VIII U 189/19

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2019-04-17
SAOSubezpieczenia społeczneemerytury i rentyNiskaokręgowy
emeryturakapitał początkowyZUSokresy składkowepraca w szczególnych warunkachustawa emerytalnaubezpieczenie społeczne

Sąd Okręgowy oddalił odwołanie od decyzji ZUS odmawiającej prawa do emerytury z powodu niespełnienia wymogu 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do 31 grudnia 1998 r., jednocześnie umarzając postępowanie w sprawie ustalenia kapitału początkowego na skutek cofnięcia odwołania.

Ubezpieczony A.R. odwołał się od decyzji ZUS odmawiającej mu prawa do emerytury z powodu braku 15 lat pracy w szczególnych warunkach do 1 stycznia 1999 r. oraz od decyzji ustalającej kapitał początkowy. Sąd Okręgowy oddalił odwołanie dotyczące emerytury, wskazując na niespełnienie kluczowego warunku 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do 31 grudnia 1998 r. Postępowanie w sprawie kapitału początkowego zostało umorzone na wniosek ubezpieczonego.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpatrywał sprawę A.R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. dotyczącą prawa do emerytury i ustalenia kapitału początkowego. Ubezpieczony odwołał się od decyzji ZUS z 5 grudnia 2018 r. odmawiającej mu prawa do emerytury, argumentując, że organ rentowy nie uwzględnił wszystkich okresów składkowych i pracy w szczególnych warunkach, a także od decyzji z 6 grudnia 2018 r. ustalającej kapitał początkowy. Sąd ustalił, że ubezpieczony ukończył wymagany wiek, ale do 31 grudnia 1998 r. nie udokumentował wymaganego 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego, posiadając jedynie niecałe 19 lat. Brak spełnienia tego warunku, zgodnie z art. 184 ustawy o emeryturach i rentach, uniemożliwia przyznanie emerytury na wskazanych zasadach, nawet jeśli pozostałe warunki, w tym praca w szczególnych warunkach, byłyby spełnione. W związku z tym, Sąd oddalił odwołanie dotyczące prawa do emerytury. Natomiast w odniesieniu do decyzji ustalającej kapitał początkowy, ubezpieczony cofnął swoje odwołanie, na co zgodził się organ rentowy. Sąd umorzył postępowanie w tej części, uznając cofnięcie za dopuszczalne. Sąd zaznaczył, że ewentualne nowe dowody dotyczące wynagrodzeń mogą być podstawą do ponownego ustalenia kapitału początkowego w przyszłości, jednak obecna wysokość kapitału nie ma znaczenia dla uprawnień ubezpieczonego, który nie pobiera świadczeń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ubezpieczony nie spełnia warunków do przyznania prawa do emerytury, ponieważ nie udokumentował wymaganego 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego do dnia 31 grudnia 1998 r.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że ubezpieczony rozpoczął pracę zawodową w 1979 r. i do 31 grudnia 1998 r. nie zgromadził wymaganego 25-letniego okresu składkowego i nieskładkowego. Niespełnienie tego jednego warunku jest wystarczające do oddalenia wniosku o emeryturę, nawet jeśli inne warunki byłyby spełnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie odwołania i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.

Strony

NazwaTypRola
A. R.osoba_fizycznaodwołujący
Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.instytucjaorgan rentowy

Przepisy (9)

Główne

ustawa emerytalna art. 184 § 1 i 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do emerytury przysługuje ubezpieczonemu urodzonemu po 31 grudnia 1948 r., który spełnia łącznie warunki: ukończył 60 lat, udokumentował do 31 grudnia 1998 r. 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach, oraz nie przystąpił do OFE lub złożył wniosek o przekazanie środków na dochody budżetu państwa.

ustawa emerytalna art. 32 § 1 i 2

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Okresy pracy uzasadniające prawo do świadczeń na zasadach szczególnych to okresy, w których praca jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

rozporządzenie art. 4

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Określa wykazy prac wykonywanych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Pomocnicze

rozporządzenie art. 2 § 1 i 2

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze

Okresy pracy w szczególnych warunkach stwierdza zakład pracy w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w świadectwie pracy.

ustawa emerytalna art. 100 § 1

Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych

Prawo do świadczeń powstaje z dniem spełnienia wszystkich ustawowych warunków.

k.p.c. art. 477¹⁴ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd oddala odwołanie, jeżeli nie ma podstaw do jego uwzględnienia.

k.p.c. art. 355 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd umarza postępowanie w razie cofnięcia pozwu lub wniosku.

k.p.c. art. 203

Kodeks postępowania cywilnego

Cofnięcie pozwu jest skuteczne, gdy druga strona wyrazi na to zgodę, chyba że jest sprzeczne z prawem, zasadami współżycia społecznego lub zmierza do obejścia prawa.

k.p.c. art. 469

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy o cofnięciu pozwu stosuje się odpowiednio do cofnięcia wniosku.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez ubezpieczonego wymogu 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do 31 grudnia 1998 r.

Odrzucone argumenty

Nie uwzględnienie przez organ rentowy okresów składkowych od 2017 r. Nie uwzględnienie zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. Nie uwzględnienie prowadzenia działalności gospodarczej od 15 lutego 1991 r. Nie uwzględnienie wpisów w legitymacji ubezpieczeniowej oraz świadectwa pracy z (...) Przyjęcie wynagrodzenia minimalnego do obliczenia kapitału początkowego Nie zaliczenie okresu od 1 lipca 1980 r. do 14 lutego 1991 r. do pracy w warunkach szczególnych

Godne uwagi sformułowania

brak wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy oraz 25 – letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a tylko 18 lat, 9 miesięcy i 19 dni. nie mają one wpływu na ustalenie prawa do tego świadczenia jak również na wysokość kapitału początkowego. nie legitymuje się wymaganym co najmniej 25 – letnim okresem składkowym i nieskładkowym i warunku tego nie jest w stanie spełnić w sytuacji, gdy rozpoczął pracę zawodową dopiero w 1979r. brak zaś spełnienia już tylko tego jednego warunku prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych uniemożliwia przyznanie mu prawa do dochodzonego świadczenia. Obecnie wysokość tego kapitału nie ma znaczenia dla uprawnień ubezpieczonego, gdyż nie pobiera on z organu rentowego żadnego świadczenia.

Skład orzekający

Grażyna Łazowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Potwierdzenie konieczności spełnienia wszystkich warunków do nabycia prawa do emerytury na zasadach szczególnych, w tym wymogu 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych do 31.12.1998 r."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ubezpieczonego, który rozpoczął pracę zawodową stosunkowo późno i nie spełnił kluczowego warunku stażowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowego przypadku odmowy przyznania emerytury z powodu niespełnienia wymogów formalnych, co jest częstym problemem dla wielu ubezpieczonych. Brak tu nietypowych faktów czy zaskakujących rozstrzygnięć.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt VIII U 189/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 kwietnia 2019 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach VIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący: SSO Grażyna Łazowska Protokolant: Anna Krzyszkowska po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2019 r. w Gliwicach sprawy A. R. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. o prawo do emerytury, ustalenie kapitału początkowego na skutek odwołania A. R. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. z dnia 5 grudnia 2018 r. nr (...) z dnia 6 grudnia 2018 r. nr (...) -2018 1. oddala odwołanie od decyzji organu rentowego z dnia 5 grudnia 2018 roku o numerze (...) ; 2. umarza postępowanie w zakresie odwołania od decyzji organu rentowego z dnia 6 grudnia 2018 roku o numerze (...) -2018. (-) SSO Grażyna Łazowska 20Sygn. akt VIII U 189/19 UZASADNIENIE Decyzją z 5 grudnia 2018r. organ rentowy Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. odmówił ubezpieczonemu A. R. ( R. ) prawa do emerytury na podstawie art.184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z §4 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze , gdyż ubezpieczony na dzień 1 stycznia 1999r. nie udokumentował wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach, wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy oraz 25 – letniego okresu składkowego i nieskładkowego, a tylko 18 lat, 9 miesięcy i 19 dni. Decyzją z 6 grudnia 2018r. organ rentowy ustalił kapitał początkowy ubezpieczonego na dzień 1 stycznia 1999r. Ubezpieczony w odwołaniu od decyzji domagał się ich uchylenia. Zarzucił, że organ rentowy nie uwzględnił okresów składkowych od 2017r., w tym m.in. zatrudnienia w (...) Sp. z o.o. , faktu, że od 15 lutego 1991r. ubezpieczony do nadal prowadzi działalność gospodarczą, nie uwzględnił wpisów w legitymacji ubezpieczeniowej oraz świadectwa pracy z (...) i jako wynagrodzenie przyjął wynagrodzenie minimalne, do pracy w warunkach szczególnych nie zaliczył okresu od 1 lipca 1980r. do 14 lutego 1991r., kiedy ubezpieczony wykonywał pracę w warunkach szczególnych jako doręczyciel. Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w skarżonych decyzjach. Organ rentowy dodał, że rozpoznając wniosek o emeryturę nie uwzględnił okresów składkowych od sierpnia 2017r. do października 2018r. oraz zatrudnienia w spółce (...) od 16 października 2018r., bo nie mają one wpływu na ustalenie prawa do tego świadczenia jak również na wysokość kapitału początkowego. Wskazał również, że wysokość podstawy wymiaru kapitału początkowego została ustalona z lat 1989 – 1998, natomiast wpis z legitymacji ubezpieczeniowej dotyczy wynagrodzenia od listopada 1979r. do stycznia 1980r. Sąd ustalił następujący stan faktyczny: Ubezpieczony A. R. w dniu 29 października 2018r. ukończył wiek (...) Wniosek o emeryturę ubezpieczony złożył 5 listopada 2018r. i w jego rozpoznaniu organ rentowy wydał decyzję skarżoną. Ubezpieczony przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego i złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku tego funduszu na dochody budżetu państwa. Początek zatrudnienia ubezpieczonego datuje się na 22 października 1979r. – zatrudnienie w (...) w Z. . Przed tą datą ubezpieczony nie wykazał żadnych okresów ubezpieczenia. Decyzją skarżoną z 6 grudnia 2018r. organ rentowy ustalił kapitał początkowy dla ubezpieczonego na dzień 1 stycznia 1999r. Do obliczenia podstawy wymiaru kapitału początkowego oraz obliczenia wskaźnika wysokości tej podstawy organ rentowy przyjął przeciętną podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne z 10 kolejnych lat kalendarzowych, to jest od 1 stycznia 1989r. do 31 grudnia 1998r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru kapitału początkowego wyniósł 47,01%. Na rozprawie 17 kwietnia 2019r. ubezpieczony oświadczył, że cofa odwołanie od decyzji ustalającej wysokość kapitału początkowego. Pełnomocnik organu rentowego na takie cofnięcie wyraził zgodę. Powyższe Sąd ustalił na podstawie dokumentacji akt organu rentowego, jako okoliczności jednoznacznie wynikające z tych dowodów i niekwestionowane przez strony, pozwalające na stanowcze rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Sąd zważył, co następuje: Odwołanie ubezpieczonego A. R. nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 184 ust. 1 i 2 w zw. z art. 32 ust. 1 i 2 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych ( tekst jednolity Dz. U. z 2018r., poz.1270 ) prawo do emerytury przysługuje ubezpieczonemu urodzonemu po dniu 31 grudnia 1948r., który: - ukończył 60 lat, - udokumentował do dnia 31 grudnia 1998r. 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych, w tym co najmniej 15 lat zatrudnienia przy pracach wymienionych w wykazie A rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8 poz.43 ze zm.), - nie przystąpił do OFE albo złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w OFE za pośrednictwem ZUS, na dochody budżetu państwa. Po myśli § 2 ust. 1 i 2 w/w rozporządzenia, okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w tym akcie prawnym są okresy, w których praca w szczególnych warunkach jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Okresy pracy, o których mowa w ust. 1, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Dla skutecznego ubiegania się o przyznanie prawa do emerytury wcześniejszej z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych koniecznym jest spełnienie łącznie wszystkich wymienionych powyżej określonych przez ustawodawcę warunków prawa do świadczenia. Zgodnie bowiem z art. 100 ust. 1 ustawy emerytalnej prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich ustawowych warunków wymaganych do nabycia tego prawa. Zatem niespełnienie choćby jednego z nich skutkować musi w konsekwencji uznaniem roszczenia za bezzasadne. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że ubezpieczony A. R. na dzień 1 stycznia 1999r. nie legitymuje się wymaganym co najmniej 25 – letnim okresem składkowym i nieskładkowym i warunku tego nie jest w stanie spełnić w sytuacji, gdy rozpoczął pracę zawodową dopiero w 1979r. Brak zaś spełnienia już tylko tego jednego warunku prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych uniemożliwia przyznanie mu prawa do dochodzonego świadczenia. W takiej sytuacji Sąd nie prowadził postępowania dowodowego na okoliczność wykonywania przez ubezpieczonego pracy w warunkach szczególnych w okresie spornym, gdyż i tak ewentualne uwzględnienie tego okresu do takiej pracy pozostawałoby bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Odnośnie okresów pracy przypadających na lata 2017, 2018, to nie mają one znaczenia dla sprawy, bowiem dla przyznania prawa do emerytury z tytułu pracy w warunkach szczególnych bierze się pod uwagę okresy zatrudnienia przypadającej do 31 grudnia 1998r. W konsekwencji powyższego Sąd z mocy art. 477 14 § 1 k.p.c. w pkt 1 wyroku oddalił odwołanie od decyzji odmawiającej przyznania ubezpieczonemu prawa do emerytury jako bezzasadne. Z uwagi na fakt, że ubezpieczony cofnął odwołanie od kolejnej decyzji skarżonej z 6 grudnia 2018r. dotyczącej ustalenia kapitału początkowego, a organ rentowy wyraził zgodę na takie cofnięcie, Sąd z mocy art.355 §1 k.p.c. w związku z art.203 k.p.c. i art.469 k.p.c. umorzył postępowanie uznając, że cofnięcie nie jest sprzeczne z prawem, z zasadami współżycia społecznego, nie zmierza do obejścia prawa i nie narusza słusznego interesu ubezpieczonego. Jeżeli ubezpieczony uzyska w przyszłości nowe dowodowy np. dotyczące wynagrodzeń, to będzie mógł wystąpić z wnioskiem o ponowne ustalenie kapitału początkowego. Obecnie wysokość tego kapitału nie ma znaczenia dla uprawnień ubezpieczonego, gdyż nie pobiera on z organu rentowego żadnego świadczenia. Wypada jeszcze dodać, że okresy zatrudnienia przypadające od 2017r., na jakie ubezpieczony powołujące się w odwołaniu, nie mają także znaczenia dla wysokości kapitału początkowego, który ustala się na dzień 1 stycznia 1999r. (-)SSO Grażyna Łazowska

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI