieuzasadnione. Zgodnie z treścią art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 53 ze zm.) wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15 , z uwzględnieniem ust. 3 , jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego. Z kolei jak wynika z ust. 2 ww. przepisu warunek posiadania wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru nie jest wymagany od emeryta lub rencisty, który od dnia ustalenia prawa do świadczenia do dnia zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie świadczenia, w myśl ust. 1, nie pobrał świadczenia wskutek zawieszenia prawa do emerytury lub renty lub okres wymagany do ustalenia podstawy przypada w całości po przyznaniu prawa do świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wynosi co najmniej 130%. Natomiast po myśli ust. 3 art. 110 ustawy o emeryturach i rentach z FUS okres ostatnich 20 lat kalendarzowych, o których mowa w art. 15 ust. 1, obejmuje okres przypadający bezpośrednio przed rokiem, w którym zgłoszono wniosek o ponowne ustalenie wysokości świadczenia, z uwzględnieniem art. 176. W ocenie Sądu Okręgowego nie ma podstaw do przyznania ubezpieczonemu prawa do przeliczenia emerytury na podstawie art. 110 ustawy emerytalno-rentowej, ponieważ nie zostały spełnione przesłanki zawarte w tym przepisie. Zdaniem Sądu organ rentowy w zaskarżonej decyzji dokonał prawidłowych wyliczeń w zakresie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru, zgodnie z którym wyliczony z 10 kolejnych lat kalendarzowych z okresu 2005-2014 wyniósł 228,35%, a z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu wyniósł 208,26%. Tym samym, żaden z nowo obliczonych wskaźników nie okazał się wyższy od dotychczasowego wynoszącego 228,53%. Należy podkreślić, że w przedmiotowej sprawie nie było możliwości dokonania innych obliczeń niż uczynił to organ rentowy, w szczególności w sposób prezentowany przez ubezpieczonego. Ubezpieczony wprawdzie otrzymał dodatkowe wynagrodzenie w postaci wynagrodzenia za godziny nadliczbowe za okres od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r., jednakże wynagrodzenie to zostało mu wypłacone jednorazowo w kwocie 9000 zł w 2016 r. Potwierdza to zresztą dołączone przez ubezpieczonego do wniosku o przeliczenie emerytury zaświadczenie o zatrudnieniu i wynagrodzeniu Rp-7 z 10 maja 2019 r. wydane przez Spółkę (...) S.A. w B. . Ponadto, jak wskazał Sąd Najwyższy w uchwale z 18 lipca 2018 r. (sygn. III UZP 3/18, OSNP 2019, nr 1, poz. 7) w myśl art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych , podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe stanowi przychód, rozumiany według zasad określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych między innymi z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy. Zgodnie zaś z art. 11 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodem są więc otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przychód z tytułu wynagrodzenia za pracę powstaje z chwilą jego otrzymania lub pozostawienia do dyspozycji uprawnionego. Stąd też wynagrodzenie będzie dla pracownika przychodem tego roku podatkowego, w którym zostało otrzymane, choćby nawet dotyczyło ono roku poprzedniego. Finalnie, wynagrodzenie wypłacone pracownikowi przez pracodawcę z opóźnieniem, wykazywane jest w indywidualnym raporcie miesięcznym składanym za ten miesiąc, w którym zostało faktycznie wypłacone i wówczas staje się podstawą wymiaru składek. Dookreślenie reguł ustawowych zostało uregulowane w § 1 oraz § 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 kwietnia 1985 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru emerytur i rent (Dz. U. z 1989 r. Nr 11, poz. 63 ze zm.). Zgodnie z pierwszym z powoływanych przepisów podstawę wymiaru emerytur i rent, ustala się od wynagrodzenia z tytułu wykonywania pracy w ramach stosunku pracy, z uwzględnieniem wypłaconych zamiast tego wynagrodzenia świadczeń pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Z kolei druga z wymienionych regulacji stanowi, że składniki wynagrodzenia pobierane w odstępach czasu dłuższych niż miesiąc oblicza się w stosunku miesięcznym i dolicza do wynagrodzenia z tych miesięcy zatrudnienia, za które wynagrodzenie to przysługuje. Jeżeli nie można ustalić okresu, za jaki składniki wynagrodzenia zostały wypłacone, dolicza się je do wynagrodzenia za miesiąc, w którym nastąpiła ich wypłata. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że skoro ubezpieczony nie przedłożył zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu z rozbiciem wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych od 1 sierpnia 2013 r. do 28 lutego 2015 r. na poszczególne lata, których to wynagrodzenie dotyczy, a jedynie zaświadczenie potwierdzające jednorazową wypłatę w 2016 r., to kwotę składającą się na wynagrodzenie za godziny nadliczbowe w ww. okresie należało doliczyć do wynagrodzenia za rok, w którym nastąpiła wypłata – tj. w 2016 r., tak jak uczynił to organ rentowy. Biorąc pod uwagę powyższe, Sądu uznał, że organ rentowy dokonał prawidłowych obliczeń w zaskarżonej decyzji, co skutkowało brakiem podstaw prawnych do przyznania odwołującemu prawa do ponownego przeliczenia emerytury na podstawie art. 110 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych . Wobec powyższego, Sąd na mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie. Wyrok został wydany w trybie art. 148 1 § 1 k.p.c. (-) sędzia Patrycja Bogacińska-Piątek

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI