VIII U 1984/13

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2014-01-22
SAOSubezpieczenia społeczneprawo do emeryturyŚredniaokręgowy
emeryturaubezpieczenia społecznepraca w szczególnych warunkachmasarzZUSstaż pracyorzecznictwo

Sąd Okręgowy przyznał ubezpieczonemu prawo do emerytury, uznając okres pracy na stanowisku masarza za pracę w szczególnych warunkach.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych odmówił J.M. prawa do emerytury, nie zaliczając okresu pracy na stanowisku masarza w Gminnej Spółdzielni do pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczony odwołał się, argumentując, że faktycznie wykonywał prace bezpośrednio przy uboju zwierząt. Sąd Okręgowy, po analizie dowodów, uznał odwołanie za zasadne, przyznał prawo do emerytury od 1 maja 2013 r. i zasądził zwrot kosztów zastępstwa procesowego.

Decyzją z dnia 17 czerwca 2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu J. M. prawa do emerytury, nie zaliczając mu do pracy w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia w Gminnej Spółdzielni (...) na stanowisku masarza w latach 1969-1971 oraz 1973-1990. Organ rentowy uznał, że stanowisko to nie było wymienione w wykazie prac w szczególnych warunkach. Ubezpieczony wniósł odwołanie, domagając się zaliczenia tego okresu do pracy w szczególnych warunkach, co skutkowałoby przyznaniem mu prawa do emerytury. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po przeprowadzeniu postępowania dowodowego, ustalił, że ubezpieczony faktycznie wykonywał prace bezpośrednio przy uboju zwierząt (ogłuszanie, patroszenie, rozbiór mięsa itp.) stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, w trudnych warunkach. Sąd uznał, że mimo formalnego stanowiska masarza, faktyczne wykonywanie tych czynności kwalifikuje okres pracy jako pracę w szczególnych warunkach, zgodnie z przepisami. W związku z tym, Sąd zmienił zaskarżoną decyzję, przyznając ubezpieczonemu prawo do emerytury od 1 maja 2013 r., oraz zasądził od ZUS na rzecz ubezpieczonego zwrot kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 60 zł.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, praca na stanowisku masarza, polegająca na faktycznym wykonywaniu czynności bezpośrednio przy uboju zwierząt, może być uznana za pracę w szczególnych warunkach, jeśli te czynności są zgodne z opisem prac w szczególnych warunkach zawartym w przepisach.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na faktycznym charakterze wykonywanej pracy, a nie tylko na formalnej nazwie stanowiska. Dowody z zeznań świadków i samego ubezpieczonego, a także dokumentacja pracownicza, potwierdziły, że ubezpieczony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał czynności bezpośrednio przy uboju zwierząt, które są wymienione w wykazie prac w szczególnych warunkach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana decyzji i przyznanie prawa do emerytury

Strona wygrywająca

J. M.

Strony

NazwaTypRola
J. M.osoba_fizycznaubezpieczony
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (7)

Główne

ustawa o emeryturach i rentach art. 184 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Rozporządzenie Rady Ministrów art. 4 § 1 i 3

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Pracownik, który wykonywał prace w warunkach szczególnych, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli osiągnął wiek emerytalny (55 lat dla kobiet, 60 lat dla mężczyzn) i ma co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Pomocnicze

ustawa o emeryturach i rentach art. 27

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

ustawa o emeryturach i rentach art. 129 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu.

k.p.c. art. 477 § 14 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 98 § §1 i §3

Kodeks postępowania cywilnego

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości art. 11 § 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu

Argumenty

Skuteczne argumenty

Faktyczne wykonywanie przez ubezpieczonego prac bezpośrednio przy uboju zwierząt, które są pracami w szczególnych warunkach, pomimo formalnego stanowiska masarza. Spełnienie wymogu 15 lat pracy w szczególnych warunkach na dzień 01.01.1999 r.

Odrzucone argumenty

Stanowisko masarza nie jest wymienione w wykazie prac wykonywanych w szczególnych warunkach.

Godne uwagi sformułowania

faktycznie wykonywał pracę w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przy uboju świń, bydła, owiec nie ulega zatem wątpliwości, iż jest to praca w warunkach szczególnych, określona w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, w wykazie A, dziale X, poz.8 jako praca wykonywana bezpośrednio przy uboju zwierząt. fakt formalnego zatrudnienia ubezpieczonego na stanowisku masarza, które nie jest wymienione w Uchwale Zarządu Głównego (...) z dnia 25.07.1983r. w sprawie prac wykonywanych w szczególnych warunkach w zakładach pracy w spółdzielczości rolniczej, nie wyklucza uznania okresu spornego za pracę w warunkach szczególnych, gdy przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało jednoznacznie faktyczne wykonywanie przez ubezpieczonego pracy bezpośrednio przy uboju polegającej na wykonywaniu prac wymienionych w tej Uchwale.

Skład orzekający

Janina Kościelniak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uznawanie pracy w szczególnych warunkach na podstawie faktycznego wykonywania obowiązków, a nie tylko formalnej nazwy stanowiska, w sprawach o prawo do emerytury."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego wykazu prac w szczególnych warunkach i konkretnego okresu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest faktyczne wykonywanie pracy, a nie tylko jej nazwa, w kontekście praw pracowniczych, co może być interesujące dla osób pracujących w podobnych warunkach lub dla prawników zajmujących się prawem pracy i ubezpieczeń społecznych.

Czy praca masarza to praca w szczególnych warunkach? Sąd Okręgowy rozstrzyga.

Dane finansowe

zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 60 PLN

Sektor

rolnictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 1984/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 stycznia 2014 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Janina Kościelniak Protokolant: Kamila Niemczyk po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2014 r. w Gliwicach sprawy J. M. ( M. ) przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o prawo do emerytury na skutek odwołania J. M. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 17 czerwca 2013 r. nr (...) 1. zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznaje ubezpieczonemu prawo do emerytury począwszy od 1 maja 2013 r., 2. zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. na rzecz ubezpieczonego J. M. kwotę 60 zł (sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. (-) SSO Janina Kościelniak Sygn. akt VIII U 1984/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia 17.06.2013r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu J. M. ( M. ) prawa do emerytury na podstawie art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w związku z §4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r., podnosząc w uzasadnieniu, iż do dnia 01.01.1999r. nie został udowodniony wymagany 15-letni okres pracy w szczególnych warunkach wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Organ rentowy podniósł, iż do pracy w warunkach szczególnych nie zaliczył okresu od 01.07.1969r. do 27.10.1971r. oraz od 02.11.1973r. do 30.09.1990r. z tytułu zatrudnienia w Gminnej Spółdzielni (...) na stanowisku masarza, gdyż stanowisko to nie figuruje w wykazie prac wykonywanych w szczególnych warunkach w podanym dziale i pod wymienioną pozycją Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r., Uchwale Nr 64 Zarządu Głównego (...) z dnia 25.07.1983r., na które powołał się zakład pracy. W odwołaniu od decyzji ubezpieczony podniósł, iż w okresach nie uznanych przez organ rentowy, wskazanych w zaskarżonej decyzji, pracował bezpośrednio przy uboju zwierząt na stanowisku masarza i domagał się zaliczenia okresu od 02.11.1973r. do 30.09.1990r. do pracy w warunkach szczególnych i po takim zaliczeniu przez Sąd - prawa do emerytury. Ubezpieczony wniósł nadto o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie z przyczyn jak w zaskarżonej decyzji. Rozpoznając sprawę Sąd ustalił, co następuje. Ubezpieczony urodził się w dniu (...) Wniosek o świadczenie w postaci emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych złożył w organie rentowym w dniu 21.05.2013r. Ubezpieczony na dzień 01.01.1999r. posiada łączny staż pracy okresów składkowych i nieskładkowych, uznany przez organ rentowy, w wymiarze 32 lat, 3 miesiące i 17 dni, w tym żadnego okresu pracy w warunkach szczególnych. Organ rentowy nie zaliczył ubezpieczonemu jako pracy w szczególnych warunkach okresu pracy w Gminnej Spółdzielni (...) w T. z przyczyn podniesionych w zaskarżonej decyzji, omówionej na wstępie. Ubezpieczony w okresie od 01.09.1966r. do 30.09.1990r. był zatrudniony w Gminnej Spółdzielni (...) w T. kolejno na stanowiskach: - od 01.07.1969r. do 27.10.1971r. ucznia – masarza, (od 28.10.1971r. do 28.10.1973r. odbywał zasadniczą służbę wojskową), - oraz od 02.11.1973r. do 30.09.1990r. masarza w pełnym wymiarze czasu pracy. Gminna Spółdzielnia (...) w Twarogu zajmowała się ubojem głównie bydła, trzody chlewnej, a także baranów, rozbiorem mięsa, przygotowywaniem mięsa do sprzedaży, wędzeniem. W okresie spornym od 02.11.1973r. do 30.09.1990r. w Spółdzielni w T. zatrudnionych było około 15 pracowników. Dwóch z nich było na stałe przeznaczonych do wykonywania pracy wędzarzy, pozostali, w tym ubezpieczony, wykonywali wszystkie prace związane z cyklem ubojowym, tj. od uboju do przygotowania mięsa do sprzedaży. W toku takiego cyklu pracownicy, w tym ubezpieczony wykonywali pracę przy uboju zwierząt (ogłuszaniu, strzelaniu), parzeniu, opalaniu, patroszeniu z wnętrzności, usuwaniu i myciu jelit, usuwaniu gruczołów, peklowaniu, przy ważeniu, schładzaniu w chłodniach. W okresie spornym od 02.11.1973r. do 30.09.1990r. codzienna praca ubezpieczonego faktycznie polegała na wykonywaniu prac przy uboju zwierząt obejmujących cykl ubojowy wskazany powyżej, w tym bardzo często przy skórowaniu, a także przy pozostałych czynnościach cyklu np. ogłuszaniu, parzeniu, patroszeniu, gdy do rzeźni codziennie przychodziła dostawa zwierząt do uboju w liczbie średnio 30 sztuk. Powyższe prace wykonywane były na jednej hali – w rzeźni, w trudnych warunkach pracy – w zawilgoceniu, zmiennej temperaturze i wymagały dźwigania ubitych zwierząt oraz ich części, między innymi podczas wieszania na hakach w celu patroszenia, usuwania jelit, gruczołów. W rzeźni praca wykonywana była ręcznie, mięso było rozdzielane przy użyciu toporów. Ubezpieczony w okresie spornym 02.11.1973r. do 30.09.1990r. faktycznie wykonywał pracę bezpośrednio przy uboju zwierząt wskazaną powyżej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, często w godzinach nadliczbowych. Ubezpieczony otrzymywał za pracę w warunkach szkodliwych dodatek finansowy oraz mleko. Za okres od 01.09.1966r.do 30.09.1990r. ubezpieczony otrzymał od pracodawcy świadectwo wykonywania prac w szczególnych warunkach, w którym Spółdzielnia wskazała, iż w okresie tym ubezpieczony pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy bezpośrednio przy uboju zwierząt na stanowisku masarza, tj. stanowisku wymienionym w dziale X, poz. 8 wykazu stanowiącego załącznik do uchwały Zarządu Głównego (...) z dnia 25.07.1983r. w sprawie prac wykonywanych w szczególnych warunkach w zakładach pracy w spółdzielczości rolniczej. W okresie spornym, razem z ubezpieczonym pracowali słuchani w sprawie świadkowie R. M. i J. Z. również wykonujący pracę przy uboju, tożsamą z pracą ubezpieczonego. Ustalając powyższy stan faktyczny, Sąd oparł się na danych wynikających z akt organu rentowego, akt osobowych ubezpieczonego z Gminnej Spółdzielni (...) w T. , zeznaniach świadków R. M. i J. Z. złożonych na rozprawie w dniu 22.01.2014r.(czas nagrania 00:06:49-00:45:30 protokołu elektronicznego) oraz na zeznaniach ubezpieczonego złożonych na rozprawie w dniu 22.01.2014r. (czas nagrania 00:45:35-00:58:50 protokołu elektronicznego). Zgromadzony materiał dowodowy Sąd uznał za kompletny i spójny, przez co mogący stanowić podstawę rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe ustalenia Sąd zważył, co następuje. Odwołanie ubezpieczonego zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z treści art. 184 ust. 1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (j.t. Dz.U. z 2013r.,1440 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym po dniu 31.12.1948 przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32,33,39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. na dzień 31.12.1998r.) osiągnęli: 1) okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat – dla kobiet i 65 lat – dla mężczyzn oraz 2) okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27 (tj. 25 lat dla mężczyzn). Ust. 2 „Emerytura, o której mowa w ust.1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego. Jak wynika z § 4 ust.1 i 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz.U. z 1983r. Nr 8, poz. 43 ze zm.) pracownik, który wykonywał prace w warunkach szczególnych, wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: 1) osiągnął wiek emerytalny: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn, 2) ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. W niniejszej sprawie poza sporem pozostawał fakt , iż ubezpieczony w dniu 20.06.2012r., ukończył 60 lat, nie przystąpił do OFE. Spór polegał na ustaleniu, czy ubezpieczony legitymuje się na dzień 01.01.1999r. 15 latami pracy w warunkach szczególnych. Zdaniem Sądu, przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwala na przyjęcie, iż ubezpieczony spełnia wszystkie warunki prawa do emerytury na podstawie powołanych przepisów, gdyż postępowanie to wykazało jednoznacznie, iż ubezpieczony w okresie spornym od 02.11.1973r. do 30.09.1990r. zatrudnienia w Spółdzielni (...) w T. faktycznie wykonywał pracę w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przy uboju świń, bydła, owiec, co wynika z zeznań świadków i ubezpieczonego, które Sąd uznał za wiarygodne jako przekonywujące i logiczne, zasadniczo spójne, korelujące ze sobą, znajdujące potwierdzenie także w dokumentacji pracowniczej, mając na uwadze, że świadkowie byli współpracownikami ubezpieczonego, wykonującymi tę samą pracę i stąd niewątpliwie posiadają bezpośrednią wiedzę na temat tejże pracy. Nie ulega zatem wątpliwości, iż jest to praca w warunkach szczególnych, określona w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, w wykazie A, dziale X, poz.8 jako praca wykonywana bezpośrednio przy uboju zwierząt. Ustalając jw. Sąd stanął na stanowisku, iż wszystkie czynności wykonywane przez ubezpieczonego w spornym okresie pracy, opisane powyżej (tj. czynności przy ogłuszaniu zwierząt, strzelaniu, parzeniu, opalaniu, patroszeniu z wnętrzności, usuwaniu i myciu jelit, usuwaniu gruczołów, peklowaniu, przy ważeniu, chłodzeniu), były pracami wykonywanymi bezpośrednio przy uboju zwierząt, wynikającymi z cyklu ubojowego. W ocenie Sądu fakt formalnego zatrudnienia ubezpieczonego na stanowisku masarza, które nie jest wymienione w Uchwale Zarządu Głównego (...) z dnia 25.07.1983r. w sprawie prac wykonywanych w szczególnych warunkach w zakładach pracy w spółdzielczości rolniczej, nie wyklucza uznania okresu spornego za pracę w warunkach szczególnych, gdy przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało jednoznacznie faktyczne wykonywanie przez ubezpieczonego pracy bezpośrednio przy uboju polegającej na wykonywaniu prac wymienionych w tej Uchwale. W tej sytuacji, po zaliczeniu okresu spornego od 02.11.1973r. do 30.09.1990r. do pracy w warunkach szczególnych, Sąd uznał, iż ubezpieczony legitymuje się na dzień 01.01.199r., wymaganymi 15-latami takiej pracy. Nie ulega zatem wątpliwości, iż ubezpieczony, na dzień 01.05.2013r., tj. na pierwszy dzień miesiąca, w którym został złożony wniosek o świadczenie, spełnia ustawowe warunki do nabycia prawa do emerytury, gdyż w dniu 20.06.2012r. ukończył 60 lat, nie przystąpił do OFE, posiada na dzień 01.01.1999r. wymagany 25-letni okres składkowy i nieskładkowy, w tym posiada 15 lat pracy w szczególnych warunkach przy uznaniu, że ubezpieczony wykonywał taką pracę w spornym okresie. Zgodnie z treścią przepisu art. 129 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do tych świadczeń, nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek lub wydano decyzję z urzędu. Mając powyższe na uwadze Sąd w pkt 1 wyroku z mocy art. 477 14 § 2 kpc zmienił zaskarżoną decyzję przyznając ubezpieczonemu prawo do emerytury począwszy od 1 maja 2013r., zgodnie z uregulowaniem art. 129 ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998r., powołanym powyżej. W pkt 2 wyroku Sąd z mocy art.98 §1 i §3 kpc w zw. z §11 ust.2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) zasądził od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oddział w R. kwotę 60,00zł na rzecz ubezpieczonego tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. SSO Janina Kościelniak

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI